Quantcast
Connect with us

ΥΓΕΙΑ

Πανούκλα: Το come back του μαύρου θανάτου!

Πιθανή επανεμφάνση της πανούκλας, μια από τις παλαιότερες και πιο θανατηφόρες ασθένειες στην ανθρώπινη ιστορία, φοβούνται οι επιστήμονες.

Αξιοσημείωτο είναι ότι τον 14ο αιώνα η μεσαιωνική Ευρώπη λίγο έλειψε να αφανιστεί από την πανούκλα. Ο “μαύρος θάνατος” σκότωσε 25.000.000 ανθρώπους. Οι συνθήκες για την εξάπλωση του ήταν ιδανικές. Η έλλειψη υγιεινής ευνόησε την εξάπλωση της ασθένειας. Σήμερα 7 αιώνες μετά, ο εφιάλτης μπορεί να επιστρέψει.

Η πανώλη προκαλείται από το βακτήριο Yersinia pestis. Σήμερα είναι γνωστό ότι κυκλοφορούν 155 διαφορετικά στελέχη του, που όλα προέρχονται από το παλαιότερο θανατηφόρο μεσαιωνικό στέλεχος.

Δύο τρομερά θανατηφόρες πανδημίες πανούκλας στην Ευρώπη, του Ιουστινιανού στην Ανατολική Ευρώπη (Βυζάντιο) και του “Μαύρου Θανάτου» στη μεσαιωνική Δυτική Ευρώπη, κάθε μία εκ των οποίων σκότωσε δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους, προκλήθηκαν από διαφορετικά στελέχη του ίδιου παθογόνου μικροοργανισμού – και θα μπορούσαν να ξανασυμβούν, σύμφωνα με μια νέα διεθνή επιστημονική έρευνα.

Η πανώλη προκαλείται από το βακτήριο Yersinia pestis. Σήμερα είναι γνωστό ότι κυκλοφορούν 155 διαφορετικά στελέχη του, που όλα προέρχονται από το παλαιότερο θανατηφόρο μεσαιωνικό στέλεχος.

Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι, με βάση αυτά τα ευρήματα, δεν μπορεί να αποκλειστεί πως ένα νέο στέλεχος της πανούκλας (βουβωνικής πανώλης) θα ξεπηδήσει πάλι από τα τρωκτικά-φορείς και θα πλήξει ξανά τους ανθρώπους στο μέλλον. Το βακτήριο “υπνώττει» στα σώματα των τρωκτικών, ώσπου ξαφνικά υφίσταται μεταλλάξεις και προκαλεί επιδημίες. Σε χώρες όπως η Μαδαγασκάρη, τα ξεσπάσματα πανώλης συνεχίζουν να είναι συχνά.

Οι ερευνητές από πολλές χώρες, με επικεφαλή τον Hendrik Poinar του καναδικού McMaster University, Hamilton, ON, Canada και τον David M Wagner του Northern Arizona University, Flagstaff, AZ, USA, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο ιατρικό περιοδικό για λοιμώδη νοσήματα “The Lancet Infectious Diseases», σύμφωνα με τους “New York Times», της βρετανικής εφημερίδας “The Guardian» και το επιστημονικό περιοδικό “New Scientist», δήλωσαν ότι δεν πρέπει να υπάρχει εφησυχασμός.

Όπως επεσήμαναν, χρειάζεται να απαντηθούν ορισμένα ζωτικά ερωτήματα, όπως γιατί η πιο πρόσφατη πανδημία πανούκλας στην μεσαιωνική Ευρώπη, που μεταξύ 1347 – 1351, μέσα σε τέσσερα μόλις χρόνια, εξόντωσε 50 έως 100 εκατομμύρια (σχεδόν τον μισό πληθυσμό της Ευρώπης) τελικά “έσβησε» μόνη της.

Λιγότερα πράγματα ήσαν ως τώρα γνωστά για την προέλευση και την αιτία της παλαιότερης “πανούκλας του Ιουστινιανού» και κατά πόσο έχει κάποια σχέση με την πανδημία που εμφανίστηκε μετά από περίπου 800 χρόνια. Η πανούκλα του Ιουστινιανού (που, αφού έπληξε την Κωνσταντινούπολη, σκότωσε και τον ίδιο) ξέσπασε τον 6ο αιώνα μ.Χ. και εκτιμάται ότι οδήγησε στο θάνατο 30 έως 50 εκατ. ανθρώπους (πιθανώς το 25% έως 50% του πληθυσμού της τότε εποχής). Η νόσος σάρωσε την Ευρώπη, τη Βόρεια Αφρική, την Αραβική χερσόνησο και μεγάλο μέρος της Ασίας.

Οι ερευνητές απομόνωσαν δείγματα DNA από τα δόντια δύο θυμάτων της πανούκλας κατά την εποχή του βυζαντινού αυτοκράτορα, τα οποία είχαν ταφεί στη νότια Βαυαρία της Γερμανίας (μέχρι εκεί είχε φθάσει η πανδημία) μεταξύ 541 και 543 μ.Χ. Πρόκειται για τα αρχαιότερα δείγματα γονιδιώματος από θύματα της πανούκλας, που έχουν μελετηθεί μέχρι σήμερα.
Οι επιστήμονες, αφού “διάβασαν» το γονιδίωμα του αρχαίου θανατηφόρου βακτηρίου, το σύγκριναν με πάνω από 100 πιο σύγχρονα στελέχη του.

Η συγκριτική γενετική ανάλυση έδειξε πως το στέλεχος της πανώλους που ήταν υπεύθυνο για την πανούκλα του Ιουστινιανού, ήταν μια ειδική περίπτωση, ένα εξελικτικό “αδιέξοδο» που στη συνέχεια έσβησε τελείως και γι’ αυτό ήταν διαφορετικό από τα στελέχη ενός πιο ανθεκτικού βακτηρίου, που εξελίχτηκαν αργότερα και τα οποία όχι μόνο οδήγησαν στον “Μαύρο Θάνατο» της μεσαιωνικής Ευρώπης, αλλά και στις κατοπινές πανδημίες της ίδιας λοιμώδους νόσου μέχρι τις μέρες μας.

Η τρίτη και πιο πρόσφατη πανδημία, στα μέσα του 19ου αιώνα, που εξαπλώθηκε με αφετηρία το Χονγκ Κονγκ και σκότωσε περίπου 12 εκατ. ανθρώπους στην Κίνα και την Ινδία (αλλά δεν εξαπλώθηκε στην Ευρώπη), θεωρείται ότι προκλήθηκε από ένα βακτήριο – εξελικτικό απόγονο του στελέχους της μεσαιωνικής πανούκλας, το οποίο αποδείχτηκε πιο ικανό να επιβιώνει, σε σχέση με το αρχαιότερο στέλεχος της εποχής του Ιουστινιανού.

Γνωρίζουμε ότι το βακτήριο Yersinia pestis μεταφέρθηκε από τα τρωκτικά στους ανθρώπους στη διάρκεια της ιστορίας και ότι τέτοιοι πληθυσμοί τρωκτικών με πανώλη υπάρχουν ακόμα σήμερα σε πολλά μέρη του κόσμου. Αν η πανώλη του Ιουστινιανού μπόρεσε να ξεσπάσει στον ανθρώπινο πληθυσμό, να προκαλέσει μια μαζική πανδημία και μετά να σβήσει, αυτό δείχνει ότι κάτι ανάλογο θα μπορούσε να συμβεί ξανά. Ευτυχώς τώρα υπάρχουν αντιβιοτικά, που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της νόσου, πράγμα που λιγοστεύει τις πιθανότητες μιας ακόμα ανθρώπινης πανδημίας μεγάλης κλίμακας.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι η πανούκλα του Ιουστινιανού εμφανίστηκε αρχικά στην Ασία (φθάνοντας στο Βυζάντιο μέσω του “Δρόμου του Μεταξιού»), όμως δεν μπορούν ακόμα να τη συνδέσουν με παλαιότερες επιδημίες, όπως της Αθήνας (το 430 π.Χ.) ή των Αντωνίνων (165 – 180 μ.Χ.). Δεν αποκλείουν πάντως ότι οι επιδημίες αυτές προήλθαν από ξεχωριστά ανεξάρτητα στελέχη του ίδιου βακτηρίου Yersinia pestis.

Η νέα μελέτη εγείρει το ενδιαφέρον ερώτημα γιατί ένας παθογόνος μικροοργανισμός τόσο πετυχημένος και τόσο θανατηφόρος έσβησε. Μια πιθανότητα είναι ότι οι ανθρώπινοι πληθυσμοί εξελίχτηκαν έτσι ώστε έγιναν λιγότερο ευάλωτοι. Μια άλλη πιθανότητα είναι ότι οι αλλαγές στο κλίμα κατέστησαν πιο δύσκολη την επιβίωση του βακτηρίου.

Του Αθανάσιου Μπούκαλη Νευροχειρουργού από iatropedia.com

Click to comment

Απάντηση

ΕΒΡΟΣ

Χρήστος Χατζηπαπάς: “Η Ίδρυση ΜΕΘ Παίδων στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης είναι ζωτικής σημασίας για όλη την ΑΜ-Θ”

Σε συνέντευξη του στον Αναλυτή, ο Πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Έβρου, Χρήστος Χατζηπαπάς, αναφέρεται στη ζωτικής σημασίας ίδρυσης μιας Μονάδας Εντατικής Θεραπείας Παίδων στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης.

Δημοσιογράφος: Κύριε Χατζηπαπά, ευχαριστούμε που είστε μαζί μας σήμερα. Μπορείτε να μας εξηγήσετε τη σημασία της ίδρυσης μιας ΜΕΘ Παίδων στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης;

Χρήστος Χατζηπαπάς: Ευχαριστώ και εγώ για την πρόσκληση. Η ίδρυση μιας Μονάδας Εντατικής Θεραπείας Παίδων (ΜΕΘ Παίδων) στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης είναι ζωτικής σημασίας για την περιοχή μας. Η απουσία μιας τέτοιας μονάδας δυσκολεύει την παροχή υψηλού επιπέδου ιατρικής φροντίδας στα παιδιά που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα υγείας.

Δημοσιογράφος: Ποιες είναι οι κύριες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα οι οικογένειες και οι γιατροί όταν δεν υπάρχει ΜΕΘ Παίδων στην περιοχή;

Χρήστος Χατζηπαπάς: Οι οικογένειες αναγκάζονται να μεταφέρουν τα παιδιά τους σε άλλες πόλεις, όπως η Θεσσαλονίκη ή η Αθήνα, για να λάβουν την απαραίτητη φροντίδα. Αυτή η διαδικασία είναι ψυχοφθόρα και δαπανηρή, και πολλές φορές η μεταφορά μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση του παιδιού. Οι γιατροί μας, από την άλλη, εργάζονται κάτω από μεγάλη πίεση, γνωρίζοντας ότι δεν έχουν την υποδομή να αντιμετωπίσουν τα πιο σοβαρά περιστατικά.

Δημοσιογράφος: Πόσο σημαντικό είναι για την τοπική κοινωνία να υπάρχει ΜΕΘ Παίδων στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης;

Χρήστος Χατζηπαπάς: Είναι εξαιρετικά σημαντικό. Μια ΜΕΘ Παίδων θα βελτιώσει την ποιότητα ζωής στην περιοχή μας, παρέχοντας άμεση και εξειδικευμένη φροντίδα στα παιδιά. Επιπλέον, θα μειώσει το άγχος και την ταλαιπωρία για τις οικογένειες, καθώς θα μπορούν να παραμείνουν κοντά στα σπίτια τους και στους οικείους τους κατά τη διάρκεια της θεραπείας του παιδιού τους.

Δημοσιογράφος: Τι χρειάζεται για να δημιουργηθεί μια ΜΕΘ Παίδων στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης;

Χρήστος Χατζηπαπάς: Απαιτείται πρώτα απ’ όλα η πολιτική βούληση και η συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων.

Δημοσιογράφος: Ποιο είναι το μήνυμά σας προς την πολιτεία και τους αρμόδιους φορείς;

Χρήστος Χατζηπαπάς: Το μήνυμά μου είναι απλό: Η υγεία των παιδιών μας πρέπει να είναι προτεραιότητα. Η ίδρυση μιας ΜΕΘ Παίδων στο Νοσοκομείο Αλεξανδρούπολης δεν είναι απλώς ένα ζήτημα τοπικής υγειονομικής υποδομής, αλλά ένα ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης και ισότητας στην πρόσβαση σε υψηλού επιπέδου ιατρική φροντίδα. Καλώ την πολιτεία να αναλάβει δράση άμεσα για να γίνει αυτή η μονάδα πραγματικότητα.

Continue Reading

ΕΒΡΟΣ

Ανακοίνωση Ιατρικών Συλλόγων της Περιφέρειας ΑΜΘ | Επιτακτική ανάγκη η ίδρυση και λειτουργία ΜΕΘ Παίδων στο ΠΓΝΑ

Με αφορμή την πρόθεση της εταιρείας Gastrade να προχωρήσει στη δωρεά υλικοτεχνικού εξοπλισμού για τη λειτουργία μίας ΜΕΘ Παίδων στο ΠΓΝΑ, οι Ιατρικοί Σύλλογοι της Περιφέρειας ΑΜΘ, τονίζουν την επιτακτική ανάγκη για εξειδικευμένες ιατρικές υποδομές για παιδιατρικούς ασθενείς στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης, λαμβάνοντας υπόψιν και:

  • την κατά την γνώμη τους επαρκώς τεκμηριωμένη άποψη των εξειδικευμένων ιατρών της περιοχής μας
  • των δυσάρεστων εμπειριών σε διακομιδές, που βίωσαν στο πρόσφατο παρελθόν
  • του αιτήματος πολιτών και φορέων της Περιφέρειας ΑΜΘ, σχετικά με τη δημιουργία Μονάδας Εντατικής Θεραπείας Παίδων στο ΠΓΝΑ
  • την αρνητική απάντηση του Υπουργού Υγείας κ. Γεωργιάδη σε κοινοβουλευτική επερώτηση 23 βουλευτών της αξιωματικής αντιπολίτευσης με θέμα «Η απουσία ΜΕΘ Παίδων, ιατρικού προσωπικού και υποδομών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης στοιχίζει σε ανθρώπινες ζωές και σε απίστευτη ταλαιπωρία πολιτών που ασθενούν».

Η ίδρυση της ΜΕΘ παίδων στην Αλεξανδρούπολη, θα συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας της υγειονομικής φροντίδας στην περιοχή και θα αποσυμφορήσει τις ΜΕΘ παίδων σε άλλες μεγάλες πόλεις, εξασφαλίζοντας άμεση και κατάλληλη φροντίδα για τους παιδιατρικούς ασθενείς της Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης και των νησιών του βορείου Αιγαίου.

Αξίζει να αναφερθεί ότι ο πληθυσμός των παιδιών και εφήβων, με βάση την πιο πρόσφατη εθνική απογραφή του 2021, του Βορείου Αιγαίου και της Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης, υπερβαίνει τον αντίστοιχο πληθυσμό της Θεσσαλίας, στην οποία το υπουργείο Υγείας δέχθηκε το 2022 να ιδρύσει ΜΕΘ Παίδων 6 κλινών στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας, αξιοποιώντας αντίστοιχη δωρεά.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι το επιστημονικό προσωπικό της παιδιατρικής κλινικής, του αναισθησιολογικού τμήματος και της ΜΕΘ του ΠΓΝΑ, έχει δώσει σκληρούς αγώνες για τη σταθεροποίηση και διακομιδή βαρέως πασχόντων παιδιατρικών ασθενών στη ΜΕΘ Παίδων του Ιπποκρατείου Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης, στο οποίο σε φάση έξαρσης των αναπνευστικών λοιμώξεων η διαθεσιμότητα της ΜΕΘ είναι οριακή.

Είναι ουσιώδες να αναφερθεί επίσης, ότι η ίδρυση μίας τέτοιας μονάδας, θα υποστηρίξει με καθοριστικό τρόπο την ανάπτυξη Παιδιατρικών Χειρουργικών ειδικοτήτων, που τώρα δεν είναι σε θέση να ολοκληρώσουν δύσκολα παιδιατρικά χειρουργεία που χρήζουν μετεγχειρητικής υποστήριξης σε ΜΕΘ Παίδων.

Δεν πρέπει να παραλειφθεί ότι πέρα από τα ιατρικά οφέλη, υπάρχουν επίσης γεωπολιτικοί και εθνικοί λόγοι, που καθιστούν αναγκαία τη λειτουργία μιας τέτοιας μονάδας στην εθνικά ευαίσθητη περιοχή μας.

Προσδοκώντας, ότι η αξία της ανθρώπινης ζωής θα αναγνωριστεί και θα επικρατήσει έναντι των όποιων επιφυλάξεων σχετικά με το οικονομικό κόστος της λειτουργίας αυτής της μονάδας, αναμένεται η καθολική στήριξη των φορέων της περιοχής και η αποδοχή του αιτήματος από το Υπουργείο Υγείας.

Continue Reading

ΥΓΕΙΑ

Καρκίνος του μαστού | Νέο τεστ αίματος προβλέπει ποιες γυναίκες θα υποτροπιάσουν μήνες ή και χρόνια νωρίτερα

Ένα νέο τεστ αίματος μπορεί να προβλέψει την επιστροφή του καρκίνου του μαστού μήνες ή και χρόνια νωρίτερα προτού εμφανιστεί ο όγκος στις απεικονιστικές εξετάσεις, σύμφωνα με νέα μελέτη.

Το υπερευαίσθητο τεστ αναζητεί και εντοπίζει ίχνη του γενετικού υλικού καρκινικών κυττάρων που έχουν απομείνει στον οργανισμό μετά από θεραπεία και μπορεί να είναι πολύ μικρά για να τα ανιχνεύσουν απεικονιστικές εξετάσεις.

Η έγκαιρη διάγνωση επιτρέπει στις γυναίκες που εμφανίζουν καρκίνο του μαστού να υποβληθούν σε θεραπεία «χωρίς να περιμένουν να αναπτυχθεί η νόσος σε προχωρημένο, ανίατο στάδιο και να εμφανιστεί σε απεικονιστική εξέταση», σύμφωνα με τους ερευνητές του Ινστιτούτου Έρευνας για τον Καρκίνο του Λονδίνου (ICR), που παρουσίασαν τα ευρήματα της μελέτης τους στο ετήσιο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας στο Σικάγο, το μεγαλύτερο συνέδριο για τον καρκίνο στον κόσμο.

Το τεστ που θα αλλάξει τα δεδομένα στη μάχη κατά του καρκίνου του μαστού
«Ο καρκίνος του μαστού μπορεί να αντιμετωπιστεί πολύ πιο εύκολα προτού εξαπλωθεί σε άλλα μέρη του σώματος, ως εκ τούτου είναι ζωτικής σημασία η διάγνωση το συντομότερο δυνατό ενδείξεων υποτροπής της νόσου ώστε να δοθεί στις ασθενείς η καλύτερη ευκαιρία επιβίωσης», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος του ICR, καθηγητής Κρίστιαν Χέλιν.

Πηγή:iefimerida.gr

Continue Reading
Green logo ENA Club with text ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ

Κατοικία

a house with a green roof and road signs left and right
worker and red cross as logo
text about elections
blue circle with steel construction
arrows as a circle symbol of recycling
paint cans
letters AG as logo
gear and tool as logo pavlidis
timetable

newsletter



Καιρος

Πρωτοσέλιδα

Χρήσιμα

Δρομολόγια Πλοίων από και προς Καβάλα

Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ

espa logo

espa_logo_en