Quantcast
Connect with us

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΑ

Ας μάθουμε τι ισχύει για τα «Στενά»

image_print

Όταν αναφερόμαστε στα «Στενά» και ειδικά στο νομικό καθεστώς τους, εννοούμε τα Στενά των Δαρδανελίων, τα Στενά του Βοσπόρου και τη Θάλασσα του Μαρμαρά.

Το συνολικό τους μήκος είναι περίπου 330 χιλιόμετρα και, λόγω της γεωγραφικής τους θέσης, είναι μια από τις νευραλγικότερες περιοχές της ευρύτερης Βαλκανικής Χερσονήσου. Πάντοτε δε, αποτελούσαν και αποτελούν σημείο τριβής καθώς δίνουν την δυνατότητα διέλευσης πλοίων από τη Μαύρη Θάλασσα στη Μεσόγειο και αντίστροφα.

Η Θάλασσα του Μαρμαρά είναι μια κλειστή θάλασσα που χωρίζει την Ευρώπη από την Ασία. Καλύπτει όλη τη θαλάσσια περιοχή από την Καλλίπολη μέχρι τη Νικομήδεια σε έκταση 11.350 χλμ². Το συνολικό ανάπτυγμα της ευρωπαϊκής ακτής της είναι περίπου 130 μίλια, ενώ της ασιατικής ακτής περίπου τα 300 μίλια.


Τα Στενά των Δαρδανελίων έχουν μήκος 70 χιλιόμετρα και πλάτος 1.300 – 2.000 μέτρα.

Τα Στενά του Βοσπόρου έχουν μήκος 31 χιλιόμετρα και πλάτος 770 – 1.500 μέτρα. Διέρχονται, κάθε χρόνο από αυτά, περισσότερα από 50.000 πλοία τα οποία αναγκάζονται να αλλάζουν 12 φορές πορεία με στροφές που φθάνουν τις 80 μοίρες και ταχύτητες που πέφτουν και στα 7 μίλια. Τα στοιχεία αυτά τα κατατάσσουν σε ένα από τα πιο επικίνδυνα ναυτικά περάσματα του κόσμου. Άλλωστε, το πρόβλημα αυτών των Στενών ήταν που γέννησε το 1994, την ιδέα κατασκευής του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς – Αλεξανδρούπολη.

Για την ιστορία, αναφέρουμε τις δυο πιο πολύνεκρες συγκρούσεις πλοίων που συνέβησαν στα Στενά. Το Δεκέμβριο του 1960 με 28 νεκρούς και το Νοέμβριο του 1979 με 42 νεκρούς. Η πιο πρόσφατη, έγινε στις 22 Ιουλίου 2015, μεταξύ δύο τουρκικών φορτηγών πλοίων, όπου βυθίστηκε το ένα και έχασε τη ζωή του ένας ναυτικός. Το νομικό καθεστώς που διέπει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά, έχει αλλάξει πολλές φόρες στο διάβα του χρόνου.

Ξεκίνησε με τη Συνθήκη του Κιουτσούκ – Καϊναρτζή (1774).

Μετά τον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο, έγινε προσπάθεια να αλλάξει με τη Συνθήκη των Σεβρών (1920), η οποία όμως δεν εφαρμόστηκε ποτέ.

Με τη Συνθήκη της Λοζάννης (Ιούλιος 1923) ορίστηκε, μεταξύ άλλων, πως η διέλευση των πλοίων θα ήταν ελεύθερη, ενώ μια Διεθνής Επιτροπή θα επιτηρούσε την τήρηση των συμφωνιών.

Η Συνθήκη του Μοντρέ (Ιούλιος 1936), που ισχύει μέχρι σήμερα, περιέχει ιδιαίτερα πολύπλοκες ρυθμίσεις ως προς τη διέλευση των αλλοδαπών πλοίων, που δίνουν στην Τουρκία το δικαίωμα, ως παράκτιο κράτος, να κάνει το δικό της παιχνίδι.

Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) που τέθηκε σε ισχύ το Νοέμβριο του 1994, για το θέμα των Στενών Διεθνούς Ναυσιπλοΐας αναφέρει (άρθρο 35 παρ. γ) ότι «δεν θίγεται το νομικό καθεστώς τους όπου η διέλευση ρυθμίζεται από ισχύουσες διεθνείς Συμβάσεις που ισχύουν από μακρού και που ειδικά αφορούν τέτοια στενά».Συνεπώς η Συνθήκη του Μοντρέ παραμένει σε ισχύ χωρίς περαιτέρω τροποποιήσεις.

Τα κυριότερα σημεία της είναι:

  • Αναγνωρίζεται η ελευθερία διέλευσης όλων των εμπορικών πλοίων σε καιρό ειρήνης.
  • Αναγνωρίζεται η ελευθερία διέλευσης όλων των πολεμικών πλοίων σε καιρό ειρήνης κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις όπως, η προειδοποίηση των Τουρκικών Αρχών αλλά με χρονικούς περιορισμούς και ανάλογα με τον τύπο του πλοίου και τις τεχνικές προδιαγραφές του.
  • Σε περίοδο πολέμου, αν η Τουρκία είναι εμπόλεμη, η διέλευση πολεμικών πλοίων είναι στην κρίση της Τουρκίας. Εάν είναι ουδέτερη, αναγνωρίζεται το δικαίωμα διέλευσης μόνο των πολεμικών πλοίων των ουδετέρων.
  • Η διέλευση των πολεμικών πλοίων των εμπολέμων γενικά απαγορεύεται αλλά επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση, η διέλευση πλοίων που εκτελούν αποστολή κατ’ εντολή της Κοινωνίας των Εθνών (σήμερα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ).

Κατά καιρούς υπήρξαν αντεγκλήσεις σχετικά με τη νομιμότητα διέλευσης ορισμένων τύπων πλοίων και μάλιστα πολεμικών της Ρωσίας και των ΗΠΑ και η Τουρκία επανειλημμένα παραβίασε τη Συνθήκη κατά το δοκούν.

Όλα όμως αυτά πέρασαν, ευτυχώς, χωρίς επιπτώσεις.

Τώρα, με τις γνωστές εξελίξεις, τι θα γίνει και που θα οδηγηθούμε;

ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ
Υποναύαρχος Λ.Σ. (ε.α)

Alexandroupoli Online

DNews Widget
Click to comment

Απάντηση

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΑ

Ρωσία: Ουκρανικά drones έπνιξαν τη Μόσχα στους καπνούς

image_print

Η ευρύτερη περιοχή της Μόσχας βυθίστηκε στους καπνούς το πρωί του Σαββάτου, μετά από νέα μεγάλης κλίμακας ουκρανική επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, η οποία προκάλεσε εκτεταμένες πυρκαγιές και σοβαρές καταστροφές σε στρατηγικές εγκαταστάσεις.

Βίντεο που αναρτήθηκαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δείχνουν τον ουρανό να έχει καλυφθεί σχεδόν ολοκληρωτικά από πυκνό μαύρο καπνό, με κατοίκους να αναφέρουν ότι ο ήλιος είχε εξαφανιστεί πίσω από το νέφος που δημιουργήθηκε μετά τις εκρήξεις.

Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, ένας από τους βασικούς στόχους ήταν το δεύτερο μεγαλύτερο κέντρο logistics της Wildberries, του μεγαλύτερου ομίλου ηλεκτρονικού εμπορίου της Ρωσίας, στην περιφέρεια της Μόσχας. Το συγκρότημα τυλίχθηκε στις φλόγες, ενώ από την επίθεση έχασαν τη ζωή τους επτά εργαζόμενοι και τραυματίστηκαν ακόμη 24.

Παράλληλα, αναφέρθηκαν πλήγματα και σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, με τις πυρκαγιές να προκαλούν μεγάλες στήλες καπνού που ήταν ορατές από μεγάλη απόσταση. Οι ρωσικές αρχές δεν έχουν ακόμη ανακοινώσει το πλήρες μέγεθος των ζημιών.

Ο Ζελένσκι μίλησε για επιτυχημένα πλήγματα

Λίγες ώρες αργότερα, ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι αναφέρθηκε στις επιχειρήσεις, υποστηρίζοντας ότι οι ουκρανικές δυνάμεις έπληξαν στρατηγικούς στόχους βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια.

Όπως ανέφερε, οι επιχειρήσεις μεγάλης εμβέλειας είχαν επιτυχία σε τρεις διαφορετικούς τομείς, με την καταστροφή δύο μεγάλων κέντρων logistics στις περιφέρειες της Μόσχας και του Ταμπόφ, σε αποστάσεις εκατοντάδων χιλιομέτρων από τη γραμμή του μετώπου.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εγκαταστάσεις χρησιμοποιούνταν για την αποθήκευση εξαρτημάτων που προορίζονταν για την παραγωγή drones και συστημάτων πλοήγησης, ενώ επιβεβαίωσε και πλήγματα σε πετρελαϊκή εγκατάσταση, καθώς και σε στόχους στη Θάλασσα του Αζόφ, τη Μαύρη Θάλασσα και την κατεχόμενη Κριμαία.

Ο Ουκρανός πρόεδρος συνεχάρη τις Δυνάμεις Μη Επανδρωμένων Συστημάτων, τις Ειδικές Δυνάμεις, την Υπηρεσία Ασφαλείας της Ουκρανίας (SBU) και τη στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών για την, όπως τη χαρακτήρισε, άρτια εκτέλεση των επιχειρήσεων.

Οι επιθέσεις εντάσσονται στη στρατηγική του Κιέβου να πλήττει κρίσιμες ενεργειακές, βιομηχανικές και εφοδιαστικές υποδομές στο εσωτερικό της Ρωσίας, επιχειρώντας να διαταράξει τις αλυσίδες ανεφοδιασμού του ρωσικού στρατού μακριά από το μέτωπο.

DNews Widget
Continue Reading

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΑ

Ιράν: Απελευθερώνονται 6 δισ. δολάρια μετά τη συμφωνία με τις ΗΠΑ

image_print

Η συμφωνία-μνημόνιο κατανόησης (MoU) μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών για τη χαλάρωση των κυρώσεων στον πετρελαϊκό και πετροχημικό τομέα δημιουργεί νέες οικονομικές προοπτικές για την Τεχεράνη, σύμφωνα με τον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν.

Όπως μετέδωσαν τα κρατικά μέσα ενημέρωσης του Ιράν, ο Πεζεσκιάν ανακοίνωσε ότι θα αποδεσμευθούν 6 δισεκατομμύρια δολάρια από τα συνολικά 12 δισεκατομμύρια ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν δεσμευμένα στο Κατάρ, τα οποία θα επιστραφούν στη χώρα.

Νέος γύρος συνομιλιών στην Ντόχα

Σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, τεχνικά κλιμάκια από το Ιράν και τις Ηνωμένες Πολιτείες αναμένεται να συναντηθούν τις επόμενες ημέρες στην Ντόχα, προκειμένου να εξετάσουν τις λεπτομέρειες εφαρμογής του μνημονίου κατανόησης.

Πηγές με γνώση των διαπραγματεύσεων αναφέρουν ότι έχουν δημιουργηθεί δίαυλοι επικοινωνίας για την αποφυγή νέων εντάσεων, ενώ οι δύο πλευρές φέρονται να συμφώνησαν στην προσωρινή παύση επιθέσεων και στη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Συνεργασία Ιράν – Ομάν για τα Στενά του Ορμούζ

Παράλληλα, στην πρωτεύουσα του Ομάν, Μουσκάτ, πραγματοποιήθηκε η πρώτη συνεδρίαση της κοινής επιτροπής Ιράν – Ομάν για τα Στενά του Ορμούζ.

Ο Ιρανός υφυπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γκαριμπαμπαντί γνωστοποίησε ότι οι δύο χώρες αντάλλαξαν απόψεις σχετικά με τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών του Περσικού Κόλπου και τη μελλοντική διαχείριση της στρατηγικής θαλάσσιας οδού.

Το μνημόνιο που υπεγράφη στις 18 Ιουνίου προβλέπει ότι τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνουν ανοικτά για 60 ημέρες, χωρίς περιορισμούς ή τέλη, διάστημα κατά το οποίο θα συνεχιστούν οι διαβουλεύσεις για το καθεστώς διαχείρισής τους.

Οι διαφωνίες παραμένουν

Παρά τις συνομιλίες, δεν έχει επιτευχθεί ακόμη οριστική συμφωνία, καθώς τα κράτη του Κόλπου εξακολουθούν να αντιτίθενται σε οποιαδήποτε επιβολή διοδίων ή περιορισμών στη διεθνή ναυσιπλοΐα.

Το διεθνές δίκαιο κατοχυρώνει το δικαίωμα της ελεύθερης διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ, παρότι το Ιράν δεν έχει επικυρώσει τη σχετική Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας.

Διαφωνία για τις θαλάσσιες διαδρομές

Η Τεχεράνη επιμένει ότι η ναυσιπλοΐα πρέπει να πραγματοποιείται μέσω της βόρειας διαδρομής, εντός των ιρανικών χωρικών υδάτων, ενώ η Ουάσιγκτον προωθεί τη νοτιότερη διαδρομή κατά μήκος των ακτών του Ομάν.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί υποστήριξε ότι η αποκλειστική ευθύνη διαχείρισης των Στενών ανήκει στο Ιράν, χωρίς τη συμμετοχή τρίτων κρατών. Σύμφωνα με το Reuters, η Τεχεράνη επιδιώκει μακροπρόθεσμα να αποκτήσει τη δυνατότητα επιβολής τελών διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ.

Continue Reading

ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΑ

Πούτιν: Συνεχίζεται η προέλαση μέχρι την πλήρη κατάληψη

image_print

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν ξεκαθάρισε ότι η Μόσχα θα συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις έως ότου αποκτήσει πλήρη έλεγχο των τεσσάρων ουκρανικών περιφερειών που έχει προσαρτήσει, απορρίπτοντας την πρόταση του Κιέβου για μερική αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.

Σε συνέντευξή του στη ρωσική κρατική τηλεόραση, ο Πούτιν ανέφερε ότι η ουκρανική πλευρά πρότεινε την αμοιβαία αναστολή επιθέσεων μεγάλου βεληνεκούς, υποστηρίζοντας όμως ότι στόχος της πρότασης είναι να μειωθεί η πίεση που δέχονται οι ουκρανικές δυνάμεις στο μέτωπο.

Όπως δήλωσε, τα ρωσικά πλήγματα βαθιά στην ουκρανική επικράτεια έχουν μεγαλύτερο επιχειρησιακό αντίκτυπο, ενώ υποστήριξε ότι μια εκεχειρία θα έδινε χρόνο στην Ουκρανία να ανασυνταχθεί. Παράλληλα, έκανε λόγο για σοβαρές ελλείψεις ανθρώπινου δυναμικού στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις.

Στόχος η πλήρης κατάληψη των προσαρτημένων περιοχών

Ο Ρώσος πρόεδρος επανέλαβε ότι βασικός στόχος της Μόσχας παραμένει η «πλήρης απελευθέρωση» του Ντονμπάς και της λεγόμενης Νοβορωσίας, αναφερόμενος στις περιφέρειες Ντονέτσκ, Λουχάνσκ, Ζαπορίζια και Χερσώνα, τις οποίες η Ρωσία ανακοίνωσε ότι προσάρτησε το 2022.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι ουκρανικές επιθέσεις αποσκοπούν στην απόσπαση ρωσικών δυνάμεων από τα κύρια μέτωπα των επιχειρήσεων.

Παραδοχή για τις επιθέσεις με drones

Ο Πούτιν αναγνώρισε ότι οι ουκρανικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη προκαλούν προβλήματα, κυρίως σε ενεργειακές εγκαταστάσεις, οδηγώντας ακόμη και σε τοπικές ελλείψεις καυσίμων.

Τόνισε, ωστόσο, ότι η κατάσταση βρίσκεται υπό έλεγχο και ανακοίνωσε την επιτάχυνση της παραγωγής συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας, με στόχο την καλύτερη προστασία των κρίσιμων υποδομών της χώρας.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι τα ουκρανικά πλήγματα δεν επηρεάζουν την εξέλιξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων στο μέτωπο.

Ανοιχτό παράθυρο για διπλωματία

Αναφερόμενος στις διπλωματικές εξελίξεις, ο Ρώσος πρόεδρος δήλωσε ότι η Μόσχα αναμένει πιθανή επανεκκίνηση των αμερικανικών πρωτοβουλιών μετά την αποκλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή.

Άφησε επίσης ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων επαφών με Αμερικανούς απεσταλμένους, σημειώνοντας ότι στο παρελθόν είχαν εξεταστεί διάφορες προτάσεις για τον τερματισμό του πολέμου, χωρίς όμως να υπάρξει τελική συμφωνία.

Νέα απόρριψη προς τον Ζελένσκι

Ο Πούτιν απέρριψε για ακόμη μία φορά το αίτημα του Ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι για απευθείας συνάντηση, επαναλαμβάνοντας ότι θεωρεί μια τέτοια συνομιλία χωρίς ουσιαστικό νόημα.

Ο Ζελένσκι έχει ζητήσει επανειλημμένα προσωπική συνάντηση με τον Ρώσο πρόεδρο, τόσο μέσω ανοικτής επιστολής όσο και στο περιθώριο διεθνών συνόδων, επιδιώκοντας την έναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων για τον τερματισμό του πολέμου.

Continue Reading
Green logo ENA Club with text ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ

Κατοικία

a house with a green roof and road signs left and right
text about elections

newsletter



Καιρος

Πρωτοσέλιδα

Χρήσιμα

Δρομολόγια Πλοίων από και προς Καβάλα

Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ

espa logo

espa_logo_en