Κρήτη: Αυξημένη η παραγωγή ελαιολάδου, πιέζονται οι τιμές

Η Κρήτη αναμένεται να παρουσιάσει σημαντική ανάκαμψη στην παραγωγή ελαιολάδου κατά την ελαιοκομική περίοδο 2026-2027, μετά την ιδιαίτερα δύσκολη περσινή χρονιά που επηρεάστηκε από την παρατεταμένη ανομβρία. Οι αυξημένες βροχοπτώσεις του χειμώνα και της άνοιξης βοήθησαν την ανάπτυξη των ελαιόδεντρων, ωστόσο οι παραγωγοί εμφανίζονται ιδιαίτερα ανήσυχοι για τις χαμηλές τιμές και τη μειωμένη εμπορική δραστηριότητα στην αγορά.

Βελτιωμένες οι προοπτικές της παραγωγής

Οι καλές καιρικές συνθήκες που επικράτησαν μετά τον χειμώνα επέτρεψαν στα ελαιόδεντρα να ανακάμψουν, δημιουργώντας αισιοδοξία για καλύτερη σοδειά σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.

Ωστόσο, οι βροχοπτώσεις που σημειώθηκαν κατά την περίοδο της ανθοφορίας επηρέασαν την καρπόδεση σε αρκετές περιοχές του νησιού, με αποτέλεσμα να υπάρχουν διαφοροποιήσεις στις αποδόσεις ανάλογα με την τοποθεσία.

Παρά τις τοπικές απώλειες, οι εκτιμήσεις συγκλίνουν ότι η φετινή παραγωγή θα κινηθεί από μέτρια έως καλή επίπεδα, πολύ υψηλότερα από τα περσινά ιστορικά χαμηλά.

Οι τιμές παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα

Αντίθετα με τις προσδοκίες για την παραγωγή, η εικόνα της αγοράς δεν είναι ενθαρρυντική.

Η τιμή παραγωγού στην Κρήτη για το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο τριών γραμμών κινείται περίπου στα 3,80 ευρώ το κιλό, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις έχουν πραγματοποιηθεί πράξεις κοντά στα 4 ευρώ το κιλό.

Παράγοντες της αγοράς κάνουν λόγο για περιορισμένο εμπορικό ενδιαφέρον, με αποτέλεσμα αρκετοί παραγωγοί και συνεταιρισμοί να δυσκολεύονται να διαθέσουν τα αποθέματά τους.

Η ποιότητα αποτελεί το μεγάλο στοίχημα

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η φετινή χρονιά θα κριθεί κυρίως στην ποιότητα του παραγόμενου ελαιολάδου.

Οι πρώτοι ψεκασμοί για την αντιμετώπιση του δάκου έχουν ήδη ξεκινήσει από τις αρμόδιες υπηρεσίες, ενώ οι παραγωγοί καλούνται να ακολουθήσουν πιστά τις καλλιεργητικές οδηγίες, ώστε να περιοριστούν οι προσβολές και να διατηρηθούν υψηλά ποιοτικά χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην αποφυγή υπολειμμάτων φυτοπροστατευτικών προϊόντων και ορυκτελαίων, καθώς η ποιότητα παραμένει βασικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στις διεθνείς αγορές.

Προβληματισμός για τις εισαγωγές και τις ελληνοποιήσεις

Ένα ακόμη ζήτημα που απασχολεί τον κλάδο είναι ο αυξανόμενος ανταγωνισμός από εισαγόμενα ελαιόλαδα τρίτων χωρών.

Οι παραγωγοί υποστηρίζουν ότι η απουσία δασμών στις εισαγωγές δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού, καθώς το κόστος παραγωγής σε χώρες όπως η Τυνησία είναι σημαντικά χαμηλότερο σε σχέση με την Ελλάδα.

Παράλληλα, ζητούν εντατικοποίηση των ελέγχων για την αντιμετώπιση των ελληνοποιήσεων, επισημαίνοντας ότι η πιστοποίηση προϊόντων με σήμανση ΠΓΕ συμβάλλει στην προστασία της αυθεντικότητας και της ιχνηλασιμότητας του κρητικού ελαιολάδου.

Συνεταιρισμοί: Μέτρια παραγωγή αλλά αβέβαιη αγορά

Παρόμοια εικόνα μεταφέρουν και οι αγροτικοί συνεταιρισμοί της Κρήτης.

Στην περιοχή του Μοχού εκτιμάται ότι η φετινή παραγωγή θα είναι σαφώς καλύτερη από την περσινή, χωρίς όμως να φτάσει στα επίπεδα μιας ιδιαίτερα παραγωγικής χρονιάς. Παράλληλα, οι αυξημένοι πληθυσμοί του δάκου δημιουργούν ανησυχία, παρά την έναρξη του προγράμματος δακοκτονίας.

Αντίστοιχα, στην περιοχή Καντάνου – Σελίνου οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για παραγωγή που μπορεί να φτάσει περίπου στο 80% μιας πλήρους βεντέμας, με προοπτικές για ιδιαίτερα ποιοτικό ελαιόλαδο.

Ανάγκη για επενδύσεις και στήριξη του κλάδου

Οι εκπρόσωποι του πρωτογενούς τομέα επισημαίνουν ότι η ελαιοκαλλιέργεια στην Κρήτη χρειάζεται ουσιαστικές παρεμβάσεις σε επίπεδο υποδομών.

Στις βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνονται έργα διαχείρισης υδάτινων πόρων, νέα αρδευτικά δίκτυα και φράγματα, αλλά και μεγαλύτερη οικονομική στήριξη μέσω της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.

Παράλληλα, ζητούν περισσότερα χρηματοδοτικά εργαλεία για την τυποποίηση, την προβολή και την εξωστρέφεια του ελληνικού ελαιολάδου, ώστε η αυξημένη παραγωγή να συνοδευτεί και από καλύτερες αποδόσεις για τους παραγωγούς.