ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ
ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ | Νέα πειραματικά φάρμακα αντισωμάτων για τη νόσο Αλτσχάιμερ
Ένα νέο πειραματικό φάρμακο της αμερικανικής εταιρείας Eli Lilly, η σολανεζουμάβη (solanezumab), φαίνεται πως για πρώτη φορά επιβραδύνει τη ζημιά που προκαλεί στον εγκέφαλο η νόσος Αλτσχάιμερ.
Τα ενθαρρυντικά αυτά σημάδια όμως αφορούν μόνο όσους βρίσκονται στο αρχικό στάδιο της νευροεκφυλιστικής ασθένειας.
Σύμφωνα με τη σχετική κλινική δοκιμή, το φάρμακο μπορεί να μειώσει κατά το ένα τρίτο περίπου τον ρυθμό εξέλιξης της νόσου. Έπειτα από πολλά χρόνια απογοητεύσεων στις φαρμακευτικές έρευνες, η ανακοίνωση έγινε δεκτή με συγκρατημένη αισιοδοξία ή και με επιφύλαξη ή αμφιβολία εκ μέρους άλλων επιστημόνων και αναλυτών. Προς το παρόν, τα σημερινά φάρμακα απλώς αμβλύνουν τα συμπτώματα της νόσου, καθώς δεν έχει βρεθεί τρόπος να αντιμετωπισθεί ο θάνατος των εγκεφαλικών κυττάρων λόγω του Αλτσχάιμερ. Ίσως όμως το εν λόγω φάρμακο, το οποίο μπλοκάρει τον σχηματισμό της πρωτεΐνης βήτα αμυλοειδούς, που ευθύνεται για τις καταστροφικές «πλάκες» στον εγκέφαλο, ανοίξει τον δρόμο για μια σημαντική θεραπευτική εξέλιξη, χτυπώντας πλέον τη βιολογική ρίζα του προβλήματος και όχι απλώς τα συμπτώματα (αμνησία κ.ά.).
Η συγκεκριμένη ουσία είχε δοκιμασθεί ξανά κατά της άνοιας σε μια 18μηνη κλινική δοκιμή, που όμως είχε καταλήξει σε αποτυχία το 2012. Αυτήν τη φορά, έπειτα από μια νέα διετή κλινική δοκιμή σε περισσότερους από 1.000 ασθενείς, η Eli Lilly ανακοίνωσε σε διεθνές συνέδριο στην Ουάσινγκτον για το Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με το BBC και το πρακτορείο Reuters , ότι το φάρμακο «φρενάρει» την επιδείνωση της νόσου στα αρχικά στάδιά της κατά περίπου 34%.
Αν όντως βρεθεί ένα φάρμακο που επιβραδύνει βιολογικά την άνοια και το Αλτσχάιμερ, οι ηλικιωμένοι θα συνεχίσουν μεν να χειροτερεύουν, αλλά πιο αργά, και έτσι θα περνάνε περισσότερα χρόνια με ηπιότερα συμπτώματα.
Η σολανεζουμάβη ανήκει σε μια πολλά υποσχόμενη κατηγορία φαρμάκων που ενισχύουν τα αντισώματα του οργανισμού κατά της νόσου (τέτοια φάρμακα αντισωμάτων χρησιμοποιούνται πλέον και κατά του καρκίνου).
Αν του χρόνου επιβεβαιωθεί ότι το φάρμακο πράγματι «δουλεύει», η Eli Lilly θα έχει βρει την «κότα με τα χρυσά αβγά», δημιουργώντας ετήσιες πωλήσεις περίπου 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Δεν είναι τυχαίο ότι οι μετοχές της ήδη έχουν ανέβει σημαντικά στο χρηματιστήριο, καθώς οι επενδυτές, σύμφωνα με τους «Financial Times», καλοβλέπουν την πιθανότητα το φάρμακό της να αποτελέσει το Νο 1 «όπλο» κατά του Αλτσχάιμερ στο μέλλον.
Παράλληλα, η επίσης αμερικανική εταιρεία βιοτεχνολογίας Biogen ανακοίνωσε στο ίδιο συνέδριο τα λιγότερο θετικά αποτελέσματα από την κλινική δοκιμή ενός δικού της παρεμφερούς φαρμάκου αντισωμάτων (aducanumab), το οποίο αρχικά είχε θεωρηθεί πολλά υποσχόμενο. Θα κάνει όμως και αυτή μια επόμενη κλινική δοκιμή του φαρμάκου της σε 2.700 ασθενείς, αλλά στο μεταξύ οι μετοχές της πήραν ήδη την κάτω βόλτα.
Την ίδια ώρα, η ελβετική φαρμακευτική Roche ανακοίνωσε ότι θα πραγματοποιήσει νέες κλινικές δοκιμές για δύο φάρμακά της κατά του Αλτσχάιμερ (crenezumab και gantenerumab), τα οποία στο παρελθόν είχαν αποτύχει.
Ορισμένοι επιστήμονες επεσήμαναν ότι η σωστή διατροφή, η νοητική εξάσκηση και η σωματική άσκηση στην τρίτη ηλικία μπορούν να επιβραδύνουν τη νόσο όσο οποιοδήποτε φάρμακο. Άλλοι ερευνητές αντέτειναν ότι τα νέα φάρμακα μπορούν να αποδειχθούν αποτελεσματικότερα, αρκεί να αρχίζει έγκαιρα η χορήγησή τους.
Η αρμόδια εποπτική Αρχή των ΗΠΑ, η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA), έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν σκοπεύει να δώσει άδεια κυκλοφορίας σε κανένα φάρμακο αντισωμάτων, αν προηγουμένως δεν αποδειχθούν πέρα από κάθε αμφιβολία τα οφέλη του σε μεγαλύτερες κλινικές δοκιμές. Με δεδομένο ότι η φαρμακευτική έρευνα για το Αλτσχάιμερ έχει αποδειχθεί ναρκοπέδιο και νεκροταφείο προσδοκιών, με πάνω από 120 αποτυχίες κατά τα τελευταία 20 χρόνια, δεν είναι λίγοι όσοι κρατούν μικρό καλάθι και αυτήν τη φορά.
Σημειώνεται ότι από άνοια και Αλτσχάιμερ πάσχουν περισσότεροι από 45 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως, αριθμός που αναμένεται να φθάσει τα 75 εκατ. έως το 2030 και τα 135 εκατ. έως το 2050, αν στο μεταξύ δεν βρεθεί κάποια θεραπεία.
Σύμφωνα με μια νέα αμερικανική έρευνα, με επικεφαλής την Κάθριν Έμι Λι του Ιατρικού Κέντρου του Πανεπιστημίου Ντιουκ, η οποία παρουσιάσθηκε στο ίδιο διεθνές ιατρικό συνέδριο στις ΗΠΑ, οι γυναίκες με Αλτσχάιμερ συνήθως εμφανίζουν ταχύτερη νοητική επιδείνωση (με διπλάσιο ρυθμό) σε σχέση με τους άνδρες ασθενείς, χωρίς να είναι σαφές γιατί αυτό συμβαίνει. Γενικότερα, οι γυναίκες έχουν σχεδόν διπλάσια πιθανότητα να εμφανίσουν Αλτσχάιμερ από ό,τι οι άνδρες.
Μια νέα κλινική δοκιμή του φαρμάκου σε 2.100 άτομα αναμένεται τον Οκτώβριο του 2016, προκειμένου να προσφέρει πιο οριστικά συμπεράσματα για την αποτελεσματικότητα της σολανεζουμάβης.
ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ
Σημαντική ανακάλυψη από το Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ σε σπήλαιο στο Σιδηρόκαστρο Σερρών
Νέες πληροφορίες για τη βιολογική και γεωλογική ιστορία της περιοχής του Σιδηροκάστρου Σερρών μαρτυρούν άγνωστα βακτήρια που αναλύθηκαν στο πλαίσιο ερευνών στο σπήλαιο του Μαύρου Βράχου.
Τα εντυπωσιακά ευρήματα είναι το επιστέγασμα ερευνητικής εργασίας μίας δεκαετίας από την επιστημονική ομάδα του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ. Η εξερεύνηση στο σπήλαιο, που αποτελεί μια μοναδική γεωλογική δομή, έφτασε σε βάθος 56 μέτρων, αποκαλύπτοντας μία μεταλλική κρούστα με πορώδη δομή αντί για τους συνήθεις σταλακτίτες και σταλαγμίτες.
Η ανακάλυψη αυτή αποτέλεσε αφορμή για να μελετηθεί το σπήλαιο σε βάθος, προσφέροντας πολύτιμες πληροφορίες για τον σχηματισμό του και την ιδιαίτερη μεταλλική κρούστα του. Δείγματα από το σπήλαιο μεταφέρθηκαν στον Τομέα Τεκτονικής, Ιστορικής και Εφαρμοσμένης Γεωλογίας και μελετήθηκαν στον Τομέα Ορυκτολογίας – Πετρολογίας-Κοιτασματολογίας του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ. Οι πρώτες αναλύσεις αποκάλυψαν ότι η κρούστα αποτελείται από το ορυκτό γκαιτίτη, δηλαδή υδροξείδιο του σιδήρου. Η δομή του γκαιτίτη παρουσίασε σημαντικές διαφορές από τις συνήθεις μορφές του, γεγονός που οδήγησε σε περαιτέρω έρευνες.
Οι έρευνες αποκάλυψαν ότι το σπήλαιο ανήκει στα υπογενή, σχηματισμένο από υδροθερμικά ρευστά που ανέρχονται προς την επιφάνεια, αντί να σχηματιστεί από το νερό της βροχής που κινείται προς τον υδροφόρο ορίζοντα της περιοχής.
Η σπηλαιογένεση του Μαύρου Βράχου ξεκίνησε πριν από μερικά εκατομμύρια χρόνια και σταμάτησε, όταν το σπήλαιο βρέθηκε ψηλότερα από το υπόγειο νερό λόγω γεωλογικών μεταβολών. Ωστόσο, παρόμοιες διαδικασίες πιθανότατα συνεχίζουν να συμβαίνουν βαθύτερα. Λίγο πριν παύσει η σπηλαιογένεση, σχηματίστηκε η μεταλλική κρούστα μέσα στο σπήλαιο. Οι λεπτομερείς χημικές αναλύσεις και οι αναλύσεις γενετικού υλικού έδειξαν ότι οι συνθήκες κατά τον σχηματισμό του γκαιτίτη ήταν ιδιαίτερες, αποκαλύπτοντας την παρουσία άγνωστων μέχρι τώρα βακτηρίων.
Δημοσίευση της έρευνας σε διεθνές επιστημονικό περιοδικό
Η κρούστα και η ιδιαίτερη πορώδης δομή της, καθώς και οι μικρομεταβολές της γεωχημείας του γκαιτίτη, αποτελούν πιθανές βιο-υπογραφές αυτών των άγνωστων βακτηρίων. Η μελέτη του σπηλαίου του Μαύρου Βράχου διευρύνει τη γνώση για τον τρόπο δημιουργίας των υπογενών σπηλαίων και αποκαλύπτει νέες πληροφορίες για τη βιολογική και γεωλογική ιστορία της περιοχής.
Τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας, δημοσιεύτηκαν στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό CATENA και η ομάδα σχεδιάζει να συνεχίσει την έρευνά της, τόσο στην υποβρύχια έκταση του σπηλαίου, όσο και στη μελέτη των άγνωστων οργανισμών.
Μέρος της έρευνας συμπεριλήφθηκε στη διδακτορική διατριβή του Γιώργου Λαζαρίδη, με επιβλέποντα τον Καθηγητή του Τμήματος Γεωλογίας Βασίλη Μέλφο. Σε συνεργασία με τον Δρ. Φυσικής Δημήτρη Μπέσσα από το Ευρωπαϊκό συγκρότημα ακτινοβολίας σύγχροτρον (ESRF) στη Γκρενόμπλ, συγκροτήθηκε μία διεπιστημονική ομάδα για τη μελέτη του σπηλαίου και της ιδιαίτερης απόθεσης του γκαιτίτη.
Στην έρευνα συμμετείχαν επίσης η καθηγήτρια του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ Λαμπρινή Παπαδοπούλου, ο καθηγητής του Τμήματος Γεωλογίας του ΕΚΠΑ Παναγιώτης Βουδούρης, ο διευθυντής του Τομέα Βοτανικής του Τμήματος Βιολογίας του ΑΠΘ, αν. καθηγητής Σπυρίδων Γκέλης και ο συνεργάτης του και υποψ. διδάκτορας Μάνθος Πάνου.
ΠΗΓΗ: ΑΠΕ-ΜΠΕ
*Πηγή φωτογραφιών: ΑΠΘ
ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ
Έγραψε ιστορία η NASA | Χτύπησε αστεροειδή για να τον εκτρέψει από την πορεία του
Το σκάφος ταξίδεψε για περίπου δέκα μήνες προτού συγκρουστεί με τον αστεροειδή “Δίμορφο”
Η πρόσκρουση επιβεβαιώθηκε: διαστημόπλοιο της NASA (υπηρεσίας διαστήματος των ΗΠΑ) έπεσε εσκεμμένα πάνω σε αστεροειδή με σκοπό να μεταβληθεί η πορεία του με τη δύναμη της κινητικής ενέργειας, κατά τη διάρκεια αποστολής άνευ προηγουμένου με σκοπό να η ανθρωπότητα να μάθει πώς θα προστατευτεί από δυνητική μελλοντική υπαρξιακή απειλή γι’ αυτή.
Το σκάφος-“καμικάζι”, λίγο μικρότερο από αυτοκίνητο, έπεσε με ταχύτητα η οποία ξεπερνούσε τα 20.000 χιλιόμετρα την ώρα πάνω στον αστεροειδή, την ώρα που προβλεπόταν (στις 02:14 ώρα Ελλάδας). Ομάδες της NASA, που βρίσκονταν στο κέντρο ελέγχου αποστολής στο Μέριλαντ, ξέσπασαν σε ζητωκραυγές τη στιγμή της πρόσκρουσης.
Λίγα λεπτά νωρίτερα, ο αστεροειδής Δίμορφος, σε απόσταση περίπου 11 εκατομμυρίων χιλιομέτρων από τη Γη, άρχιζε να μεγαλώνει σιγά-σιγά στις εντυπωσιακές εικόνες που μεταδίδονταν απευθείας από κάμερα το σκάφος. Ήταν ευδιάκριτη η γκρίζα ακανόνιστη επιφάνεια του βράχου.
«Εισερχόμαστε σε νέα εποχή, στην οποία δυνητικά έχουμε τη δυνατότητα να προστατευτούμε από την σύγκρουση με επικίνδυνους αστεροειδείς», συνόψισε η Λόρι Γκλέιζ, διευθύντρια πλανητικών επιστημών στη NASA.
Ο Δίμορφος έχει διάμετρο 160 μέτρων και δεν εγείρει κανέναν κίνδυνο για τον πλανήτη Γη. Είναι δορυφόρος μεγαλύτερου αστεροειδή, του Διδύμου, και μέχρι τώρα έκανε πλήρη περιστροφή γύρω του σε 11 ώρες και 55 λεπτά. Η NASA θέλει να μειώσει την τροχιά κατά 10 λεπτά, με άλλα λόγια να τον κάνει να πλησιάσει τον Δίδυμο.
Θα χρειαστεί αναμονή ημερών ως εβδομάδων προτού οι επιστήμονες να μπορέσουν να επιβεβαιώσουν πως η τροχιά του αστεροειδή πράγματι μεταβλήθηκε. Θα το κάνουν χάρη σε τηλεσκόπια στη Γη, που θα παρατηρήσουν την διακύμανση της τροχιάς του μικρότερου αστεροειδή γύρω από τον μεγαλύτερο μετά την πρόσκρουση.
Αν και ο στόχος είναι πολύ λιγότερο θεαματικός σε σύγκριση με τα σενάρια ταινιών επιστημονικής φαντασίας όπως το φιλμ Αρμαγεδδών, αυτή η άσκηση «πλανητικής άμυνας», που βαπτίστηκε DART («βέλος», στα αγγλικά, ακρώνυμο του όρου Double Asteroid Redirection Test) σηματοδοτεί την πρώτη δοκιμή της τεχνικής αυτής. Επιτρέπει στη NASA να κάνει πρόβα για την περίπτωση που αστεροειδής εγείρει μια μέρα απειλή να συγκρουστεί με τη Γη.
Το σκάφος ταξίδεψε για περίπου δέκα μήνες, μετά την εκτόξευσή του από την Καλιφόρνια. Για να χτυπήσει στόχο τόσο μικρό όσο ο Δίμορφος, η τελευταία φάση της πτήσης του ήταν εντελώς αυτοματοποιημένη, σαν να επρόκειτο για αυτοκατευθυνόμενο πύραυλο.
Τρία λεπτά μετά την πρόσκρουση, δορυφόρος μικρού μεγέθους, περίπου όσου έχει κουτί παπουτσιών, που ονομάζεται LICIACube και αφέθηκε από το σκάφος προτού γίνει η σύγκρουση, επρόκειτο να περάσει σε απόσταση 55 χιλιομέτρων από τον αστεροειδή για να συλλέξει εικόνες.
Το εγχείρημα παράλληλα επρόκειτο να παρακολουθείται από τα διαστημικά τηλεσκόπια Hubble και James Webb, που επρόκειτο να εντοπίσουν το σύννεφο σκόνης ώστε να μπορέσει να υπολογιστεί η ποσότητα της ύλης που εκτινάχθηκε. Θα επιτραπεί επίσης να κατανοηθεί καλύτερα η σύνθεση του Δίμορφου, που είναι αντιπροσωπευτικός αστεροειδών που απαντώνται συχνά, άρα να αποτιμηθεί η αποτελεσματικότητα της μεθόδου.
Το ευρωπαϊκό σκάφος Ήρα, που αναμένεται να εκτοξευτεί το 2024, θα παρατηρήσει από κοντά τον Δίμορφο το 2026, για να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις της πρόσκρουσης και να μετρηθεί, για πρώτη φορά, η μάζα του αστεροειδούς.
Οι αστεροειδείς έχουν επιφυλάξει εκπλήξεις για τους επιστήμονες στο παρελθόν. Το 2020, το αμερικανικό σκάφος Osiris-Rex παρεισέφρησε βαθύτερα από ό,τι αναμενόταν στην επιφάνεια του αστεροειδή Μπένου. Η ακριβής σύνθεση του Δίμορφου δεν είναι γνωστή μέχρι στιγμής.
«Αν ο αστεροειδής αντιδράσει στην πρόσκρουση του DART με τρόπο εντελώς απρόβλεπτο, αυτό μπορεί να μας οδηγήσει να επανεξετάσουμε αν η κινητική πρόσκρουση είναι τεχνική που μπορεί να έχει γενική εφαρμογή», επισήμανε ο Τομ Στάτλερ, επιστημονικός επικεφαλής της αποστολής.
Πριν από 66 εκατομμύρια χρόνια, οι δεινόσαυροι εξαλείφθηκαν εξαιτίας της σύγκρουσης αστεροειδούς μεγέθους 10 χιλιομέτρων με τη Γη.
Σχεδόν 30.000 αστεροειδείς κάθε μεγέθους έχουν καταλογογραφηθεί (σχετικά) κοντά στη Γη. Σήμερα, κανένας από τους γνωστούς αστεροειδείς δεν απειλεί τον πλανήτη μας, τουλάχιστον για τα επόμενα 100 χρόνια. Εκτός αν δεν έχει καταγραφεί ακόμα.
Αυτοί που έχουν μέγεθος ενός χιλιομέτρου και πλέον έχουν καταγραφεί πρακτικά όλοι, λένε επιστήμονες. Όμως προσθέτουν ότι δεν είναι καταγεγραμμένο παρά μόλις το 40% των αστεροειδών μεγέθους 140 μέτρων και πλέον, που μπορούν να προκαλέσουν καταστροφή σε μεγάλες περιοχές.
«Το σημαντικότερο καθήκον μας είναι να βρούμε» όσους δεν έχουν εντοπιστεί, τόνισε ο Λίντλι Τζόνσον, ειδικός για την πλανητική άμυνα στη NASA. Όσο συντομότερα βρεθούν, τόσο περισσότερο χρόνο να έχουν οι ειδικοί για να καταρτίσουν σχέδιο άμυνας.
Το πείραμα DART είναι το πρώτο, κρίσιμο βήμα ως προς αυτό, εξηγεί ο κ. Τζόνσον. «Είναι περίοδος που προκαλεί μεγάλο ενθουσιασμό (…) για τη διαστημική ιστορία και ακόμη και για την ιστορία της ανθρωπότητας».
Πηγή: enikos.gr
ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ
Αστείρευτοι οι θησαυροί των Φιλίππων | Νέα εντυπωσιακά αρχαιολογικά ευρήματα
Ένα πλούσια διακοσμημένο οικοδόμημα, πιθανώς κρήνη, κι ένα εντυπωσιακό άγαλμα που εικονίζει τον Ηρακλή και χρονολογείται στους ρωμαϊκούς χρόνους, αποκαλύφθηκαν κατά τη φετινή ανασκαφική έρευνα στους Φιλίππους.
H ανασκαφική έρευνα που πραγματοποιεί η ομάδα του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου στους Φιλίππους, με διευθύντρια της ανασκαφής την καθηγήτρια Ναταλία Πούλου και συνεργάτες τον επίκουρο καθηγητή Αναστάσιο Τάντση και τον ομότιμο καθηγητή Αριστοτέλη Μέντζο, ολοκληρώθηκε την Παρασκευή 16 Σεπτεμβρίου 2022.
- Στην ανασκαφή έλαβαν μέρος 24 φοιτητές του ΑΠΘ, ενώ η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από τον τακτικό προϋπολογισμό του Πανεπιστημίου και την Επιτροπή Ερευνών ΑΠΘ.
Σύμφωνα με το ΥΠΠΟΑ, αυτή τη χρονιά η ανασκαφή συνεχίστηκε στην ανατολική πλευρά μιας από τις κυριότερες οδούς της πόλης, η οποία στο σημείο αυτό συναντά έναν άλλο κύριο άξονα που διέρχεται βορειότερα.
- Το σημείο σύγκλισης των δύο οδών διαμορφώνεται με διεύρυνση (μία πλατεία) στην οποία κυριαρχεί ένα πλούσια διακοσμημένο οικοδόμημα, πιθανώς κρήνη. Το οικοδόμημα έφερε ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό διάκοσμο, θραύσματα του οποίου αποκαλύφθηκαν.
Τον διάκοσμό του συμπλήρωνε εντυπωσιακό άγαλμα των ρωμαϊκών χρόνων (2ος αιώνας μΧ).\
Το άγαλμα, του οποίου το μέγεθος είναι μεγαλύτερο του φυσικού, εικονίζει τον Ηρακλή αγένειο με νεανικό σώμα. Το ρόπαλο, που έχει βρεθεί σε θραύσματα και η λεοντή που κρέμεται από το αριστερό προτεταμένο χέρι πιστοποιούν την ταυτότητα του ήρωα. Επάνω στους βοστρύχους της κόμης φέρει στεφάνι από φύλλα αμπέλου το οποίο συγκρατεί στο πίσω μέρος ταινία, τα άκρα της οποίας καταλήγουν στους ώμους.
![Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ](https://www.enanews.gr/uploads/2018/11/giatroi-eopyy.png")
