Η συμφωνία που υπέγραψαν οι Ηνωμένες Πολιτείες με το Ιράν εξακολουθεί να προκαλεί έντονες αντιδράσεις, τόσο στο εσωτερικό των ΗΠΑ όσο και στο Ισραήλ, με τον Ντόναλντ Τραμπ να υπερασπίζεται σθεναρά την επιλογή του και να απορρίπτει τις επικρίσεις ότι υποχώρησε απέναντι στην Τεχεράνη.

Την ίδια στιγμή, οι δηλώσεις του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς έχουν προκαλέσει δυσφορία στο Τελ Αβίβ, εντείνοντας τις ήδη εμφανείς διαφωνίες μεταξύ της κυβέρνησης Τραμπ και στελεχών της ισραηλινής ηγεσίας σχετικά με τη νέα προσέγγιση απέναντι στο Ιράν.

Τραμπ: «Δεν υπάρχουν όρια στην επιρροή μου»

Σε συνέντευξή του στο Axios, ο Αμερικανός πρόεδρος απέρριψε τους ισχυρισμούς ότι ο πόλεμος με το Ιράν ανέδειξε τα όρια της αμερικανικής ισχύος ή της δικής του πολιτικής επιρροής.

Όπως υποστήριξε, η σύγκρουση απέδειξε ακριβώς το αντίθετο, τονίζοντας ότι οι στρατιωτικοί στόχοι των Ηνωμένων Πολιτειών επιτεύχθηκαν πλήρως, ενώ παράλληλα αποφεύχθηκε μια ευρύτερη οικονομική κρίση.

«Δεν έχω μάθει ακόμη ποια είναι τα όρια. Ξέρω ότι υπάρχουν, αλλά δεν υπάρχουν όρια», δήλωσε χαρακτηριστικά, απαντώντας σε ερώτηση για το τι αποκόμισε από την κρίση με το Ιράν.

Παρά το γεγονός ότι αρχικά ζητούσε «άνευ όρων παράδοση» της Τεχεράνης, ο Τραμπ υποστήριξε ότι το τελικό μνημόνιο κατανόησης πλησιάζει ουσιαστικά σε αυτόν τον στόχο.

Παράλληλα, τόνισε ότι η συνέχιση των στρατιωτικών επιχειρήσεων θα οδηγούσε σε παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, προκαλώντας σοβαρές επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και ενδεχομένως παγκόσμια οικονομική ύφεση.

Σύμφωνα με πληροφορίες από τον Λευκό Οίκο, η ανησυχία για πιθανό ενεργειακό σοκ και για τις συνέπειες μιας παρατεταμένης σύγκρουσης αποτέλεσε καθοριστικό παράγοντα για την επιλογή της διπλωματικής λύσης.

Δυσαρέσκεια στο Ισραήλ για τις δηλώσεις Βανς

Την ένταση επιδείνωσαν οι δηλώσεις του αντιπροέδρου των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος επέκρινε ανοιχτά υπουργούς της κυβέρνησης Νετανιάχου που αμφισβήτησαν δημόσια τη συμφωνία με το Ιράν.

Ο Βανς δήλωσε ότι τον ενοχλεί το γεγονός πως μέλη της ισραηλινής κυβέρνησης επιτίθενται όχι μόνο στη συμφωνία αλλά και προσωπικά στον Ντόναλντ Τραμπ.

Παράλληλα, υπενθύμισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν ο σημαντικότερος σύμμαχος του Ισραήλ και ο βασικός προμηθευτής των αμυντικών του συστημάτων.

Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η αναφορά του ότι «ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ο μοναδικός ηγέτης κράτους στον κόσμο που είναι πραγματικά φιλικά διακείμενος προς το Ισραήλ αυτή τη στιγμή», μια δήλωση που ερμηνεύθηκε από πολλούς ως έμμεση προειδοποίηση προς την κυβέρνηση Νετανιάχου.

Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος άσκησε ειδική κριτική στους υπουργούς Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ και Μπεζαλέλ Σμότριτς, οι οποίοι έχουν απορρίψει δημόσια το μνημόνιο κατανόησης με την Τεχεράνη.

Αντιδράσεις στο Τελ Αβίβ

Οι τοποθετήσεις Βανς προκάλεσαν έντονο προβληματισμό στο πολιτικό και διπλωματικό περιβάλλον του Ισραήλ.

Παρότι η κυβέρνηση Νετανιάχου απέφυγε να απαντήσει επίσημα, ισραηλινά μέσα ενημέρωσης κάνουν λόγο για αυξανόμενη ανησυχία σχετικά με την πορεία των σχέσεων με τον Λευκό Οίκο.

Σύμφωνα με πληροφορίες, Ισραηλινοί αξιωματούχοι θεωρούν ότι η χώρα πρέπει να επιμείνει στις στρατηγικές της «κόκκινες γραμμές», κυρίως όσον αφορά τη Χεζμπολάχ και την παρουσία των ισραηλινών δυνάμεων στον νότιο Λίβανο, ακόμη κι αν αυτό προκαλέσει τριβές με την Ουάσινγκτον.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε και η τοποθέτηση ισραηλινής πηγής στο Ynet, σύμφωνα με την οποία ο Βανς ουσιαστικά καλεί τον Νετανιάχου να περιορίσει τις δημόσιες παρεμβάσεις υπουργών που αμφισβητούν τη γραμμή του Τραμπ.

Η απάντηση Μπεν Γκβιρ

Ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας του Ισραήλ, Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, απάντησε άμεσα μέσω ανάρτησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Απευθυνόμενος στον Αμερικανό αντιπρόεδρο, υποστήριξε ότι το Ιράν πρέπει να αντιμετωπιστεί με τον ίδιο τρόπο που οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιμετώπισαν τη ναζιστική Γερμανία κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η αντίδρασή του επιβεβαίωσε το κλίμα έντασης που έχει διαμορφωθεί μεταξύ της κυβέρνησης Τραμπ και κύκλων της ισραηλινής δεξιάς, οι οποίοι θεωρούν ότι η συμφωνία με την Τεχεράνη προσφέρει υπερβολικές παραχωρήσεις χωρίς επαρκείς εγγυήσεις για την ασφάλεια του Ισραήλ.

Παρά την υπογραφή του μνημονίου κατανόησης 14 σημείων μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, οι δύο πλευρές συνεχίζουν παρασκηνιακές διαβουλεύσεις για κρίσιμες τεχνικές και πολιτικές πτυχές της συμφωνίας, με βασικό αντικείμενο το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το CNN, Αμερικανοί και περιφερειακοί αξιωματούχοι εργάζονται πάνω σε πρόσθετες προτάσεις και έγγραφα εφαρμογής, τα οποία δεν έχουν δημοσιοποιηθεί και παραμένουν υπό διαπραγμάτευση. Ωστόσο, καμία από αυτές τις συμπληρωματικές ρυθμίσεις δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί ή υπογραφεί από την Τεχεράνη.

Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, επιβεβαίωσε ότι ορισμένες από τις λεγόμενες «συμφωνίες κυρίων» έχουν αποτυπωθεί γραπτώς, χωρίς όμως να αποτελούν δεσμευτικά ή τελικά κείμενα. Όπως τόνισε, η Ουάσινγκτον βασίζεται στην εφαρμογή των συμφωνηθέντων και όχι στις προφορικές διαβεβαιώσεις.

Πηγές που ενημέρωσαν μέλη του αμερικανικού Κογκρέσου αναφέρουν ότι η κυβέρνηση Τραμπ επέλεξε να προχωρήσει άμεσα στη δημοσιοποίηση του μνημονίου κατανόησης, χωρίς να περιμένει την έγκριση της ιρανικής ηγεσίας για τα επιμέρους τεχνικά κείμενα, προκειμένου να διατηρηθεί η δυναμική των συνομιλιών.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, υπάρχουν και επιπλέον μη δημοσιοποιημένα έγγραφα. Μεταξύ αυτών φέρεται να βρίσκεται επιστολή της ιρανικής κυβέρνησης προς τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας, με αίτημα για νέες επιθεωρήσεις και έρευνες σχετικά με τοποθεσίες όπου βρίσκεται εμπλουτισμένο πυρηνικό υλικό, καθώς και για τη συμμετοχή Αμερικανών ειδικών στις διαδικασίες ελέγχου.

Οι τεχνικές προτάσεις χαρακτηρίζονται από διπλωματικές πηγές ως «έγγραφα εργασίας», τα οποία θα αποτελέσουν τη βάση για τις επίσημες διαπραγματεύσεις που αναμένεται να ξεκινήσουν μέσα στους επόμενους δύο μήνες.

Την ίδια στιγμή, η έλλειψη διαφάνειας γύρω από ορισμένες πτυχές των συνομιλιών προκαλεί αντιδράσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες. Επικριτές του Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζουν ότι η διαδικασία θυμίζει τη συμφωνία του 2015 επί προεδρίας Ομπάμα, κάνοντας λόγο για παρασκηνιακές ρυθμίσεις που δεν έχουν παρουσιαστεί δημόσια.

Ο Λευκός Οίκος απορρίπτει τις κατηγορίες, επιμένοντας ότι δεν υπάρχουν δεσμευτικές συμφωνίες πέραν του μνημονίου και ότι οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν σε επόμενους γύρους διαπραγματεύσεων.

Παρά την πρόοδο που έχει καταγραφεί, σημαντικά ζητήματα παραμένουν ανοιχτά, όπως τα επίπεδα εμπλουτισμού ουρανίου, οι μηχανισμοί επιθεώρησης και οι εγγυήσεις συμμόρφωσης. Αναλυτές εκτιμούν ότι οι επόμενοι μήνες θα είναι καθοριστικοί για το εάν η προσωρινή συμφωνία μπορεί να εξελιχθεί σε μια ολοκληρωμένη και βιώσιμη διπλωματική λύση.

Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής βρίσκεται η Γερμανία, καθώς η Ομοσπονδιακή Μετεωρολογική Υπηρεσία προειδοποιεί για υψηλές θερμοκρασίες, καταιγίδες, ισχυρούς ανέμους και πιθανή χαλαζόπτωση τις επόμενες ημέρες.

Σύμφωνα με την πρόγνωση, στη δυτική και νοτιοδυτική Γερμανία ο υδράργυρος μπορεί να φτάσει έως και τους 38 βαθμούς Κελσίου, ενώ στις υπόλοιπες περιοχές αναμένονται θερμοκρασίες από 30 έως 35 βαθμούς, με αυξημένη υγρασία.

Οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν ότι το θερμικό στρες μπορεί να αποτελέσει κίνδυνο για την υγεία, ιδιαίτερα για ηλικιωμένους, ασθενείς και άλλες ευάλωτες ομάδες. Οι πολίτες καλούνται να πίνουν αρκετό νερό και να διατηρούν τους εσωτερικούς χώρους όσο το δυνατόν πιο δροσερούς.

Παράλληλα, σε αρκετές περιοχές προβλέπονται έντονες βροχοπτώσεις, χαλάζι και άνεμοι που μπορεί να ξεπεράσουν τα 100 χιλιόμετρα την ώρα. Οι υψηλές θερμοκρασίες εκτιμάται ότι θα διατηρηθούν έως τα μέσα της επόμενης εβδομάδας.

Τα έντονα καιρικά φαινόμενα έχουν ήδη προκαλέσει προβλήματα στις σιδηροδρομικές μετακινήσεις. Οι Γερμανικοί Σιδηρόδρομοι ανακοίνωσαν ακυρώσεις σχεδόν όλων των δρομολογίων υψηλής ταχύτητας μεταξύ Αμβούργου και Ανόβερου, καθώς και μεταξύ Αμβούργου και Βρέμης.

Καθυστερήσεις καταγράφονται και σε άλλα δρομολόγια από τη βόρεια Γερμανία, κυρίως λόγω κεραυνών που προκάλεσαν βλάβες στα συστήματα σήμανσης του σιδηροδρομικού δικτύου.

Οι κοινωνικές οργανώσεις ζητούν ιδιαίτερη μέριμνα για ηλικιωμένους και άστεγους, ενώ ο Γερμανικός Ερυθρός Σταυρός καλεί τους δήμους να διαθέσουν δροσερούς χώρους για όσους δεν έχουν δυνατότητα προστασίας από τον καύσωνα.

Οι κρατιδιακές αρχές παρακολουθούν την εξέλιξη των φαινομένων και εξετάζουν τη λήψη πρόσθετων μέτρων σε σχολεία και χώρους εργασίας.