Στα πλαίσια της λογικής, είναι πολύ καλύτερα να συναλλάσσεστε ευμετάβλητες μετοχές. Είναι πράγματι καλύτερα «να ακολουθείτε την πεπατημένη».

Σε αυτό το άρθρο θα δούμε πώς μετράται και υπολογίζεται η μεταβλητότητα μιας μετοχής και γιατί θα πρέπει γενικά να συναλλάσσεστε πιο ευμετάβλητες μετοχές».

 Μέτρηση της μεταβλητότητας

Πριν μπούμε σε αναλύσεις, να ξέρετε απλά ότι δεν πρέπει να ανησυχείτε για αναλύσεις. Ακριβώς όπως φωτίζετε έναν χώρο πατώντας ένα διακόπτη χωρίς να γνωρίζετε πολλά για τον ηλεκτρισμό, μπορείτε να δείτε τη μέτρηση της μεταβλητότητας για να δείτε πόσο ευμετάβλητη είναι μια μετοχή ή, στην πραγματικότητα, πόσο ήταν. Η μεταβλητότητα δείχνει τις μεταπτώσεις μιας μετοχής κατά το παρελθόν και υποδεικνύει τις πιθανές μεταπτώσεις της στο μέλλον. Αφήστε τον υπολογιστή σας να κάνει τις αναλύσεις και μην ξεχνάτε, πάνω απ’ όλα, να εστιάζετε απλά στο διάγραμμα για τον υπολογισμό της μεταβλητότητας.

Να έχετε κατά νου ότι οι στατιστικές είναι άνευ αξίας. Το 75,3% των ανθρώπων το γνωρίζουν αυτό. Αλήθεια, όταν πρόκειται για τις αγορές, τα στατιστικά στοιχεία είναι λίγο πολύ άχρηστα. Προκειμένου να είναι αποτελεσματική η στατιστική, οι αγορές θα έπρεπε να ακολουθούν μια κανονική κατανομή. Και δεν το κάνουν. Θα αφήσουμε τα επιχειρήματα λογικής για άλλους. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, το επιχείρημα είναι απλό. Αν η στατιστική ήταν πράγματι αποτελεσματική, εκείνοι που έχουν τις περισσότερες γνώσεις στατιστικής ή τους ταχύτερους υπολογιστές θα κατείχαν τις αγορές. 
Πέρα από την απλή εξέταση του διαγράμματος, η αγαπημένη μέτρηση του συντάκτη είναι το ιστορικό της μεταβλητότητας (historical volatility – HV), το οποίο περιστασιακά αναφέρεται ως στατιστική μεταβλητότητα. Το HV είναι η τυπική απόκλιση των αλλαγών στην τιμή από μέρα σε μέρα, εκφρασμένη ως ετήσιο ποσοστό.

Ας υποθέσουμε ότι μια αγορά είχε μια ένδειξη HV 50 ημερών ίση με 20. Καθώς πρόκειται για ετήσια μέτρηση, αυτό σε επίπεδο στατιστικής θα σήμαινε ότι αν η μεταβλητότητα παρέμενε σταθερή, τότε η αγορά που μετράται θα είχε 68% πιθανότητες (μία τυπική απόκλιση) για συναλλαγές κατά 20% υψηλότερα ή 20% χαμηλότερα σε ένα χρόνο από τώρα, με βάση το πώς συναλλασσόταν κατά τις προηγούμενες 50 ημέρες.
Ωστόσο, είναι σχεδόν απόλυτα βέβαιο ότι η μεταβλητότητα δεν θα παραμείνει σταθερή. Και η μέτρηση προϋποθέτει μια κανονική κατανομή (που σημαίνει ότι η στατιστική λειτουργεί στις χρηματαγορές) το οποίο αποτελεί πλάνη. Ωστόσο, ακόμη και με τις αδυναμίες της χρήσης ενός στατιστικού δείκτη σε κάτι που δεν είναι κανονικά κατανεμημένο γνωρίζοντας το HV της αγοράς, μπορεί και πάλι να φανεί αρκετά χρήσιμο. 
Η χρήση του HV ως ακριβούς προγνωστικού δείκτη του πού θα βρίσκεται μια μετοχή στο μακρινό μέλλον δεν είναι καλή ιδέα για τους προαναφερθέντες λόγους. Ωστόσο, η χρήση του για τη μέτρηση του πού ενδεχομένως θα βρίσκεται η μετοχή βραχυπρόθεσμα μπορεί να είναι αρκετά χρήσιμη.

Όλα είναι σχετικά

Χρησιμοποιώντας το HV, ο ευκολότερος τρόπος για να κατανοήσουμε την πραγματική μεταβλητότητα είναι να τον συγκρίνουμε με τη συνολική αγορά. Αυτό μοιάζει πολύ με τις αποκαλούμενες μετρήσεις «Βήτα». Αυτή τη στιγμή (τέλος καλοκαιριού του 2015), ο S&P έχει μια ένδειξη HV 50 ημερών ίση με δέκα. Μετοχές με ενδείξεις άνω του δέκα υπήρξαν πιο ευμετάβλητες από την αγορά και μετοχές με ενδείξεις κάτω του δέκα υπήρξαν λιγότερο ευμετάβλητες από την αγορά. 

Και πάλι, προσέξτε τον παρελθόντα χρόνο. Οι μετοχές «υπήρξαν» περισσότερο ή λιγότερο ευμετάβλητες από την αγορά. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίον ο τύπος έχει την λέξη «ιστορικό» στο όνομα. Όπως είπε ο Yogi, «οι προβλέψεις είναι δύσκολες, ιδιαίτερα για το μέλλον».

Ποιά είναι η κατάλληλη μεταβλητότητα;

Ο συντάκτης ρωτάται συχνά ποιά δυνητική ένδειξη μεταβλητότητας πρέπει να έχουν οι δυνητικά υποψήφιες. Η απάντηση είναι ότι αυτό εξαρτάται. Η μεταβλητότητα της συνολικής αγοράς αποσβένει. Άρα, ξεκινήστε από εκεί. Ως γενικό κανόνα, δεν μπορείτε να νικήσετε μια αγορά με μετοχές που δεν μετακινούνται περισσότερο από την ίδια την αγορά. Επομένως, θέλετε τουλάχιστον να συναλλάσσεστε μετοχές που είναι πιο ευμετάβλητες από τη συνολική αγορά. Τη στιγμή της σύνταξης αυτού του άρθρου, ο συντάκτης βρίσκει τις καλύτερες ευκαιρίες σε μετοχές με ενδείξεις HV στο επιπεδο του 30 με 60. Αυτές οι μετοχές είναι τρεις με έξι φορές πιο ευμετάβλητες από τη συνολική αγορά, το μέτρο σύγκρισης του S&P.

Ο απώτερος στόχος είναι η συσσώρευση χρημάτων όσο το δυνατόν γρηγορότερα. Με λιγότερο ευμετάβλητες μετοχές, θα πρέπει να περιμένετε περισσότερο για μετακινήσεις. Και, φυσικά, μπορεί πάντα να συμβεί κάτι κακό. Επομένως, σε γενικές γραμμές, θέλετε να αποφεύγετε μετοχές με HV μικρότερο του 20. Απλά, δεν μετακινούνται αρκετά. Από την άλλη πλευρά, μπορείτε να έχετε κάτι καλό, πέραν του δέοντος. Συνήθως, εκτός κι αν υπάρχει δομή (διαβάστε παρακάτω) και ένα σπουδαίο στήσιμο, θα πρέπει να αποφεύγετε μτοχές με ενδείξεις HV μεγαλύτερες του 100. Για μια μετοχή που κατέχετε, ψάχνετε για αύξηση της μεταβλητότητας προς την κατεύθυνση της τάσης. Και πάλι, θέλετε να βγάλετε χρήματα, γρήγορα. Όσο πιο γρήγορη είναι η μετακίνηση, τόσο μεγαλύτερη είναι η επέκταση σε μεταβλητότητα. Αν η μεταβλητότητα είναι ήδη ακραία, θα πρέπει κάποιος να αναρωτηθεί πόσο περισσότερο μπορεί να επεκταθεί. Επίσης, μόλις η μεταβλητότητα ανέβει πολύ, οι πιθανότητες για να εξακολουθεί μια μετοχή να έχει ουσιαστική δομή (συναλλασσόμενα μοτίβα έναντι συναλλαγών με μεταβλητότητα) μπορεί να μην υπάρχουν πια.

Εξαιρέσεις του κανόνα
Υπάρχουν κάποιες εξαιρέσεις σε «πολύ χαμηλές» ή «πολύ υψηλές» ενδείξεις μεταβλητότητας. Η εμμονή μιας τάσης – καλό πράγμα – τείνει να μειώνει τις ενδείξεις της μεταβλητότητας. Επίσης, μερικές φορές, οι μετοχές μεγάλης κεφαλαιοποίησης με χαμηλές ενδείξεις μεταβλητότητας είναι έτοιμες να ανατραπούν. Ο συντάκτης έχει μια συγκεκριμένη στρατηγική κατάταξης που ονομάζεται «Go Go No Mo Strategy» (δείτε τη διεύθυνση www.davelandry.com). Από την άλλη πλευρά, μερικές φορές, ιδιαίτερα ευμετάβλητες μετοχές μπορούν ακόμη να έχουν δομή και να κάνουν μεγάλες μετακινήσεις. Πρόκειται για μετοχές που από τη φύση τους τείνουν να είναι ευμετάβλητες, όπως είναι οι σπάνιες γαίες, μικρές επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας όπως βιοτεχνολογίας, και αρχικές δημόσιες προσφορές (IPO). 

Η πεπατημένη

Ο συντάκτης προτιμάει κατά πολύ να συναλλάσσεται μια πιο ευμετάβλητη μετοχή από ό,τι μια λιγότερο ευμετάβλητη. Εάν γνωρίζετε ότι μια μετοχή έχει κάνει αρκετά μεγάλες μετακινήσεις στο παρελθόν, γνωρίζετε ότι μπορεί να κάνει μεγάλες μετακινήσεις και στο μέλλον. Και προκειμένου να έχετε κέρδος, μια μετοχή πρέπει να μετακινείται, τέλος. Επομένως, είναι πολύ καλύτερα να συναλλάσσεστε εκείνες που έχουν αποδείξει την ικανότητά τους να κάνουν μεγάλες μετακινήσεις, σε λογικά πλαίσια. Φυσικά, όλες οι προβλέψεις έχουν να κάνουν με το μέλλον και δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι θα συνεχίσουν να μετακινούνται, αλλά οι πιθανότητές σας να πετύχετε μια μετακίνηση είναι γενικά πολύ καλύτερες με μια πιο ευμτάβλητη μετοχή.

Δεν υπάρχει ασφαλές καταφύγιο

Ορισμένοι πείθουν τους εαυτούς τους ότι αναλαμβάνουν λιγότερο ρίσκο όταν συναλλάσσονται λιγότερο ευμετάβλητες μετοχές. Ωστόσο, προκειμένου να κάνετε ορθή διαχείριση χρημάτων, θα πρέπει να συναλλαχθείτε περισσότερες μετοχές. Ας κάνουμε την ανάλυση. Ας υποθέσουμε ότι θα μπείτε στην τιμή των $44 ανά μετοχή (δείτε το διάγραμμα 1). Τώρα, αναφερόμενοι στο διάγραμμα 2, ας υποθέσουμε ότι καθορίζετε πως το στοπ σας θα είναι μια  μονάδα μακριά από την είσοδο σας.

Τώρα, υποθέτοντας ότι έχουμε ένα λογαριασμό 100.000 με ρίσκο 2%, θα αγοράζατε 2.000 μετοχές: (100.000 x 2% = 2.000/1 = 2.000). Με μια είσοδο $44, αυτό σημαίνει ότι το 88% (2.000 x $44 = $88.000) του λογαριασμού σας θα είναι δεσμευμένο σε μια μόνο μετοχή. Τώρα, ας πούμε ότι θα συμβεί κάτι πολύ κακό. Ας υποθέσουμε ότι η μετοχή πέφτει κατά 50% από τη μια μέρα στην άλλη. Είστε αντιμέτωποι με μια απώλεια της τάξης του 44% για το σύνολο του λογαριασμού. Μόνο για να επιστρέψετε στο νεκρό σημείο, θα πρέπει να κερδίσετε περίπου το 79% σε επακόλουθες συναλλαγές. Τέτοια μεγέθη απωλειών μπορεί να είναι καταστροφικά, όχι μόνο σε χρήμα αλλά και ψυχολογικά.

Είναι αλήθεια ότι είναι πιο απίθανο να λάβουν χώρα μεγάλες μετακινήσεις σε μετοχές με μικρότερες ενδείξεις μεταβλητότητας, αλλά πάντα μπορεί να συμβεί κάτι κακό. Δεν χρειάζεται να είναι μια μαζική τρομοκρατική επίθεση ή η χρεοκοπία μιας μικρής χώρας στη μέση της Μεσογείου. Μπορεί να είναι κάτι τόσο απλό όσο ένα ατόπημα ενός διευθύνοντος συμβούλου. 

Αποτελεί ειρωνία το γεγονός ότι ο συντάκτης έκανε ένα υποθετικό παράδειγμα στο τελευταίο του βιβλίο «The Layman’s Guide To Trading Stocks» και δύο ημέρες από τη στιγμή που το βιβλίο εστάλη στο τυπογραφείο, ένας διευθύνων σύμβουλος μιας ισχυρής εταιρείας «δανεισμού» αποφασίζει να κάνει ακριβώς αυτό. Θεώρησε ότι αφού η γραμματέας ήταν πρώην πορνοστάρ, δεν θα την πείραζε λίγη σεξουαλική παρενόχληση. Εντάξει, ήταν σταρ του μαλακού πορνό, αλλά πήρατε μια ιδέα (ο συγγραφέας το ψάχνει σε βάθος για να βεβαιωθεί ότι η έρευνά του είναι ακριβής). Η εταιρεία έχασε δέκα δισεκατομμύρια σε μια μόνο ημέρα, μόνο και μόνο επειδή ένας διευθύνων σύμβουλος δεν μπορούσε να ελέγξει τη λίμπιντό του. Η μεταβλητότητα τριπλασιάστηκε μέσα σε μια νύχτα. Άρα, να θυμάστε ότι πάντα μπορεί κάτι να πάει στραβά. Μετοχές με πολύ χαμηλή μεταβλητότητα που επιφανειακά εμφανίζονται ασφαλείς μπορούν να παρουσιάσουν μεγάλες δυσμενείς μετακινήσεις.
Ένα μέγεθος για όλους;

Ένα ακόμη σημείο: υπάρχει μια δημοφιλής μέθοδος που συνιστά τη χρήση ενός στοπ 8% σε όλες τις μετοχές. Αυτό το είδος της δήλωσης θα ήταν σαν να λέμε ότι όλοι πρέπει να φοράμε μπλουζάκι μεσαίου μεγέθους – κάτι που ο συντάκτης δεν μπορεί να κάνει από την ηλικία των πέντε και μετά – εξάλλου, το παρατσούκλι του είναι «Μεγάλος Dave». Σε πολλές περιπτώσεις, η επιλογή περιοριστικού στοπ θα εγγυηθεί μια απώλεια. Όμως, παρόλα αυτά, τα περιοριστικά στοπ φαίνεται να προτιμώνται διεθνώς. Πολλοί επενδυτές έχουν καταφέρει να εκμεταλλεύονται όλο και περισσότερες τάσεις, χαλαρώνοντας απλά τα στοπ.

Θέλετε άνεση; Αγοράστε ένα άνετο στρώμα

Πολλοί αρνούνται να συναλλαχθούν πιο ευμετάβλητες μετοχές επειδή «δεν μπορούν να ρισκάρουν τόσες πολλές μονάδες ή ποσοστό επί τοις εκατό». Ωστόσο, ακριβώς αυτό θα έπρεπε να κάνουν. Σιγουρευτείτε απλά ότι αυτό αντισταθμίζεται με το να συναλλάσσεστε λιγότερες μετοχές.

Η μεταβλητότητα είναι καλό πράγμα, αλλά μην ξεχνάτε τη δομή

Μόνο και μόνο επειδή μια μετοχή είναι ευμετάβλητη δεν σημαίνει ότι πρέπει να τη συναλλαχθείτε στα τυφλά. Οι μετοχές θα πρέπει εκτός από ευμετάβλητες, σε λογικά πλαίσια, να έχουν επίσης τρία πράγματα:

1.     Δομή
2.     Δομή
3.     Δομή

Με τον όρο δομή ο συντάκτης αναφέρεται στα χαρακτηριστικά του διαγράμματος που υποδεικνύουν ότι η νέα ή αναδυόμενη τάση είναι πιθανό να συνεχιστεί. Απλά αναρωτηθείτε: τι δομή έχει το διάγραμμα; Υπάρχουν μοτίβα μεγάλης εικόνας, όπως κούπα με χερούλι (cup and handles), βάσεις, ή διπλοί/τριπλοί πυθμένες; Παρουσιάζει η μετοχή τάση για καθαρή συναλλαγή και επιμένει, ή μήπως μοιάζει με ηλεκτροκαρδιογράφημα; Η τάση επιταχύνει ή επιβραδύνει; Με άλλα λόγια, πού έκλεισε σήμερα σε σχέση με μία εβδομάδα πριν, ένα μήνα πριν, και ούτω καθεξής; Αυτό μπορεί να φαίνεται προφανές, αλλά ο συντάκτης λαμβάνει συχνά ηλεκτρονικά μηνύματα σχετικά με ένα πιθανό στήσιμο σε μια μετοχή που δεν έχει σημειώσει καμία πρόοδο για μήνες.

Περίληψη

Επιδιώκοντας την αποφυγή του ρίσκου, πολλοί μπορεί να το δημιουργούν συναλλασσόμενοι λιγότερο ευμετάβλητες μετοχές ή/και χρησιμοποιώντας πολύ περιοριστικά στοπ. Οι πιο ευμετάβλητες μετοχές, σε λογικά πλαίσια, μπορούν να προσφέρουν καλύτερες ευκαιρίες και, στην πραγματικότητα, να παρουσιάζουν μικρότερο ρίσκο από εκείνες που είναι λιγότερο ευμετάβλητες. Είναι πράγματι καλύτερα να ακολουθείτε την πεπατημένη.