ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Πώς διαμορφώνεται ο χάρτης των εισφορών το 2019
Οικονομική ανάσα σε ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους με μεσαία και υψηλά εισοδήματα, τους ίδιους δηλαδή που τα δύο προηγούμενα χρόνια κλήθηκαν να πληρώσουν στο Δημόσιο, ακόμη και το 70% των προσόδων τους, αναμένεται να δώσει η μείωση του ποσοστού εισφορών για κύρια ασφάλιση, από 20% σε 13,33%. Στον αντίποδα βέβαια, όλοι οι υπόλοιποι ελεύθεροι επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενοι και αγρότες, με χαμηλά εισοδήματα θα υποστούν διπλή αύξηση εισφορών, αφενός λόγω της αύξησης της βάσης υπολογισμού των εισφορών, αφετέρου λόγω της αύξησης του κατώτατου μισθού.
Τα ειδοποιητήρια με τις εισφορές Ιανουαρίου αναμένονται μέσα στο δεύτερο 15νθήμερο του Φεβρουαρίου και οι αλλαγές αφορούν τόσο τις εισφορές κύριας ασφάλισης, όσο και αυτές για επικούρηση και εφάπαξ. Για το σύνολο των 1,4 εκατ. ελεύθερων επαγγελματιών, αυτοαπασχολουμένων και αγροτών, βάση υπολογισμού είναι πλέον το 100% του καθαρού φορολογητέου εισοδήματος συν τις καταβλητέες εισφορές του προηγούμενου έτους, αφού από 1/1/2019 καταργήθηκε η έκπτωση 15% στη βάση υπολογισμού, που ίσχυε το 2018.
Η γενική ελάχιστη εισφορά υπέρ ΕΦΚΑ διατηρείται μεν στο 20% του κατώτατου μισθού, ήτοι στα 117,2 ευρώ τον μήνα για τους ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους με πάνω από 5 χρόνια επαγγελματική δραστηριότητα, και στα 74 ευρώ για τους αγρότες αλλά και για τους νέους ασφαλισμένους που έχουν έως 5 έτη δραστηριότητας. Ομως, η αναμενόμενη αναπροσαρμογή του μισθού από το δεύτερο 15νθήμερο του Ιανουαρίου, αναμένεται να οδηγήσει σε αντίστοιχη αύξηση τις εισφορές όσων δηλώνουν χαμηλά εισοδήματα.
Οι μειώσεις εισφορών αφορούν 250.000 ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες, με το ποσοστό για τον υπολογισμό της εισφοράς κύριας σύνταξης να ορίζεται στο 13,33%, αντίστοιχο με το ύψος της εργοδοτικής εισφοράς που καταβάλλεται για τους μισθωτούς, έναντι του 20% που ισχύει από το 2017. Ψαλιδίζεται δηλαδή κατά 6,67 ποσοστιαίες μονάδες ή κατά 33,3%.
Στην πράξη, όσοι δηλώνουν εισόδημα (καθαρό συν τις καταβλητέες εισφορές του προηγούμενου έτους) έως και 10.560 ευρώ τον χρόνο (880 ευρώ τον μήνα) θα πληρώσουν εισφορά για σύνταξη 117,2 ευρώ τον μήνα, μέχρι αυτή να αναπροσαρμοστεί σύμφωνα με τον νέο κατώτατο μισθό.
Για τους αγρότες το ποσοστό υπολογισμού της εισφοράς για κύρια σύνταξη ορίζεται στο 12%, έναντι 18% που θα ίσχυε με το προηγούμενο καθεστώς.
Το ποσοστό υπολογισμού της εισφοράς για υγεία παραμένει στο 6,95% ως ισχύει, για όλους. Με βάση των σημερινό κατώτατο μισθό δε, η κατώτατη εισφορά για την υγειονομική περίθαλψη είναι 40,73 ευρώ μηνιαίως για τους ασφαλισμένους σε πρώην ΟΑΕΕ και ΕΤΑΑ.
Η εισφορά για επικουρική σύνταξη για όσους αυτοαπασχολούμενους και ελεύθερους επαγγελματίες έχουν ασφάλιση σε επικουρικό τομέα του Ενιαίου Ταμείου Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών (ΕΤΕΑΕΠ) ορίζεται και μάλιστα, αναδρομικά, από 1η Ιανουαρίου 2017, σταθερή στο κατώτατο πλαφόν των 41,02 ευρώ (7% επί του κατώτατου μισθού ανεξαρτήτως εισοδήματος). Εφόσον αυξηθεί ο κατώτατος, θα αυξηθούν και αυτές. Αντίστοιχα, η εισφορά για πρόνοια (εφάπαξ) για όσους αυτοαπασχολούμενους έχουν ασφάλιση σε τομέα πρόνοιας του ΕΤΕΑΕΠ ορίζεται σταθερή στο κατώτατο πλαφόν των 23,44 ευρώ (4% επί του κατώτατου μισθού ανεξαρτήτως εισοδήματος).
Και το 2019 εφαρμόζονται για τους ασφαλισμένους του πρώην ΕΤΑΑ οι εκπτώσεις από 5% έως 50% που ισχύουν έως το 2021 αλλά μόνο για το άθροισμα εισφορών κύριας σύνταξης και υγείας (εξαιρούνται η επικουρική ασφάλιση και το εφάπαξ). Με την πρόσφατη απόφαση του υπουργείου Εργασίας, όσοι από 1/1/2019 και εφεξής αμείβονται με τίτλους κτήσης, θα καταβάλλουν εισφορά 20,28% για ασφάλιση και υγεία.
Μειώνονται οι εισφορές για επικουρική ασφάλιση
Μείωση των εισφορών για επικουρική ασφάλιση, από 7% στο 6,5% προβλέπεται από τον Ιούνιο του νέου έτους και έως 31 Μαΐου 2022. Πρόκειται ουσιαστικά για τη σταδιακή επαναφορά των εισφορών που καταβάλλουν εργοδότες και εργαζόμενοι προς το Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών (ΕΤΕΑΕΠ), στα προ του 2016 επίπεδα. Ετσι, οι εισφορές που αυξήθηκαν από τον Ιούνιο του 2016 στο 7% (3,5% για εργοδότες και 3,5% για εργαζομένους), μειώνονται σε 3,25% για την κάθε πλευρά από την 1/1/2019 έως τις 31/5/2022.
Στόχος είναι το ποσοστό της εισφοράς για επικουρική ασφάλιση να επανέλθει στο 6% (3%+3%) από τον Ιούνιο του 2022 και μετά. Τα παραπάνω, ήτοι εισφορά 6,5% από 1η Ιουνίου 2019, ισχύουν όχι μόνο για τους μισθωτούς αλλά και για τους ελεύθερους επαγγελματίες κι αυτοαπασχολούμενους, ανεξάρτητα από το εάν έχουν ασφαλιστεί πριν ή μετά την 1/1/1993 σε κάποιο από τα επικουρικά που έχουν ενταχθεί στο ΕΤΕΑΕΠ. Το ποσοστό της μηνιαίας εισφοράς από 1/6/2022 και μετά, επανέρχεται στο 6%.
Στο 10% από 6,67% διαμορφώνονται οι εισφορές του Δημοσίου προς τον ΕΦΚΑ, με στόχο έως το 2020 και το κράτος ως εργοδότης να καταβάλει στο Ταμείο, για τους δημόσιους υπαλλήλους που απασχολεί, εισφορά 13,33%.
ΔΕΚΟ και τράπεζες: εξομοίωση με μισθωτούς
Μειώσεις εισφορών κύριας ασφάλισης που καταβάλλουν στον ΕΦΚΑ 35.000 μισθωτοί από συγκεκριμένες πρώην ΔΕΚΟ και τράπεζες, αλλά και ηθοποιοί καθώς και εργαζόμενοι αεροπορικών, προβλέπονται και για το 2019.
Μειώσεις στις εισφορές κύριας ασφάλισης που καταβάλλουν στον ΕΦΚΑ περίπου 35.000 μισθωτοί από συγκεκριμένες πρώην ΔΕΚΟ και τράπεζες αλλά και ηθοποιοί καθώς και εργαζόμενοι αεροπορικών επιχειρήσεων, προβλέπονται και για το 2019, με στόχο οι καταβολές τους να εξομοιωθούν σταδιακά έως το 2020 με αυτές όλων των υπόλοιπων μισθωτών (6,67% για τους εργαζομένους και 13,33% για τους εργοδότες). Καθώς μέχρι το 2016, τόσο οι εργοδότες όσο και οι μισθωτοί αυτοί πλήρωναν σημαντικά υψηλότερες εισφορές, η σταδιακή εξομοίωσή τους με τους υπόλοιπους εργαζομένους οδηγεί έμμεσα σε μικρές αυξήσεις μισθών, μεταξύ 6 και 20 ευρώ, ενώ σε περιπτώσεις υψηλόβαθμων στελεχών οι αυξήσεις μπορεί να αγγίξουν και τα 70 ευρώ τον μήνα. Αναλυτικότερα, και σύμφωνα με τον νόμο Κατρούγκαλου, οι εισφορές για το τρέχον έτος διαμορφώνονται ως εξής:
• ΤΣΠ – ΗΣΑΠ: Για ασφαλισμένους των ΗΣΑΠ, οι εισφορές υποχωρούν από 7,75% που ήταν το 2018, σε 7,22%. Αντίστοιχα για τον εργοδότη, υποχωρούν στο 14,79% (από 16,25% τον προηγούμενο χρόνο).
• ΤΣΠ – ΕΤΕ, ΤΣΠ – ΕΤΒΑ: Για τους ασφαλισμένους στα πρώην ταμεία της Εθνικής Τράπεζας και της ΕΤΒΑ, οι εισφορές έχουν οριοθετηθεί για το τρέχον έτος στο 7,22%. Οσο για τους εργοδότες, ειδικά για την Εθνική Τράπεζα, η εισφορά ορίζεται για το 2019 στο 14,98%, από 19,915% που ήταν το 2016, ενώ για την πρώην ΕΤΒΑ, η εισφορά ορίζεται στο 14,90% για φέτος, από 19,665% που ήταν το 2016 και 16,50% που ήταν πέρυσι.
• τ. ΤΑΠ – ΟΤΕ: Για τους ασφαλισμένους οι εισφορές το νέο έτος υποχωρούν στο 7,22%. Για τον εργοδότη – ΟΤΕ, η εισφορά το 2019 περιορίζεται στο 14,79% από 19,165% που ήταν το 2016, ενώ για ΟΣΕ, ΕΛΤΑ και ΤΑΠ – ΟΤΕ, η εισφορά υποχωρεί στο 14,67%, από 18,665%. Για τους υπαλλήλους του τέως ΤΑΠ – ΟΤΕ η εισφορά εργαζομένου παραμένει στο 6,67%, ενώ για τον εργοδότη ορίζεται το 2019 στο 14,67%.
• ΤΑΠΑΕ – Εθνική: Για την ασφαλιστική εταιρεία της Εθνικής, επηρεάζονται μόνο οι εισφορές του εργοδότη, αφού οι εισφορές του ασφαλισμένου είναι ήδη στο 6,67%. Πιο συγκεκριμένα, ο εργοδότης θα καταβάλει φέτος 14,16% ως εισφορά, από 16,665% που κατέβαλε το 2016 και 15% το 2018.
• π. ΤΣΕΑΠΓΣΟ: Για ασφαλισμένους γεωργικών συνεταιριστικών οργανώσεων, προκύπτει ότι φέτος η εισφορά θα υποχωρήσει στο 7%, από 8% που ήταν το 2016 και 7,34% που ήταν το 2018. Ο εργοδότης αντίστοιχα θα πρέπει να καταβάλει εισφορά 13,75% για το 2019, όταν το 2016 κατέβαλε 15%.
• ΙΚΑ (παλαιοί ασφαλισμένοι): Ειδικά για όσους εργάζονται ως προσωπικό εδάφους αεροπορικών επιχειρήσεων, ιπτάμενο προσωπικό αεροπορικών επιχειρήσεων ή ΥΠΑ – τεχνικό προσωπικό, αλλά και πτυχιούχοι χειριστές αεροσκαφών που χρησιμοποιούνται σε οποιοδήποτε εργοδότη για πτητικές εργασίες, ηθοποιοί θεάτρου, μουσικοί εγχόρδων, πνευστών, κρουστών, τεχνικοί θεάτρου και κινηματογράφου, προσωπικό σκηνής, ηθοποιοί μελοδραματικού θεάτρου και χορευτές, οι εισφορές καθορίζονται ως εξής: Το 2019 υποχωρούν στο 7,75%, από 10,97% που ήταν το 2016. Οι αντίστοιχοι εργοδότες θα κληθούν φέτος να καταβάλουν εισφορές 14,01%, από 14,69% που κατέβαλαν πέρυσι και 16,03% το 2016.
• ΙΚΑ (νέοι ασφαλισμένοι): Για τις ίδιες με τις αμέσως προηγούμενες κατηγορίες εργαζομένων, που ασφαλίστηκαν όμως για πρώτη φορά μετά το 1992, οι εισφορές το 2019 υποχωρούν στο 7,22%, από 8,87% που ήταν το 2016. Για τους εργοδότες υποχωρούν στο 13,68% από 14,73% που ήταν πριν από την εφαρμογή του νόμου Κατρούγκαλου.Έντυπη
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Συντάξεις χηρείας: Τέσσερις σημαντικές αλλαγές φέρνει η νέα ρύθμιση – Ποιοι βλέπουν αυξήσεις έως και 100%
Σημαντικές αλλαγές στο καθεστώς των συντάξεων χηρείας προβλέπουν οι νέες διατάξεις που εισάγονται προς ψήφιση στη σημερινή συνεδρίαση της Ολομέλειας της Βουλής, με βασικό στόχο την ενίσχυση των δικαιούχων και την άρση περικοπών που είχαν θεσπιστεί με τον νόμο 4387/2016.
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την κατάργηση της μείωσης των συντάξεων χηρείας μετά την πάροδο της τριετίας. Μέχρι σήμερα, ο νόμος προέβλεπε ότι η κύρια σύνταξη λόγω θανάτου μειωνόταν από το 70% στο 35% σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Με τη νέα ρύθμιση, η περικοπή καταργείται οριστικά και η σύνταξη θα συνεχίσει να καταβάλλεται μόνιμα με το αρχικό ποσοστό δικαιώματος.
Οι συνταξιούχοι που είχαν ήδη υποστεί τη μείωση θα δουν άμεσα τη σύνταξή τους να επανέρχεται στο 70%, γεγονός που στην πράξη σημαίνει διπλασιασμό του ποσού που λάμβαναν μετά την εφαρμογή της περικοπής.
Παράλληλα, περισσότεροι από 75.000 δικαιούχοι, στους οποίους οι προβλεπόμενες μειώσεις δεν είχαν ακόμη εφαρμοστεί, απαλλάσσονται οριστικά από αυτές, καθώς οι σχετικές διατάξεις καταργούνται. Επιπλέον, το Δημόσιο παραιτείται από οποιαδήποτε αναζήτηση αναδρομικών ποσών που θα μπορούσαν να προκύψουν από τις συγκεκριμένες περικοπές.
Η δεύτερη σημαντική παρέμβαση αφορά τους συνταξιούχους που λαμβάνουν ταυτόχρονα σύνταξη από δικό τους ασφαλιστικό δικαίωμα και σύνταξη λόγω θανάτου από διαφορετικό ασφαλιστικό δικαίωμα.
Με τη νέα διάταξη διασφαλίζεται ότι οι δικαιούχοι θα συνεχίσουν να λαμβάνουν και τις δύο εθνικές συντάξεις που αντιστοιχούν στα δικαιώματά τους, χωρίς να περικόπτεται η μία από αυτές, όπως προέβλεπε το προηγούμενο καθεστώς.
Η αλλαγή αυτή αφορά περίπου 122.000 συνταξιούχους, οι οποίοι προστατεύονται τόσο από τη μείωση της δεύτερης εθνικής σύνταξης όσο και από την αναζήτηση αναδρομικών ποσών.
Η νέα νομοθετική παρέμβαση προβλέπει επίσης σημαντική βελτίωση για τα παιδιά που έχουν χάσει και τους δύο γονείς τους.
Στο εξής, οι δικαιούχοι θα λαμβάνουν το προβλεπόμενο ποσοστό της εθνικής σύνταξης από κάθε γονέα ξεχωριστά, σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο. Έτσι, αντί να λαμβάνουν το ήμισυ της εθνικής σύνταξης, θα δικαιούνται ολόκληρη την εθνική σύνταξη, γεγονός που οδηγεί σε ουσιαστικό διπλασιασμό του σχετικού ποσού.
Οι νέες ρυθμίσεις συνοψίζονται στα εξής:
Καταργείται η περικοπή των συντάξεων χηρείας μετά την τριετία και διατηρείται μόνιμα το αρχικό ποσοστό του 70%.
Επαναφέρονται στο 70% οι συντάξεις όσων είχαν ήδη υποστεί τη μείωση.
Διατηρούνται και οι δύο εθνικές συντάξεις για όσους λαμβάνουν σύνταξη από διαφορετικά ασφαλιστικά δικαιώματα.
Αυξάνεται η εθνική σύνταξη που λαμβάνουν τα παιδιά τα οποία έχουν χάσει και τους δύο γονείς τους.
Με τις συγκεκριμένες παρεμβάσεις, η κυβέρνηση επιχειρεί να διορθώσει στρεβλώσεις του προηγούμενου ασφαλιστικού πλαισίου, ενισχύοντας το εισόδημα εκατοντάδων χιλιάδων δικαιούχων και καταργώντας οριστικά προβλεπόμενες περικοπές που δεν θα εφαρμοστούν πλέον.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Παπαθανάσης: Στα 23 δισ. ευρώ το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030
Το σχέδιο χρηματοδότησης της ελληνικής οικονομίας για την περίοδο μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης παρουσίασε ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης, κατά την εκδήλωση για το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2026-2030, που πραγματοποιήθηκε στο Ωδείο Αθηνών.
Στην εκδήλωση παρέστησαν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, μέλη της κυβέρνησης, βουλευτές, περιφερειάρχες και εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, επιμελητηρίων και φορέων.
Σύμφωνα με τον κ. Παπαθανάση, το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης ανέρχεται σε 17,1 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030, ενώ μαζί με 5,8 δισ. ευρώ που αφορούν την ολοκλήρωση έργων της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου, οι συνολικοί εθνικοί πόροι διαμορφώνονται στα 23 δισ. ευρώ.
Όπως ανέφερε, οι πόροι αυτοί θα χρηματοδοτήσουν έργα υποδομών, σχολεία, νοσοκομεία, έργα ύδρευσης, ψηφιακές υπηρεσίες, επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη και την καινοτομία, καθώς και δράσεις για τη στήριξη της επιχειρηματικότητας, της βιομηχανίας, των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, της πράσινης μετάβασης, της ενεργειακής ανθεκτικότητας και της στεγαστικής πολιτικής.
Ο αναπληρωτής υπουργός υποστήριξε ακόμη ότι στόχος της κυβέρνησης είναι η ανάπτυξη να φτάνει σε κάθε περιφέρεια και κάθε δήμο, σημειώνοντας πως, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «η ανάπτυξη αποκτά πραγματική αξία μόνο όταν το μέρισμά της φτάνει στην κοινωνία».
Παράλληλα, αναφέρθηκε στους στόχους για την επόμενη τετραετία, μεταξύ των οποίων η περαιτέρω αύξηση των επενδύσεων, η ενίσχυση της βιομηχανικής παραγωγής, η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, η ενδυνάμωση των εξαγωγών και η επιτάχυνση του ψηφιακού μετασχηματισμού του κράτους.
Μετά την παρουσίαση του προγράμματος, πραγματοποιήθηκε η πρώτη συνεδρίαση της Επιτροπής Παρακολούθησης του ΕΠΑ 2026-2030, με αντικείμενο την εξειδίκευση των στόχων του νέου προγράμματος.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Πιερρακάκης: 23 δισ. ευρώ για έργα ανάπτυξης έως το 2030
Το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2026-2030, συνολικού προϋπολογισμού περίπου 23 δισ. ευρώ, παρουσίασε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, τονίζοντας ότι η αύξηση των εθνικών πόρων για επενδύσεις αποτελεί αποτέλεσμα της βελτίωσης των δημοσιονομικών και οικονομικών μεγεθών της χώρας.
Στην ομιλία του, ο υπουργός ανέφερε ότι οι εθνικοί πόροι για το Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων αυξάνονται από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 σε 3,3 δισ. ευρώ το 2026, ενώ προβλέπεται να φτάσουν τα 4,2 δισ. ευρώ το 2030, σημειώνοντας ότι μέσα σε έντεκα χρόνια υπερδιπλασιάζονται οι διαθέσιμοι εθνικοί πόροι για την ανάπτυξη.
Όπως υποστήριξε, το νέο πρόγραμμα θα χρηματοδοτήσει έργα σε ολόκληρη τη χώρα, μέσω 20 τομεακών προγραμμάτων υπουργείων, 13 περιφερειακών και 4 ειδικών προγραμμάτων, με έμφαση στις υποδομές, την κοινωνική συνοχή, τις μεταφορές, την πολιτική προστασία, την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, την καινοτομία, τον ψηφιακό μετασχηματισμό, την τεχνητή νοημοσύνη και την πράσινη ανάπτυξη.
Παράλληλα, ο κ. Πιερρακάκης υποστήριξε ότι η πορεία της ελληνικής οικονομίας επιτρέπει στη χώρα να διαθέτει περισσότερους εθνικούς πόρους για επενδύσεις, επισημαίνοντας ότι το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης θα λειτουργήσει συμπληρωματικά με τα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία και το Ταμείο Ανάκαμψης.
Ακολουθεί η ομιλία του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη:
Κύριε Πρόεδρε,
Αγαπητοί συνάδελφοι,
Κυρίες και κύριοι,
Νομίζω ότι δύσκολα θα μπορούσε ο Νίκος Παπαθανάσης, ο Αναπληρωτής Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και αρχιτέκτονας του νέου ΕΠΑ, να έχει διαλέξει έναν πιο συμβολικό χώρο από το Ωδείο Αθηνών για να μιλήσουμε για το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης της επόμενης πενταετίας.
Το ίδιο το κτίριο στο οποίο βρισκόμαστε, αποτυπώνει στην πράξη τη φιλοσοφία του ΕΠΑ και δείχνει πώς μια δημόσια επένδυση μπορεί να δώσει νέα ζωή σε ένα εμβληματικό έργο και να αφήσει ένα διαρκές αποτύπωμα για τις επόμενες γενιές.
Αυτό το ξεχωριστό δείγμα του ελληνικού μοντερνισμού, σχεδιασμένο από τον Ιωάννη Δεσποτόπουλο, εκσυγχρονίζεται με χρηματοδότηση από εθνικούς πόρους. Η ενεργειακή του αναβάθμιση και η ενσωμάτωση αρχών βιοκλιματικού σχεδιασμού θα το μετατρέψουν σε μια σύγχρονη υποδομή, έτοιμη να υπηρετήσει τον πολιτισμό, την πόλη και τους ανθρώπους της για τις επόμενες δεκαετίες.
Αυτό, κατά μία έννοια, είναι και το ευρύτερο νόημα της ανάπτυξης. Να χτίζεις πάνω σε όσα έχεις ήδη κατακτήσει και να επενδύεις σήμερα σε όσα θα χρειαστεί η χώρα αύριο.
Με αυτή τη φιλοσοφία παρουσιάζουμε σήμερα το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030.
Ένα πρόγραμμα περίπου 23 δισεκατομμυρίων ευρώ για την επόμενη πενταετία, με σημασία, όμως, που υπερβαίνει το ύψος των πόρων του. Εκφράζει τη δυνατότητα της Ελλάδας να σχεδιάζει το μέλλον της με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και να χρηματοδοτεί η ίδια τις προτεραιότητές της.
Αυτή η δυνατότητα είναι το αποτέλεσμα της προόδου που έχει συντελεστεί στην ελληνική οικονομία υπό την Πρωθυπουργία του Κυριάκου Μητσοτάκη τα τελευταία χρόνια.
Η Ελλάδα, συνεχίζει να αναπτύσσεται ταχύτερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 12,1% το πρώτο τρίμηνο του έτους, ξεπερνώντας σημαντικά την αρχική εκτίμηση η οποία ήταν 7%.
Η ανεργία έχει υποχωρήσει κοντά στο 8%, οδεύει στο ιστορικό χαμηλό της, ενώ οι εξαγωγές έχουν υπερδιπλασιάσει το μερίδιό τους στο ΑΕΠ σε σχέση με το 2010, σε σχέση με την Ελλάδα που έμπαινε στην κρίση, είναι σήμερα κάπου κοντά στο 42%, και η χώρα έχει πλέον ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα και τη διεθνή αξιοπιστία της.
Την ίδια στιγμή, το δημόσιο χρέος ακολουθεί την πιο πτωτική πορεία σε ολόκληρο τον κόσμο και προβλέπεται να είναι κάτω από το 120% του ΑΕΠ, στο 119%, πριν το τέλος της δεκαετίας.
Όλα αυτά μαζί, συνθέτουν μια οικονομία πιο ισχυρή και πιο ανθεκτική. Και, κυρίως, μας δίνουν μεγαλύτερη δυνατότητα επιλογών: να διαθέτουμε περισσότερους εθνικούς πόρους για επενδύσεις και να τους κατευθύνουμε στις προτεραιότητες εκείνες οι οποίες θα καθορίσουν την Ελλάδα των επόμενων ετών.
Και αυτή η πρόοδος αποτυπώνεται καθαρά:
- Το 2019, οι εθνικοί πόροι του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ήταν 1,8 δισεκατομμύρια ευρώ.
- Το 2026 είναι 3,3 δισεκατομμύρια.
- Και το 2030 θα φτάσουν τα 4,2 δισεκατομμύρια ευρώ.
Δηλαδή, μέσα σε έντεκα χρόνια, υπερδιπλασιάζουμε τους εθνικούς πόρους που διαθέτουμε για την ανάπτυξη.
Μια οικονομία που γίνεται ισχυρότερη μπορεί να επενδύει περισσότερο. Και μια χώρα που επενδύει περισσότερο, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για να γίνει ακόμη ισχυρότερη.
Αυτός είναι ο κύκλος της προόδου που θέλουμε για την Ελλάδα.
Το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030 αποτελεί ένα από τα βασικά εργαλεία για να επιταχύνουμε το σχέδιό μας.
Με συνολικούς πόρους, όπως ανέφερα, περίπου 23 δισεκατομμυρίων ευρώ, στους οποίους περιλαμβάνονται και περίπου 5,8 δισεκατομμύρια για την ομαλή ολοκλήρωση των έργων της προηγούμενης Προγραμματικής Περιόδου, αποκτούμε τη δυνατότητα να υλοποιήσουμε ένα μεγάλο επενδυτικό πρόγραμμα σε ολόκληρη τη χώρα.
Και θα ήθελα να σταθώ ειδικά σε αυτό. Σε ολόκληρη τη χώρα. Γιατί η ανάπτυξη πρέπει να φτάνει παντού.
- Στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη.
- Στις μεγάλες πόλεις και στα μικρότερα αστικά κέντρα.
- Στα νησιά και στις ορεινές περιοχές.
- Σε κάθε Περιφέρεια και σε κάθε τοπική κοινωνία.
Η Ελλάδα διαθέτει διαφορετικές παραγωγικές δυνατότητες, συγκριτικά πλεονεκτήματα και ανάγκες σε κάθε γωνία της. Η μεγάλη πρόκληση της επόμενης περιόδου είναι να απελευθερώσουμε ακριβώς αυτή τη δυναμική.
Γι’ αυτό και το ΕΠΑ συνδέεται άμεσα με την Εθνική Στρατηγική για την Τοπική και Περιφερειακή Ανάπτυξη.
- Μέσα από 20 Τομεακά Προγράμματα των Υπουργείων,
- 13 Περιφερειακά Προγράμματα και
- 4 Ειδικά Προγράμματα,
Και δημιουργούμε, έτσι, ένα συνεκτικό πλαίσιο που κατευθύνει τους διαθέσιμους πόρους εκεί όπου υπάρχουν πραγματικές ανάγκες, αλλά και σημαντικές αναπτυξιακές ευκαιρίες: στην κοινωνική συνοχή, στις υποδομές, στις μεταφορές, στην πολιτική προστασία και στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Στην καινοτομία, στην εξωστρέφεια, στον ψηφιακό μετασχηματισμό, στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στην πράσινη ανάπτυξη.
Και όλο αυτό θα λειτουργήσει συμπληρωματικά, με τα συγχρηματοδοτούμενα ευρωπαϊκά προγράμματα και το Ταμείο Ανάκαμψης, καθώς η Ελλάδα σήμερα έχει ένα πάρα πολύ ισχυρό πλέγμα επενδυτικών εργαλείων, που συνδυάζει τους εθνικούς με τους ευρωπαϊκούς πόρους, και βέβαια, συμπεριλαμβάνει -όπως ειπώθηκε πριν- και τις συμπράξεις του Δημοσίου με τον Ιδιωτικό Τομέα. Η μεγάλη μας ευκαιρία, λοιπόν, είναι να τα εντάξουμε όλα αυτά σε μια ενιαία αναπτυξιακή στρατηγική, να κινητοποιήσουμε μέσω αυτής περισσότερα ιδιωτικά κεφάλαια και να πολλαπλασιάσουμε, στο τέλος, την αξία του κάθε ευρώ.
Αυτό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία, καθώς πλησιάζουμε στο τέλος του Ταμείου Ανάκαμψης. Η σταθερή αύξηση των πόρων του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων είναι κρίσιμη και απαντά στο ερώτημα «μετά το Ταμείο Ανάκαμψης, τι;», σε συνδυασμό και με τα νέα ευρωπαϊκά κονδύλια, γιατί δείχνει – και το δείχνει και η πρόβλεψη αυτό, για την ανάπτυξη του χρόνου – ποια είναι πραγματικά η δυναμική της ελληνικής οικονομίας για τα επόμενα χρόνια.
Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών συμμετέχει ενεργά σε αυτή την προσπάθεια και μέσα από το δικό του Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης.
Από την ανάπλαση της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης και το Πολυκαναλικό Σύστημα Ενημέρωσης και Εξυπηρέτησης Πολιτών του Υπουργείου, μέχρι την καλύτερη αξιοποίηση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας και την κατασκευή της Ευρωπαϊκής Δορυφορικής Υποδομής GOVSATCOM Hub. Έργα διαφορετικού χαρακτήρα και κλίμακας, που ενισχύουν τις υποδομές της χώρας και εκσυγχρονίζουν τη λειτουργία του κράτους.
Κυρίες και κύριοι,
Αν έπρεπε να συνοψίσω σε μία φράση τη φιλοσοφία του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης 2026-2030, θα έλεγα ότι είναι η μετάβαση από την πρόοδο στην προοπτική.
Η Ελλάδα των τελευταίων ετών, υπό την ηγεσία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, απέδειξε ότι μπορεί να αλλάξει την οικονομική της πορεία. Η πρόκληση τώρα, η πρόκληση για την επόμενη τετραετία, είναι να δείξουμε ότι μπορούμε να αξιοποιήσουμε αυτή την πρόοδο για να αλλάξουμε ακόμη βαθύτερα το παραγωγικό μας μοντέλο.
Κυρίες και κύριοι, κλείνοντας.
Ο κόσμος γύρω μας αλλάζει με πρωτοφανή ταχύτητα. Θα προχωρήσουν πιο γρήγορα οι χώρες που μπορούν να προβλέπουν τις αλλαγές, να σχεδιάζουν σε βάθος χρόνου και να επενδύουν εγκαίρως στις υποδομές, στην τεχνολογία και στους ανθρώπους τους.
Είναι ένα στοίχημα για ολόκληρη την Ευρώπη. Είναι και ένα στοίχημα και για την Ελλάδα. Να κοιτάζουμε δέκα και είκοσι χρόνια μπροστά και να παίρνουμε σήμερα τις αποφάσεις που θα μας κάνουν ισχυρότερους τότε. Το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030 είναι, λοιπόν, ένα από τα βασικά εργαλεία που θα έχουμε στα χέρια μας.
Η καλή πορεία της οικονομίας μάς δίνει περισσότερους πόρους και, μαζί με αυτούς, μεγαλύτερη ευθύνη: να αξιοποιήσουμε σωστά κάθε διαθέσιμο ευρώ και να δημιουργήσουμε αξία η οποία θα διαρκέσει στον χρόνο.
Και κλείνω όπως άρχισα, με το Ωδείο Αθηνών.
Κοιτάξτε γύρω μας. Βρισκόμαστε σε έναν χώρο που μας θυμίζει ότι κάθε σημαντικό έργο ξεκινά πρώτα ως σχέδιο. Η απόσταση ανάμεσα στο σχέδιο και στο αποτέλεσμα, καλύπτεται με φαντασία, με πόρους, με επιμονή και με αποτελεσματικότητα.
Η ευθύνη μας για το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030 είναι, λοιπόν, να καλύψουμε την ίδια απόσταση. Να μετατρέψουμε 23 δισεκατομμύρια ευρώ σε χιλιάδες έργα σε ολόκληρη τη χώρα. Σε υποδομές που θα μείνουν. Σε ευκαιρίες που θα δημιουργηθούν. Σε δυνατότητες που σήμερα ίσως ακόμη δεν μπορούμε να φανταστούμε.
Και όταν σε λίγα χρόνια από σήμερα θα κάνουμε, κύριε Πρόεδρε, τον απολογισμό αυτού του Προγράμματος, η επιτυχία του θα κριθεί από το πόσο διαφορετική θα είναι η Ελλάδα χάρη σε όσα αποφασίζουμε και σχεδιάζουμε σήμερα.
Με το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030, βάζουμε τον πήχη πιο ψηλά.
Για την Ελλάδα που θέλουμε.
Για την Ελλάδα που μπορούμε.
Για την Ελλάδα που αξίζουμε.
Σας ευχαριστώ πολύ.
![Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ](https://www.enanews.gr/uploads/2018/11/giatroi-eopyy.png")
