Σε νέα ανταλλαγή αιχμαλώτων πολέμου προχώρησαν σήμερα, Παρασκευή 5 Ιουνίου, η Ουκρανία και η Ρωσία, με τις δύο πλευρές να ανακοινώνουν την επιστροφή 185 ανθρώπων από κάθε στρατόπεδο.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του ρωσικού υπουργείου Άμυνας, 185 Ρώσοι στρατιωτικοί επαναπατρίστηκαν από περιοχές που ελέγχονται από το Κίεβο, ενώ αντίστοιχα 185 Ουκρανοί αιχμάλωτοι πολέμου επέστρεψαν στην Ουκρανία.

Στην ανταλλαγή μεσολάβησαν τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπως ανέφερε η ρωσική πλευρά.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι μεταξύ όσων επέστρεψαν βρίσκονται μέλη των ενόπλων δυνάμεων, της εθνοφρουράς και της συνοριοφυλακής, ενώ απελευθερώθηκε και ένας πολίτης.

Όπως σημείωσε ο Ζελένσκι, ορισμένοι από τους απελευθερωμένους κρατούνταν σε ρωσική αιχμαλωσία από το 2022.

Η προηγούμενη ανταλλαγή αιχμαλώτων μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας είχε πραγματοποιηθεί στις 15 Μαΐου και αφορούσε 205 ανθρώπους από κάθε πλευρά.

Συναγερμός σήμανε το πρωί της Παρασκευής στο λιμάνι της Κωνστάντζας στη Ρουμανία, όταν μη επανδρωμένο θαλάσσιο όχημα εξερράγη κοντά στις λιμενικές εγκαταστάσεις, προκαλώντας μεγάλη κινητοποίηση των αρχών ασφαλείας.

Σύμφωνα με τις ρουμανικές αρχές, το θαλάσσιο drone δεν ανήκε στον εξοπλισμό του Ρουμανικού Στρατού και δεν συνδεόταν με τις πρόσφατες στρατιωτικές ασκήσεις που πραγματοποιήθηκαν στη Μαύρη Θάλασσα.

Λίγο πριν από την έκρηξη είχε σημάνει συναγερμός για ύποπτο αντικείμενο που επέπλεε στα νερά του λιμανιού. Οι αρχές προχώρησαν άμεσα στην εκκένωση της περιοχής και στον αποκλεισμό του σημείου, ενώ συνέστησαν στους πολίτες να ακολουθήσουν τα μέτρα πολιτικής προστασίας.

Στην επιχείρηση συμμετείχαν δεκάδες διασώστες, πυροσβέστες και ασθενοφόρα, με στόχο τη διασφάλιση της περιοχής και τη διερεύνηση του περιστατικού.

Το υπουργείο Άμυνας της Ρουμανίας ανακοίνωσε ότι το θαλάσσιο drone αυτοεξερράγη περίπου στις 10:30 το πρωί χωρίς να προκαλέσει θύματα, ενώ μέχρι στιγμής δεν έχουν αναφερθεί τραυματισμοί ή σοβαρές ζημιές.

Ο πρόεδρος της Ρουμανίας, Νικουσόρ Νταν, δήλωσε ότι ενημερώθηκε άμεσα για το συμβάν και τόνισε πως προτεραιότητα των αρχών ήταν η προστασία της ανθρώπινης ζωής και των λιμενικών υποδομών.

Παράλληλα, επισήμανε ότι πρόκειται για το δεύτερο σοβαρό περιστατικό ασφαλείας που καταγράφεται μέσα σε μία εβδομάδα στις ακτές της Ρουμανίας στη Μαύρη Θάλασσα, μετά τον εντοπισμό θαλάσσιας νάρκης και άλλο πρόσφατο συμβάν στην περιοχή του Γκαλάτσι.

Οι αρχές εξετάζουν τις συνθήκες υπό τις οποίες το drone έφθασε στο λιμάνι, ενώ συνεχίζονται οι έρευνες για την προέλευση και τον σκοπό του.

Ρωσική επίθεση με drone έπληξε σήμερα το πρωί εργοστάσιο παραγωγής γαλακτοκομικών προϊόντων για παιδιά στην επαρχία του Κιέβου, προκαλώντας τον θάνατο τεσσάρων ανθρώπων, σύμφωνα με τις ουκρανικές αρχές.

Η επίθεση σημειώθηκε στη συνοικία Μπρόβαρι, όπου χτυπήθηκε διοικητικό κτίριο εργοστασίου επεξεργασίας τροφίμων. Η ουκρανική υπηρεσία αντιμετώπισης εκτάκτων καταστάσεων ανακοίνωσε ότι στο σημείο προκλήθηκαν μεγάλες ζημιές, ενώ δημοσιεύθηκαν εικόνες από κατεστραμμένο κτίριο.

Σύμφωνα με το γραφείο του περιφερειακού εισαγγελέα, η επιχείρηση διάσωσης βρίσκεται σε εξέλιξη, καθώς υπάρχουν φόβοι ότι άνθρωποι μπορεί να παραμένουν εγκλωβισμένοι κάτω από τα ερείπια.

Ο περιφερειάρχης Μικόλα Καλασνίκ κατήγγειλε ότι στόχος της επίθεσης ήταν μια πολιτική επιχείρηση παραγωγής τροφίμων, σημειώνοντας ότι οι άνθρωποι που βρίσκονταν εκεί απλώς εργάζονταν στον χώρο τους.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, επτά άνθρωποι τραυματίστηκαν, ενώ δύο ενδέχεται να παραμένουν παγιδευμένοι στα συντρίμμια.

Στη διάρκεια της νύχτας, ρωσικά πλήγματα προκάλεσαν επίσης τον θάνατο δύο ανθρώπων στις νότιες επαρχίες Ζαπορίζια και Χερσώνα, ενώ ακόμη ένας άνθρωπος σκοτώθηκε στην επαρχία Ντνιπροπετρόφσκ, σύμφωνα με τοπικούς αξιωματούχους.

Το Εργαστήριο Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών (στο πρώην Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας) του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, ήδη από τον Ιανουάριο του 2018 έχει αναρτήσει στο διαδίκτυο, μέσω της ιστοσελίδας του, όλους τους τόμους του περιοδικού Θρακικά (1928-1974) και του Αρχείου του Θρακικού Λαογραφικού και Γλωσσικού Θησαυρού (1934-1976). Τα δύο αυτά περιοδικά, που αποτελούν πραγματικό αρχείο της μνήμης, κυρίως του ελληνισμού της Ανατολικής Θράκης, και πολύτιμο υλικό για κάθε επιστήμονα, ερευνητή και φοιτητή είναι εδώ και οκτώ χρόνια προσβάσιμα και ανοιχτά από παντού στον καθένα και έχουν αποκτήσει μία δεύτερη «ζωή» στον επιστημονικό χώρο. Σε συνέχεια της παραπάνω προσπάθειας, το 2025 με βάση το Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ του Μορφωτικού Ομίλου Κομοτηνής (Μ.Ο.Κ.) και του Εργαστηρίου Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (Μάρτιος 2024-2027), το οποίο υπογράφτηκε από τα δύο συμβαλλόμενα μέρη στις 27 Μαρτίου 2024 και μεταξύ άλλων προβλέπει την καταγραφή, την καταλογογράφηση και την ψηφιοποίηση των αρχειακών συλλογών (φακέλων, λυτών εγγράφων, φωτογραφιών και πάσης φύσεως τεκμηρίων) του Μορφωτικού Ομίλου Κομοτηνής με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον Επίκουρο Καθηγητή Θανάση Β. Κούγκουλο, ψηφιοποιήθηκε και το επιστημονικό περιοδικό του Μ.Ο.Κ. Θρακική Επετηρίδα (11 τόμοι, 1980-2009).

Διαθέσιμο στην ηλεκτρονική διεύθυνση του Εργαστηρίου:

https://he.duth.gr/el/page/ta-periodika-thrakika-arheion-thrakikoy-laografikoy-glossikoy-thisayroy

Η ψηφιοποίηση και η ψηφιακή αναγνώριση του κειμένου του κάθε τόμου ολοκληρώθηκε από ομάδα φοιτητών και φοιτητριών του Τμήματος Ιστορίας και Εθνολογίας στο πλαίσιο της Πρακτικής Άσκησης. Η Θρακική Επετηρίδα είναι ένα ακόμη εμβληματικό περιοδικό ανθρωπιστικών επιστημών για τη Θράκη που έχει αφήσει έντονο αποτύπωμα στην έρευνα [Βλ. και Μ. Γ. Βαρβούνης, «Ο “Μορφωτικός Όμιλος Κομοτηνής” και η μελέτη της ιστορίας και του πολιτισμού της Θράκης», Erytheia. Revista de estudios bizantinos y neogriegos 38 (2017), σσ. 355-369 (https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=6154547)].

Υπενθυμίζουμε ότι δύο άλλα πρωτοποριακά περιοδικά της Θράκης, ιστορικού, λαογραφικού, φιλολογικού και λογοτεχνικού περιεχομένου, έχουν ήδη ψηφιοποιηθεί και αναρτηθεί στο διαδίκτυο από το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας:

Θρακικά Χρονικά του Στέφανου Ιωαννίδη (Ξάνθη, 1960-1992): https://www.glossa.edu.gr/periodika/mags/thrakika

Εργαστήριο Λαογραφίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας

Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης

Σχολή Κλασικών και Ανθρωπιστικών Σπουδών

Τμήμα Ιστορίας και Εθνολογίας

Π. Tσαλδάρη 1, 691 32 Κομοτηνή

Μια ασπρόμαυρη φωτογραφία από τη δεκαετία του 1960 μάς ταξιδεύει στη χρυσή εποχή της Καλαμίτσας και της Καβάλας. Στην εικόνα, η παραλία απλώνεται σχεδόν ανέγγιχτη, με ελάχιστες ή καθόλου ομπρέλες, ενώ πλήθος κόσμου απολαμβάνει το μπάνιο του στα γαλάζια νερά.

Τα τραπεζάκια που διακρίνονται ανήκουν σε παραθαλάσσιες ταβέρνες και κέντρα διασκέδασης της εποχής, όπως τα «Δενδράκια», η ταβέρνα του Τζώνη, «Ο Πεταλάς», ο «Βασίλης» και το κέντρο “Καλαμίτσα”. Μετά τη δημιουργία της πλαζ του ΕΟΤ, οι περισσότερες επιχειρήσεις έκλεισαν, με ένα μόνο κέντρο να λειτουργεί για λίγα ακόμη χρόνια ως μπιστρό.

Από ιδιωτική ακτή σε τουριστικό προορισμό

Η ιστορία της Καλαμίτσας ξεκινά ήδη από τη δεκαετία του 1930, όταν η ακτή τελούσε υπό ιδιωτική διαχείριση, με χωριστές καμπίνες για άνδρες και γυναίκες. Το υψηλό κόστος χρήσης είχε προκαλέσει τότε έντονες αντιδράσεις στους Καβαλιώτες, όπως έχει καταγράψει ο Κώστας Παπακοσμάς.

Στις δεκαετίες που ακολούθησαν, η παραλία αναπτύχθηκε ως κέντρο αναψυχής, με τα θαλάσσια λουτρά να συνοδεύονται από ταβέρνες και κέντρα διασκέδασης. Στα τέλη της δεκαετίας του 1950, το κράτος προχώρησε σε απαλλοτριώσεις και χαρακτηρισμό της περιοχής ως τουριστική γη, ανοίγοντας τον δρόμο για τη δημιουργία λουτρικών εγκαταστάσεων.

Η δικαστική διαμάχη του Δημοσίου με την οικογένεια Όφμαν κατέληξε στην παραχώρηση εκατοντάδων στρεμμάτων στη δυτική Καβάλα, μετατρέποντας γη που είχε δοθεί σε ακτήμονες σε χώρο τουριστικής ανάπτυξης.

Η «νέα εποχή» της Καλαμίτσας

Στις αρχές της δεκαετίας του 1970, η τουριστική ανάπτυξη της Καλαμίτσας αποτέλεσε κεντρικό αίτημα του Δήμου Καβάλας και των κατοίκων. Ο ΕΟΤ ανέλαβε την εκτέλεση έργων που άλλαξαν ριζικά την εικόνα της περιοχής, υπό την επίβλεψη του Δήμου.

Το 1984, ο Δήμος ανέλαβε πλήρως τη διαχείριση της ακτής, καταργώντας το εισιτήριο εισόδου, αλλά διατηρώντας εμπορικές δραστηριότητες στα καταστήματα εστίασης. Η συντήρηση και αναβάθμιση των υπηρεσιών καλύφθηκε από το Δημοτικό Ταμείο και ευρωπαϊκά προγράμματα.

Η Καλαμίτσα, από τόπος απλών λουόμενων της δεκαετίας του ’60, εξελίχθηκε σε οργανωμένο τουριστικό πόλο, χωρίς ποτέ να χάσει τη γοητεία και τις μνήμες μιας άλλης, πιο αθώας εποχής.

Γράφει ο Κώστας Παπακοσμάς

Με αφορμή μια παλιά διαφημιστική αφίσα του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού που κυκλοφόρησε τον Δεκέμβριο του 1967 στη Γερμανία, βρέθηκα μπροστά σε μια όμορφη και συγκινητική αναδρομή στην Καβάλα των παιδικών μου χρόνων. Η αφίσα αυτή, που παρουσιάζει την παραλία της πόλης μας με φθινοπωρινό φως και καθημερινές στιγμές, είναι μια ευκαιρία να πούμε ένα μεγάλο «ευχαριστώ» στους ανθρώπους που διατηρούν ζωντανή τη μνήμη και την ιστορία της Καβάλας.

Η φωτογραφία ανήκει στον Νίκο Μαυρογένη, ο σχεδιασμός στον Γ. Μπακαλόπουλο και η εκτύπωση έγινε από το γνωστό τυπογραφείο «Ασπιώτης – ΕΛΚΑ». Στην εικόνα δεσπόζει η παραλία της πόλης, με τα ψαροκάικα αραγμένα στον μόλο, λιγοστούς πάγκους με φρούτα μπροστά από τα ιχθυοπωλεία και τραπεζάκια έξω από τα καφενεία – τα περίφημα «Πλακάκια».

Η αφίσα δείχνει μια Καβάλα διαφορετική, αλλά ζωντανή. Με τα περίπτερα, τη στάση των αστικών μπροστά από την Εμπορική Τράπεζα, την παρουσία των ψαράδων και των μικρών εμπόρων, με τα σπίτια της Παναγίας ακόμα όρθια, τις Καμάρες ορατές και τα λιγοστά πολυώροφα κτίρια.

Με τη βοήθεια αγαπητών φίλων και συμπολιτών, όπως ο Βασίλης Ευστρατίου, ο Παναγιώτης Καλαϊτζής και ο Αργύρης Καλλιανιώτης, προσπαθούμε να «διαβάσουμε» τη φωτογραφία και να εντοπίσουμε σημεία της πόλης που έχουν χαθεί ή αλλάξει. Από την κλινική του Τσοτσοπούλου μέχρι το παλιό Λιμεναρχείο και το Λουτρό της Γραβιάς, κάθε γωνιά της Καβάλας κουβαλάει μνήμες και ιστορίες.

Η προσπάθεια ανάδειξης της τοπικής νεότερης ιστορίας δεν είναι απλώς ένα χόμπι. Είναι μια βαθιά ανάγκη σύνδεσης με τον τόπο μας. Η γνώση της ιστορίας μάς κάνει να αγαπάμε περισσότερο την πόλη μας, να τη σεβόμαστε, να τιμούμε τους προγόνους μας. Και πάνω απ’ όλα, μας δίνει την ευθύνη να την πάμε ένα βήμα μπροστά.

Συνεχίζουμε… δυνατά.

Η αφίσα της Καβάλας αναρτήθηκε από τον Miltiadis Dimitriadis.
Η φωτογραφία πιστοποιεί ότι η Καβάλα ήταν, είναι και θα παραμείνει ένας μοναδικός τόπος, γεμάτος φως, ιστορία και ζωή.