Κρήτη: Αυξημένη η παραγωγή ελαιολάδου, πιέζονται οι τιμές

Η Κρήτη αναμένεται να παρουσιάσει σημαντική ανάκαμψη στην παραγωγή ελαιολάδου κατά την ελαιοκομική περίοδο 2026-2027, μετά την ιδιαίτερα δύσκολη περσινή χρονιά που επηρεάστηκε από την παρατεταμένη ανομβρία. Οι αυξημένες βροχοπτώσεις του χειμώνα και της άνοιξης βοήθησαν την ανάπτυξη των ελαιόδεντρων, ωστόσο οι παραγωγοί εμφανίζονται ιδιαίτερα ανήσυχοι για τις χαμηλές τιμές και τη μειωμένη εμπορική δραστηριότητα στην αγορά.

Βελτιωμένες οι προοπτικές της παραγωγής

Οι καλές καιρικές συνθήκες που επικράτησαν μετά τον χειμώνα επέτρεψαν στα ελαιόδεντρα να ανακάμψουν, δημιουργώντας αισιοδοξία για καλύτερη σοδειά σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.

Ωστόσο, οι βροχοπτώσεις που σημειώθηκαν κατά την περίοδο της ανθοφορίας επηρέασαν την καρπόδεση σε αρκετές περιοχές του νησιού, με αποτέλεσμα να υπάρχουν διαφοροποιήσεις στις αποδόσεις ανάλογα με την τοποθεσία.

Παρά τις τοπικές απώλειες, οι εκτιμήσεις συγκλίνουν ότι η φετινή παραγωγή θα κινηθεί από μέτρια έως καλή επίπεδα, πολύ υψηλότερα από τα περσινά ιστορικά χαμηλά.

Οι τιμές παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα

Αντίθετα με τις προσδοκίες για την παραγωγή, η εικόνα της αγοράς δεν είναι ενθαρρυντική.

Η τιμή παραγωγού στην Κρήτη για το έξτρα παρθένο ελαιόλαδο τριών γραμμών κινείται περίπου στα 3,80 ευρώ το κιλό, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις έχουν πραγματοποιηθεί πράξεις κοντά στα 4 ευρώ το κιλό.

Παράγοντες της αγοράς κάνουν λόγο για περιορισμένο εμπορικό ενδιαφέρον, με αποτέλεσμα αρκετοί παραγωγοί και συνεταιρισμοί να δυσκολεύονται να διαθέσουν τα αποθέματά τους.

Η ποιότητα αποτελεί το μεγάλο στοίχημα

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η φετινή χρονιά θα κριθεί κυρίως στην ποιότητα του παραγόμενου ελαιολάδου.

Οι πρώτοι ψεκασμοί για την αντιμετώπιση του δάκου έχουν ήδη ξεκινήσει από τις αρμόδιες υπηρεσίες, ενώ οι παραγωγοί καλούνται να ακολουθήσουν πιστά τις καλλιεργητικές οδηγίες, ώστε να περιοριστούν οι προσβολές και να διατηρηθούν υψηλά ποιοτικά χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στην αποφυγή υπολειμμάτων φυτοπροστατευτικών προϊόντων και ορυκτελαίων, καθώς η ποιότητα παραμένει βασικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στις διεθνείς αγορές.

Προβληματισμός για τις εισαγωγές και τις ελληνοποιήσεις

Ένα ακόμη ζήτημα που απασχολεί τον κλάδο είναι ο αυξανόμενος ανταγωνισμός από εισαγόμενα ελαιόλαδα τρίτων χωρών.

Οι παραγωγοί υποστηρίζουν ότι η απουσία δασμών στις εισαγωγές δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού, καθώς το κόστος παραγωγής σε χώρες όπως η Τυνησία είναι σημαντικά χαμηλότερο σε σχέση με την Ελλάδα.

Παράλληλα, ζητούν εντατικοποίηση των ελέγχων για την αντιμετώπιση των ελληνοποιήσεων, επισημαίνοντας ότι η πιστοποίηση προϊόντων με σήμανση ΠΓΕ συμβάλλει στην προστασία της αυθεντικότητας και της ιχνηλασιμότητας του κρητικού ελαιολάδου.

Συνεταιρισμοί: Μέτρια παραγωγή αλλά αβέβαιη αγορά

Παρόμοια εικόνα μεταφέρουν και οι αγροτικοί συνεταιρισμοί της Κρήτης.

Στην περιοχή του Μοχού εκτιμάται ότι η φετινή παραγωγή θα είναι σαφώς καλύτερη από την περσινή, χωρίς όμως να φτάσει στα επίπεδα μιας ιδιαίτερα παραγωγικής χρονιάς. Παράλληλα, οι αυξημένοι πληθυσμοί του δάκου δημιουργούν ανησυχία, παρά την έναρξη του προγράμματος δακοκτονίας.

Αντίστοιχα, στην περιοχή Καντάνου – Σελίνου οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για παραγωγή που μπορεί να φτάσει περίπου στο 80% μιας πλήρους βεντέμας, με προοπτικές για ιδιαίτερα ποιοτικό ελαιόλαδο.

Ανάγκη για επενδύσεις και στήριξη του κλάδου

Οι εκπρόσωποι του πρωτογενούς τομέα επισημαίνουν ότι η ελαιοκαλλιέργεια στην Κρήτη χρειάζεται ουσιαστικές παρεμβάσεις σε επίπεδο υποδομών.

Στις βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνονται έργα διαχείρισης υδάτινων πόρων, νέα αρδευτικά δίκτυα και φράγματα, αλλά και μεγαλύτερη οικονομική στήριξη μέσω της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής.

Παράλληλα, ζητούν περισσότερα χρηματοδοτικά εργαλεία για την τυποποίηση, την προβολή και την εξωστρέφεια του ελληνικού ελαιολάδου, ώστε η αυξημένη παραγωγή να συνοδευτεί και από καλύτερες αποδόσεις για τους παραγωγούς.

Ιράν: Νέοι αμερικανικοί βομβαρδισμοί και απειλές Τραμπ

Η ένταση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται εκ νέου, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποίησαν νέα σειρά αεροπορικών επιδρομών εναντίον στόχων στο Ιράν για δεύτερη συνεχόμενη νύχτα. Οι επιθέσεις έρχονται μετά τα περιστατικά στα Στενά του Ορμούζ, με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να προειδοποιεί πως κάθε νέα ενέργεια της Τεχεράνης θα προκαλέσει ακόμη πιο σκληρή αμερικανική απάντηση.

Η νέα στρατιωτική κλιμάκωση συνοδεύεται από αυξημένη ανησυχία στις χώρες του Περσικού Κόλπου, ενώ Μπαχρέιν και Κουβέιτ τέθηκαν εκ νέου σε κατάσταση συναγερμού λόγω φόβων για ιρανικά αντίποινα.

Νέοι βομβαρδισμοί σε στρατηγικούς στόχους

Σύμφωνα με πληροφορίες, οι αμερικανικές επιδρομές στόχευσαν στρατιωτικές και λιμενικές εγκαταστάσεις σε διάφορες περιοχές του νότιου Ιράν.

Μεταξύ των σημείων που φέρονται να επλήγησαν είναι τα νησιά Κις και Αμπού Μούσα στον Περσικό Κόλπο, το λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς στα Στενά του Ορμούζ, η ναυτική βάση του Τσαμπαχάρ και το αεροδρόμιο του Ιρανσάρ, κοντά στα σύνορα με το Πακιστάν.

Ο Ντόναλντ Τραμπ, κατά την επιστροφή του από τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ απάντησαν δυναμικά στις επιθέσεις που αποδίδουν στο Ιράν και προειδοποίησε πως οποιαδήποτε νέα πρόκληση θα αντιμετωπιστεί με ακόμη μεγαλύτερη ισχύ.

Νέες απειλές και ανοιχτό το ενδεχόμενο συμφωνίας

Παρά τη σκληρή ρητορική, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίστηκε να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο επιστροφής σε διαπραγματεύσεις.

Όπως ανέφερε, η Τεχεράνη επιδιώκει νέα συμφωνία, ωστόσο εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσο μπορεί να υπάρξει εμπιστοσύνη στις δεσμεύσεις του Ιράν.

Οι δηλώσεις αυτές αποτυπώνουν το ασταθές διπλωματικό περιβάλλον, καθώς οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται παράλληλα με τις προσπάθειες διατήρησης διαύλων επικοινωνίας.

Συναγερμός σε Μπαχρέιν και Κουβέιτ

Η Τεχεράνη διαμήνυσε ότι οι αμερικανικές επιθέσεις δεν θα μείνουν αναπάντητες.

Κατά τη διάρκεια της νύχτας ήχησαν ξανά σειρήνες αεράμυνας σε Μπαχρέιν και Κουβέιτ, καθώς ενεργοποιήθηκαν τα συστήματα αναχαίτισης απέναντι σε πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη που αποδίδονται στις ιρανικές δυνάμεις.

Παράλληλα, το Ιράν επιμένει στη θέση του για τον έλεγχο της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά περάσματα παγκοσμίως.

Αυξάνεται η ανησυχία στις διεθνείς αγορές

Η νέα αναζωπύρωση της κρίσης επηρέασε άμεσα τις διεθνείς αγορές, με την τιμή του πετρελαίου να καταγράφει σημαντική άνοδο, ενισχύοντας τους φόβους για περαιτέρω αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η εύθραυστη συμφωνία ανακωχής που είχε επιτευχθεί πριν από λίγες εβδομάδες δεν κατάφερε να επιλύσει τα βασικά ζητήματα που βρίσκονται στον πυρήνα της αντιπαράθεσης μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.

Πολιτικές αντιδράσεις στις ΗΠΑ

Η νέα στρατιωτική επιχείρηση προκαλεί έντονες πολιτικές αντιδράσεις και στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών.

Δημοκρατικοί βουλευτές και γερουσιαστές κατηγορούν τον Ντόναλντ Τραμπ ότι οδηγεί τη χώρα σε νέα πολεμική εμπλοκή χωρίς τη συναίνεση του Κογκρέσου, υποστηρίζοντας ότι η συνέχιση των επιχειρήσεων ενδέχεται να έχει σοβαρό ανθρώπινο και οικονομικό κόστος.

Την ίδια στιγμή, η Ουάσιγκτον παραμένει σε αυξημένη επιφυλακή, καθώς οι αμερικανικές αρχές εκτιμούν ότι ο κίνδυνος νέας κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή εξακολουθεί να είναι ιδιαίτερα υψηλός.