Στενά Ορμούζ: Κρίση στα λιπάσματα και άνοδος τιμών

Οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ επηρεάζουν όχι μόνο την αγορά πετρελαίου αλλά και την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού λιπασμάτων, προκαλώντας ήδη αυξήσεις τιμών και ανησυχίες για τις επιπτώσεις στη γεωργική παραγωγή.

Το συγκεκριμένο πέρασμα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κόμβους για το παγκόσμιο εμπόριο λιπασμάτων, καθώς περίπου το ένα τρίτο των θαλάσσιων μεταφορών τους διέρχεται από τη συγκεκριμένη διαδρομή.

Οι καθυστερήσεις στις θαλάσσιες μεταφορές έχουν οδηγήσει σε άνοδο των τιμών των λιπασμάτων κατά περίπου 30% από τα τέλη Φεβρουαρίου, ενώ πλοία που μεταφέρουν φορτία παραμένουν εγκλωβισμένα σε λιμάνια του Περσικού Κόλπου.

Κρίσιμος ρόλος των χωρών του Κόλπου

Οι χώρες του Κόλπου διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην παγκόσμια αγορά λιπασμάτων. Παραγωγοί από το Κατάρ, τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Ιράν αντιπροσωπεύουν μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών ουρίας και αμμωνίας.

Επιπλέον, περίπου το 44% του θαλάσσιου εμπορίου θείου – βασικής πρώτης ύλης για την παραγωγή λιπασμάτων – διακινείται από την ίδια περιοχή.

Τα αζωτούχα λιπάσματα, όπως η ουρία και η αμμωνία, είναι κρίσιμα για την παραγωγικότητα των καλλιεργειών και η παραγωγή τους εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το φθηνό φυσικό αέριο που διαθέτουν οι χώρες του Κόλπου.

Παγκόσμιες επιπτώσεις

Οι αναταράξεις στην αγορά αρχίζουν ήδη να επηρεάζουν την ανοιξιάτικη περίοδο σποράς σε πολλές περιοχές του κόσμου.

Στην Ινδία, το Πακιστάν και το Μπανγκλαντές οι αυξήσεις τιμών συνδυάζονται με προβλήματα στην προμήθεια φυσικού αερίου.

Παράλληλα, στη Βραζιλία αυξάνεται το κόστος παραγωγής για τις καλλιέργειες σόγιας, ενώ στην Κίνα και σε χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας καταγράφεται έντονη άνοδος των τιμών.

Σε ορισμένες περιοχές της Αφρική, οι ελλείψεις λιπασμάτων ενδέχεται να εντείνουν τους κινδύνους επισιτιστικής ανασφάλειας.