Μείωση έκδοσης νέων οικοδομικών αδειών

Από την αρχή του 2025, η ελληνική αγορά ακινήτων παρουσιάζει μικτά σήματα, με τη ζήτηση για κατοικίες να διατηρείται ισχυρή, αλλά την οικοδομική δραστηριότητα να φθίνει ανησυχητικά. Η αύξηση του κόστους κατασκευής, η έλλειψη εργατικού δυναμικού και οι καθυστερήσεις στις μεταβιβάσεις ακινήτων, σε συνδυασμό με τις πρόσφατες αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, δημιουργούν κλίμα αβεβαιότητας και συγκρατούν την αναπτυξιακή δυναμική του κλάδου.

Επιβραδυνόμενη αύξηση τιμών

Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, οι τιμές των διαμερισμάτων αυξήθηκαν κατά 6,8% το α’ τρίμηνο του 2025 σε ετήσια βάση – επιβράδυνση σε σχέση με το 10,9% του προηγούμενου τριμήνου. Το 2024 είχε καταγραφεί μέση αύξηση 8,9%, έναντι 13,9% το 2023. Οι νέες κατοικίες συνεχίζουν να πρωτοστατούν στην αύξηση τιμών, με περιοχές όπως η Θεσσαλονίκη και η επαρχία να καταγράφουν υψηλότερες επιδόσεις ακόμη και από την Αθήνα.

Καμπανάκι από ΕΛΣΤΑΤ και ΤτΕ

Η επιβράδυνση συνοδεύεται από σημαντική μείωση της οικοδομικής δραστηριότητας: οι εκδοθείσες οικοδομικές άδειες υποχώρησαν κατά 50,8%, ενώ ο δομήσιμος όγκος μειώθηκε κατά 49,7% το α’ τρίμηνο του 2025. Οι μειώσεις ήταν εντονότερες στην Αττική, όπου καταγράφηκαν πτώσεις άνω του 57%.

Παράλληλα, οι ξένες άμεσες επενδύσεις στην αγορά ακινήτων μειώθηκαν κατά 31,4%, στοιχείο που προβληματίζει αναλυτές και επαγγελματίες του κλάδου. Αντίθετα, η καταναλωτική ζήτηση για στέγαση στηρίζεται από κρατικά προγράμματα όπως το «Σπίτι μου ΙΙ», ενώ αυξήθηκαν και τα αιτήματα για Golden Visa (+31,9%).

Επαγγελματικά ακίνητα: Αύξηση τιμών – μείωση οικοδομής

Στα επαγγελματικά ακίνητα, ιδιαίτερα τα γραφεία υψηλών προδιαγραφών, καταγράφεται αυξημένο ενδιαφέρον – ειδικά σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη – λόγω της στροφής σε βιοκλιματικά και «πράσινα» κτίρια. Ωστόσο, η κατασκευαστική δραστηριότητα στον κλάδο σημειώνει μείωση 16,5% στον αριθμό αδειών για το πρώτο δίμηνο του 2025.

Αντίθετα, τα καταστήματα σημείωσαν εντυπωσιακή αύξηση (52,4%) στην έκδοση αδειών, δείγμα μετατόπισης επενδυτικού ενδιαφέροντος προς το λιανεμπόριο.

Δομικά προβλήματα και στρατηγικές ελλείψεις

Ο κατακερματισμός της πολεοδομικής νομοθεσίας, οι αργές διαδικασίες αδειοδότησης και οι νομικές εκκρεμότητες που αναδείχθηκαν από το ΣτΕ προκαλούν στασιμότητα. Η δημόσια οικοδομική δραστηριότητα παραμένει περιορισμένη (1,9% του όγκου), ενώ η ιδιωτική κινείται πτωτικά σε όλες τις κατηγορίες.

Προοπτικές και προτάσεις

Παρά τις προκλήσεις, η αγορά δείχνει ανθεκτικότητα χάρη στην επενδυτική εμπιστοσύνη και την καλή εικόνα της ελληνικής οικονομίας. Ωστόσο, η διατήρηση υψηλών τιμών χωρίς ανάλογη αύξηση προσφοράς ενδέχεται να δημιουργήσει νέα πίεση στην προσιτή στέγαση.

Αναλυτές επισημαίνουν την ανάγκη:

• Για σταθερό πλαίσιο χρήσεων γης και όρων δόμησης

• Επιτάχυνση απονομής δικαιοσύνης σε θέματα πολεοδομίας

• Στρατηγική ενίσχυση της περιφέρειας και αποσυμφόρηση των πόλεων

Χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις, η αγορά κινδυνεύει να εγκλωβιστεί σε έναν κύκλο ακριβής στέγασης και μειωμένης παραγωγής, με κοινωνικές και αναπτυξιακές συνέπειες.