Quantcast
Connect with us

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Η πρόταση Γιούνκερ, το «όχι» στο δημοψήφισμα και τα 7,9 δισ. ευρώ που έγιναν 12 δισ. και… βλέπουμε

image_print

Η ώρα του τελικού λογαριασμού

Οι Έλληνες ψήφισαν και μόλις τέσσερα 24ωρα μετά το «Όχι» στο δημοψήφισμα οι πολίτες βλέπουν μπροστά τους τη μία και μοναδική αλήθεια. Τον τελικό λογαριασμό.

Τον λογαριασμό που θα κληθούν να πληρώσουν άμεσα όσοι έχουν οποιαδήποτε σχέση με τον ιδιωτικό τομέα και σε μικρότερο βαθμό όσοι εργάζονται στο δημόσιο ή είναι συνταξιούχοι.

Μετά τα γλέντια, τη μέθη και τους χορούς στο Σύνταγμα για το 61,3% του «Όχι» στο πακέτο του Γιούνκερ, όλο το φάσμα της πραγματικής οικονομίας είναι αντιμέτωπο με ένα νέο σκληρό πακέτο ύψους 12 δισ. ευρώ, το οποίο έρχεται για να γλιτώσει τη χώρα από τη δραχμή.

Ο λογαριασμός είναι εμφανές ότι μεγάλωσε…

Οι τράπεζες είναι κλειστές, ακόμη και με το «Όχι» παρά τις δηλώσεις κυβερνητικών στελεχών ότι θα άνοιγαν εφόσον το αποτέλεσμα ήταν αυτό, ενώ δεν χωράει καμία αμφιβολία ότι κλειστές θα ήταν ακόμη και αν το δημοψήφισμα ήταν «Ναι».

Κάπως έτσι η νέα ελληνική πραγματικότητα είναι συγκεκριμένη. Είναι εμφανέστατο ότι ο τελικός λογαριασμός μεγάλωσε από τα 7,9 δισ. ευρώ της πρώτης πρότασης της κυβέρνησης προς τους δανειστές, αλλά και από τα 11 δισ. ευρώ του πακέτου Γιούνκερ, το οποίο απέρριψε ο ελληνικός λαός μέσω του δημοψηφίσματος.

Το πώς ερμήνευσε ο καθένας το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος δεν έχει μεγάλη σημασία. Αυτό που έχει σημασία είναι πως το μετέφρασε ο Αλέξης Τσίπρας. Ο πρωθυπουργός το μετέφρασε σε «ναι» στο ευρώ και σε αναζήτηση μιας βιώσιμης λύσης, και αυτός είναι ο λόγος που κατέθεσε τη νέα πρόταση.

Οι διαφορές της πρότασης Γούνκερ εν σχέσει με το πακέτο των 12 δισ. ευρώ της πρότασης Τσίπρα είναι μάλλον επουσιώδεις.

Και στις δύο προτάσεις το ΕΚΑΣ καταργείται το 2019, υποκαθίσταται από το εγγυημένο εισόδημα αλλά.

Διαφορές – μικρές – υπάρχουν στον ΦΠΑ για τα νησιά, ενώ με την πρόταση Γιούνκερ δεν υπάρχουν διαφορές ούτε στο ΦΠΑ εστίασης και ξενοδοχείων αφού και οι δύο προτάσεις έχουν ίδια πρόβλεψη δηλαδή στο 23% και 13% αντίστοιχα. Περικοπές μισθών και συντάξεων (μέσω αυξήσεων εισφορών υπάρχουν και στις δύο προτάσεις) ενώ αμφότερες προβλέπουν αύξηση του ΦΠΑ στα τρόφιμα.

Αυτή είναι η τελική πρόταση της Ελλάδας που εστάλη στο Eurogroup

Η πρόταση που έστειλε η Αθήνα και κατατέθηκε στη Βουλή είναι 13 σελίδων και υπάρχουν σειρά μέτρων.

Η πρόταση προβλέπει ρωτογενή πλεονάσματα 1% φέτος, 2% το 2016 και 3% το 2017.

Στην πρόταση προβλέπονται αναπροσαρμογές στους συντελεστές του ΦΠΑ με μετατάξεις προιόντων και υπηρεσιών, σταδιακή κατάργηση του καθεστώτος μειωμένου ΦΠΑ στα νησιά αλλά με ανταποδοτική ενίσχυση για τους οικονομικά ασθενέστερους κατοίκους τους, η αύξηση του συντελεστή φορολογίας των κερδών των επιχειρήσεων, η διατήρηση τουΕΝΦΙΑέως και το 2016, αύξηση στη φορολογία των ενοικίων, κατάργηση του ΕΚΑΣ το 2019,νέες αλλαγές στους μισθούς στο Δημόσιο και περικοπές στις αμυντικές δαπάνες.

Μάλιστα στο κείμενο αναφέρεται για τις κατασχέσεις ότι η κυβέρνηση οφείλει να υιοθετήσει νομοθεσία ώστε να εξαλείψει το 25% πλαφόν σε μισθούς και συντάξεις, και να μειώσει τα όρια των 1.500 ευρώ, διασφαλίζοντας σε κάθε περίπτωση λογικά επίπεδα διαβίωσης.

Η πρόταση προβλέπει μείωση των αμυντικών δαπανών κατά 100 εκατ. ευρώ το 2015 και 200 εκατ. το 2016, μέσω στοχευμένων κινήσεων, συμπεριλαμβανομένης της μείωσης των προμηθειών αλλά και του προσωπικού, επιβολή φόρου στις τηλεοπτικές διαφημίσεις, προκήρυξη διεθνούς δημόσιας προσφοράς για την απόκτηση τηλεοπτικών αδειών και χρήση των αντίστοιχων συχνοτήτων, φορολογία 30% και στα VLTs και άντληση εσόδων μέσω της δημοπράτησης των αδειών κινητής τηλεφωνίας 4G και 5G.

Η πρόταση περιλαμβάνει ακόμη έλεγχο των αδήλωτων καταθέσεων μέσω διασταύρωσης των τραπεζικών συναλλαγών στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, εισαγωγή προγράμματος εθελοντικής δήλωσης με τις κατάλληλες ποινές, κίνητρα και διαδικασίες βεβαίωσης σύμφωνα με τις καλύτερες διεθνείς πρακτικές, αίτηση στις χώρες μέλη της ΕΕ για παροχή δεδομένων σχετικά με την ιδιοκτησία ελλήνων και την προέλευσή της και θέσπιση περιουσιολογίου.

Ακόμη αναμένονται αλλαγές στις 100 δόσεις. Το κείμενο αναφέρει ότι η κυβέρνηση δεσμεύεται να αυστηροποιήσει τους όρους και τις προϋποθέσεις της ρύθμισης των ληξιπρόθεσμων χρεών, ώστε να αποκλείονται εκείνοι που δεν καταφέρνουν να πληρώσουν τις τρέχουσες υποχρεώσεις, να μειωθεί η διάρκεια για όσους έχουν την ικανότητα αποπληρωμής του χρέους νωρίτερα και να εισαγάγει τα επιτόκια της αγοράς στις περιπτώσεις καθυστερήσεων.

Συγκεκριμένα τα μέτρα όπως αναφέρονται στο κείμενο της Ελλάδας που κατατέθηκε στα Αγγλικά στην ελληνική Βουλή είναι:

1. ΦΠΑ

Η αύξηση των εσόδων από τον ΦΠΑ προβλέπεται να επιτευχθεί από τα ακόλουθα:

-23% ο οποίος θα περιλαμβάνει τα εστιατόρια και τις υπηρεσίες τροφοδοσίας.

-13% των βασικών τροφίμων, της ενέργειας, του νερού και των ξενοδοχείων. Ειδικά για τα ξενοδοχεία, η αύξηση του ΦΠΑ στο 13% από το 6,5% σήμερα θα ξεκινήσει από τον Οκτώβριο του 2015.

-Μείωση του υπερ-μειωμένου συντελεστή 6,5% στο 6% στον οποίο θα παραμείνουν φάρμακα, βιβλία και θέατρα.

Σε ότι αφορά το καθεστώς του μειωμένου ΦΠΑ στα νησιά του Αιγίου προτείνεται η σταδιακή κατάργησή του, που θα ξεκινήσει από τον Οκτώβριο του 2015 και θα ολοκληρωθεί στο τέλος του 2016. Σε πρώτη φάση θα καταργηθεί το καθεστώς αυτό σε νησιά με υψηλά εισοδήματα τα οποία αποτελούν γνωστούς τουριστικούς προορισμούς, με εξαίρεση τα απομακρυσμένα. Στο τέλος του 2016, οπότε θα έχει ολοκληρωθεί η κατάργηση της εξαίρεσης, θα έχουν ληφθεί ανταποδοτικά μέτρα ενίσχυσης του εισοδήματος των ασθενέστερων οικονομικά κατοίκων των περιοχών αυτών. Έτσι σε πρώτη φάση θα καταργηθεί στη Μύκονο, τη Σαντορίνη και τη Ρόδο.

Οι αλλαγές στον ΦΠΑ θα μπορούν να επανεξετασθούν στο τέλος του 2016. Προυπόθεση είναι οι όποιες απώλειες να καλυφθούν από αύξηση εσόδων απο την πάταξη της φοροδιαφυγής και τη βελτίωση της αποδοτικότητας του φόρου.

2. Φορολόγηση

– Περιορισμοί για ένταξη στο καθεστώς φορολόγησης των αγροτών και καταργείται και η ειδική έκπτωση στο πετρέλαιο των αγροτών.

– Επιβάλλεται άμεσα 100% προκαταβολή του φόρου για την επόμενη χρονιά στα κέρδη των επιχειρήσεων και για τον φόρο εισοδήματος ατομικών επιχειρήσεων μέχρι τα τέλη του 2017

– Αυξάνεται η εισφορά αλληλεγγύης

– Περιορίζονται οι δικαιούχοι επιδότησης για πετρέλαιο θέρμανσης το 2016.

– Αλλάζουν οι τιμές ζώνης των αντικειμενικών αξιών, αλλά αυξάνονται οι συντελεστές φόρου ακινήτων, αν χρειαστεί, για να διασφαλιστούν το 2015 και το 2016 έσοδα από τον φόρο ακίνητης περιουσίας (ΕΝΦΙΑ) ύψους 2,65 δισ. ευρώ.

– Νέα ποινική νομοθεσία σχετικά με τη φοροδιαφυγή και τη φορολογική απάτη

– Αλλάζει η φορολόγηση του ναυτιλιακού κλάδου

– Αύξηση στον φορολογικό συντελεστής εταιρειών από 26% σε 28% από τον Σεπτέμβριο

– Φόρος επί των τηλεοπτικών διαφημίσεων

– Καταπολέμηση του λαθρεμπορίου καυσίμων και τσιγάρων

– Φόρος πολυτελείας για τα σκάφη αναψυχής άνω των 10 μέτρων και αύξηση του συντελεστή από 10% σε 13%, που θα επιβληθεί με τα εκκαθαριστικά που εκδίδονται φέτος

– Αύξηση της προκαταβολής φόρου για επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες στο 100% μέχρι το 2017

– Δεσμεύεται ότι σε περίπτωση ελλείμματος θα εξετάσει την αύξηση της φορολογίας για τα ενοίκια και ειδικότερα την αύξηση του συντελεστή από το 11% στο 15% για ποσά έως 12.000 ευρώ και από το 33% στο 35% για υψηλότερα ποσά.

3. Συντάξεις

– Ρήτρα μηδενικού ελλείμματος για τις επικουρικές συντάξεις και τα εφάπαξ από τον Οκτώβριο

– Μεταρρυθμίσεις με ισχύ από την 1η Ιουλίου 2015, ώστε να επιτευχθεί σταδιακά εξοικονόμηση ύψους 0,25% -0,5% του ΑΕΠ ετησίως το 2015 και 1 % του ΑΕΠ για ολόκληρο το έτος το 2016

– Εφαρμογή ισχυρών αντικινήτρων για την πρόωρη συνταξιοδότηση και σταδιακή εξάλειψη των εξαιρέσεων λόγω θεμελιωμένων δικαιωμάτων

– Σταδιακή προσαρμογή του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης στα 67 έτη, ή στα 62 έτη και εισφορές 40 ετών μέχρι το 2022 (πλην των βαρέων και ανθυγιεινών και των μητέρων παιδιών με ειδικές ανάγκες (ΑΜΕΑ). Καταργούνται σταδιακά οι ρυθμίσεις για πρόωρες συντάξεις, με στόχο όλοι να συνταξιοδοτούνται στα 62 χρόνια με 40 έτη εργασίας ή στα 67 με λιγότερα χρόνια ασφάλιση

– Αυξάνονται οι εισφορές υγείας για κύριες και επικουρικές συντάξεις από 4% στο 6%

– Για τις επικουρικές θα αυξηθούν κατά 3,5% οι βασικές εισφορές κατά τη διάρκεια της εργασίας.

– Αύξηση των συντάξεων του ΟΓΑ για τους ανασφάλιστους

– Σταδιακή κατάργηση του επιδόματος αλληλεγγύης (ΕΚΑΣ) και υποκατάσταση από το εγγυημένο εισόδημα έως τα τέλη Δεκεμβρίου 2019. Κόβεται άμεσα το ΕΚΑΣ για το 20% των δικαιούχων με τα υψηλότερα εισοδήματα.

– Εξομοίωση εισφορών σε όλα τα συνταξιοδοτικά ταμεία (και του ΟΓΑ) με τα ισχύοντα στο ΙΚΑ από 1ης Ιουλίου 2015

– Στενότερη σύνδεση μεταξύ εισφορών και παροχών

– Σταδιακή κατάργηση των φόρων υπέρ τρίτων

4. Εργασιακά

– Θεσμοθέτηση το φθινόπωρο των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας. Δεν προβλέπεται άλλος τρόπος για αυξήσεις ή επαναφορά του κατώτατου μισθού «με ένα νόμο».

5. Δημόσιο

– Ενιαία μισθολογική κλίμακα, με έναρξη ισχύος την 1η Ιανουαρίου 2016. Θα γίνει επανεξέταση όλων των επιδομάτων από μηδενική βάση και εξορθολογισμός των ειδικών μισθολογίων.

– Περιορισμοί σε άδειες, ημερήσιες αποζημιώσεις, έξοδα ταξιδίων, επιδόματα κλπ.

– Πλαφόν για μισθολογικές δαπάνες και το προσωπικό στο δημόσιο, που θα μειώνονται ως το 2019

– Αξιολογητές των επιδόσεων όλων των υπαλλήλων

– Νέα κινητικότητα στο δημόσιο

6. Αγορές

– Εφαρμογή όλων των συστάσεων από την εργαλειοθήκη του ΟΟΣΑ (toolkit I και ΙΙ)

– Άνοιγμα των επαγγελμάτων μηχανικών, συμβολαιογράφων, αναλογιστών, δικαστικών επιμελητών, και απελευθέρωση της αγοράς τουριστικών μισθωμάτων και μεταφοράς με πορθμεία

– Μεταρρύθμιση της αγοράς φυσικού αερίου

7. Ιδιωτικοποιήσεις

– Αποκρατικοποίηση της εταιρείας μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας ΑΔΜΗΕ. Η κυβέρνηση θα εξετάσει άλλη εναλλακτική πρόταση έως τον Οκτώβριο του 2015.

– Το δημόσιο θα μεταβιβάσει στο ΤΑΙΠΕΔ το υπόλοιπο πακέτο μετοχών του ΟΤΕ.

– Ολοκλήρωση διαδικασιών για τους περιφερειακούς αερολιμένες, την ΤΡΑΙΝΟΣΕ, την ΕΓΝΑΤΙΑ, τους λιμένες Πειραιά και Θεσσαλονίκης και του Ελληνικού (ακριβής κατάλογος περιλαμβάνεται στο τεχνικό υπόμνημα)

– Διεθνής δημόσιος διαγωνισμός για την απόκτηση τηλεοπτικών αδειών και τα σχετικά τέλη χρήσης των σχετικών συχνοτήτων

Αυτή ήταν η πρόταση Γιούνκερ των 11 δισ. ευρώ

Μεταρρυθμίσεις για την ολοκλήρωση του τρέχοντος προγράμματος και για τη συνέχεια αυτού.

Εισαγωγή

Αυτό το έγγραφο παρουσιάζει μία πλήρη περίληψη των μεταρρυθμίσεων και των νομοθετικών σχεδίων που θα αναλάβει και θα ολοκληρώσει η ελληνική κυβέρνηση σύμφωνα με τους όρους της Παράτασης της Κύριας Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης της 20ης Φεβρουαρίου. Παρουσιάζεται στους εταίρους της Ελλάδας με στόχο να ολοκληρωθεί η αξιολόγηση της σημερινής δανειακής σύμβασης, ώστε η Ελλάδα και οι εταίροι της να μπορέσουν να προχωρήσουν στην εγκαινίαση μιας νέας εταιρικής σχέσης και ενός νέου κεφαλαίου για την Ελλάδα, που θα παρέχει φως και προοπτική στο λαό, ιδιαίτερα στους νέους και άνεργους.

Αυτές οι προτάσεις μεταρρυθμίσεων αποτελούν τμήμα μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης τριών πυλώνων, η οποία περιλαμβάνει μία νέα συμφωνία χρηματοδότησης και υποστήριξη από τους Ευρωπαίους εταίρους, με στόχο την ανάπτυξη και τις επενδύσεις. Σε σχέση με τη χρηματοδότηση, η ολοκλήρωση της αξιολόγησης θα ξεκλειδώσει τη βραχυπρόθεσμη χρηματοδότηση, που θα επιτρέψει στην ελληνική κυβέρνηση να ανταποκριθεί στις άμεσες υποχρεώσεις της και θα βοηθήσει έτσι τη σταθεροποίηση της οικονομίας. Θα πρέπει, επίσης, να οδηγήσει σε μία διευθέτηση για μεσοπρόθεσμη χρηματοδότηση, κάτι που θα διευκολύνει την Ελλάδα να αποκτήσει ξανά πρόσβαση στις αγορές με βιώσιμο τρόπο.

Αυτές οι μεταρρυθμίσεις θα απαιτήσουν χρόνο προκειμένου να αποφέρουν καρπούς και, ενώ η μακροπρόθεσμη ανάκαμψη θα χρειαστεί να χρηματοδοτηθεί από ιδιωτικούς πόρους, η έναρξη της ροής των επενδυτικών κεφαλαίων θα χρειαστεί μία αρχική ώθηση. Πρέπει να επιτραπεί στην Ελλάδα να επωφεληθεί από τα ουσιαστικά μέσα που είναι διαθέσιμα μέσω του προϋπολογισμού της Ε.Ε. και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, ώστε να υποστηριχθούν οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες. Για την περίοδο 2007-2013, η Ελλάδα ήταν επιλέξιμη για πόρους ύψους 38 δις ευρώ από τις ευρωπαϊκές πολιτικές, και θα πρέπει να της επιτραπεί να επωφεληθεί από τα εναπομείναντα ποσά αυτού του προγράμματος. Για την περίοδο 2014-2020, περισσότερα από 35 δις είναι διαθέσιμα για την Ελλάδα μέσω των Ταμείων της ΕΕ και, προκειμένου να διευκολυνθεί η απορρόφησή τους, το Επενδυτικό Σχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ευρώπη θα πρέπει να παράσχει μία πρόσθετη πηγή επενδύσεων, όπως και τεχνική βοήθεια, στους δημόσιους και ιδιώτες επενδυτές, με στόχο τη διαμόρφωση, την προώθηση και την ανάπτυξη εφικτών και υψηλής ποιότητας σχεδίων προγραμμάτων. Αυτές οι επενδύσεις θα βοηθήσουν επίσης το ελληνικό κράτος στη μάχη του κατά της φτώχιας, μέσω της αύξησης της απασχόλησης και της παροχής συνδρομής σε σχέση με τις πρωτοβουλίες κοινωνικής συνοχής. Αντιλαμβανόμαστε ότι η Επιτροπή είναι έτοιμη να υιοθετήσει ένα τέτοιο σχέδιο άμεσα και βασιζόμαστε και στους άλλους θεσμούς της ΕΕ για την υποστήριξή τους.

Η ελληνική κυβέρνηση παραμένει πλήρως προσηλωμένη στο πρόγραμμα που βασίζεται στη δανειακή σύμβαση. Πιστεύει ότι οι πολιτικές του είναι επαρκείς για να επιτευχθούν οι στόχοι που ορίζονται από το πρόγραμμα, και δηλώνει έτοιμη να λάβει κάθε μέτρο που ενδέχεται να καταστεί πρόσφορο για την επίτευξη αυτού του σκοπού, καθώς οι περιστάσεις θα μεταβάλλονται. Οι ελληνικές αρχές δεσμεύονται να απέχουν από κάθε υπαναχώρηση / ανάκληση των μέτρων και από μονομερείς αλλαγές στις πολιτικές και στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που θα επηρέαζαν αρνητικά τους δημοσιονομικούς στόχους, την οικονομική ανάκαμψη ή την οικονομική σταθερότητα, όπως αυτές αξιολογούνται από τους θεσμούς, σύμφωνα με τη Δήλωση του Eurogroup της 20ης Φεβρουαρίου. Η ελληνική κυβέρνηση θα διαβουλευθεί με τους θεσμούς σχετικά με την υιοθέτηση οποιασδήποτε τέτοιας ενέργειας και πριν από κάθε αναθεώρηση.

Η ελληνική κυβέρνηση θα επιβεβαιώσει την πλήρη δέσμευσή της στην ολοκλήρωση του καταλόγου των μεταρρυθμίσεων μέσω Ψήφου στη Βουλή μέσα σε διάστημα ημερών, για μία απόφαση επί του καταλόγου των μεταρρυθμίσεων που περιλαμβάνονται στην επιστολή αυτή και ενός καταλόγου προαπαιτούμενων ενεργειών, που θα περιλαμβάνουν την αναγκαία νομοθεσία για τον ΦΠΑ και άλλα απαραίτητα μέτρα προκειμένου να εκπληρωθούν οι συμφωνημένοι δημοσιονομικοί στόχοι.

Αντιμετώπιση της κοινωνικής κρίσης και ενίσχυση της δίκαιης μεταχείρισης στην κοινωνία.

Η οικονομική κρίση έχει έναν άνευ προηγουμένου αντίκτυπο στην ευημερία των Ελλήνων πολιτών. Η πιο επείγουσα προτεραιότητα της κυβέρνησης είναι να παρέχει άμεση υποστήριξη στους πιο ευάλωτους, ώστε να ελαφρύνει το βάρος της οικονομικής κρίσης. Ήδη, ένα πακέτο μέτρων ανθρωπιστικής βοήθειας, που αφορά τις ανάγκες τροφής, στέγης και πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας, έχει υιοθετηθεί και έχει τεθεί σε εφαρμογή. Αποτελεί συλλογική μας αποστολή να οδηγήσουμε τους πολίτες ξανά στην απασχόληση και να αποτρέψουμε την παγίωση της μακροχρόνιας ανεργίας. Οι Αρχές, συνεργαζόμενες στενά με τους Ευρωπαίους εταίρους, θα θεσπίσουν μέτρα για την απασχόληση 50.000 ατόμων, με ιδιαίτερη στόχευση στους νέους, τις γυναίκες, τους ηλικιωμένους και τους μακροχρόνια άνεργους.

Μία δικαιότερη κοινωνία θα απαιτήσει από την Ελλάδα να βελτιώσει το σχεδιασμό του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας, έτσι ώστε να υπάρχει ένα γνήσιο κοινωνικό δίχτυ ασφαλείας, που θα παρέχει τους εν ανεπαρκεία πόρους σε εκείνους που έχουν περισσότερο ανάγκη. Η ελληνική κυβέρνηση θα λάβει μέτρα για την ανακούφιση των επιπτώσεων της οικονομικής κρίσης στα πιο ευάλωτα τμήματα του πληθυσμού και θα βελτιώσει το κοινωνικό δίχτυ ασφαλείας. Δεσμεύεται να εγκαινιάσει μία ολοκληρωμένη Μελέτη Αξιολόγησης του Συστήματος Κοινωνικής Πρόνοιας, που θα περιλαμβάνει τα οικογενειακά επιδόματα, τα επιδόματα αναπηρίας, με τη βοήθεια της Παγκόσμιας Τράπεζας, η οποία θα ολοκληρωθεί έως τον Οκτώβριο του 2015, με στόχο να παράγει ετησίως εξοικονόμηση ύψους ½% του ΑΕΠ, που θα χρησιμεύσει ως βάση για τον επανασχεδιασμό ενός στοχευμένου συστήματος κοινωνικής ασφάλειας, συμπεριλαμβανόμενης και της σταδιακής εφαρμογής του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος, τον Ιανουάριο του 2016. Οι Αρχές σχεδιάζουν να επωφεληθούν από τη διαθέσιμη τεχνική βοήθεια από τους διεθνείς οργανισμούς.

Διασφάλιση βιώσιμων δημόσιων οικονομικών που υποστηρίζουν την οικονομική ανάπτυξη και την εργασία

Η πρωτοφανής δημοσιονομική προσαρμογή των πρόσφατων ετών απαίτησε τεράστιες θυσίες από την Ελλάδα και τους πολίτες της. Τα δημόσια οικονομικά έχουν αποκτήσει πλέον μια περισσότερο βιώσιμη βάση, σε σύγκριση με την περίοδο προ κρίσης, παρότι η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα πρωτογενές έλλειμμα που ανέρχεται περίπου στα 2/3 του ΑΕΠ της το 2015, ελλείψει εφαρμογής πρόσθετων μέτρων. Η δημοσιονομική προσαρμογή στηρίχθηκε επίσης στη δραματική κλιμάκωση των περικοπών των δημοσίων επενδύσεων και υπηρεσιών, που θα πρέπει να ομαλοποιηθούν σταδιακά προκειμένου να είναι βιώσιμη η δυναμική της οικονομικής ανάπτυξης. Επιπλέον, το βάρος της δημοσιονομικής προσαρμογής επωμίστηκαν περισσότερο ορισμένες κοινωνικές ομάδες, και ιδιαίτερα οι εργαζόμενοι. Αυτό είναι κάτι που θα διορθωθεί με τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και την εξάλειψη της φοροδιαφυγής και των φοροαπαλλαγών και των ειδικών προνομίων που έχουν προστατεύσει συγκεκριμένες ομάδες φορολογουμένων από τη δίκαιη συμμετοχή τους στη νομή των βαρών της δημοσιονομικής προσαρμογής.

Οι ελληνικές αρχές δεσμεύονται ότι θα διασφαλίσουν τη δημοσιονομική βιωσιμότητα και ότι θα επιτύχουν, μεσοπρόθεσμα, μεγάλα και βιώσιμα πρωτογενή πλεονάσματα που θα μειώνουν σταθερά το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ και που θα είναι αντίστοιχα με τα πρωτογενή πλεονάσματα άλλων οικονομιών της Ευρωζώνης που έχουν υψηλά επίπεδα δημοσίου χρέους. Η πορεία επίτευξης των δημοσιονομικών στόχων συνάδει με τους αναμενόμενους ρυθμούς ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, καθώς αυτή ανακάμπτει από τη βαθύτερη ύφεση που έχει καταγραφεί στην ιστορία της. Προκειμένου να καταστήσουν σαφή τη δέσμευσή τους για αξιόπιστες δημοσιονομικές πολιτικές, οι ελληνικές αρχές θα εφαρμόσουν τις ακόλουθες διαρθρωτικές δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις:

  • Με ημερομηνία έναρξης εφαρμογής την 1η Ιουλίου, θα υιοθετήσουν ένα συμπληρωματικό προϋπολογισμό για το 2015 και μια μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική στρατηγική για την περίοδο 2016-2019 που θα υποστηρίζεται από ένα μεγάλο και αξιόπιστο πακέτο μέτρων
  • Θα ακολουθήσουν μία νέα δημοσιονομική πορεία που θα θέτει ως στόχο την επίτευξη πρωτογενούς πλεονάσματος σε ποσοστό 1, 2, 3 και 3,5% ως ποσοστό του ΑΕΠ, για τα έτη 2015, 2016, 2017 και 2018 και εξής, αντιστοίχως.
  • Η δημοσιονομική αυτή στρατηγική θα βασιστεί σε παραμετρικά μέτρα, συμπεριλαμβανόμενης και της ευρείας απλοποίησης του συστήματος του ΦΠΑ, που θα οδηγήσει σε επιπρόσθετα φορολογικά έσοδα σε ποσοστό 1% του ΑΕΠ και της διαρθρωτικής μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος, με αποτέλεσμα την εξοικονόμηση 1% του ΑΕΠ εντός του 2016. Θα υπάρξει και ένα πρόσθετο συμπληρωματικό πακέτο παραμετρικών μέτρων, συμπεριλαμβανόμενων και των μεταρρυθμίσεων που έχουν ήδη καθυστερήσει πολύ να εφαρμοστούν και αφορούν την εξάλειψη της φοροδιαφυγής και τον περιορισμό των δαπανών που αφορούν τομείς όπως η άμυνα και οι επιδοτήσεις, τομείς στους οποίους είναι δυνατή η επίτευξη περαιτέρω εξοικονόμησης.

Τα παραμετρικά δημοσιονομικά μέτρα θα ενισχυθούν επιπλέον από ένα ευρύ φάσμα διοικητικών δράσεων προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ανεπάρκειες σε φοροεισπρακτικό επίπεδο και σε επίπεδο εφαρμογής της φορολογικής νομοθεσίας: αυτά τα μέτρα θα απαιτήσουν κάποιο χρόνο προκειμένου να αποδώσουν καρπούς, ωστόσο αναμένεται ότι θα παρέχουν σημαντική απόδοση σε δημοσιονομικό επίπεδο, καθώς θα τίθενται σταδιακά σε εφαρμογή.

Η ελληνική κυβέρνηση θα εποπτεύει τους δημοσιονομικούς κινδύνους, συμπεριλαμβανόμενων και των πιθανών δικαστικών αποφάσεων, και θα βρίσκεται σε ετοιμότητα για τη λήψη αντισταθμιστικών μέτρων, αν παραστεί ανάγκη, προκειμένου να επιτευχθούν οι δημοσιονομικοί στόχοι.

Μεταρρυθμίσεις στο ΦΠΑ

Η Ελλάδα διαθέτει ένα ιδιαίτερα κατακερματισμένο σύστημα ΦΠΑ. Ως τμήμα της δέσμευσής τους να επιφέρουν βελτιώσεις στην είσπραξη του ΦΠΑ, οι Αρχές θα θεσπίσουν νομοθεσία που θα μεταβάλει τις παραμέτρους προκειμένου να διευρύνει σημαντικά τη φορολογική βάση με βασικό συντελεστή 23%, όπου θα συμπεριλαμβάνονται και τα εστιατόρια, τα ξενοδοχεία και οι υπηρεσίες εστίασης. Απηχώντας την ανάγκη για την προστασία του διαθέσιμου εισοδήματος των κατώτερων και μεσαίων νοικοκυριών, θα υπάρχει ένας μειωμένος συντελεστής 13% που θα καλύπτει ένα περιορισμένο αριθμό αγαθών, συμπεριλαμβανόμενης και της ενέργειας, των βασικών αγαθών διατροφής και των υπηρεσιών ύδρευσης (και αποχέτευσης). Θα ισχύσει επίσης ένας υπέρ – μειωμένος συντελεστής 6% για φαρμακευτικά προϊόντα, βιβλία και θέατρα. Ως μέρος των προσπαθειών για την προαγωγή της φορολογικής δικαιοσύνης, η μεταρρύθμιση θα απαλείψει τις εκπτώσεις, συμπεριλαμβανόμενων και των νησιών, θα εξορθολογίσει τις φοροαπαλλαγές και θα αυξήσει τις φορολογικές επιβαρύνσεις στην ασφάλιση. Αυτές οι νομοθετικές μεταβολές των παραμέτρων, που θα παράγουν φορολογικά έσοδα αρχής γενομένης από τον Ιούλιο του 2015, με μια αναμενόμενη αύξηση της τάξης του 1% ως ποσοστό του ΑΕΠ, υποστηρίζονται και από διοικητικά μέτρα που αποβλέπουν στην πάταξη της φορολογικής απάτης και την αύξηση της συμμόρφωσης. Η αύξηση του συντελεστή ΦΠΑ που περιγράφεται παραπάνω δύναται να αναθεωρηθεί στο τέλος του 2016, υπό τον όρο ότι θα προκύπτουν ισοδύναμα επιπρόσθετα έσοδα από τα μέτρα που θα ληφθούν για την πάταξη της φοροδιαφυγής και τη βελτίωση της εισπραξιμότητας του ΦΠΑ. Οποιαδήποτε απόφαση για την αναθεώρηση θα λαμβάνεται κατόπιν διαβούλευσης με τους θεσμούς.

Μεταρρύθμιση του ασφαλιστικού/ συνταξιοδοτικού συστήματος

Οι μεταρρυθμίσεις στο ασφαλιστικό/ συνταξιοδοτικό σύστημα κατά τα έτη 2010 και 2012 βελτίωσαν συνολικά τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος, το οποίο, κατά το παρελθόν, ήταν κατακερματισμένο και δαπανηρό και δημιουργούσε δυσβάσταχτα βάρη για τις επόμενες γενιές. Ωστόσο το συνταξιοδοτικό σύστημα εξακολουθεί να απαιτεί σημαντικές χρηματοδοτικές μεταβιβάσεις, σε ετήσια βάση, από τον Κρατικό Προϋπολογισμό. Επιπλέον, πολύ πιο θαρραλέα και φιλόδοξα μέτρα απαιτούνται προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι υφιστάμενες διαρθρωτικές προκλήσεις και οι επιπρόσθετες επιβαρύνσεις του συστήματος λόγω της οικονομικής κρίσης, καθώς οι εισφορές έχουν μειωθεί εξαιτίας των υψηλών ποσοστών της ανεργίας ενώ, ταυτόχρονα, οι πιέσεις για δαπάνες έχουν αυξηθεί λόγω της πρόωρης συνταξιοδότησης πολλών πολιτών. Προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα ζητήματα αυτά, οι ελληνικές αρχές έχουν δεσμευτεί να εφαρμόσουν πλήρως τις μεταρρυθμίσεις του 2010 και του 2012 και να προχωρήσουν σε περαιτέρω μεταρρυθμίσεις, σε δύο φάσεις.

Ένα πρώτο πακέτο μέτρων θα υιοθετηθεί αμέσως, στοχεύοντας στο 1% του ΑΕΠ από την επιπλέον ετήσια εξοικονόμηση, από το 2016. Ο δημοσιονομικός αντίκτυπος αυτών των μέτρων, όπως παρατίθενται στη συνέχεια, αναμένεται να γίνει μεγαλύτερος το 2017.

Με αυτούς τους στόχους, οι Αρχές πρόκειται να:

  • θεσπίσουν νομοθεσία προκειμένου να δημιουργήσουν ισχυρά αντικίνητρα για την πρόωρη συνταξιοδότηση, με την αναπροσαρμογή των επιβαρύνσεων γι’ αυτή την περίπτωση και με τη σταδιακή κατάργηση κεκτημένων δικαιωμάτων ως προς τη νόμιμη ηλικία συνταξιοδότησης και την πρόωρη συνταξιοδότησης και τη σταδιακή προσαρμογή του ορίου των συνταξιοδοτήσεων στην ηλικία των 67 ετών ή των 62 ετών με 40 χρόνια υπηρεσίας και καταβολής εισφορών, έως το 2022, που θα ισχύουν ανεξαιρέτως για όλους τους συνταξιοδοτούμενους (εξαιρουμένων όσων εργάζονται σε βαρέα επαγγέλματα και των μητέρων παιδιών με αναπηρία), με ισχύ μετά τις 30 Ιουνίου του 2015. Οι αποχωρήσεις από το ταμείο κοινωνικής ασφάλισης θα επισύρουν ετήσια επιβάρυνση για όσους επηρεάζονται από την επιμήκυνση των ηλικιακών ορίων συνταξιοδότησης, που θα ισοδυναμεί με 10 ποσοστιαίες μονάδες, πλέον της ισχύουσας επιβάρυνσης του 6%.
  • ενσωματώσουν στο Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης (ΕΤΕΑ), όλα τα επικουρικά συνταξιοδοτικά ταμεία και να διασφαλίσουν ότι, αρχής γενομένης από την 1η Ιανουαρίου 2015, όλα τα επικουρικά ταμεία θα χρηματοδοτούνται μόνο εξ ιδίων πόρων
  • βελτιώσουν τη στόχευση των κοινωνικών συντάξεων, αυξάνοντας τη σύνταξη ανασφάλιστων του ΟΓΑ
  • εξαλείψουν σταδιακά το κοινωνικό επίδομα (ΕΚΑΣ) για όλους τους συνταξιούχους, έως τα τέλη Δεκεμβρίου 2019. Αυτό θα ξεκινήσει άμεσα σε ό,τι αφορά το ανώτερο 20% των δικαιούχων, ενώ οι τεχνικές λεπτομέρειες της σταδιακής κατάργησης θα συμφωνηθούν με τους θεσμούς
  • αυξήσουν τις εισφορές υγείας που καταβάλουν οι συνταξιούχοι σε 6% κατά μέσο όρο, και να τις επεκτείνουν στις επικουρικές συντάξεις
  • καταργηθούν σταδιακά όλες τις χρηματοδοτούμενες από το κράτος εξαιρέσεις και να εναρμονίσουν τις εισφορές σε όλα τα ασφαλιστικά ταμεία με αυτές που ισχύουν στο ΙΚΑ, από την 1η Ιουλίου 2015
  • καθηλώσουν τις εγγυημένες σε μηνιαία βάση συνταξιοδοτικές εισφορές, σε ονομαστικούς όρους, έως το 2021
  • παρέχουν στα άτομα που συνταξιοδοτούνται μετά τις 30 Ιουνίου 2015 μόνο τη βασική, εγγυημένη, αναλογική και στη βάση ελέγχου των πόρων σύνταξη, μετά τη συμπλήρωση του νομίμου ορίου συνταξιοδότησης, που σήμερα είναι στα 67 έτη

Για την ολοκλήρωση του πακέτου, οι Αρχές θα προχωρήσουν, σε δεύτερη φάση, σε νέες νομοθετικές μεταρρυθμίσεις, με στόχο να εγκαθιδρυθεί ένας στενότερος δεσμός ανάμεσα στις εισφορές και στις παροχές και την ενοποίηση όλων των υπόλοιπων ταμείων. Κατά το σχεδιασμό αυτών των μεταρρυθμίσεων, η κυβέρνηση θα διασφαλίσει ότι το βάρος της προσαρμογής θα είναι δίκαιο, ώστε να διασφαλίζεται ότι πιο ευάλωτα νοικοκυριά θα προστατεύονται, και ότι δεν θα μετακυλιστούν υπερβολικά βάρη στις επόμενες γενεές. Επίσης, θα διασφαλίσει ότι θα υπάρχει σαφής σχέση ανάμεσα στις εισφορές και τις παροχές, ώστε να δοθούν κίνητρα για τη δηλωμένη εργασία και το μακρύτερο εργασιακό βίο. Γι’ αυτό το σκοπό, οι Αρχές θα νομοθετήσουν έως τον Οκτώβριο του 2015 ώστε να τεθούν σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2016: (i) ειδικά σχεδιασμένες και παραμετρικές βελτιώσεις ώστε να υπάρξει στενότερη σχέση ανάμεσα στις εισφορές και τις παροχές (ii) θα διευρύνουν και θα εκσυγχρονίσουν τη βάση εισφορών και σύνταξης για όλους τους αυτοαπασχολούμενους, συμπεριλαμβανόμενης και της μετάπτωσης από το τεκμαρτό στο πραγματικό εισόδημα, που θα υπόκειται σε κανόνες ελάχιστων απαιτούμενων εισφορών και (iii) θα διευρύνουν και θα εξορθολογίσουν όλα τα διαφορετικά συστήματα για την παροχή της βασικής, εγγυημένης, αναλογικής και επί τη βάση ελέγχου των πόρων σύνταξης, λαμβάνοντας υπόψη τα κίνητρα που έχουν θεσπιστεί για την εργασία και τις εισφορές, (iv) τα κύρια στοιχεία για την ολοκληρωμένη ενοποίηση των ασφαλιστικών ταμείων, συμπεριλαμβανόμενης και της εναρμόνισης όλων των κανόνων και των διαδικασιών για τις εισφορές και την παροχή συντάξεων, σε όλα τα ταμεία. (v) θα καταργήσουν όλους τους φόρους υπέρ τρίτων στη χρηματοδότηση των συντάξεων και θα τους αντισταθμίσουν με τη μείωση των παροχών ή την αύξηση των εισφορών, σε συγκεκριμένα ταμεία, με ισχύ από 31 Οκτωβρίου 2015 και (vi) θα εναρμονίσουν τους κανόνες απονομής σύνταξης του ΟΓΑ με αυτούς των υπολοίπων Ταμείων του συνταξιοδοτικού συστήματος, με αναλογικό τρόπο, εκτός και αν ο ΟΓΑ συγχωνευτεί με άλλα Ταμεία. Αυτό θα γίνει με την πλήρη συμφωνία των θεσμών. Οι Αρχές θα διαβουλευτούν με τους κοινωνικούς εταίρους και θα συνεργαστούν με την Ομάδα Εργασίας για τη Γήρανση του Πληθυσμού (Ageing Working Group) της ΕΕ.

Η ενοποίηση των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης θα ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2017. Το 2015 η διαδικασία θα ενεργοποιηθεί μέσω νομοθετικών παρεμβάσεων, προκειμένου το ασφαλιστικό σύστημα να ενοποιηθεί σε μία ενιαία ενότητα έως το Δεκέμβριο του 2015 και να ολοκληρωθεί η λειτουργική του ενοποίηση έως το τέλος του Δεκεμβρίου 2016. Θα υποστηριχθούν ενεργά περαιτέρω μειώσεις στα λειτουργικά κόστη, σε συνδυασμό με αποτελεσματικότερη διοίκηση των πόρων των Ταμείων και επιπρόσθετα με την εξισορρόπηση των αναγκών μεταξύ των προνομιούχων και των μη προνομιούχων Ταμείων. Ο ασφαλιστικός νόμος θα κωδικοποιηθεί εντός του 2016, προκειμένου να ανταποκρίνεται στο νέο σχήμα οργάνωσης του νέου και πιο ενοποιημένου ασφαλιστικού συστήματος. Τέλος, η κυβέρνηση θα υιοθετήσει όλη την απαραίτητη νομοθεσία προκειμένου να αντισταθμίσει πλήρως το δημοσιονομικό αποτέλεσμα που θα προκύψει από την εφαρμογή των πρόσφατων αποφάσεων του ΣτΕ σχετικά με τη συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση του 2012.

Παράλληλα με τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος, θα καταρτιστεί μία Μελέτη Αξιολόγησης του Συστήματος Κοινωνικής Πρόνοιας, προκειμένου να διασφαλιστεί η δικαιοσύνη στις διάφορες μεταρρυθμιστικές παρεμβάσεις.

Οι θεσμοί είναι προετοιμασμένοι να συνυπολογίσουν και άλλα παραμετρικά μέτρα εντός του συστήματος συνταξιοδότησης, με ισοδύναμα αποτελέσματα, προκειμένου να αντικατασταθούν κάποια από τα μέτρα που προαναφέρονται, λαμβάνοντας υπόψη την επίδρασή τους στην οικονομική ανάπτυξη και με την προϋπόθεση ότι αυτά τα μέτρα θα παρουσιαστούν στους θεσμούς κατά τη διάρκεια του σχεδιασμού τους και ότι θα είναι επαρκώς συγκεκριμενοποιημένα και ποσοτικοποιημένα και, στην περίπτωση που κάτι τέτοιο δεν ισχύσει, η βασική επιλογή είναι αυτή που περιγράφεται παραπάνω.

Επιπρόσθετα παραμετρικά δημοσιονομικά μέτρα.

Η κυβέρνηση θα υιοθετήσει, συμπεριλαμβάνοντάς τα σε συμπληρωματικό προϋπολογισμό, πρόσθετα παραμετρικά δημοσιονομικά μέτρα τα οποία θα επηρεάσουν θετικά, με βιώσιμο τρόπο, τα δημόσια οικονομικά. Σ’ αυτά τα μέτρα θα περιλαμβάνονται τα εξής:

  • εξάλειψη των δυνατοτήτων φοροαποφυγής (π.χ. με περιορισμό του ορισμού του αγρότη), λήψη μέτρων για την αύξηση του φόρου εισοδήματος επιχειρήσεων το 2015 και απαίτηση 100% προκαταβολής φόρου για το εταιρικό εισόδημα, καθώς και για το ατομικό εισόδημα ελευθέρων επαγγελματιών, μέχρι το τέλος του 2016, κατάργηση της ευνοϊκής φορολογικής μεταχείρισης των αγροτών στον κώδικα φορολογίας εισοδήματος, αύξηση της εισφοράς αλληλεγγύης, υιοθέτηση εκκρεμών μεταρρυθμίσεων στους κώδικες φορολογίας εισοδήματος και φορολογικών διαδικασιών και κατάργηση όλων των προστίμων του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων
  • κατάργηση επιδοτήσεων για τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στο πετρέλαιο κίνησης των αγροτών και καλύτερος έλεγχος των δικαιούχων, προκειμένου να μειωθούν στο μισό οι δαπάνες για τα επιδόματα πετρελαίου θέρμανσης στον προϋπολογισμό του 2016
  • μείωση του ανώτατου ορίου των στρατιωτικών δαπανών κατά 400 εκατομ. ευρώ, με μια στοχευμένη δέσμη δράσεων, που θα περιλαμβάνει μείωση προσωπικού και προμηθειών
  • αύξηση της εισφοράς αλληλεγγύης το 2015. Μέχρι το Σεπτέμβριο του 2015 επίσης οι Αρχές θα ανασχεδιάσουν τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος για τα εισοδήματα του 2016, προκειμένου να πετύχουν αποτελεσματικότερα την προοδευτικότατα στο σύστημα της φορολογίας εισοδήματος, το οποίο θα απλοποιεί το πρόγραμμα εκπτώσεων στο φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων
  • μεταρρύθμιση του κώδικα φορολογίας εισοδήματος προκειμένου να καλύψει, μεταξύ άλλων τη [φορολόγηση κεφαλαίων], τους οργανισμούς επενδύσεων, τους αγρότες και τους αυτοαπασχολούμενους
  • αύξηση του φόρου εισοδήματος νομικών προσώπων το 2016 από 26 σε 28%
  • καθιέρωση φόρου επί των τηλεοπτικών διαφημίσεων και προκήρυξη διεθνούς δημόσιου διαγωνισμού για την απόκτηση τηλεοπτικών αδειών, με αντάλλαγμα την απόκτηση και χρήση των σχετικών συχνοτήτων
  • επέκταση της εφαρμογής του φόρου πολυτελείας στα σκάφη αναψυχής μήκους μεγαλύτερου των 10 μέτρων και αύξηση του ποσοστού από το 10 στο 13%, με ισχύ από την είσπραξη του φόρου εισοδήματος για το έτος 2014 και εφεξής
  • εν όψει οποιασδήποτε αναθεώρησης των αντικειμενικών αξιών των ακινήτων, προσαρμογή των συντελεστών φορολογίας ακινήτων, αν αυτό είναι αναγκαίο, προκειμένου να διασφαλιστούν τα φορολογικά έσοδα των ετών 2015 και 2016 ύψους 2,65 δις. ευρώ και προσαρμογή του εναλλακτικού κατώτατου ορίου ατομικής φορολογίας εισοδήματος
  • κατάργηση της διασυνοριακής παρακράτησης φόρου που θεσπίστηκε με το νόμο για τη ρύθμιση οφειλών (νόμος ΧΧΧΧ/2015) και ανατροπή των πρόσφατων τροποποιήσεων του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ΚΦΕ) στο νόμο για τη δημόσια διοίκηση (νόμος ΧΧΧΧ/2015), συμπεριλαμβανόμενης και της ειδικής μεταχείρισης του αγροτικού εισοδήματος (νόμος ΧΧΧΧ/2015)
  • εφαρμογή φορολογίας στα ακαθάριστα έσοδα από τυχερά παιχνίδια (gross gaming revenues / GGR) ύψους 30% επί των βιντεοπαιχνιδιών που αναμένεται να εγκατασταθούν το δεύτερο μισό του 2015 και το 2016
  • προκήρυξη της διαγωνιστικής διαδικασίας για την έκδοση αδειών 4 και 5G
  • αύξηση του συντελεστή φορολογίας χωρητικότητας (tonnage tax) και σταδιακή κατάργηση της ειδικής φορολογικής μεταχείρισης για τoν κλάδο της ναυτιλίας
  • σχετικά με την υγειονομική περίθαλψη, η κυβέρνηση θα επανακαθορίσει την πλήρη υποχρεωτική συνταγογράφηση δραστικής ουσίας (ΙΝΝ prescription), χωρίς εξαιρέσεις. Θα μειώσει την τιμή όλων των φαρμάκων εκτός πατέντας (off-patent) και των γενοσήμων, καταργώντας τη σχετική ρήτρα. Θα μειώσει τις τιμές των διαγνωστικών εξετάσεων και θα ενισχύσει τις φαρμακευτικές επιστροφές. Θα εφαρμόσει και θα επεκτείνει ως το 2016 το πλαφόν (clawbacks) για τις ιδιωτικές κλινικές, τα διαγνωστικά κέντρα και τις φαρμακευτικές εταιρείες. Ως το τέλος του Δεκεμβρίου 2015, θα αυξηθεί το ποσοστό των κεντρικών προμηθειών των γενόσημων φαρμάκων και των προμηθειών φαρμακευτικών προϊόντων, κατά δραστική ουσία, από τα νοσοκομεία, σε εναρμόνιση με τους συμφωνηθέντες στόχους και θα λάβει διαρθρωτικά μέτρα αναγκαία για τη διασφάλιση της διατήρησης των δαπανών για το 2016, σε συμφωνία με τα ανώτατα όρια αυτόματων περικοπών (claw-back)

Ως το Σεπτέμβριο του 2015, η κυβέρνηση θα απλοποιήσει το πρόγραμμα των εκπτώσεων στο φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων. Θα επανασχεδιάσει και θα ενσωματώσει στον ΚΦΕ την εισφορά αλληλεγγύης για τα εισοδήματα του 2016. Θα εκδώσει εγκύκλιο για τα πρόστιμα και θα υιοθετήσει και άλλες εκκρεμούσες φορολογικές μεταρρυθμίσεις. Ως το Νοέμβριο του 2015, οι Αρχές θα εκδώσουν όλη την παράγωγη νομοθεσία για την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων των κωδίκων φορολογίας εισοδήματος και φορολογικών διαδικασιών, με ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2016. Επίσης, ως το Νοέμβριο του 2015, οι Αρχές θα κωδικοποιήσουν και θα απλοποιήσουν τη σχετική με τον ΦΠΑ νομοθεσία, εναρμονίζοντάς τη με τον κώδικα φορολογικών διαδικασιών, εξαλείφοντας καταφανή νομικά κενά και μειώνοντας την περίοδο απόδοσης του ΦΠΑ. (Οι Αρχές) θα απλοποιήσουν το καθεστώς της φορολογίας εισοδήματος και θα διασφαλίσουν τη συνεκτικότητα της εισοδηματικής βάσης για τη φορολογία εισοδήματος και τις εισφορές κοινωνικής ασφάλισης των μικρών επιχειρήσεων κάτω από το όριο εγγραφής ΦΠΑ.

Μεταρρυθμίσεις φορολογικής διοίκησης

Η ικανότητα είσπραξης φόρων έχει πληγεί από μια μακρά ιστορία πολυδαίδαλης νομοθεσίας, κακής διοίκησης, πρακτικών πολιτικής παρέμβασης και γενναιόδωρων αμνηστιών, με χρόνια κακή εφαρμογή. Προκειμένου να αλλάξουν αυτές οι πρακτικές και να βελτιωθεί η κουλτούρα πληρωμής φόρων, η κυβέρνηση δεσμεύεται απαρέγκλιτα να μην θεσπίσει νέες ρυθμίσεις για την καταβολή δόσεων ή άλλη αμνηστία ή άλλες μορφές διακανονισμού, ούτε να επεκτείνει τις ήδη υπάρχουσες ρυθμίσεις.

Οι Αρχές θα:

  • θεσπίσουν νομοθεσία για την εγκαθίδρυση μιας ανεξάρτητης φορολογικής και τελωνειακής αρχής, η οποία θα είναι πλήρως λειτουργική ως το τέλος του Ιουνίου 2016 και θα ενσωματώσει όλο το προσωπικό και τις αρμοδιότητες που σχετίζονται με τα φορολογικά και τελωνειακά έσοδα, συμπεριλαμβανόμενου και του ΣΔΟΕ. Ως τον Οκτώβριο του 2015, θα διοριστεί το Διοικητικό Συμβούλιο και θα θεσπιστεί κατά προτεραιότητα παράγωγη νομοθεσία σχετικά με το νόμο για την αυτόνομη αρχή φορολογικής διοίκησης
  • προβούν σε άμεση ενίσχυση (σε μόνιμη βάση) των δυνατοτήτων της φορολογικής διοίκησης, ειδικά σε θέματα σχετικά με τη ρευστοποίηση και τη συλλογή φόρων από μεγάλους οφειλέτες και, ως τον Οκτώβριο του 2015, θα ενισχύσουν την Υπηρεσία Μεγάλων Οφειλετών με ειδικευμένους νομικούς συμβούλους για τη βελτίωση της δυνατότητας ελέγχου της βιωσιμότητας του χρέους των οφειλετών αυτών
  • εφαρμόσουν μέτρα για τη βελτίωση της είσπραξης φόρων και εισφορών κοινωνικής ασφάλισης, μέσω της ενίσχυσης εργαλείων εφαρμογής, όπως οι κατασχέσεις. Ως τον Οκτώβριο 2015, θα υιοθετήσουν ένα πλήρες σχέδιο για τη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης, θα εκδώσουν νομοθεσία για την εφαρμογή μέτρων απομόνωσης (quarantine) μη εισπράξιμων χρεών από εισφορές κοινωνικής ασφάλισης και θα λάβουν μέτρα για την πλήρη στελέχωση του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (KEAO) καθώς και τη διασφάλιση της πρόσβασή του σε σχετικές πληροφορίες της φορολογικής διοίκησης
  • τροποποιήσουν τη νομοθεσία για τις δόσεις προκειμένου, μεταξύ άλλων, να αποκλειστούν όσοι δεν πληρώνουν τρέχουσες υποχρεώσεις, να θεσπίσουν προϋποθέσεις για τη μείωση των προθεσμιών για όσους έχουν τη δυνατότητα να πληρώσουν νωρίτερα και να θεσπίσουν επιτόκια με βάση την αγορά. Η Υπηρεσία Μεγάλων οφειλετών και το KEAO θα εξετάσουν, ως το Σεπτέμβριο του 2015, τους μεγαλοοφειλέτες με χρέη προς την εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία που υπερβαίνουν το ένα 1 εκ. ευρώ, ώστε να ελεγχθεί η δυνατότητά τους να πληρώσουν και θα αναλάβουν διορθωτικές πρωτοβουλίες
  • εντατικοποιήσουν τις δράσεις της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, μέσω ελέγχων σε τραπεζικές συναλλαγές και καταθέσεις σε πιστωτικά ιδρύματα της Ελλάδας και του εξωτερικού, ώστε να διαπιστωθεί τυχόν μη δηλωθέν εισόδημα ή πλούτος Ελλήνων φορολογουμένων, με στόχο την είσπραξη μη καταβληθέντων φόρων, μέσω και της πλήρους εφαρμογής του Μητρώου Τραπεζικών Λογαριασμών
  • λάβουν όλα τα απαραίτητα και αναγκαία μέτρα για την έγκαιρη είσπραξη δημοσίων εσόδων από διάφορες κατηγορίες, συμπεριλαμβανόμενων και των προστίμων των ΚΤΕΟ, των προστίμων ανασφάλιστων οχημάτων και των τελών από τη χρήση μη αδειοδοτημένων συχνοτήτων
  • καταπολεμήσουν το λαθρεμπόριο καυσίμων εισάγοντας, μέσω νομοθετικών μέτρων, διευθετήσεις για τον εντοπισμό δεξαμενών αποθήκευσης καυσίμων (σταθερών ή κινητών), οι οποίες χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά λαθραίων καυσίμων σε όλη την επικράτεια
  • υιοθετήσουν μέτρα ώστε να δοθεί προτεραιότητα σε φορολογικούς ελέγχους, στη βάση της ανάλυσης κινδύνου και όχι, όπως συμβαίνει σήμερα, στη βάση της αρχαιότητας (πχ. χρόνος παραγραφής). Η παραγραφή των μη εισπράξιμων χρεών θα υλοποιηθεί μέσω νομοθεσίας που θα εστιάσει στην είσπραξη στις υποθέσεις που είναι πιθανότερο να αποφέρουν έσοδα
  • ενισχύσουν την είσπραξη του ΦΠΑ φόρων και την εφαρμογή της νομοθεσίας, μεταξύ άλλων μέσω μέτρων για την καταπολέμηση της κυκλικής φορολογικής απάτης ΦΠΑ (απάτη τύπου carousel). Οι Αρχές θα υποβάλουν αίτηση στην Επιτροπή ΦΠΑ της ΕΕ και θα εκπονήσουν μια αξιολόγηση των επιπτώσεων της αύξησης του ορίου του ΦΠΑ στις 25.000 ευρώ
  • προωθήσουν τη χρήση των πρακτικών ηλεκτρονικής πληρωμής, κάνοντας χρήση των Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων της ΕΕ προκειμένου να διευκολυνθεί η υιοθέτηση των πρακτικών αυτών.

Διαχείριση των Δημόσιων Οικονομικών

Οι Αρχές δεσμεύονται να συνεχίσουν τις μεταρρυθμίσεις που στοχεύουν στη βελτίωση της διαδικασίας κατάρτισης του προϋπολογισμού και ελέγχου των δαπανών, στην εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων οφειλών, στη διαρκή παρακολούθηση της πορείας του προϋπολογισμού και της διαχείρισης των ταμειακών διαθεσίμων. Σε συνέχεια των μεταρρυθμίσεων που αφορούν τους κώδικες φορολογίας εισοδήματος και φορολογικών διαδικασιών, οι Αρχές θα θεσπίσουν ένα νέο Ποινικό Κώδικα για τη Φοροδιαφυγή και τη Φορολογική Απάτη.

Οι Αρχές θα υιοθετήσουν άμεσα ένα δεύτερο πακέτο τροποποιήσεων στον Οργανικό Νόμο για τον Προϋπολογισμό (OBL), και θα θεσπίσουν τη σχετική παράγωγη νομοθεσία έως το Νοέμβριο 2015, με ισχύ από 1η Ιανουαρίου 2016. Το Δημοσιονομικό Συμβούλιο θα λειτουργήσει πλήρως.

Οι Αρχές θα παρουσιάσουν ένα σχέδιο για την εκκαθάριση των ληξιπρόθεσμων οφειλών, την επιστροφή του φόρου και τις αιτήσεις συνταξιοδότησης έως το τέλος του 2016. Η Κυβέρνηση θα διασφαλίσει τη μεταφορά των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης από τα Ταμεία Κοινωνικής Ασφάλισης στα Ταμεία Υγείας και στα νοσοκομεία, ώστε να εκκαθαρίσει τις ληξιπρόθεσμες οφειλές στον τομέα της υγείας. Έως τον Ιανουάριο του 2016, οι Αρχές θα διενεργήσουν εξωτερικό έλεγχο των πληρωτέων οφειλών του ΕΟΠΠΥ και θα υιοθετήσουν μέτρα για την αντιμετώπιση των συσσωρευμένων οφειλών.

Στον Τομέα της υγείας/πρόνοιας, θα ληφθούν άμεσα μέτρα για α) τον επανακαθορισμό της πλήρους υποχρεωτικής συνταγογράφησης δραστικής ουσίας (ΙΝΝ prescription), χωρίς εξαιρέσεις, β) τη μείωση της τιμής όλων των φαρμάκων εκτός πατέντας (off-patent) και των γενοσήμων, καταργώντας τη ρήτρα για τα φάρμακα που τιμολογήθηκαν στην αγορά πριν από το 2012, γ) την αναθεώρηση και τον περιορισμό των διαγνωστικών εξετάσεων, προκειμένου νε εναρμονιστούν οι δαπάνες με τους νέους στόχους για το αυτόματη περικοπή των προμηθειών (claw-back targets) και δ) την πλήρη είσπραξη του πλαφόν του 2014 για τις ιδιωτικές κλινικές, τα διαγνωστικά κέντρα και τις φαρμακευτικές εταιρίες και την επέκταση της αυτόματης περικοπής της υπερβάλλουσας δαπάνης του 2015 έως το 2016.

Διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας

Οι Αρχές θα υιοθετήσουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για τη διασφάλιση της συνολικής χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και θα συνεχίσουν να εγγυώνται την επαρκή ρευστότητα του τραπεζικού συστήματος, σύμφωνα με τους κανόνες του Ευρωσυστήματος (Εurosystem), μεταξύ άλλων μέσω της τριμηνιαίας υποβολής σχεδίων χρηματοδότησης στην Τράπεζα της Ελλάδος, προκειμένου να διασφαλιστεί ο συνεχής έλεγχος και η αξιολόγησ.

Η ιδιωτική διοίκηση των ελληνικών τραπεζών θα γίνει σεβαστή. Η κυβέρνηση δεν θα παρεμβαίνει στη διαδικασία λήψης καθημερινών αποφάσεων και διοίκησης των τραπεζών, οι οποίες θα συνεχίσουν να λειτουργούν με τις αρχές της αγοράς. Τα μέλη του Δ.Σ. και η ανώτατη διοίκηση θα διορίζονται σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, την ευρωπαϊκή νομοθεσία και τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές, λαμβάνοντας υπόψη τις ειδικότερες προβλέψεις του νόμου για το ΤΧΣ, όσον αφορά στα δικαιώματα των ιδιωτών μετόχων που συμμετείχαν στις αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου των τραπεζών. Η ανεξαρτησία του ΤΧΣ θα είναι απολύτως σεβαστή και η δομή της διοίκησής του θα παραμείνει αμετάβλητη. Δεν θα ληφθεί κανένα μέτρο δημοσιονομικής πολιτικής που να υπονομεύει τη φερεγγυότητα των τραπεζών.

Οι ελληνικές Αρχές θα προβούν σε άμεσες ενέργειες για τη μεταρρύθμιση του πτωχευτικού δικαίου των επιχειρήσεων, και του νόμου για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά, κατά τα πρότυπα των βέλτιστων διεθνών πρακτικών, και θα ενισχύσουν τις νομικές ρυθμίσεις για την αφερεγγυότητα, μεταξύ άλλων μέσω της δημιουργίας ειδικών τμημάτων στα δικαστήρια και θα λάβουν μέτρα για τη μείωση των εκκρεμών υποθέσεων στα δικαστήρια, σύμφωνα με το Νόμο 3869. Θα θεσπίσουν νέο κλάδο ειδικών εκκαθαριστών, χωρίς επαγγελματικό περιορισμό, που θα είναι σύμφωνος με τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές. Θα τροποποιήσουν το νόμο για τον εξωδικαστικό διακανονισμό. Θα εκπονήσουν μια πλήρη στρατηγική για το χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Η στρατηγική αυτή θα έχει στόχο να επιστρέψουν οι τράπεζες σε καθεστώς πλήρους ιδιωτικής ιδιοκτησίας, μέσω της προσέλκυσης διεθνών στρατηγικών επενδυτών, και να επιτύχουν ένα βιώσιμο χρηματοδοτικό μοντέλο μεσοπρόθεσμα.

Μιας συνολικής στρατηγικής για την αντιμετώπιση του ζητήματος των μη εξυπηρετούμενων δανείων, χρησιμοποιώντας την εμπειρία εξωτερικών συμβούλων, τόσο για την ανάπτυξη όσο και για την εφαρμογή της. Αυτή θα περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός μόνιμου κοινωνικού δικτύου ασφαλείας και μέτρα στήριξης των πιο ευάλωτων οφειλετών, καθώς και ένα προσωρινό μορατόριουμ πλειστηριασμών μέχρι το τέλος του 2015, κάνοντας παράλληλα τη διάκριση μεταξύ εκείνων που επιλέγουν συνειδητά να μην πληρώνουν και των καλή τη πίστει οφειλετών.

Στο πλαίσιο της επόμενης αξιολόγησης θα πραγματοποιηθεί νέα εκτίμηση των κεφαλαιακών αναγκών των τραπεζών.

Αγορές εργασίας

Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικές αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο που διέπει την αγορά εργασίας και το σύστημα συλλογικών διαπραγματεύσεων, έτσι ώστε να καταστεί η αγορά εργασίας πιο ευέλικτη και αποτελεσματική. Οι αλλαγές αυτές δεν θα ανακληθούν. Οι ελληνικές αρχές δεσμεύονται για την επίτευξη των βέλτιστων πρακτικών στο επίπεδο της ΕΕ, για το σύνολο του νομοθετικού πλαισίου που διέπει την αγορά εργασίας, μέσω εποικοδομητικού διαλόγου με τους κοινωνικούς εταίρους. Η προσέγγιση αυτή δεν θα πρέπει μόνο να εξισορροπεί την ευελιξία και το αίσθημα δικαίου μεταξύ εργαζομένων και εργοδοσίας, αλλά πρέπει, επίσης, να λαμβάνει υπόψη τον πολύ υψηλό αριθμό των ανέργων. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με τον εκσυγχρονισμό της νομοθεσίας, μέσω μιας διαδικασίας διαβούλευσης με τους κοινωνικούς εταίρους, χρησιμοποιώντας την εμπειρία δεξαμενών σκέψης και διεθνών Οργανισμών, όπως ο ΟΟΣΑ και η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (ILO).

Οι Αρχές θα επανεξετάσουν, μέσω διαβούλευσης, το υφιστάμενο πλαίσιο για τις μαζικές απολύσεις, τις εργασιακές σχέσεις και τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις βέλτιστες πρακτικές στην Ευρώπη. Επιπρόσθετα στοιχεία στην ανωτέρω περιγραφείσα επανεξέταση θα δοθούν από διεθνείς οργανισμούς, συμπεριλαμβανόμενου και του ILO. Έπειτα από την ολοκλήρωση της διαδικασίας, οι Αρχές θα εναρμονίσουν τα ζητήματα των ομαδικών απολύσεων και των εργασιακών σχέσεων με τις βέλτιστες πρακτικές της ΕΕ, έως το Δεκέμβριο του 2015. Επιπλέον, οι Αρχές θα αναλάβουν δράση για την καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των νόμιμων εταιριών, την προστασία των εργαζομένων, όπως και των εισφορών φορολογίας και κοινωνικής ασφάλισης. Έως τον Οκτώβριο του 2015, οι Αρχές θα επεκτείνουν την επαγγελματική εκπαίδευση και ειδίκευση μέσα στα όρια του Προϋπολογισμού.

 Αγορές προϊόντων

Οι ανοικτές αγορές συμβάλλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της κοινωνικής δικαιοσύνης, μειώνοντας μονοπωλιακές και προσοδοθηρικές πρακτικές που έχουν σαν αποτέλεσμα υψηλότερες τιμές και χαμηλότερο επίπεδο διαβίωσης. Οι Αρχές θα εντείνουν τις προσπάθειές τους για τη λήψη ουσιαστικών πρωτοβουλιών και μεταρρυθμιστικών προτάσεων, χρησιμοποιώντας την τεχνική εξειδίκευση θεσμών, όπως η Παγκόσμια Τράπεζα και ο ΟΟΣΑ. Oι αρχές θα νομοθετήσουν ώστε :

  • να εφαρμόσουν όλες τις εκκρεμούσες συστάσεις των εργαλειοθηκών Ι και ΙΙ του ΟΟΣΑ και, ως τον Ιανουάριο του 2016, τις συστάσεις που προέκυψαν από τη συνεργασία του ΟΟΣΑ με τις ελληνικές αρχές, οι οποίες περιλαμβάνουν ένα φάσμα αγορών προϊόντων και άλλους τομείς δομικών μεταρρυθμίσεων. Οι Αρχές θα συνεργαστούν επίσης με τον ΟΟΣΑ για την αναθεώρηση της Αξιολόγησης Ανταγωνισμού και Διοικητικού Κόστους, έως τον Ιανουάριο του 2016
  • να ανοίξουν άμεσα επιλεγμένα κλειστά επαγγέλματα, και τα υπόλοιπα έως τον Οκτώβριο του 2016, καθώς και να φιλελευθεροποιήσουν συγκεκριμένες αγορές, στις οποίες περιλαμβάνονται οι μισθώσεις τουριστικών κατοικιών και οι θαλάσσιες μεταφορές μέσω φερυ μπόουτ
  • να εξαλείψουν τις ανταποδοτικές και μη εισφορές υπέρ τρίτων
  • να μειώσουν το γραφειοκρατικό κόστος, συμπεριλαμβανόμενων και των οριζόντιων απαιτήσεων αδειοδότησης για τις επενδύσεις και τις δραστηριότητες χαμηλού ρίσκου, σε συνεργασία με την Παγκόσμια Τράπεζα και να συστήσουν μια διυπουργική νομοπαρασκευαστική επιτροπή. Έως τον Οκτώβριο του 2015 οι Αρχές θα κάνουν βήματα για τη διευκόλυνση του εμπορίου και έως το Δεκέμβριο του 2015 για τη βελτίωση των χρήσεων γης, ενώ έως το Φεβρουάριο του 2016 θα θεσπίσουν συμπληρωματική νομοθεσία σε σχέση με το νόμο περί αδειοδοτήσεων, σε συνεργασία με την Παγκόσμια Τράπεζα και τις συστάσεις του ΟΟΣΑ σε συγκεκριμένους βασικούς τομείς.

Ιδιωτικοποιήσεις

Οι ελληνικές αρχές δεσμεύονται να εγκρίνουν και να προχωρήσουν ένα φιλόδοξο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων.

Οι Αρχές δεσμεύονται να προχωρήσουν ένα φιλόδοξο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων, η εφαρμογή του οποίου έχει σαν στόχο τη δημιουργία ετησίων εσόδων (εκτός των τραπεζικών μετοχών) 1,4 δις ευρώ για το 2015, 3,7 δις ευρώ για το 2016 και 1,2 δις ευρώ για το 2017. Οι Αρχές δεσμεύονται για την ιδιωτικοποίηση όλων των περιουσιακών στοιχείων που κατέχει το ΤΑΙΠΕΔ καθώς και για την ολοκλήρωση όλων των κυβερνητικών ενεργειών που εκκρεμούν. Μεταξύ άλλων δράσεων, οι Αρχές θα υλοποιήσουν άμεσα, μη αναστρέψιμα, βήματα για την πώληση των περιφερειακών αεροδρομίων και του Ελληνικού, τη μεταβίβαση των μετοχών που κατέχει το Δημόσιο στον ΟΤΕ στο φορέα ιδιωτικοποιήσεων ΤΑΙΠΕΔ, την ολοκλήρωση των όρων πώλησης των λιμανιών Πειραιά, Θεσσαλονίκης και του διαχειριστή των σιδηροδρόμων, καθώς και για την προώθηση του διαγωνισμού για την επέκταση της συμφωνίας παραχώρησης του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών και την πώληση των μετοχών. Για τα θέματα ακίνητης περιουσίας, το ΤΑΙΠΕΔ θα θέσει ετήσιους στόχους εσόδων που θα είναι εναρμονισμένοι με τους γενικούς στόχους εσόδων από τις ιδιωτικοποιήσεις.

Ενέργεια

Οι Αρχές θα υιοθετήσουν τη μεταρρύθμιση για την αγορά φυσικού αερίου και το συγκεκριμένο οδικό χάρτη της, και θα πρέπει να ακολουθήσει η εφαρμογή. Θα υιοθετήσουν και θα εφαρμόσουν τη μεταρρύθμιση στα αποδεικτικά διαθεσιμότητας ισχύος (ΑΔΙ) καθώς και άλλους κανόνες της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, θα αναθεωρήσουν τα τιμολόγια της ΔΕΗ με βάση το κόστος και θα προσδιορίσουν τα προϊόντα NOME.

Επίσης, οι Αρχές θα συνεχίσουν την εφαρμογή του οδικού χάρτη προς το πρότυπο στόχου της ΕΕ για την ηλεκτρική ενέργεια. Οι Αρχές θα προετοιμάσουν ένα πλαίσιο υποστήριξης για την ανανεώσιμη ενέργεια, την εφαρμογή της ενεργειακής αποδοτικότητας και την επανεξέταση της φορολογίας της ενέργειας. Οι Αρχές θα εκκαθαρίσουν τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του δημοσίου τομέα προς τη ΔΕΗ και θα ενισχύσουν τη χρηματοπιστωτική και λειτουργική ανεξαρτησία του ρυθμιστή ηλεκτρικής ενέργειας. Η κυβέρνηση θα λάβει μη αναστρέψιμα μέτρα (συμπεριλαμβανόμενης και της ανακοίνωσης ημερομηνίας υποβολής δεσμευτικών προσφορών) για την ιδιωτικοποίηση της εταιρείας μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ΑΔΜΗΕ. Έως το Νοέμβριο του 2015, οι Αρχές θα έχουν εισάγει το σύστημα δημοπρασιών ΝΟΜΕ, ενώ θα θεσπίσουν και θα εφαρμόσουν παράγωγη νομοθεσία και κανονισμό για τη μεταρρύθμιση της αγοράς φυσικού αερίου και θα αναθεωρήσει τη φορολογία ενέργειας

Η κυβέρνηση θα ενσωματώσει την Οδηγία 27/2012 για την ενεργειακή αποδοτικότητα και θα υιοθετήσουν ένα νέο σχέδιο για την αναβάθμιση των δικτύων ηλεκτρισμού, με στόχο τη βελτίωση της απόδοσης, την ενίσχυση της διαλειτουργικότητας και τη μείωση του κόστους για τους καταναλωτές.

Δημόσια Διοίκηση

Οι Αρχές θα θεσπίσουν νομοθεσία για τη μεταρρύθμιση του ενιαίου μισθολογίου που θα εφαρμοστεί από την 1η Ιανουαρίου 2016, εναρμονισμένη με τους συμφωνημένους μισθολογικούς στόχους, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται η αποσυμπίεση της μισθολογικής κατανομής σε όλο το μισθολογικό φάσμα, σε συνάρτηση με την ικανότητα, την απόδοση και τις ευθύνες του προσωπικού.

Οι πράξεις της παράγωγης νομοθεσίας που απαιτούνται για την εφαρμογή του νέου ενιαίου μισθολογίου, με εγγυημένο αρχικό σημείο τους μισθούς κάθε υπαλλήλου την 31/12/2014, καθώς και η νομοθεσία για τον εξορθολογισμό των ειδικών μισθολογίων, θα υιοθετηθούν έως το τέλος του Νοεμβρίου 2015. Οι Αρχές θα θεσπίσουν ένα ανώτατο όριο για τους μισθούς, στο πλαίσιο του νέου ΜΠΔΣ και του επιπέδου απασχόλησης στο Δημόσιο που συνάδει με την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων και διασφαλίζει την πτωτική πορεία του μισθολογικού κόστους σε σχέση με το ΑΕΠ, έως το 2019. Οι μη μισθολογικές παροχές σε όλη τη δημόσια διοίκηση θα εναρμονιστούν με τις βέλτιστες πρακτικές της ΕΕ.

Οι Αρχές θα αναθεωρήσουν και θα εφαρμόσουν νομοθεσία για την πρόσληψη διευθυντών και την αξιολόγηση της απόδοσης όλων των εργαζομένων και θα ολοκληρώσουν την πρόσληψη νέων διευθυντών μέχρι το τέλος του έτους. Θα συνεχίσουν να εντοπίζουν παλιότερες υποθέσεις παράνομων προσλήψεων και προσωρινών διαταγών και θα λάβουν κατάλληλα μέτρα επιβολής του νόμου.

Δικαιοσύνη

Οι Αρχές θα νομοθετήσουν και θα εφαρμόσουν το νέο Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, όπως έχει συμφωνηθεί παλαιότερα. Θα προτείνουν περαιτέρω δράσεις για τη μείωση της καθυστέρησης των υποθέσεων στα διοικητικά δικαστήρια και για την υιοθέτηση επιλεκτικής αύξησης των δικαστικών παραβόλων. Οι Αρχές θα συνεχίσουν, επίσης, να έχουν στενή συνεργασία με τους Ευρωπαϊκούς θεσμούς και την τεχνική βοήθεια για τον εκσυγχρονισμό του δικαστικού συστήματος, συμπεριλαμβανόμενων και πρωτοβουλιών στον τομέα της δικαστικής ηλεκτρονικής διακυβέρνησης (e-justice), της διαμεσολάβησης και των δικαστικών στατιστικών.

Καταπολέμηση της Διαφθοράς

Οι Αρχές θα αναβαθμίσουν και θα δημοσιεύσουν ένα αναθεωρημένο Στρατηγικό Πλάνο για την Καταπολέμηση της Διαφθοράς (ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ) στα τέλη Ιουλίου. Για το σκοπό αυτό έχει δημιουργηθεί μία ομάδα εργασίας, με τη συμμετοχή εκπροσώπων από το Υπουργείο Δικαιοσύνης και τη ΓΓ Καταπολέμησης της Διαφθοράς.

Οι Αρχές θα τροποποιήσουν και θα εφαρμόσουν το νομικό πλαίσιο για τη δήλωση των περιουσιακών στοιχείων και τη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων και θα θεσπίσουν νομοθεσία η οποία θα θωρακίσει τις έρευνες που αφορούν το οικονομικό έγκλημα και τη μάχη κατά της διαφθοράς από πολιτικές παρεμβάσεις σε μεμονωμένες περιπτώσεις. Θα διασφαλίσουν, επίσης, το σωστό συντονισμό και την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των ερευνητικών φορέων, μέσω ενός Συντονιστικού Σώματος Οικονομικών Εισαγγελέων και Εισαγγελέων κατά της Διαφθοράς.

Στατιστικές

Οι ελληνικές αρχές θα θεσπίσουν νομοθεσία για την ενίσχυση της διοίκησης και της ανεξαρτησίας της ΕΛΣΤΑΤ και για τη διασφάλιση τη κατάλληλης πρόσβασής της στα δεδομένα της δημόσιας διοίκησης.

Ελλάδα – Χρηματοδοτικές ανάγκες και χρονοδιάγραμμα εκταμίευσης που σχετίζεται με την ολοκλήρωση της πέμπτης αξιολόγησης.

Διαθέσιμοι χρηματοδοτικοί πόροι για το ποσό επέκτασης από την Ευρωπαϊκή πλευρά σε €1,8 δις. από το ΕΤΧΣ, σύνολο €3,6 δις. από τα κέρδη που σχετίζονται με τα προγράμματα SMP και τα ANFA για το 2014 και το 2015 και €10,9 δις. από το πρώην αποθεματικό του ΤΧΣ. Η επέκταση επιτρέπει, επίσης, προστασία για πιθανή υποστήριξη του τραπεζικού συστήματος. Οι προαναφερόμενοι χρηματοδοτικοί πόροι συνοδεύονται και από μια εκταμίευση από το ΔΝΤ. Πριν την εκταμίευση, το ΔΝΤ θα χρειαστεί εφαρμογή όλων των προαπαιτούμενων, συγκεκριμένες διαβεβαιώσεις χρηματοδότησης με βάθος 12μήνου, διαβεβαιώσεις μέχρι την περίοδο που η Ελλάδα θα μπορέσει να επανακτήσει πλήρη πρόσβαση στις αγορές, με όρους συνεπείς με τη βιωσιμότητα του χρέους και το χρέος να έχει μεγάλες πιθανότητες βιωσιμότητας.

Προκειμένου να λάβουμε υπόψη αυτούς τους περιορισμούς των χρηματοδοτικών πόρων, μια πεντάμηνη επέκταση (μέχρι το τέλος του Νοεμβρίου του 2015) του τρέχοντος προγράμματος είναι εφικτή, κατά τη διάρκεια της οποίας συνολικά €12 δις. οικονομικής υποστήριξης θα παρέχονταν από το ΕΤΧΣ και τη μεταφορά των κερδών που σχετίζονται με το SMP/ANFA, τα οποία θα συνοδεύονται και από μια υποτιθέμενη εκταμίευση €3,5 δις. από το ΔΝΤ. Κατά τη διάρκεια της περιόδου εκείνης αυτοί οι εξωτερικοί πόροι, οι οποίοι θα συνοδεύονται από το Ελληνικό πρωτογενές πλεόνασμα, θα επέτρεπαν να καλυφθούν τα χρεολύσια και η εξυπηρέτηση του χρέους σε σύνολο €14,3 δις., ενώ θα μπορούσε να υπάρξει και εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων οφειλών καθώς και την επανασύσταση κάποιων Κρατικών αποθεματικών.

Προτείνεται επίσης η εκταμίευση της οικονομικής βοήθειας να χωριστεί σε τέσσερις δόσεις οι οποίες θα εξαρτώνται από την προηγούμενη εφαρμογή των νομοθετικών πράξεων, των προαπαιτούμενων και των ορόσημων.

Χρονοδιάγραμμα εκταμίευσης

Η εκταμίευση από το ΕΤΧΣ που σχετίζεται με την πέμπτη αξιολόγηση θα ανερχόταν σε €8,7 δις. και θα εκταμιεύονταν €3,3 δις. κέρδη του SMP. Με δεδομένη την εμπροσθοβαρή φύση των χρηματοδοτικών αναγκών και λαμβάνοντας υπόψη τις προκλήσεις που είναι πιθανόν να αντιμετωπίσουν οι αρχές κατά την εφαρμογή των πράξεων/οροσήμων, προτείνεται να διαιρεθούν οι εκταμιεύσεις σε τέσσερα στάδια, μεταξύ του τέλους Ιουνίου και του Οκτωβρίου. Τα διαθέσιμα €1,8 δις. και μέρος των €10,9 δις που επιστρέφονται στο ΕΤΧΣ από το αποθεματικό του ΤΧΣ θα χρησιμοποιηθούν για εκταμίευση στο δεύτερο μισό του 2015, μετά από την απόφαση να διευρυνθεί το πεδίο εφαρμογής των χρηματικών ποσών.

  • Πρώτον, δεδομένης της έντονης ανάγκης του Ιουνίου, θα χρειαστεί να εκταμιευτούν €1,8 δις από τα κέρδη του SMP για το 2014, μόλις η Ελληνική Βουλή εγκρίνει, με απόφαση της, τη συμφωνία με τους θεσμούς και υιοθετήσει την πρώτη δέσμη νομοθετικών πράξεων και τα εθνικά κοινοβούλια έχουν συμφωνήσει με την αρχή της εκταμίευσης των κερδών του SMP. Το πλήρες ποσό θα κατατεθεί σε ξεχωριστό λογαριασμό, προκειμένου να καλύψει τις ανάγκες εξυπηρέτησης του χρέους.
  • Δεύτερον, μια πρώτη δόση του δανείου από το ΕΤΧΣ ύψους €4,0 δις. θα χρειαστεί μέχρι τα μέσα Ιουλίου, αφού πρώτα η Ελλάδα έχει εκπληρώσει μία δέσμη προαπαιτούμενων/ορόσημων στις αρχές Ιουλίου. Αυτή η δόση του δανείου μπορεί να αποτελείται από το υπόλοιπο της εκταμίευσης του προγράμματος του ΕΤΧΣ €1,8 δις., και €2,2 δις. από το ανακατευθυνόμενο απόθεμα του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (HFSF). Από το συνολική πρώτη δόση του δανείου, €3,5 δις. θα εκταμιεύονταν κατευθείαν στον ξεχωριστό λογαριασμό για την κάλυψη των αναγκών εξυπηρέτησης του εξωτερικού χρέους. Τα υπόλοιπα €500 εκ. θα μπορούσαν να εκταμιευτούν σε έναν καινούργιο υπολογαριασμό του Ενιαίου Λογαριασμού του Δημόσιου Ταμείου, ώστε να χρησιμοποιηθούν για πληρωμές για έργα που χρηματοδοτούνται από τα διαρθρωτικά ταμεία της ΕΕ (και στον οποίο η ΕΕ θα διενεργεί τις πληρωμές μετά από τη δημιουργία του).
  • Τρίτον, η δεύτερη δόση του δανείου της τάξεως των €4,7 δις. από το ΕΤΧΣ θα εκταμιευόταν στις αρχές Αυγούστου, αφού η Ελλάδα εκπληρώσει μια δέσμη προαπαιτούμενων/ορόσημων στα τέλη Ιουλίου. Ολόκληρο το ποσό των €4,7 δις. θα εκταμιευτεί κατευθείαν στον ξεχωριστό λογαριασμό για την κάλυψη των αναγκών εξυπηρέτησης του εξωτερικού χρέους για το μήνα Αύγουστο. Παράλληλα, τα κέρδη του προγράμματος, σχεδόν €300 εκ., για το 2015 θα πρέπει να μεταφερθούν.
  • Τέταρτον, τα κέρδη από τον SMP, ύψους €1,5 δις., θα εκταμιεύονταν τον Οκτώβριο, αφού η Ελλάδα εκπληρώσει την τελική δέσμη των προαπαιτούμενων/ορόσημων. Ολόκληρο το ποσό θα εκταμιευτεί απευθείας στον ξεχωριστό λογαριασμό για την εξυπηρέτηση των αναγκών του εξωτερικού χρέους. Εφόσον εκπληρωθεί η ανωτέρω προϋπόθεση, η Επιτροπή εικάζει ότι, για το σκοπό αυτό, θα υπάρξει εκταμίευση από το ΔΝΤ, ύψους €3,5 δις., τον Οκτώβριο, αφού η Ελλάδα εκπληρώσει όλα τα προαπαιτούμενα. Επίσης, αναμένεται ότι η Ελλάδα θα μπορούσε να αυξήσει τη χρηματοδότησή της μέσω Εντόκων Γραμματίων του Ελ. Δημοσίου, από επενδυτές εκτός Γενικής Κυβέρνησης, κατά €2 δις. το Νοέμβριο, αφού υπάρξει συμφωνία με τους θεσμούς. Αυτά θα χρησιμοποιούνταν ώστε να ανατροφοδοτηθεί το αποθεματικό του ΤΧΣ.

Πίνακας: Μηνιαίος χρηματοδοτικός πίνακας για την Ελλάδα Ιούνιος – Νοέμβριος 2015

Χρηματοδοτικές ανάγκες της Ελλάδος για το 2015 Σύνολο Ιούνιος – Νοέμβριος 2015
  Ιούνιος Ιούλιος Αύγουστος Σεπτέμβριος Οκτώβριος Νοέμβριος
Α. Χρηματοδοτικές ανάγκες 2,3 3,3 3,8 1,0 4,1 0,7 15,3
εκ των οποίων χρεολύσια και ωρίμανση χρέους 2,1 4,1 3,2 1,5 3,4 0,0 14,3
Πρωτογενές ταμειακό ισοζύγιο μετρητών (‘-‘ πλεόνασμα) -0,1 -2,2 -0,2 -0,8 -0,5 -0,8 -4,6
Εκκαθάριση ληξιπρόθεσμων οφειλών 0,0 0,5 0,2 0,2 0,9 1,1 2,9
Β. Χρηματοδοτικοί πόροι 2,3 3,3 3,8 1,0 4,1 0,7 15,3
Ιδιωτικοποιήσεις 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0
Κέρδη από SMP και ANFA 1,8 0,3 0,0 0,0 1,5 0,0 3,5
ΕΤΧΣ 0,0 4,0 4,7 0,0 0,0 0,0 8,7
ΔΝΤ 0,0 0,0 0,0 0,0 3,5 0,0 0,0
Αγορά Εντόκων Γραμματίων του Δημοσίου από φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 2,0 2,0
Γενικοί κυβερνητικοί πόροι 0,5 -1,0 -0,5 1,0 -0.8 -1,3 -2,0
Γ. Χρηματοδοτικό κενό 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0
Στοιχεία υπόμνησης              
Συνολικό Κρατικό Ταμιακό Απόθεμα 0,6 1,6 2,1 1,0 1,9 3,2  
Απόθεμα ΤΧΣ 10,9 8,7 4,0 4,0 7,0 7,0  

 

Σημείωση: το ποσό της εκταμίευσης του ΔΝΤ θα αποφασιστεί από το Εκτελεστικό Συμβούλιο του ΔΝΤ. Θα υπόκειται στην εφαρμογή όλων των προαπαιτούμενων, συγκεκριμένες διαβεβαιώσεις για χρηματοδότηση με δωδεκάμηνο χρονικό ορίζοντα, τη βιωσιμότητα του χρέους με υψηλή πιθανότητα και γενικές διαβεβαιώσεις για την περίοδο πέραν των 12 μηνών, μέχρι η Ελλάδα να ανακτήσει πλήρη πρόσβαση στις αγορές, υπό όρους συμβατούς με τη βιωσιμότητα του χρέους. Η αγορά Εντόκων Γραμματίων του Ελ. Δημοσίου (ΕΓΕΔ) από φορείς εκτός Γενικής Κυβέρνησης είναι μια τεχνική υπόθεση η οποία υπονοεί ότι οι κυβερνητικοί φορείς θα μειώσουν την κατοχή ΕΓΕΔ στον ιστορικό τους μέσο όρο.

 

25 Ιουνίου 2015

Προκαταρκτική Ανάλυση Βιωσιμότητας του Χρέους για την Ελλάδα

Το παρόν σημείωμα, το οποίο έχει εκπονηθεί από το προσωπικό των Ευρωπαϊκών θεσμών, συνοψίζει τις απόψεις τους, καθώς και εκείνες του προσωπικού του ΔΝΤ. Παρουσιάζει μια προκαταρκτική ανάλυση βιωσιμότητας του χρέους για την Ελλάδα, υποθέτοντας ότι θα υπάρξει ένα Staff Level Agreement και μια επέκταση του τρέχοντος προγράμματος οικονομικής βοήθειας του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής σταθερότητας (EFSF) για πέντε μήνες. Κατά την περίοδο αυτή θα υπάρξει παροχή οικονομικής βοήθειας με τη μορφή εκταμίευσης από το EFSF (συμπεριλαμβανόμενης και της ανακατεύθυνσης του αποθέματος του ΤΧΣ), μεταφορά κερδών του προγράμματος SMP και εκταμίευση από το ΔΝΤ. Πρώτα ανατρέχει στις παραμέτρους της συμφωνίας του Εurogroup του 2012, μετά εξετάζει τις τρέχουσες εκτιμήσεις σχετικά με το επίπεδο του χρέους/ΑΕΠ, με ορίζοντα το 2020 και το 2022, με βάση διαφορετικά σενάρια, και μετά, συμπληρωματικά, εξετάζει τις ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες, ώστε να αξιολογήσει τη βιωσιμότητα του χρέους υπό το πρίσμα των ιδιαιτεροτήτων της δομής του Ελληνικού χρέους. Μια λεπτομερέστερη Ανάλυση Βιωσιμότητας Χρέους (DSA) θα παρουσιαστεί κατά την πλήρη ολοκλήρωση της αξιολόγησης.

1. Το πλαίσιο του Εurogroup του 2012 για το χρέος

Το Εurogroup του 2012 συμφώνησε σε μια σειρά μέτρων προκειμένου να διασφαλίσει ότι η Ελλάδα θα μπορέσει να φτάσει σε ένα λόγο χρέους προς ΑΕΠ της τάξεως του 124% το 2020, και το 2022 σε ένα λόγο χρέους προς ΑΕΠ αρκετά χαμηλότερη από 110%. Συμφώνησε επίσης να εξετάσει και περαιτέρω μέτρα, αν κριθεί αναγκαίο, ώστε να επιτευχθεί μια αξιόπιστη και βιώσιμη μείωση του λόγου χρέους – ΑΕΠ, όταν η Ελλάδα πετύχει ένα ετήσιο πρωτογενές πλεόνασμα, όπως προβλέπεται στο τρέχον μνημόνιο, υπό την προϋπόθεση ότι θα εφαρμοστούν πλήρως όλοι οι όροι που περιέχονται στο πρόγραμμα. Το Εurogroup της 20ης Φεβρουαρίου 2015 επιβεβαίωσε τη δέσμευση σε αυτό το πλαίσιο.

Η Ελλάδα έχει ήδη επωφεληθεί από μια σειρά μέτρων για τη μείωση του χρέους. Οι όροι σχετικά με το Greek Loan Facility έχουν αναθεωρηθεί τρεις φορές (επέκταση της περιόδου χάριτος και των ωριμάνσεων, μείωση των επιτοκίων). Οι όροι του EFSF τροποποιήθηκαν το 2012 (επέκταση ωριμάνσεων, κατάργηση χρεώσεων και αναβολή πληρωμών τόκων). Επιπλέον, το Eurogroup δεσμεύτηκε να μεταφέρει τα κέρδη των προγραμμάτων SMP και ANFA. Συνολικά, τα μέτρα αυτά ήδη συνεπάγονται μια άμεση μείωση των χρηματοδοτικών αναγκών κατά τη διάρκεια της επόμενης δεκαετίας και ισοδυναμούν με μια οικονομική ανακούφιση του χρέους, σε όρους καθαρής παρούσας αξίας, από την σκοπιά των αγορών. Πρέπει επίσης να επισημανθεί ότι οι πληρωμές τόκων της Ελλάδος είναι συγκρίσιμες με εκείνες των λιγότερο χρεωμένων χωρών (Ιταλία, Πορτογαλία για παράδειγμα). Τέλος, το PSI οδήγησε σε μείωση του δημόσιου χρέους κατά περίπου 100 δις Ευρώ το Μάρτιο του 2012 (52% του ΑΕΠ του 2012).

2 .Τρέχουσα κατάσταση σχετικά με την Ανάλυση Βιωσιμότητας Χρέους

Είναι ξεκάθαρο ότι η ανεπαρκής εφαρμογή της πολιτικής και οι αβεβαιότητες των τελευταίων μηνών έχουν καταστήσει την επίτευξη των στόχων του 2012 ανέφικτη σε κάθε περίπτωση. Οι βασικοί παράγοντες που οδήγησαν στην επιδείνωση της Ανάλυσης Βιωσιμότητας Χρέους είναι η μείωση της οικονομικής ανάπτυξης, η αναθεωρημένη πορεία του πρωτογενούς ισοζυγίου, τα χαμηλότερα έσοδα από τις ιδιωτικοποιήσεις και πιθανές επιπρόσθετες οικονομικές ανάγκες του τραπεζικού τομέα.

3. Η Ανάλυση Βιωσιμότητας Χρέους (DSA) υπό το πρίσμα διαφορετικών σεναρίων

Στην παρούσα προκαταρτική Ανάλυση Βιωσιμότητας Χρέους (DSA) παρουσιάζονται τρία σενάρια. Το πρώτο υποθέτει πλήρη εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων του προγράμματος και τις αντίστοιχες συνέπειες στην ανάπτυξη. Το δεύτερο υποθέτει μερική εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων, συμπεριλαμβανόμενων και των ιδιωτικοποιήσεων, οδηγώντας σε 0,5% χαμηλότερη ανάπτυξη και σε ένα υψηλότερο επιτόκιο κινδύνου (0,6%). Το τρίτο σενάριο αποτελεί το σενάριο βάσης του ΔΝΤ. Πραγματοποιούνται περαιτέρω εργασίες προκειμένου να συγκλίνουν τα σενάρια.

Σύμφωνα με όλα τα σενάρια, το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ είναι σε πτωτική πορεία, αλλά παραμένει σημαντικά πάνω από τους στόχους του Eurogroup του Νοεμβρίου του 2012, οι οποίοι περιγράφονται ως «πολύ κάτω από το 110% μέχρι το 2022».

      2015 2020 2022 2030
  Χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ (%) Σενάριο ΑΣενάριο ΒΣενάριο Γ 172,8174,3176,7 137,5146,5149,9 124,0135,0142,2 85,0100,9118,0
Παραδοχές* Πρωτογενές πλεόνασμα (% ΑΕΠ) Σενάριο ΑΣενάριο ΒΣενάριο Γ 1,01,01,0 3,53,53,5 3,53,53,5 3,53,53,5
Έσοδα από ιδιωτικοποιήσεις (€ δις.),Συγκεντρωτικά Σενάριο ΑΣενάριο ΒΣενάριο Γ 1,40,40,5 15,29,23,0 22,016,04,0 26,820,84,0
Ονομαστική αύξηση ΑΕΠ Σενάριο ΑΣενάριο ΒΣενάριο Γ – 0,6- 1,2- 1,2 4,13,53,7 4,13,53,7 4,03,53,5
  Επιτόκιο αναχρηματοδότησης (%) Σενάριο ΑΣενάριο ΒΣενάριο Γ 1,41,41,4 5,15,46,3 4,95,26,3 4,14,76,3

Σημείωση: όλα τα σενάρια υποθέτουν ένα νέο τριετές πρόγραμμα με ευνοϊκούς όρους χρηματοδότησης. Το ποσοστό του χρέους θα είναι υψηλότερο εάν απαιτηθεί πρόσθετη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών.

4. Ο Ρόλος των Χρηματοδοτικών Αναγκών

Η εστίαση στο επίπεδο του χρέους προς ΑΕΠ δεν επιτρέπει να αποτυπωθεί η διάρθρωση του χρέους και, αυτή καθαυτή, δεν απεικονίζει πλήρως τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την ευρωπαϊκή οικονομική ενίσχυση, ώστε να καταστεί βιώσιμο το ελληνικό χρέος. Αυτή η πτυχή μπορεί να αντιμετωπιστεί καλύτερα από τις ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες της χώρας, οι οποίες αποτυπώνουν τη δομή των πληρωμών της σε βάθος χρόνου. Χαμηλότερες ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες συνεπάγονται καλύτερη πρόσβαση στις αγορές και λιγότερο κίνδυνο για την οικονομική σταθερότητα.

Η μέθοδος υπολογισμού των ακαθάριστων χρηματοδοτικών αναγκών δέχεται ότι υπάρχει ζήτημα βιωσιμότητας, σύμφωνα με τα δύο πρώτα σενάρια. Οι ακαθάριστες χρηματοδοτικές ανάγκες παραμένουν πολύ κάτω από το όριο του 15%, ένα όριο το οποίο αναφέρεται στις οδηγίες του ΔΝΤ σχετικά με αυτό το κριτήριο. Σύμφωνα με το σενάριο Γ, σημαντική αναμόρφωση του ύψους του χρέους και ευνοϊκοί όροι δανεισμού θα βελτίωναν τη βιωσιμότητα. Η αναμόρφωση των ροών των πληρωμών δεν συνεπάγεται ονομαστικό κούρεμα ή δημοσιονομικά κόστη για τους πιστωτές. Αυτό επίσης θα οδηγούσε σε πρόσθετα κέρδη Καθαρής Παρούσας Αξίας (NPV) για την Ελλάδα και μακροπρόθεσμα θα ενίσχυε τη βιωσιμότητα του Ελληνικού δημόσιου χρέους.

newsbeast.gr

DNews Widget
Click to comment

Απάντηση

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Πιερρακάκης: «Υπάρχει ρευστότητα στις τράπεζες που περιμένει να γίνει ανάπτυξη»

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης στην Ετήσια Γενική Συνέλευση της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών.
image_print

Την ανάγκη οι ελληνικές τράπεζες να διαδραματίσουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας υπογράμμισε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, κατά την ομιλία του στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών.

Ο υπουργός επισήμανε ότι η ελληνική οικονομία έχει αφήσει πίσω της την περίοδο της κρίσης, με την ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας, τη σταθερή ανάπτυξη και την ενίσχυση της αξιοπιστίας της χώρας στις αγορές. Όπως τόνισε, το επόμενο μεγάλο στοίχημα είναι η δημιουργία περισσότερων και καλύτερα αμειβόμενων θέσεων εργασίας, μέσα από την αύξηση της παραγωγικότητας.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον ρόλο των τραπεζών, σημειώνοντας ότι πλέον διαθέτουν κεφαλαιακή επάρκεια, ρευστότητα και κερδοφορία, στοιχεία που τους επιτρέπουν να χρηματοδοτήσουν τον μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας.

«Στις ελληνικές τράπεζες υπάρχει ρευστότητα που περιμένει να γίνει ανάπτυξη. Δεν το λέω ως μομφή. Αντίθετα, είναι το μέτρο της ευκαιρίας», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Πιερρακάκης υποστήριξε ότι απαιτούνται περισσότερα χρηματοδοτικά εργαλεία για συγχωνεύσεις επιχειρήσεων, επενδύσεις στην τεχνολογία, την καινοτομία και την τεχνητή νοημοσύνη, καθώς και μεγαλύτερη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων που επιδιώκουν να αναπτυχθούν.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στις παρεμβάσεις της κυβέρνησης για τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους, όπως η διεύρυνση του εξωδικαστικού μηχανισμού, η ενίσχυση της προστασίας της πρώτης κατοικίας και οι νέες ρυθμίσεις για τους δανειολήπτες.

Κλείνοντας την ομιλία του, ο υπουργός κάλεσε τις τράπεζες να αναλάβουν ενεργό ρόλο στην επόμενη ημέρα της ελληνικής οικονομίας, τονίζοντας ότι η ανάπτυξη θα είναι πραγματικά ισχυρή μόνο όταν συμπεριλάβει ανθρώπους και περιουσιακά στοιχεία που σήμερα παραμένουν εκτός οικονομικής δραστηριότητας.

Ακολουθεί η ομιλία του του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη:
Σας ευχαριστώ πολύ,
Κύριοι Υπουργοί,
Κύριε Διοικητά,
Κυρίες και Κύριοι,
Σας ευχαριστώ θερμά για την πρόσκληση και για την τιμή να βρίσκομαι σήμερα μαζί σας.
Θέλω να ξεκινήσω με μια διαπίστωση που είναι αυτονόητη σήμερα, αλλά πριν από μερικά χρόνια, θα ήταν παράτολμη… που έχει να κάνει με τα επιτεύγματα, με όλα όσα έχουμε καταφέρει να πετύχουμε όλα αυτά τα χρόνια:
  • τη σταθεροποίηση της οικονομίας,
  • τα spreads των ελληνικών ομολόγων που κάποτε αποτελούσαν το θερμόμετρο της εθνικής αγωνίας, σήμερα μας κατατάσσουν ανάμεσα στις πιο αξιόπιστες οικονομίες της Ευρώπης,
  • το ότι η ανάπτυξη παραμένει σταθερά υψηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο
  • και το ότι η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας συνιστά την έμπρακτη επιβεβαίωση ότι η Ελλάδα επέστρεψε στην κανονικότητα, στην αξιοπιστία και στην εμπιστοσύνη των αγορών.
Όλα αυτά που κάνουμε σήμερα, δεν ήταν κάποτε αυτονόητα. Ήταν ένας δύσκολος, ένας μεγάλος στόχος, και επιτεύχθηκε με τις θυσίες της ελληνικής κοινωνίας, με τη δουλειά των επιχειρήσεων, με τη συνέπεια της πολιτικής και, ναι, και με τη δική σας συμβολή.
Όμως, στην πολιτική -όπως και στη ζωή- ισχύει ένα αξίωμα: η επίτευξη ενός στόχου επιβάλλει αυτομάτως τον αναπροσδιορισμό του επόμενου. Όποιος επαναπαύεται στο κατόρθωμα, ακυρώνει το κατόρθωμα. Και η σταθερότητα δεν είναι σε καμία περίπτωση προορισμός. Είναι βάση εκκίνησης.
Ποιος είναι λοιπόν ο επόμενος στόχος; Δεν είναι ένας αριθμός σε έναν πίνακα. Είναι ο στόχος που θα τον βρείτε στο τραπέζι κάθε ελληνικής οικογένειας. Πιο πολλές δουλειές. Πιο καλές δουλειές. Υψηλότεροι μισθοί, ευημερία που να τη νιώθει ο πολίτης. Το όχημα είναι η ταχύτερη ανάπτυξη και η παραγωγικότητα. Και το στοίχημα άλλαξε τάξη μεγέθους: για δεκαπέντε περίπου χρόνια παλεύαμε να σταθούμε όρθιοι, τώρα παλεύουμε για το πόσο ψηλά μπορούμε να φτάσουμε.
Κυρίες και Κύριοι,
Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είναι σήμερα υγιές. Κεφαλαιακά ισχυρό, με ρευστότητα, με κερδοφορία. Δεκαπέντε χρόνια κρίσεων έκλεισαν έναν κύκλο. Εγώ θα πω επιτέλους. Το σύστημα που κάποιοι έβλεπαν ως ένα πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας, ως ένα μεγάλο πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας, είναι σήμερα ένα από τα ισχυρά της χαρτιά.
Θέλω, όμως, να είμαι απολύτως ειλικρινής μαζί σας. Η υγεία δεν είναι προορισμός. Είναι αφετηρία. Οι τράπεζες έχουν τώρα μπροστά τους μια σπάνια δυνατότητα: να δημιουργήσουν οι ίδιες τον κόσμο μέσα στον οποίο θα λειτουργήσουν. Όχι απλώς να προσαρμοστούν στην οικονομία που υπάρχει. Να χρηματοδοτήσουν την οικονομία που μπορεί να υπάρξει. Γιατί οι τράπεζες δεν είναι απλώς μέρος του οικονομικού οικοσυστήματος. Είναι ο καταλύτης του. Και ο καταλύτης δεν παρακολουθεί την αντίδραση, είναι εκείνος που την πυροδοτεί.
Η μακροπρόθεσμη αξία μιας τράπεζας κρίνεται, τελικά, από την οικονομία που χρηματοδοτεί. Σε μια οικονομία που μένει στάσιμη, καμία κερδοφορία δεν είναι διατηρήσιμη. Η χρηματοδότηση του μετασχηματισμού δεν είναι, επομένως, μια θυσία προς όφελος τρίτων. Είναι η καλύτερη επένδυση που μπορούν να κάνουν οι τράπεζες για τους ίδιους τους μετόχους τους. Από εδώ και πέρα, η κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών και ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, θα πηγαίνουν μαζί . Το ένα δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς το άλλο.
Γιατί οι τράπεζες δεν είναι απλώς ένας τομέας της οικονομίας όπως όλοι οι άλλοι. Είναι η καρδιά και το μυαλό της. Η καρδιά, γιατί από εσάς περνά το αίμα της οικονομίας – η ρευστότητα, η πίστη. Και το μυαλό, γιατί εσείς αποφασίζετε ποιες ιδέες θα χρηματοδοτηθούν και ποιες επιχειρήσεις είναι εκείνες που τελικά θα μεγαλώσουν. Αυτός ο διπλός ρόλος συνεπάγεται και μια μοναδική δυνατότητα: τη δυνατότητα της πρωτοπορίας. Όποιος κινηθεί πρώτος σε αυτά που πρέπει να γίνουν τώρα, θα διαμορφώσει την ελληνική οικονομία της επόμενης δεκαετίας και θα καρπωθεί πρώτος τα οφέλη της.
Εξήγησα ήδη τι σημαίνει αυτό στην πράξη. Ο πρώτος στόχος είναι πιο πολλές δουλειές, πιο καλές δουλειές, υψηλότεροι μισθοί, μεγαλύτερη ευημερία. Για να το κατορθώσουμε, η λέξη-κλειδί είναι η λέξη «παραγωγικότητα». Και η παραγωγικότητα δεν είναι μια αφηρημένη έννοια των οικονομικών εγχειριδίων.
Σημαίνει μια οικονομία μεγαλύτερων, ισχυρότερων και πιο εξωστρεφών επιχειρήσεων.
Σημαίνει συγχωνεύσεις και εξαγορές που δημιουργούν κλίμακα σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτή είναι η αναζήτηση.
Σημαίνει επιχειρήσεις που επενδύουν στην τεχνολογία, στην ενέργεια, στην καινοτομία – και μικρομεσαίες που δεν μένουν στάσιμες, που μεγαλώνουν.
Και βέβαια σημαίνει, πάνω απ’ όλα πλέον, άλλη μια έννοια: Τεχνητή Νοημοσύνη. Tο μεγαλύτερο άλμα παραγωγικότητας της γενιάς μας, βασικά συντελείται τώρα. Οι τράπεζες σε όλο τον κόσμο βρίσκονται ήδη στην πρωτοπορία της υιοθέτησής της  και καρπώνονται τα οφέλη.
Εκεί πρέπει να βρεθούμε κι εμείς: με τις τράπεζες να την υιοθετούν οι ίδιες και να χρηματοδοτούν την υιοθέτησή της από την ελληνική επιχείρηση.
Και θα είμαι σαφής: ο μετασχηματισμός της ελληνικής οικονομίας χρειάζεται εργαλεία όλων των ειδών. Εργαλεία υπάρχουν, αλλά χρειάζεται η ανάπτυξη ακόμη περισσότερων, πιο σύνθετων, πιο σύγχρονων, στην κλίμακα και στην ποικιλία που απαιτείται.
  • Χρηματοδότηση εξαγορών και συγχωνεύσεων για τη μεγέθυνση των επιχειρήσεων.
  • Νέα προϊόντα για τη μετάβαση του ιδιωτικού τομέα σε ένα πιο παραγωγικό μοντέλο.
  • Στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων που θέλουν και μπορούν να μεγαλώσουν.
  • Κεφαλαιαγορές που λειτουργούν δίπλα στον παραδοσιακό δανεισμό και όχι μόνο δανεισμός με εξασφαλίσεις, το εργαλείο του παρελθόντος για την οικονομία του παρελθόντος.
Το λένε οι αριθμοί. Για κάθε εκατό ευρώ καταθέσεων, οι ελληνικές τράπεζες δανείζουν σήμερα περίπου εβδομήντα, όταν στην υπόλοιπη Ευρωζώνη ο λόγος πλησιάζει τα εκατό. Τα δανειακά χαρτοφυλάκια των ελληνικών τραπεζών, ως ποσοστό του ΑΕΠ, δεν είναι από τα πιο υψηλά στο Ευρωσύστημα. Αυτό, όμως, δεν το λέω ως μομφή. Είναι, αντίθετα, το μέτρο της ευκαιρίας. Υπάρχει ρευστότητα που περιμένει να γίνει ανάπτυξη – ένα προνόμιο το οποίο λίγοι στην Ευρώπη διαθέτουν.
Αυτά τα εργαλεία δεν θα τα φέρει κανένας άλλος. Η δυνατότητα να τα δημιουργήσει κανείς, ανήκει σε εσάς. Έχετε ήδη αποδείξει ότι μπορείτε να καινοτομείτε: το IRIS το αποδεικνύει καθημερινά. Η ίδια καινοτομία μπορεί να περάσει τώρα από τις πληρωμές στη χρηματοδότηση. Και σας διαβεβαιώνω ότι η πολιτεία θα σταθεί αρωγός σε κάθε τέτοια δική σας πρωτοβουλία.
Μια ακόμα σκέψη, πριν περάσω ευρύτερα στην Ευρώπη. Η σχέση των τραπεζών με την κοινωνία κρίνεται και στα καθημερινά – στις προμήθειες, στην απόδοση της κατάθεσης του μικροκαταθέτη, στην εξυπηρέτηση εκεί όπου το κατάστημα έκλεισε αλλά η ανάγκη έμεινε. Ο κόσμος θα πιστέψει στον νέο ρόλο των τραπεζών όταν τον δει στη δική του τσέπη και στη δική του γειτονιά.
Κυρίες και Κύριοι,
Όλα αυτά δεν συμβαίνουν σε κενό αέρος. Συμβαίνουν σε μια Ευρώπη που επανασχεδιάζεται. Από τη θέση του Προέδρου του Eurogroup, έχω την τιμή και την ευθύνη να συμβάλλω σε αυτόν τον επανασχεδιασμό της ευρωπαϊκής οικονομικής και χρηματοπιστωτικής αρχιτεκτονικής. Τραπεζική Ένωση, ευρύτερα Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, ψηφιακό ευρώ -συμβάλλουμε μαζί με τον Διοικητή στο σχεδιασμό του ψηφιακού ευρώ στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας της ECB-, αποφάσεις που θα καθορίσουν ποια Ευρώπη θα έχουν το 2035.
Και κάτι που έχει σημασία να συνειδητοποιήσουμε ως χώρα: η Ελλάδα δεν είναι πια αποδέκτης αποφάσεων. Είναι συνδιαμορφωτής. Η χώρα που πριν από μια δεκαετία αποτελούσε το αντικείμενο των συνεδριάσεων του Eurogroup, σήμερα προεδρεύει σε αυτές. Και πάνω σε αυτόν τον ευρωπαϊκό επανασχεδιασμό, οφείλουμε να επανασχεδιάσουμε και τη δική μας οικονομία και το δικό μας τραπεζικό σύστημα.
Ποια είναι, λοιπόν, η θέση μας για μια νέα τραπεζική αρχιτεκτονική στην Ευρώπη;
Πρώτον, ναι στην ολοκλήρωση. Η Ευρώπη χρειάζεται τραπεζική ενοποίηση, πανευρωπαϊκές συγχωνεύσεις, τράπεζες με κλίμακα, ικανές να ανταγωνιστούν τις αμερικανικές και τις κινεζικές, ικανές να χρηματοδοτήσουν τις τεράστιες ανάγκες της ευρωπαϊκής οικονομίας: την πράσινη μετάβαση, την ψηφιακή μετάβαση, την άμυνα, τις υποδομές. Μια ήπειρος που φιλοδοξεί να είναι πόλος ισχύος στον κόσμο του 21ου αιώνα, δεν μπορεί να χρηματοδοτείται με θεσμούς και με λογικές του 20ου.
Δεύτερον, όμως, η Ευρώπη πρέπει να βρει τη σωστή ισορροπία ανάμεσα σε ένα υγιές σύστημα και στην τραπεζική ελευθερία. Η εποπτεία είναι προφανώς το θεμέλιο της εμπιστοσύνης. Κανείς δεν το αμφισβητεί, εμείς λιγότερο από όλους, που πληρώσαμε πολύ ακριβά το τίμημα της απορρύθμισης. Αλλά όταν το βάρος της εποπτείας γίνεται υπέρμετρο, οι τράπεζες καταλήγουν να διαχειρίζονται κανόνες αντί να χρηματοδοτούν την οικονομία. Ένα σύστημα που είναι μόνο ασφαλές, αλλά όχι ελεύθερο να αναλάβει ρίσκο, δεν υπηρετεί την ανάπτυξη. Η ασφάλεια, χωρίς δυναμισμό είναι απλώς μια πιο αργή μορφή παρακμής.
Άρα, πρέπει να φτιάξουμε τους κανόνες για την εποχή μας, να τους αναπροσαρμόσουμε. Και η Ευρώπη, και αυτή είναι ευρύτερα μια παγκόσμια αναζήτηση, σε συνάρτηση και με την τεχνολογική καινοτομία και την τεχνολογική επιτάχυνση. Και τρίτον, ας μου επιτραπεί να το πω, ένα σήμα κινδύνου. Οι τεράστιες πανευρωπαϊκές τράπεζες που είναι αυτό που διεκδικούμε για να πετύχουμε τις συγχωνεύσεις, όπως είπα, είναι ο πρώτος στόχος που θέλουμε, πανευρωπαϊκή κλίμακα δεν πρέπει να αφήσουν την περιφέρεια πίσω και στο περιθώριο. Συγκέντρωση κεφαλαίων και αποφάσεων δηλαδή σε λίγα χρηματοπιστωτικά κέντρα. Θέλει σωστό σχεδιασμό.
Η απόσυρση από τις αγορές, που κάποιοι θα θεωρήσουν μικρές, θα είναι στρατηγικό λάθος. Περιφέρειες ολόκληρες δηλαδή, χωρίς επαρκή τραπεζική κάλυψη και το χειρότερο χωρίς φωνή στα κέντρα των αποφάσεων. Αυτό δεν το θέλουμε.
Θέλουμε την Περιφέρεια δυνατή σε μια δυνατή Ευρώπη. Η ολοκλήρωση έχει νόημα, μόνο αν δυναμώνει όλα τα μέρη της Ευρώπης. Αλλιώς, δεν είναι ολοκλήρωση. Είναι απορρόφηση. Αυτή είναι η δικιά μας εθνική στρατηγική. Το μοντέλο, άλλωστε, υπάρχει ήδη.
Για παράδειγμα, στις ΗΠΑ οι εθνικοί τραπεζικοί κολοσσοί συνυπάρχουν με ισχυρές περιφερειακές τράπεζες που γνωρίζουν τις κοινότητές τους και χρηματοδοτούν τις τοπικές επιχειρήσεις. Έτσι, προσπαθούμε να χτίσουμε και την ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική με δύο επίπεδα, όχι με ένα. Και κάπου εδώ, εγώ θα πω, φτάνουμε και στον ρόλο τον δικό σας. Η Ελλάδα δεν θα περιμένει παθητικά να δει πού θα «πέσει» στην αρχιτεκτονική. Διεκδικεί θέση. Και η θέση αυτή περνάει από μια τριπλή αποστολή για τις ελληνικές τράπεζες:
  • Μεγέθυνση, γιατί στη νέα Ευρώπη το μέγεθος μετρά.
  • Διεθνοποίηση στον φυσικό σας χώρο -τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, την Ανατολική Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική- εκεί όπου η ελληνική τραπεζική τεχνογνωσία έχει συγκριτικό πλεονέκτημα.
  • Και ταυτόχρονα βαθιά ρίζωση στην εγχώρια αγορά.
Δεν είναι αντίφαση αυτό. Είναι ακριβώς το μοντέλο της ισχυρής περιφερειακής τράπεζας που χρειάζεται η Ευρώπη: αρκετά μεγάλες για έχουν δύναμη, αρκετά κοντά για να εξυπηρετούν.
Κυρίες και κύριοι,
Εκτιμώ, ότι τα λόγια και οι σκέψεις που μοιράζομαι μαζί σας…αυτή η ομιλία θα ήταν ελλιπής, αν δεν μιλούσα και για εκείνους που δεν βρίσκονται σε αυτή την αίθουσα. Εκατομμύρια άνθρωποι και τα περιουσιακά τους στοιχεία βρίσκονται σήμερα στους servicers και, στην πράξη, εκτός οικονομικής δραστηριότητας.
Άνθρωποι που δεν μπορούν να δανειστούν, ακίνητα που δεν μπορούν να αξιοποιηθούν, μικρές επιχειρήσεις που δεν μπορούν να επανεκκινήσουν. Ένα κομμάτι της οικονομίας μας έχει βρεθεί, εδώ και χρόνια, σε αναστολή.
Αυτό δεν λύνεται αποσπασματικά. Χρειάζονται συνολικές λύσεις, που πατούν σε τρεις πυλώνες.
  • Το κράτος, που ρυθμίζει και συντονίζει – και το κάνει ήδη, ενισχύοντας το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των servicers.
  • Τις τράπεζες, που μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο της επανένταξης: ο δανειολήπτης που ρύθμισε και εξυπηρετεί τα δάνειά του, πρέπει να έχει διαδρομή επιστροφής στο τραπεζικό σύστημα, πρόσβαση σε αναχρηματοδότηση, δεύτερη ευκαιρία με όρους αγοράς.
  • Και τους servicers, που οφείλουν βιώσιμες ρυθμίσεις και διαφάνεια — γιατί διαχειρίζονται όχι απλώς χαρτοφυλάκια, αλλά ζωές.
Εμείς ως Πολιτεία, ως κυβέρνηση, αλλά και ως οικονομικό επιτελείο, σε συνεργασία με την Τράπεζα της Ελλάδος, με όλους τους θεσμούς, νομίζω ότι δείξαμε έμπρακτα τη βούλησή μας να επανεντάξουμε αυτούς τους ανθρώπους στην καρδιά της οικονομικής δραστηριότητας. Γι’ αυτό προχωρήσαμε στη μεγαλύτερη πρακτικά παρέμβαση που έχει γίνει μέχρι σήμερα για το ιδιωτικό χρέος.
Διευρύναμε σημαντικά τον εξωδικαστικό μηχανισμό, μειώνοντας το όριο ένταξης των οφειλών στις 5.000 ευρώ και επιταχύνοντας τις διαδικασίες. Δημιουργήσαμε ένα ισχυρότερο πλαίσιο προστασίας της κύριας κατοικίας μέσα από τον εξωδικαστικό. Μετατρέψαμε δηλαδή τον εξωδικαστικό σε εργαλείο προστασίας της πρώτης κατοικίας. Αυξήσαμε το ακατάσχετο όριο των τραπεζικών καταθέσεων στα 1.600 ευρώ και θεσπίσαμε τη δυνατότητα άρσης κατασχέσεων για όσους ρυθμίζουν και τηρούν τις υποχρεώσεις τους.
Ενεργοποιούμε τη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων για παλαιές οφειλές και αποκαταστήσαμε μια σημαντική αδικία για περισσότερους από 100.000 δανειολήπτες του λεγόμενου νόμου Κατσέλη. Και εδώ δεν μείναμε στο ελάχιστο που προέκυπτε από την απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου. Προχωρήσαμε στην αναδρομική εφαρμογή της ρύθμισης, ώστε το όφελος να φτάσει και σε όσους είχαν ήδη επιβαρυνθεί με υψηλότερες καταβολές.
Κι όλα αυτά, σωρευτικά, είναι μια προσπάθεια που πρέπει να τη στηρίξουμε όλοι μαζί: το κράτος, οι τράπεζες, οι servicers, η αγορά συνολικά.
Και έτσι φτάνω στο τέλος, και στην ουσία.
Το στοίχημα της επόμενης δεκαετίας είναι στοίχημα εντονότερης ανάκαμψης. Αλλά είναι, εξίσου, στοίχημα συμπερίληψης. Γιατί χωρίς συμπερίληψη, η ανάκαμψη θα «κουτσαίνει». Θα προχωρά, αλλά θα αφήνει πίσω της ένα μέρος της κοινωνίας, και μια οικονομία που αφήνει ανθρώπους πίσω είναι άδικη και εν τέλει και αναποτελεσματική.
Κυρίες και κύριοι,
Πριν από δεκαπέντε χρόνια, το ερώτημα ήταν αν το ελληνικό τραπεζικό σύστημα θα επιβιώσει. Πριν από δέκα, αν θα σταθεροποιηθεί. Πριν από πέντε, αν θα ανακάμψει. Όλα αυτά τα ερωτήματα απαντήθηκαν, θετικά. Το σημερινό ερώτημα είναι διαφορετικής τάξης: Πόσο μεγάλοι μπορείτε να γίνετε  και πόσο μεγάλη Ελλάδα μπορείτε να χτίσετε γύρω σας.
Η δική μου απάντηση, και η πρόσκλησή μου προς εσάς, είναι μία: ο ρόλος που αξίζει στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα δεν είναι του ωφελημένου της ανάκαμψης. Είναι του αρχιτέκτονα της επόμενης φάσης.
  • Μιας οικονομίας με περισσότερες και καλύτερες δουλειές.
  • Μιας κοινωνίας που δεν αφήνει κανέναν εκτός.
  • Μιας δυνατής Ελλάδας σε μια δυνατή Ευρώπη.
Αυτό είναι το επόμενο κατόρθωμα, που μας αναλογεί από κοινού. Και είμαι βέβαιος ότι, όπως πετύχαμε τα προηγούμενα, θα πετύχουμε και αυτό μαζί.
Σας ευχαριστώ πολύ.
Continue Reading

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Συνάντηση Μαρκόπουλου με εκπροσώπους της ναυπηγικής βιομηχανίας

Πειραιάς - Συνάντηση για τη ναυπηγική και ναυπηγοεπισκευαστική βιομηχανία - 2026
image_print

Με εκπροσώπους της ναυπηγικής και ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας συναντήθηκε ο Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, αρμόδιος για φορολογικά θέματα, Δημήτρης Μαρκόπουλος, στο πλαίσιο του κοινωνικού διαλόγου που βρίσκεται σε εξέλιξη ενόψει της ΔΕΘ.

Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι του Συνδέσμου Επιχειρήσεων Ναυπηγικής Βιομηχανίας και της Ένωσης Βιοτεχνών Εργοδοτών Μηχανουργών Πειραιά.

Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκαν ζητήματα φορολογίας και εισφορών, οι ανάγκες σε υποδομές και έργα, η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και οι αναπτυξιακές προοπτικές της ελληνικής ναυπηγικής και ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας.

Παράλληλα, αναδείχθηκε η συμβολή του κλάδου στην ελληνική οικονομία, στην παραγωγική δραστηριότητα και στην απασχόληση, καθώς και ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει στην περαιτέρω ενίσχυση της εγχώριας βιομηχανίας.

Οι εκπρόσωποι των δύο φορέων παρουσίασαν τις θέσεις και τις προτάσεις τους, δίνοντας έμφαση στη βιωσιμότητα του κλάδου, στη διατήρηση των υφιστάμενων θέσεων εργασίας και στη δημιουργία νέων.

Ο Δημήτρης Μαρκόπουλος υπογράμμισε ότι η ναυπηγική και ναυπηγοεπισκευαστική βιομηχανία αποτελεί τομέα ιδιαίτερης σημασίας για την ελληνική οικονομία και τόνισε ότι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και η δημιουργία συνθηκών βιώσιμης ανάπτυξης είναι βασικές προϋποθέσεις για την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων της.

Παράλληλα, επισήμανε ότι η συνεχής επαφή με τις επιχειρήσεις και τους παραγωγικούς φορείς συμβάλλει στη διαμόρφωση αποτελεσματικότερων πολιτικών, προσθέτοντας ότι ο διάλογος θα συνεχιστεί.

Continue Reading

ΑΓΡΟΤΙΚΑ

Παρέμβαση Λαζαρίδη για τη στήριξη των αμπελοπαραγωγών του Παγγαίου

Καβάλα-παρέμβαση Μακάριου Λαζαρίδη για τους αμπελοπαραγωγούς του Παγγαίου και τις ζημιές από περονόσπορο
image_print

Την κατ’ εξαίρεση οικονομική στήριξη των αμπελοπαραγωγών του Δήμου Παγγαίου, οι οποίοι υπέστησαν εκτεταμένες ζημιές από τον περονόσπορο κατά την καλλιεργητική περίοδο 2026, ζητά ο Βουλευτής Π.Ε. Καβάλας της Νέας Δημοκρατίας και τέως Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μακάριος Λαζαρίδης.

Ο κ. Λαζαρίδης κατέθεσε επίκαιρη ερώτηση προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά, με θέμα τη στήριξη των αμπελοπαραγωγών του Παγγαίου λόγω των εκτεταμένων ζημιών από περονόσπορο.

Στην παρέμβασή του επικαλείται τη δημόσια γεωτεχνική τοποθέτηση του Παραρτήματος Ανατολικής Μακεδονίας του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, σύμφωνα με την οποία κατά το διάστημα Μαΐου-Ιουνίου 2026 επικράτησαν επαναλαμβανόμενες βροχοπτώσεις, υψηλή σχετική υγρασία και περιορισμένα ξηρά διαστήματα.

Οι συνθήκες αυτές συνέπεσαν με ιδιαίτερα ευαίσθητα στάδια ανάπτυξης της αμπέλου, όπως η άνθηση, η γονιμοποίηση, η καρπόδεση και η πρώιμη ανάπτυξη των ραγών, ευνοώντας την ταχεία εξάπλωση του περονόσπορου.

Παράλληλα, σύμφωνα με όσα αναφέρει ο βουλευτής, οι ίδιες καιρικές συνθήκες περιόρισαν τη δυνατότητα έγκαιρων και αποτελεσματικών φυτοπροστατευτικών επεμβάσεων.

Ο Μακάριος Λαζαρίδης επισημαίνει ότι, σύμφωνα με τους γεωτεχνικούς, η φετινή κατάσταση δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια συνήθης φυτοπαθολογική προσβολή, αλλά ως εξαιρετική περίπτωση που απαιτεί ειδική επιστημονική και διοικητική αξιολόγηση.

Με την ερώτησή του ζητά να διευκρινιστεί εάν το Υπουργείο προτίθεται να δρομολογήσει άμεσα επιτόπια καταγραφή και τεχνική αξιολόγηση των ζημιών, καθώς και αν θα εξεταστεί η συσχέτισή τους με τις δυσμενείς μετεωρολογικές συνθήκες της περιόδου.

Παράλληλα, ζητά να διερευνηθεί η αξιοποίηση κάθε διαθέσιμου εθνικού ή ευρωπαϊκού χρηματοδοτικού εργαλείου για την κατ’ εξαίρεση οικονομική στήριξη των πληγέντων αμπελοπαραγωγών.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Μακάριος Λαζαρίδης: «Να στηριχθούν οι αμπελοπαραγωγοί του Παγγαίου λόγω του περονόσπορου»

Την κατ’ εξαίρεση οικονομική στήριξη των πληγέντων αμπελοπαραγωγών που επλήγησαν την πρόσφατη καλλιεργητική περίοδο από την ταχεία ανάπτυξη και εξάπλωση του περονόσπορου ζητά ο Βουλευτής Π.Ε. Καβάλας της Νέας Δημοκρατίας και τέως Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Μακάριος Λαζαρίδης.

Συγκεκριμένα, κατέθεσε επίκαιρη ερώτηση προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης

και Τροφίμων, κ. Μαργαρίτη Σχοινά, με θέμα: «Στήριξη των αμπελοπαραγωγών Παγγαίου λόγω των εκτεταμένων ζημιών από περονόσπορο».

Επικαλούμενος τη δημόσια γεωτεχνική τοποθέτηση του Παραρτήματος Ανατολικής Μακεδονίας του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, ο κ. Λαζαρίδης επισημαίνει ότι κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα Μαΐου – Ιουνίου 2026 επικράτησαν δυσμενείς -για τις καλλιέργειες- καιρικές συνθήκες, σε μια περίοδο που συνέπεσε με τα πλέον ευαίσθητα φαινολογικά στάδια της αμπέλου. 

Συνθήκες, που, όπως εξηγεί, ευνόησαν την ταχεία ανάπτυξη και εξάπλωση του περονοσπόρου. Υπογραμμίζει μάλιστα το γεγονός ότι, σύμφωνα με τους επιστήμονες, η φετινή κατάσταση αποτελεί μια εξαιρετική περίπτωση, που απαιτεί ειδική επιστημονική και διοικητική αξιολόγηση από τις αρμόδιες υπηρεσίες.

Στο πλαίσιο αυτό, ρωτά τον Υπουργό αν υπάρχει η πρόθεση να δρομολογηθεί επιτόπια καταγραφή και τεχνική αξιολόγηση των ζημιών και εάν θα διερευνηθεί και θα αξιοποιηθεί κάθε διαθέσιμο εθνικό ή ενωσιακό χρηματοδοτικό εργαλείο για την κατ’ εξαίρεση οικονομική στήριξη των πληγέντων αμπελοπαραγωγών.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης του κ. Λαζαρίδη:

Προς: Τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, κ. Μαργαρίτη Σχοινά

Θέμα: Στήριξη των αμπελοπαραγωγών Παγγαίου λόγω των εκτεταμένων ζημιών από περονόσπορο 

Ιδιαίτερα σοβαρές ζημιές καταγράφονται κατά την καλλιεργητική περίοδο 2026 στις αμπελοκαλλιέργειες του Δήμου Παγγαίου.

Σύμφωνα με τη δημόσια γεωτεχνική τοποθέτηση του Παραρτήματος Ανατολικής Μακεδονίας του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα Μαΐου – Ιουνίου 2026, επικράτησαν επαναλαμβανόμενες βροχοπτώσεις, υψηλή σχετική υγρασία και περιορισμένα ξηρά διαστήματα, σε μια περίοδο που συνέπεσε με τα πλέον ευαίσθητα φαινολογικά στάδια της αμπέλου, όπως η άνθηση, η γονιμοποίηση, η καρπόδεση και η πρώιμη ανάπτυξη των ραγών.

Οι συνθήκες αυτές ευνόησαν την ταχεία ανάπτυξη και εξάπλωση του περονοσπόρου, ενώ παράλληλα περιόρισαν τη δυνατότητα πραγματοποίησης έγκαιρων και αποτελεσματικών φυτοπροστατευτικών επεμβάσεων.

Οι ειδικοί επιστήμονες επισημαίνουν ότι η φετινή κατάσταση δεν μπορεί να αξιολογηθεί ως μια συνήθης φυτοπαθολογική προσβολή, αλλά ως μια εξαιρετική περίπτωση, που απαιτεί ειδική επιστημονική και διοικητική αξιολόγηση από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Παράλληλα, υπογραμμίζουν ότι οι εκτεταμένες προσβολές των αμπελώνων δημιουργούν αυξημένο φυτοϋγειονομικό κίνδυνο για την ευρύτερη αμπελουργική ζώνη.

Ερωτάσθε κ. Υπουργέ:

  1. Προτίθεται το Υπουργείο να δρομολογήσει την επιτόπια καταγραφή και τεχνική αξιολόγηση των ζημιών που έχουν υποστεί οι συγκεκριμένοι αμπελοκαλλιεργητές; Θα εξεταστεί η συσχέτιση των εκτεταμένων ζημιών με τις εξαιρετικά δυσμενείς μετεωρολογικές συνθήκες που επικράτησαν κατά την προαναφερόμενη περίοδο;
  2. Θα διερευνηθεί και θα αξιοποιηθεί κάθε διαθέσιμο εθνικό ή ενωσιακό χρηματοδοτικό εργαλείο για την κατ’ εξαίρεση οικονομική στήριξη των πληγέντων αμπελοπαραγωγών;
Continue Reading
Green logo ENA Club with text ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ

Κατοικία

a house with a green roof and road signs left and right
text about elections

newsletter



Καιρος

Πρωτοσέλιδα

Χρήσιμα

Δρομολόγια Πλοίων από και προς Καβάλα

Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ

espa logo

espa_logo_en