Οκτώ άμεσες παρεμβάσεις στο Δημόσιο ανακοίνωσε από το βήμα της Βουλής ο αναπληρωτής υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης Χριστόφορος Βερναρδάκης. Παράλληλα ο κ. Βερναρδάκης αναφέρθηκε σε επτά πρωτοβουλίες για εκπλήρωση των στόχων στο πεδίο της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης με στόχο της μείωση της γραφειοκρατίας.

Συγκεκριμένα, όπως είπε, το υπουργείο Εσωτερικών θα προχωρήσει σε:

• Νέο θεσμικό πλαίσιο για ένα σύγχρονο, λειτουργικό και δημοκρατικό σύστημα αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων
• Θέσπιση ενός Εθνικού Μητρώου για τα στελέχη της Δημόσιας Διοίκησης που διαθέτουν πολύ υψηλά εκπαιδευτικά και διοικητικά προσόντα
• Νέο θεσμικό πλαίσιο για την επιλογή προϊσταμένων σε θέσεις ευθύνης του Δημόσιου Τομέα.
• Θέσπιση ενός νέου, δυναμικού και ευέλικτου συστήματος εσωτερικής κινητικότητας
• Παράλληλη διοικητική απλοποίηση των υφιστάμενων διαδικασιών για τις προβλεπόμενες αποσπάσεις και μετατάξεις, οι οποίες επίσης αποτελούν μέτρο κινητικότητας του οποίου όμως η χρησιμότητα αναστέλλεται εξαιτίας του εξαιρετικά χρονοβόρου τρόπου που εφαρμόζεται. Ειδική προτεραιότητα θα δοθεί για τους τομείς της Υγείας και της Παιδείας, όπου η μείωση του αριθμού των προβλεπόμενων διοικητικών ενεργειών θα αποτελέσει αντικείμενο άμεσης ρύθμισης.
• Ορισμένες καίριες νομοτεχνικές βελτιώσεις του πειθαρχικού δικαίου των Δημοσίων Υπαλλήλων με έμφαση στην αντιμετώπιση των έστω και ολίγων εκείνων περιπτώσεων όπου υπάρχει παραπομπή σε δίκη για διάπραξη σοβαρών ποινικών αδικημάτων και κακουργημάτων.
• Ουσιαστική αναβάθμιση του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης

Παράλληλα ο αναπληρωτής προανήγγειλε εντατικοποίηση των παρεμβάσεων που αποσκοπούν στηναπλοποίηση των διαδικασιών και τη μείωση του γραφειοκρατικού φόρτου και των διοικητικών βαρών για πολίτες και επιχειρήσεις, διαλειτουργική σύνδεσης μεταξύ των διαφορετικών βάσεων δεδομένων που διαθέτει ο Δημόσιος Τομέας. «Η διασύνδεση βάσεων όπως το TAXIS, τα δημοτολόγια, τα ληξιαρχεία, ο ΑΜΚΑ και πολλά άλλα θα επιταχύνει την αυτεπάγγελτη αναζήτηση εγγράφων και δικαιολογητικών μεταξύ των υπηρεσιών που τώρα επωμίζεται ο πολίτης ξοδεύοντας χρόνο και υφιστάμενος αδικαιολόγητη ταλαιπωρία». Παράλληλα εξήγγειλε ανάπτυξη και επέκταση των υπηρεσιών που προσφέρουν τα ηλεκτρονικά ΚΕΠ μέσω της πληροφορικής πύλης ΕΡΜΗΣ.

Το πλήρες κείμενο της ομιλίας του αναπληρωτή υπουργού Διοικητικής Μεταρρύθμισης είναι το εξής:

Κύριοι Βουλευτές,

Κυρίες Βουλεύτριες,

Μετά τις περιπέτειες της τελευταίας πενταετίας, αλλά και ύστερα από μια εικοσιπενταετία σταδιακής υποβάθμισης της δημόσιας διοίκησης και ευρύτερα του δημόσιου τομέα, έχει έρθει η ώρα να «λυγίσουμε το ραβδί από την άλλη μεριά».

Η δημόσια διοίκηση βρίσκεται σήμερα σε μια πολύ δύσκολη κατάσταση. Εχει χάσει από το 2010 περίπου 370.000 εργαζόμενους, χωρίς βεβαίως να τους έχει αντικαταστήσει και χωρίς βεβαίως να έχει καταστήσει το δημόσιο λιγότερο γραφειοκρατικό και περισσότερο παραγωγικό. Βρίσκεται σε μια κατάσταση δραματικής υποστελέχωσης, με αποτέλεσμα βασικές κοινωνικές και ελεγκτικές λειτουργίες του Κράτους να επιτελούνται πλημμελώς. Εχει ένα λαμπρό ανθρώπινο δυναμικό σε γνώσεις, εμπειρία, ικανότητες που μένει αδρανές, περιθωριοποιημένο, παρά το γεγονός ότι εργάζεται πολλές φορές νυχθημερόν για να διασώσει ό,τι μπορεί υπέρ του δημοσίου συμφέροντος. Εχει υποστεί μια μεγάλη μείωση των οικονομικών του δικαιωμάτων. Και τέλος, και ίσως το σημαντικότερο κατά τη γνώμη μου –, έχει υποστεί την ομαδική και συλλήβδην συκοφάντηση περί «αχρηστίας», όχι μόνο το τελευταίο διάστημα, αλλά διαχρονικά.

Όμως, χωρίς αποτελεσματική και καλή Δημόσια Διοίκηση – όχι μόνο στην Ελλάδα, παντού σε ολόκληρο τον κόσμο – δεν μπορεί να υπάρξει:

• προστασία των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων,
• αποτελεσματική λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών,
• πραγματική διασφάλιση των εγγυήσεων του κράτους δικαίου,
• πλήρης εκμετάλλευση των απαραίτητων πόρων για την χρηματοδότηση του κοινωνικού κράτους,
• αποτελεσματική αντιμετώπιση καινοφανών προβλημάτων, όπως το προσφυγικό…..

Και ο κατάλογος είναι μακρύς…

Εχουμε λοιπόν ένα δρόμο και μόνο μπροστά μας, που είναι ο δρόμος της αποφασιστικής αναβάθμισης της Διοίκησης και η πραγματική της μεταρρύθμιση, τόσο σε αξιακό όσο και σε λειτουργικό επίπεδο. Επειδή ο σκοπός αυτός συνιστά μείζονα προτεραιότητα εθνικής εμβέλειας, θα επιδιώξουμε τη μέγιστη δυνατή πολιτική και κοινωνική συναίνεση.

Η Κυβέρνηση θα προχωρήσει σε μια ραγδαία αλλαγή του συστήματος της Δημόσιας Διοίκησης της χώρας. Θα οργανώσει ένα ριζικά διαφορετικό πλαίσιο λειτουργίας της, ένα πλαίσιο κοινωνικά δίκαιο, συγχρονισμένο με τις σημερινές κοινωνικές και λαϊκές ανάγκες, αποτελεσματικό στη διασφάλιση και υπεράσπιση του δημόσιου χώρου και του κοινωνικού συνόλου. Η ριζική αντιμετώπιση της σημερινής κακοδιοίκησης θα μετατρέψει τον δημόσιο τομέα σε ουσιαστικό μοχλό της οικονομικής ανάπτυξης και της κοινωνικής συνοχής.

Δεν σκοπεύει να διατηρήσει ένα διοικητικό σύστημα που απέτυχε να εξυπηρετήσει το δημόσιο συμφέρον. Ερχεται για να αλλάξει εκ βάθρων μια Διοίκηση που έχει διαβρωθεί από την αφανή ή και αδιαφανή ιδιωτικοποίηση, την οικονομική διαπλοκή, τη διαφθορά και την αδιαφάνεια, τη γραφειοκρατία, την περιθωριοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού της. Μπροστά μας έχουμε ένα τεράστιο καθήκον, την επίτευξη μιας μεγάλης ριζοσπαστικής αλλαγής στη δημόσια διοίκηση.

Κεντρική φιλοσοφία αυτής της διοικητικής πολιτικής είναι η εξυπηρέτηση των πολιτών, με μία Διοίκηση ευέλικτη, προσαρμοσμένη στις κοινωνικές ανάγκες, με την κάθε επιμέρους δομή της να σχεδιάζει και να υλοποιεί δράσεις με μετρήσιμη αποτελεσματικότητα, με σαφείς προϋπολογισμούς και απολογισμούς αυτών των δράσεων και των  προγραμμάτων, με τήρηση των αρχών της καλής νομοθέτησης, με πραγματική μείωση των διοικητικών βαρών, με κανόνες διαφάνειας, ελέγχου και λογοδοσίας.

Ο κεντρικός στόχος μας θα είναι ένα «κράτος των πολιτών», με ισορροπημένη κατανομή μεταξύ κεντρικής εξουσίας και Αυτοδιοίκησης, με πραγματική αποκέντρωση και με θεσμούς κοινωνικού ελέγχου και αξιολόγησης του παραγόμενου έργου.

Για την εκπλήρωση των στόχων στο πεδίο της Διοικητικής Μεταρρύθμισης η Κυβέρνηση προγραμματίζει την ανάληψη των παρακάτω συγκεκριμένων πρωτοβουλιών που θα υλοποιηθούν στο αμέσως προσεχές διάστημα:

• Νέο θεσμικό πλαίσιο για ένα σύγχρονο, λειτουργικό και δημοκρατικό σύστημα αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων που θα διασφαλίζει τη διαφάνεια, τη δικαιοσύνη και την κοινωνική λογοδοσία
• Θέσπιση ενός Εθνικού Μητρώου για τα στελέχη της Δημόσιας Διοίκησης που διαθέτουν πολύ υψηλά εκπαιδευτικά και διοικητικά προσόντα. Όλες οι επιτελικές θέσεις του Δημόσιου Τομέα και των Νομικών του Προσώπων θα στελεχώνονται από τη δεξαμενή του Εθνικού Μητρώου μέσα από αντικειμενικές, αδιάβλητες και αξιοκρατικές διαδικασίες που θα τελούν υπό την ευθύνη του ΑΣΕΠ και του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και βάσει κριτηρίων που θα είναι διαφανή, εκ των προτέρων γνωστά και κοινά για κάθε προκηρυσσόμενη θέση
• Νέο θεσμικό πλαίσιο για την επιλογή προϊσταμένων σε θέσεις ευθύνης του Δημόσιου Τομέα. Το νέο σύστημα θα βασίζεται σε αντικειμενικά και αξιοκρατικά κριτήρια και οι απαιτήσεις του θα κλιμακώνονται στη βάση της διοικητικής ιεραρχίας από τον Προϊστάμενο Τμήματος ως και τον Γενικό Διευθυντή
• Θέσπιση ενός νέου, δυναμικού και ευέλικτου συστήματος εσωτερικής κινητικότητας στο Δημόσιο Τομέα που θα συνδυάζει τις υπηρεσιακές ανάγκες σε ανθρώπινο δυναμικό με τις σταδιοδρομικές επιλογές που το ανθρώπινο δυναμικό θέλει να κάνει. Η δημιουργία αυτής της «εσωτερικής αγοράς εργασίας» θα διαμεσολαβείται από κατάλληλη ηλεκτρονική πλατφόρμα που θα επιταχύνει τις διαδικασίες, θα διασφαλίζει τη διαφάνεια και θα συνδυάζει αποτελεσματικά την προσφορά με τη ζήτηση.
• Παράλληλη διοικητική απλοποίηση των υφιστάμενων διαδικασιών για τις προβλεπόμενες αποσπάσεις και μετατάξεις, οι οποίες επίσης αποτελούν μέτρο κινητικότητας του οποίου όμως η χρησιμότητα αναστέλλεται εξαιτίας του εξαιρετικά χρονοβόρου τρόπου που εφαρμόζεται. Ειδική προτεραιότητα θα δοθεί για τους τομείς της Υγείας και της Παιδείας, όπου η μείωση του αριθμού των προβλεπόμενων διοικητικών ενεργειών θα αποτελέσει αντικείμενο άμεσης ρύθμισης.
• Η κυβέρνηση θα προχωρήσει επειγόντως σε ορισμένες καίριες νομοτεχνικές βελτιώσεις του πειθαρχικού δικαίου των Δημοσίων Υπαλλήλων με έμφαση στην αντιμετώπιση των έστω και ολίγων εκείνων περιπτώσεων όπου υπάρχει παραπομπή σε δίκη για διάπραξη σοβαρών ποινικών αδικημάτων και κακουργημάτων. Επίσης, οι βελτιώσεις αυτές θα τακτοποιήσουν χρονίζοντα νομοτεχνικά κενά που δημιουργούν απαράδεκτες καθυστερήσεις στην απονομή πειθαρχικής δικαιοσύνης. Παράλληλα, δρομολογούνται διαδικασίες για συνολική επανεξέταση, από νομοπαρασκευαστική επιτροπή υψηλού κύρους, του πειθαρχικού δικαίου των Δημοσίων Υπαλλήλων με στόχο την επικαιροποίηση ενός σύγχρονου, ουσιαστικού και αποτελεσματικού πλαισίου που θα το διέπει η αρχή της ισορροπίας στην άσκηση των ένδικων μέσων.
• Ουσιαστική αναβάθμιση του Εθνικού Κέντρου Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης και ανάθεση σε αυτό επιτελικού ρόλου για τη στήριξη των μεταρρυθμίσεων με την παροχή της τεχνογνωσίας που διαθέτει. Πλήρης αξιοποίηση των δομών επιμόρφωσης που διαθέτει, μέσω του Ινστιτούτου Επιμόρφωσης.

Για την εκπλήρωση των στόχων στο πεδίο της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης η Κυβέρνηση προγραμματίζει την ανάληψη συγκεκριμένων πρωτοβουλιών που θα υλοποιηθούν στο αμέσως προσεχές διάστημα:

• Εντατικοποίηση των παρεμβάσεων που αποσκοπούν στην απλοποίηση των διαδικασιών και τη μείωση του γραφειοκρατικού φόρτου και των διοικητικών βαρών για πολίτες και επιχειρήσεις. Στο πεδίο αυτό, οι σχεδιαζόμενες παρεμβάσεις θα συνδυάσουν μέτρα αμιγώς διοικητικού χαρακτήρα με την μέγιστη δυνατή αξιοποίηση των πληροφορικών λύσεων
• Στο πλαίσιο αυτό θα κλιμακωθούν οι οριζόντιες παρεμβάσεις της Κυβέρνησης ώστε να αυξηθεί δραστικά το επίπεδο της διαλειτουργικής σύνδεσης μεταξύ των διαφορετικών βάσεων δεδομένων που διαθέτει ο Δημόσιος Τομέας. Η διασύνδεση βάσεων όπως το TAXIS, τα δημοτολόγια, τα ληξιαρχεία, ο ΑΜΚΑ και πολλά άλλα θα επιταχύνει την αυτεπάγγελτη αναζήτηση εγγράφων και δικαιολογητικών μεταξύ των υπηρεσιών που τώρα επωμίζεται ο πολίτης ξοδεύοντας χρόνο και υφιστάμενος αδικαιολόγητη ταλαιπωρία
• Αναπτύσσοντας την ψηφιακή πολιτική υπέρ του πολίτη και των αναγκών του, ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στην ανάπτυξη και επέκταση των υπηρεσιών που προσφέρουν τα ηλεκτρονικά ΚΕΠ μέσω της πληροφορικής πύλης ΕΡΜΗΣ. Θα διασφαλιστεί η τεχνική δυνατότητα εγγραφής και πιστοποίησης των χρηστών στην πύλη ΕΡΜΗΣ με την οποία πλέον οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να διεκπεραιώνουν αρκετές υποθέσεις τους από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή του σπιτιού τους. Ορισμένα από αυτά τα δικαιολογητικά θα έχουν τη δυνατότητα να τα εκτυπώνουν αμέσως ενώ κάποια άλλα θα τους αποστέλλονται στο ηλεκτρονικό τους ταχυδρομείο.
• Ενισχύοντας την πρόσβαση της κοινωνίας σε ψηφιακούς πόρους, θα υλοποιηθούν άμεσα πολιτικές παρεμβάσεις που θα εξασφαλίσουν την ανοικτή διάθεση των δεδομένων πάσης φύσεως (πλην βεβαίως των προσωπικών) που έχει στη διάθεσή του το Δημόσιο καθιστώντάς τα προσπελάσιμα στον κάθε πολίτη καθώς και στις επιχειρήσεις. Με τον τρόπο αυτό αποδίδουμε στους φορολογούμενους δεδομένα και πληροφορίες που έχουν παραχθεί με δημόσιους πόρους, χωρίς διακρίσεις και τιμολογήσεις – με διαφάνεια και καθολικά ανοικτή και δωρεάν πρόσβαση. Ανασχεδιάζεται και εμπλουτίζεται σταδιακά η πύλη “data.gov.gr” ως το μοναδικό αποθετήριο δεδομένων του Δημοσίου
• Επίσης, σχεδιάζονται και θα υλοποιηθούν έργα που θα αναβαθμίσουν ριζικά τις γερασμένες ψηφιακές υποδομές του Δημοσίου και θα δημιουργηθεί ένα τεχνολογικά σύγχρονο ψηφιακό υπόστρωμα, με σύγχρονα μέσα όπως το G–Cloud και το «Σύζευξις».
• Αναβάθμιση της ψηφιακής υποδομής του Εθνικού Τυπογραφείου και εκ νέου σχεδιασμός της ηλεκτρονικής του πύλης ώστε να βελτιωθεί και να επιταχυνθεί ακόμη περισσότερο η εξυπηρέτηση όλων των ενδιαφερομένων.

Κύριοι Βουλευτές – Κυρίες Βουλεύτριες,

Οι άμεσες αυτές παρεμβάσεις θα έχουν και άμεσα αποτελέσματα:

• τον αναπροσανατολισμό της Δημόσιας Διοίκησης προς την κοινωνία και τις ανάγκες της
• την αποκατάσταση κλίματος παραγωγικής συνεργασίας με τους εργαζόμενους στη Δημόσια Διοίκηση προς όφελος των πολιτών
• την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών προς το Κράτος και τους θεσμούς του
• την ποιοτική αναβάθμιση των υπηρεσιών που προσφέρονται στους πολίτες
• την ταχύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών και την μείωση της ανάγκης για αυτοπρόσωπη προσέλευσή τους στις δημόσιες υπηρεσίες προκειμένου να διεκπεραιώσουν τις υποθέσεις τους

Είναι πλέον ώριμες οι συνθήκες για μια μεγάλη αλλαγή στη δημόσια διοίκηση.