WSJ: Κρίση στις σχέσεις ΗΠΑ – Σαουδικής Αραβίας

Σημαντική επιδείνωση φαίνεται να καταγράφεται στις σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών με τη Σαουδική Αραβία, καθώς η Ουάσινγκτον εξετάζει ακόμη και το ενδεχόμενο περιορισμού της στρατιωτικής της παρουσίας στο βασίλειο, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal.

Όπως αναφέρει η αμερικανική εφημερίδα, βρίσκονται σε εξέλιξη προκαταρκτικές συζητήσεις για αναδιάταξη αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή, με πιθανή μεταφορά μέρους τους σε χώρες που στήριξαν πιο ενεργά τις πρόσφατες επιχειρήσεις των ΗΠΑ, όπως το Ισραήλ και η Ιορδανία. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση.

Η επιχείρηση «Project Freedom»

Η ένταση μεταξύ Ουάσινγκτον και Ριάντ φέρεται να κορυφώθηκε κατά τη διάρκεια της επιχείρησης «Project Freedom», που είχε στόχο την προστασία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Σαουδική Αραβία αρνήθηκε αρχικά να επιτρέψει τη χρήση των στρατιωτικών βάσεων και του εναέριου χώρου της, επιμένοντας ότι η κρίση θα έπρεπε να αντιμετωπιστεί μέσω διαπραγματεύσεων με το Ιράν και όχι με στρατιωτικά μέσα.

Η στάση αυτή οδήγησε τις ΗΠΑ στην προσωρινή διακοπή της επιχείρησης λίγες ημέρες μετά την ανακοίνωσή της από τον Ντόναλντ Τραμπ, προκαλώντας έντονη δυσαρέσκεια στον Λευκό Οίκο.

Πιέσεις μέσω εξοπλιστικών προγραμμάτων

Η Wall Street Journal υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση Τραμπ προειδοποίησε το Ριάντ πως θα μπορούσε να καθυστερήσει την παράδοση πυραύλων αναχαίτισης, απαραίτητων για την αεράμυνα της Σαουδικής Αραβίας, εάν δεν άλλαζε στάση.

Τελικά, η σαουδαραβική κυβέρνηση επέτρεψε ξανά τη χρήση των αμερικανικών βάσεων και του εναέριου χώρου της, ωστόσο Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο συμμάχων έχει δεχθεί σοβαρό πλήγμα.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ιδιαίτερα τεταμένες ήταν και οι τηλεφωνικές επικοινωνίες μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του διαδόχου του σαουδαραβικού θρόνου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν.

Διπλωματικά μηνύματα

Ενδεικτική της ψυχρότητας θεωρείται και η πρόσφατη περιοδεία του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στον Κόλπο. Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας επισκέφθηκε τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν, χωρίς να μεταβεί στη Σαουδική Αραβία.

Παρότι η Ουάσινγκτον υποστήριξε ότι ο Ρούμπιο συναντήθηκε με τον Σαουδάραβα υπουργό Εξωτερικών στο περιθώριο της Συνόδου του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, στο Ριάντ η απουσία του θεωρήθηκε σαφές διπλωματικό μήνυμα.

Παράλληλα, ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν φέρεται να απέρριψε πρόσκληση συμμετοχής στη Σύνοδο της G7, εκφράζοντας τη δυσαρέσκειά του για τον τρόπο διαχείρισης της κρίσης από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι διαφωνίες είχαν ξεκινήσει πριν από τη σύγκρουση

Η εφημερίδα επισημαίνει ότι οι διαφωνίες μεταξύ των δύο χωρών είχαν εμφανιστεί ήδη πριν από την έναρξη των εχθροπραξιών.

Η Σαουδική Αραβία και άλλα κράτη του Κόλπου είχαν προειδοποιήσει ότι ενδεχόμενη προσπάθεια ανατροπής του ιρανικού καθεστώτος θα μπορούσε να οδηγήσει στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, με σοβαρές επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και στην παγκόσμια οικονομία.

Παρότι στη συνέχεια επέτρεψαν τη χρήση των βάσεών τους από τις αμερικανικές δυνάμεις και, σύμφωνα με αμερικανικές και αραβικές πηγές, συμμετείχαν διακριτικά σε επιχειρήσεις κατά ιρανικών πυραύλων και drones, απέφυγαν να το αναγνωρίσουν δημόσια.

Ανησυχία για την ασφάλεια στον Κόλπο

Οι επιθέσεις του Ιράν σε ενεργειακές εγκαταστάσεις, αεροδρόμια και άλλες κρίσιμες υποδομές στον Κόλπο ενίσχυσαν τις ανησυχίες της Σαουδικής Αραβίας για την ασφάλεια των πετρελαϊκών της εγκαταστάσεων.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το Ριάντ ζήτησε από την Ουάσινγκτον να πιέσει τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα να σταματήσουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν και να επιστρέψουν στη διπλωματική οδό, καθώς και να άρει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών.

Ωστόσο, η κυβέρνηση Τραμπ διατήρησε τον αποκλεισμό και δεν επανενεργοποίησε την επιχείρηση Project Freedom. Αντίθετα, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι ΗΠΑ συντόνισαν διακριτικά τη διέλευση εμπορικών πλοίων από τον Περσικό Κόλπο κατά τις νυχτερινές ώρες, με απενεργοποιημένους τους πομποδέκτες τους.