Επιδεικνύοντας πολιτικό ρεαλισμό, η Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ ενέκρινε με συντριπτική πλειοψηφία πολιτική απόφαση για τη συμφωνία στο Eurogroup της Μάλτας κι έδωσε στην κυβέρνηση «πράσινο φως» για να υπογράψει μια συνολική συμφωνία, στην οποία θα επιδιώξει να περιληφθούν χαμηλότεροι στόχοι πρωτογενούς πλεονάσματος και προσδιορισμένα μέτρα ελάφρυνσης χρέους. 113 μέλη της ΚΕ ψήφισαν υπέρ,  11 «όχι» και 12 «λευκό». Είναι μια πρώτη πολιτική  και επικοινωνιακή νίκη της κυβέρνησης, στη δύσκολη προσπάθεια να εξασφαλίσει υποστήριξη και συναινέσεις για την ολοκλήρωση και την υλοποίηση της συμφωνίας.

 Το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας δείχνει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ «ωριμάζει» ως κυβερνητικό κόμμα, προσαρμόζεται στις ανάγκες της διακυβέρνησης και ξεπερνά δογματισμούς και ιδεοληψίες, αποκτώντας παράλληλα μεγαλύτερη συνοχή και ομοιογένεια.

Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, η κυβέρνηση και η ηγετική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ κατόρθωσαν να πείσουν τα στελέχη του κόμματος ότι δεν υπήρχε άλλος δρόμος από αυτόν που ακολουθήθηκε και ότι  ο επώδυνος συμβιβασμός ήταν το καλύτερο που μπορούσε να επιτευχθεί υπό τις παρούσες συνθήκες και την ευρωπαϊκή συγκυρία.

 Η Κεντρική Επιτροπή επικροτεί τους  κυβερνητικούς χειρισμούς, αποδίδει τις ευθύνες για την καθυστέρηση  της διαπραγμάτευσης στο ΔΝΤ και επισημαίνει ότι η συμφωνία στο Eurogroup αφορά τα  “μεγάλα πολιτικά ζητήματα που εμπόδιζαν την ολοκλήρωση” της αξιολόγησης. 

Εκτιμά ότι η διαπραγμάτευση μπορεί τώρα να προχωρήσει και στο θέμα του χρέους, ενώ επισημαίνει ως θετικό ότι δεν πέρασαν οι απαιτήσεις του ΔΝΤ στα εργασιακά.

 Διαφωνίες για “την τιμή των όπλων”

Μοναδική νότα διαφοροποίησης το κείμενο θέσεων και εκτιμήσεων που κατέθεσαν 13 μέλη της Κεντρικής Επιτροπής, τα οποία δεν συγκροτούν ξεχωριστή «ομάδα», αλλά εκφράζουν συγκυριακά κοινές απόψεις.

Στο κείμενο αυτό, που υπογράφεται από τον πρώην υπουργό Παιδείας Νίκο Φίλη και 12  μέλη της ομάδας των «53+» (μεταξύ των οποίων οι Θ. Δρίτσας, Τ. Χριστοδουλοπούλου, Πάνος Λάμπρου, Παύλος Κλαυδιανός, Χριστόφορος Παπαδόπουυλος) διατυπώνεται η εκτίμηση ότι το νέο πρόγραμμα που συμφωνήθηκε με τους δανειστές, δεν «βγαίνει». Δεν είναι δηλαδή εφικτοί οι στόχοι για υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα επί σειρά ετών,  ενώ παράλληλα θα προκαλέσει τεράστια επιβάρυνση στην κοινωνία, ιδιαίτερα στα ασθενέστερα οικονομικά στρώματα.

Μετά από έντονο παρασκήνιο το κείμενο δεν ετέθη προς ψηφοφορία,  ούτε ενσωματώθηκε στην τελική απόφαση και θεωρήθηκε ως απλή καταγραφή απόψεων.

Ενταση προκάλεσε μόνον μια συγκεκριμένη πρόταση του κειμένου, στην οποία γινόταν εμμέσως αναφορά στο ενδεχόμενο εκλογών: «Πολιτικοποιούμε την αντιπαράθεση, εξηγούμε τις σοβαρές συνέπειες που θα έχουν τα αντιλαϊκά μέτρα που απαιτούν οι δανειστές για την κοινωνία. Ο μόνος που μπορεί να αποφασίσει για την ίδια τη ζωή του είναι ο ελληνικός λαός. Είναι ο τελικός κριτής».

Πολλά μέλη της ΚΕ ζήτησαν να αποσαφηνισθεί εάν οι υπογράφοντες ζητούν προσφυγή στις κάλπες. Απαντώντας, ο Ν. Φίλης αποσαφήνισε ότι δεν ζητούν εκλογές.

Κριτική ασκήθηκε από μεμονωμένα στελέχη και βουλευτές, όχι όμως για το περιεχόμενο της συμφωνία του Eurogroup αλλά για τον τρόπο λειτουργίας και την αποτελεσματικότητα του κυβερνητικού σχήματος.

Το πλήρες κείμενο της Πολιτικής Απόφασης της Κεντρικής Επιτροπής:

«Η Κεντρική επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ αφού ενημερώθηκε για τις τρέχουσες διαπραγματεύσεις  και τις αποφάσεις που ελήφθησαν στο EG της 7ης Απρίλη αποφασίζει τα εξής:

 1. Μετά από μια περίοδο δύσκολων και επίπονων διαπραγματεύσεων η ελληνική κυβέρνηση κατέληξε σε συμφωνία με τους δανειστές ως προς τα μεγάλα πολιτικά ζητήματα που εμπόδιζαν την ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης. Η συμφωνία στην οποία κατέληξε αποτελεί  επιστροφή στο πλαίσιο που είχε οριστεί από το  EG της 20ης Φεβρουαρίου.

 2. Οι καθυστερήσεις που προέκυψαν στην διαπραγμάτευση οφείλονται αποκλειστικά και εξολοκλήρου στις παράλογες απαιτήσεις που προέβαλε το ΔΝΤ, αλλά και στην επιχείρηση να ανατραπεί τελευταία στιγμή το πλαίσιο της συμφωνίας της 20ης Φλεβάρη.

 3. Η συμφωνία της 7ης Απριλίου δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την ολοκλήρωση της 2ης  αξιολόγησης συμπεριλαμβανομένων  α] του προσδιορισμού των μεσοπρόθεσμων μέτρων για το χρέος αλλά και β] του καθορισμού του ύψους των πρωτογενών πλεονασμάτων για το μεσοπρόθεσμο διάστημα. Κεντρικός στόχος εδώ παραμένει να εξασφαλιστούν όσο το δυνατόν χαμηλότερα πλεονάσματα ώστε να δημιουργηθεί ο αναγκαίος δημοσιονομικός χώρος για την άσκηση κοινωνικής πολιτικής αλλά και για τον περιορισμό των φορολογικών επιβαρύνσεων κυρίως των εργαζόμενων τάξεων.

 4. Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων και  στο πεδίο του χρέους είναι πλέον ορατή, γεγονός  που θα ανοίξει το δρόμο για την ένταξη της χώρας στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ. Με αυτόν τον τρόπο θα εμπεδωθεί οριστικά  η σταθερότητα  και η εμπιστοσύνη στην ελληνική οικονομία και θα δημιουργηθούν οι όροι για την ολοκλήρωση του προγράμματος και την έξοδο από την επιτροπεία.  Παράλληλα  θα αναδειχθεί   ακόμη περισσότερο ο ρόλος της χώρας ως πυλώνα σταθερότητας ενώ ταυτόχρονα θα ενισχυθεί η γεωπολιτική της σημασία στην ευρύτερη περιοχή μας η οποία βρίσκεται στο επίκεντρο επικίνδυνων πολεμικών συγκρούσεων και διακρατικών διενέξεων.

 5. Η συμφωνία περιλαμβάνει τη δέσμευση για αρνητικά και θετικά μέτρα ύψους 1% του ΑΕΠ για το 2019 και αντίστοιχου ποσού για το 2020. Ειδικά για τα θετικά μέτρα  παραμένει προϋπόθεση για την εφαρμογή τους η επίτευξη των στόχων του προγράμματος το 2018 γεγονός όμως που θεωρείται δεδομένο με βάση την σημερινή δημοσιονομική εικόνα υπεραπόδοσης.

Η εξέλιξη αυτή αναγνωρίζεται ως θετική σε σχέση με τις αρχικές απαιτήσεις του ΔΝΤ  για νέα μέτρα λιτότητας με δημοσιονομικό αποτέλεσμα 2% επί του ΑΕΠ. Αντίθετα με την σημερινή της μορφή, η συμφωνία δεν περιλαμβάνει επιπλέον δημοσιονομική προσαρμογή, αλλά  αλλαγή του δημοσιονομικού μείγματος. Η εν λόγω αλλαγή δεν είναι αυτή που θα επιλέγαμε αλλά δεδομένων των περιορισμών του προγράμματος δημιουργεί ταυτόχρονα δυνατότητες για την επέκταση του κοινωνικού κράτους και τη διεύρυνση της κοινωνικής προστασίας. Τονίζουμε εξάλλου ότι τα αρνητικά μέτρα που έχουν συμφωνηθεί θα εφαρμοστούν μόνο υπό την προϋπόθεση της ρύθμισης του ελληνικού χρέους.

 6. Η συμφωνία επίσης περιλαμβάνει παρά τις αρχικές απαιτήσεις ιδιαίτερα του ΔΝΤ  την επαναφορά των αρχών της ευνοϊκότερης ρύθμισης και της επεκτασιμότητας για τις κλαδικές συμβάσεις εργασίας από τον 09.2018 ενώ ταυτόχρονα επιτυγχάνει την μη τροποποίηση του θεσμικού πλαισίου για την ανταπεργία καθώς και τη μη αύξηση του ορίου των ομαδικών απολύσεων γεγονός που αποτελεί επιτυχία δεδομένου του βάρους που έχει για το κυβερνητικό πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ η επαναρύθμιση της αγοράς εργασίας.

7. Η κεντρική επιτροπή χαιρετίζει την μεγάλη μάχη που δόθηκε τόσο στη χώρα όσο και στην Ευρώπη για να κατοχυρωθεί το δικαίωμα της Ελλάδας να μην εξαιρείται από το ευρωπαϊκό κοινωνικό μοντέλο. Σε αυτό τον αγώνα που έχει συμβολική αλλά και πρακτική σημασία για το σύνολο της ΕΕ κινητοποιήσαμε πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις που συμπαρατάχθηκαν με την ελληνική κυβέρνηση κάνοντας πράξη την στρατηγική επιλογή για δημιουργία πανευρωπαικών αντινεοφιλελεύθερων μετώπων. Η μάχη αυτή πρέπει να συνεχιστεί και να διευρυνθεί με αξιοποίηση των επαφών και των δικτύων που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.

8. Με δεδομένο ότι η εφαρμογή των μέτρων που έχουν συμφωνηθεί θα ξεκινήσει από το 2019 μας παρέχεται ο χρόνος για να επιχειρήσουμε μεγάλες θεσμικές τομές  και να ξεδιπλώσουμε το κυβερνητικό μας πρόγραμμα  στους εξής άξονες:

i) παραγωγική ανασυγκρότηση και αύξηση των επενδύσεων ώστε να επιτευχθούν υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης και αντίστοιχη μείωση της ανεργίας με ταυτόχρονη όμως ενίσχυση της εργασιακής προστασίας και της διαπραγματευτικής δύναμης των εργαζομένων. Διαρκής στόχος η αντιστροφή της φοράς που δημιουργήθηκε την περίοδο 2012 -2014 και ανέτρεψε την ισορροπία υπέρ των θέσεων μερικής απασχόλησης. Δική μας προτεραιότητα παραμένει η δημιουργία θέσεων πλήρους απασχόλησης και η αύξηση των πραγματικών μισθών.

ii) ενίσχυση των δομών του κοινωνικού κράτους (υγεία, πρόνοια, παιδεία, καταπολέμηση ανεργίας)

iii) επιτάχυνση και ολοκλήρωση των μεγάλων θεσμικών τομών (συνταγματική αναθέωρηση, καλλικράτης, τριτοβάθμια εκπαίδευση)

iv) ισχυρό δημοκρατικό αποτύπωμα και εμβάθυνση του αγώνα κατά της διαπλοκής, της διαφθοράς και της φοροδιαφυγής με ταυτόχρονη ανάδειξη των ευθυνών του παλιού πολιτικού συστήματος αλλά και του πολιτικού προσωπικού του

v) ενίσχυση των προσπαθειών στο προσφυγικό για την διαρκή βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης προσφύγων και μεταναστών και την αποτελεσματική προτστασία των δικαιωμάτων τους που κατοχυρώνονται τόσο από το ελληνικό σύνταγμα όσο και από τις διεθνείς συνθήκες.

Επιμένουμε ότι όλα τα ζητήματα του κυβερνητικού προγράμματος καθώς και οι εκάστοτε προτεραιότητες θα πρέπει να συζητούνται διεξοδικά στα αρμόδια όργανα του κόμματος και της κο ώστε να εμπλέκεται το σύνολο του κομματικού δυναμικού μας στη λήψη των σχετικών αποφάσεων.

Η επιτυχία στους στόχους αυτούς θα εμπεδώσει τις κοινωνικές μας συμμαχίες και θα δημιουργήσει τους όρους για μια πολιτική αντεπίθεση.

9. Η αντεπίθεση αυτή δεν μπορεί παρά να αναδεικνύει και την διαρκή προσπάθεια υπονόμευσης των διαπραγματεύσεων αλλά και του κυβερνητικού έργου εκ μέρους τόσο της ΝΔ όσο και άλλων κομμάτων της αντιπολίτευσης.

Συγκεριμένα:

 Η ΝΔ είναι δεδομένο ότι κατά την διάρκεια των διαπραγματεύσεων επιχείρησε για τρίτη φορά να ενεργοποιήσει το σενάριο της αριστερής παρένθεσης. Με μια επικίνδυνη στρατηγική  ζητούσε στο εσωτερικό την λήψη επιπλέον μέτρων λιτότητας για την ολοκλήρωση της αξιολόγησης και  χρέωνε τις καθυστερήσεις στην ελληνική κυβέρνηση ενώ την  ίδια στιγμή στο εξωτερικό προσπάθησε ανεπιτυχώς να ασκήσει πιέσεις για να δημιουργηθούν περαιτέρω εμπόδια και καθυστερήσεις από τους δανειστές. Επισημαίνουμε ότι ευρωβουλευτές της έφτασαν στο σημείο να καταγγείλουν δημόσια ακόμη και την Ευρωπαική επιτροπή που με σαφήνεια τόνισε ότι για τις καθυστερήσεις δεν ευθύνεται η ελληνική κυβέρνηση αλλά οι παράλογες απαιτήσεις κάποιων από τους δανειστές.

 Στην ίδια όμως καταστροφολογική γραμμή κινείται και το ΠΑΣΟΚ το οποίο σε μετωπική σύμπλευση με την  ΝΔ  φαίνεται να μην παρακολουθεί τις υπαρκτές μετατοπίσεις τμημάτων της ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας. Μετά και τις κοινές δηλώσεις της Κ. Γεννηματά με τον Κυρ. Μητσοτάκη είναι προφανές ότι το ΠΑΣΟΚ δεν θέλει να απομακρυνθεί από την στρατηγική επιλογή της συμπόρευσης με τη ΝΔ.

10. Είναι εξάλλου στο πλαίσιο αυτής της στρατηγικής συμπόρευσης του παλιού πολιτικού συστήματος που εντάσσεται και η ενορχηστρωμένη επικοινωνιακή επίθεση την οποία δέχεται τόσο η Κυβέρνηση όσο και ο ΣΥΡΙΖΑ από διαπλεκόμενα συγκροτήματα τύπου αλλά και από παράγοντες που υπηρέτησαν και εξακολουθούν να υπηρετούν το παλιό πολιτικό σύστημα. Πρόκειται εδώ για τη γνωστή συμμαχία που από την πρώτη στιγμή πολέμησε το κυβερνητικό εγχείρημα του ΣΥΡΙΖΑ καθώς γνωρίζει ότι ακριβώς αυτό το εγχείρημα θέτει την αναπαραγωγή του εσωτερικού συστήματος πολιτικής και οικονομικής εξουσίας σε κίνδυνο. Αναμένουμε το επόμενο διάστημα η επίθεση αυτή όχι μόνο να συνεχιστεί αλλά και να ενταθεί καθώς με την ολοκλήρωση των διαδικασιών της β΄αξιολόγησης το σχέδιο  της αριστερής παρένθεσης αποτυγχάνει  για άλλη μια φορά.

11. Η κεντρική επιτροπή δηλώνει ότι στηρίζει την μεγάλη προσπάθεια της Κυβέρνησης για την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων εντός του πλαισίου του EG της 7ης Απριλίου αλλά και  ότι θα δώσει την μάχη ώστε όλες οι δυνάμεις του κόμματος να κινητοποιηθούν για την υλοποίηση των μεγάλων στόχων του κυβερνητικού προγράμματος. Ταυτόχρονα όμως και η κυβέρνηση οφείλει να εντείνει τις προσπάθειες της για να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της στην άσκηση του κυβερνητικού έργου.

H Κεντρική Επιτροπή οφείλει από την πλευρά της της να εντείνει τις προσπάθειες της για την τόνωση της παρουσίας του κόμματος σε όλους τους κοινωνικούς χώρους, τα κοινωνικά κινήματα αλλά  και στους θεσμούς της αυτοδιοίκησης και  των συνδικάτων».