ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Η κουλτούρα της αγένειας
Πώς φτάσαμε να θεωρείται κανονικότητα η επίδειξη των κακών τρόπων.
Οταν συναντιούνται τυχαία δύο άγνωστοι στον δρόμο, έλεγε ο Ερβιν Γκόφμαν (αμερικανός κοινωνιολόγος των ηθών της καθημερινής ζωής), αυτό που ακούγεται συχνότερα να βγαίνει από το στόμα τους είναι «καλημέρα» και «συγγνώμη». Και συμπλήρωνε: Αυτά τα «καλημέρα» και τα «συγγνώμη» πρέπει να τα λάβουμε σοβαρά υπόψη και να τα μελετήσουμε, αν θέλουμε να κατανοήσουμε πώς λειτουργεί μια κοινωνία.
Αν ο Γκόφμαν μπορούσε να κάνει μια βόλτα σε ένα ελληνικό αστικό κέντρο τού σήμερα, ας πούμε στην πρωτεύουσα, θα παρατηρούσε ότι όταν συναντιούνται δύο άγνωστοι μπορούν να ακουστούν πολλά διαφορετικά πράγματα, εκ των οποίων σπανιότερα «καλημέρα» και «συγγνώμη». Ο εισαγωγικός χαιρετισμός συχνά απουσιάζει ή στην καλύτερη περίπτωση αντικαθίσταται από ένα, μάλλον επιθετικό, «να σας πω!». Η έκφραση δε του αιτήματος που πυροδοτεί την επικοινωνία είναι συχνά αδιαμεσολάβητη: «Θέλω αυτό» ή «Εχετε το τάδε;» ή «Το τσιγάρο σας έρχεται κατευθείαν πάνω μου!». Η απουσία της λεκτικής ευγένειας συνοδεύεται συχνά και από εκφράσεις αγένειας πέραν της φυσικής γλώσσας: η παντελής αδυναμία συγκρότησης ουράς σε ένα ταμείο και οι συνακόλουθοι αναστεναγμοί δυσαρέσκειας που βγαίνουν από το παρατοποθετημένο μπουλούκι των ανθρώπων, το σολιψιστικό μπλοκάρισμα του διαδρόμου ή της πόρτας στο βαγόνι του μετρό, η ευκολία με την οποία κάποιος «δεν σε βλέπει» και σε προσπερνά κλέβοντας τη σειρά σου, χωρίς να αντιλαμβάνεται καν το «δυνατό άγγιγμα» που προκύπτει από το «ασυναίσθητο» σκούντημα ή ποδοπάτημα, δεν είναι παρά μερικές από αυτές.
Η αγένεια δεν είναι προφανώς ελληνικό προνόμιο. Σε όλες τις πόλεις, όπου η επικοινωνία δεν γίνεται με όρους γνωριμίας όπως συμβαίνει στις πιο μικρές κοινότητες, οι άνθρωποι συχνά απογοητεύονται από τη συμπεριφορά τρίτων απέναντί τους. Το ενδιαφέρον όμως της ελληνικής αγένειας στις τυχαίες δημόσιες συναντήσεις μεταξύ αγνώστων είναι ότι αυτή δεν γίνεται ποτέ αντιληπτή ως μεμονωμένη παρέκκλιση από έναν κανόνα αστικής ευγένειας παρά θεωρείται κανονικότητα. Αντίθετα, μέσα σε ένα καθεστώς απόλυτης αστικής διαστροφής, οι τύποι ευγένειας είναι εκείνοι που θεωρούνται παρέκκλιση και γίνονται συχνά αντικείμενο γελοιοποίησης, σχολιασμού και (καλοπροαίρετης;) πλάκας.
Η κουλτούρα της αγένειας διαμορφώνει ασφαλώς και τους όρους δημοσιότητας των δημοσίων προσώπων. Φωνές, τσιρίδες, υποτιμητικός πληθυντικός και μάγκικος ενικός κυριαρχούν στη ζωντανή και τηλεοπτική πολιτική αντιπαράθεση. «Ακούς τι σου λέω, ρε; Ακούς τι σου λέω;», «Αυτό που σου λέω, εγώ!» ακούγονται να βγαίνουν από το στόμα μελιτζανοκόκκινων προσώπων έτοιμων να εκραγούν. Περιγραφικά επίθετα εν είδει κατηγορητηρίου (Καραγκιόζης, μαφιόζοι, λαμόγια, ρουφιάνοι) και ηθικολογίζοντες αφορισμοί («σα δεν ντρέπεστε!», «καλά, εντάξει, μπαρμπούτσαλα») και πού και πού κανένα αναστοχαστικό συγγνώμη («Μα είστε εντελώς ηλίθιος, συγγνώμη κιόλας») δίνουν και παίρνουν προτού τα διακόψει ρυθμικά η τέλεια μονοτονία της επανάληψης: «Με αφήνετε να μιλήσω; Με αφήνετε να μιλήσω; Μα γιατί δε με αφήνετε να μιλήσω;».
Η ελληνική κουλτούρα της αγένειας δεν είναι καθαυτή κακή, όπως αντίστοιχα μια άλλη εθνική κουλτούρα ευγένειας δεν είναι καθαυτή καλή. Πράγματι η χρήση κάποιων λέξεων όπως «καλημέρα», «συγγνώμη», «ορίστε», «παρακαλώ», «ευχαριστώ», καθώς και η χρήση του πληθυντικού αριθμού δεν εξασφαλίζουν από μόνες τους την καλή συμβίωση των κατοίκων των πόλεων, ούτε επαρκούν για να εξαλείψουν τη βία – βίαιες συμπεριφορές εκδηλώνονται κάλλιστα και σε συνθήκης απόλυτης ευγένειας. Επιτελούν όμως, όπου χρησιμοποιούνται, μια σειρά από πολύπλοκες κοινωνικές λειτουργίες τις οποίες δεν πρέπει να παραβλέψουμε: οργανώνουν τις τυχαίες αλλά αναπόφευκτες συναντήσεις μεταξύ αγνώστων, φτιάχνουν μικρές καθημερινές τελετουργίες, αισθητικοποιούν την επικοινωνία κρύβοντας την πραγματική αδιαφορία που μπορεί να νιώθει ο ένας για τον άλλον, επιτρέπουν την έκφραση μέχρι και των πιο παράδοξων αιτημάτων διαλύοντας και ξαναφτιάχνοντας στιγμιαίες σχέσεις εξάρτησης. Κυρίως, όμως, υφαίνουν το πλαίσιο μιας κουλτούρας που υπολογίζει τον Άλλον, επιτρέπει την κριτική, αλλά επιζητεί τη συναίνεση.
Όχι, η κουλτούρα της αγένειας δεν είναι καθαυτή κακή. Ευνοεί όμως τις εκρήξεις, τις φορμαλιστικές αντιπαραθέσεις και τις ανταγωνιστικές επιδείξεις υπέρμετρων εγώ. Αντίθετα, η αναγνώριση του Άλλου και η προσοχή στις ανάγκες του, που αυτόματα προκύπτουν από τη μηχανική χρήση ξερών τύπων ευγένειας, καθρεφτίζουν μία προδιάθεση συναίνεσης, απαραίτητη για την αστική συμβίωση. Ευγένειες και αγένειες, ήρθε η ώρα όλες αυτές τις λέξεις, τις στάσεις, τις συμπεριφορές, να τις πάρουμε στα σοβαρά.
____
Η Χαριτίνη Καρακωστάκη είναι πολιτική επιστήμων, υποψήφια διδάκτωρ Κοινωνιολογίας στην Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales (Paris)
ΕΠΙΚΑΙΡΑ
Παναγιωτόπουλος : “Ιδρύεται Summer Campus του ΔΠΘ στην Ποταμιά Θάσου”
Όπως ανάρτησε ο βουλευτής Καβάλας της Ν.Δ Νίκος Παναγιωτόπουλος στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης :
Καλά νέα για την Θάσο! Υπεγράφη σήμερα από την Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου, η απόφαση παραχώρησης των παιδικών κατασκηνώσεων Ποταμιάς Θάσου στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης προκειμένου να ιδρυθεί και να λειτουργήσει ένα Summer Campus υπό το ΔΠΘ.
Η εξέλιξη δικαιώνει την προσπάθειά μας και υλοποιεί την σύμπραξη του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, της Περιφέρειας ΑΜΘ και του Δήμου της Θάσου, ώστε να αξιοποιηθούν ουσιαστικά οι επί χρόνια εγκαταλελειμμένες εγκαταστάσεις των παιδικών κατασκηνώσεων Ποταμιάς Θάσου!
Το Summer Campus θα απευθύνεται σε προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές του Πανεπιστημίου καθώς και σε φοιτητές από όλη την Ελλάδα και τον κόσμο, συμβάλλοντας πραγματικά στην ανάπτυξη του νησιού μας!
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Ξεκίνησε η καταβολή των 150 ευρώ ανά παιδί σε σχεδόν 950.000 οικογένειες
Ολοκληρώνεται σήμερα η πρώτη και μεγαλύτερη καταβολή της έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης ύψους 150 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο, την οποία χορηγούν το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).
Συνολικά, την ενίσχυση λαμβάνουν 947.609 οικογένειες για 1.525.188 εξαρτώμενα παιδιά, ενώ το συνολικό ποσό που καταβάλλεται ανέρχεται σε 219.737.550 ευρώ.
Συμπληρωματική πληρωμή για νέες γεννήσεις
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για οικογένειες που απέκτησαν παιδί το 2025 ή το 2026. Για τα παιδιά που γεννήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2025 έως και τις 31 Ιουλίου 2026, η οικονομική ενίσχυση θα καταβληθεί έως τις 31 Αυγούστου 2026.
Για τον προσδιορισμό των δικαιούχων θα ληφθούν υπόψη οι εμπρόθεσμες φορολογικές δηλώσεις του τρέχοντος έτους, καθώς και οι μεταβολές που έχουν καταχωριστεί στο φορολογικό μητρώο.
Προσοχή για όσους δεν έχουν δηλώσει σωστό IBAN
Η ΑΑΔΕ εντόπισε 33.351 δικαιούχους για τους οποίους είτε δεν έχει δηλωθεί τραπεζικός λογαριασμός (IBAN) είτε τα στοιχεία που έχουν καταχωριστεί είναι λανθασμένα.
Οι συγκεκριμένοι πολίτες θα ενημερωθούν με ηλεκτρονικό μήνυμα, ώστε να δηλώσουν ή να διορθώσουν τον IBAN τους και να μπορέσουν να λάβουν την οικονομική ενίσχυση.
Παράλληλα, για παιδιά που γεννήθηκαν μέσα στο 2026 και δεν διαθέτουν ακόμη Αριθμό Φορολογικού Μητρώου (ΑΦΜ), απαιτείται η έκδοση ΑΦΜ έως τις 10 Αυγούστου 2026, προκειμένου να πραγματοποιηθεί η πληρωμή.
Πώς καταβάλλεται η ενίσχυση
Στις κοινές φορολογικές δηλώσεις έγγαμων ή μερών συμφώνου συμβίωσης, το ποσό καταβάλλεται στον σύζυγο ή στο μέρος του συμφώνου που έχει δηλωθεί ως υπόχρεος.
Σε περίπτωση χωριστών δηλώσεων, η ενίσχυση για τα κοινά εξαρτώμενα τέκνα καταβάλλεται κατά το ήμισυ σε κάθε γονέα, ενώ για τα μη κοινά τέκνα ισχύουν ειδικές προβλέψεις ανάλογα με το ποιος τα δηλώνει ως εξαρτώμενα.
Ποιοι είναι οι δικαιούχοι
Δικαιούχοι είναι οι γονείς εξαρτώμενων τέκνων που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και πληρούν τα εισοδηματικά κριτήρια.
Το ανώτατο οικογενειακό εισόδημα ορίζεται στις 40.000 ευρώ για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης, με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου, ενώ για τις μονογονεϊκές οικογένειες το όριο ανέρχεται στις 39.000 ευρώ, επίσης με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε επιπλέον εξαρτώμενο τέκνο.
Για πληροφορίες σχετικά με την καταβολή, οι δικαιούχοι μπορούν να απευθύνονται στο τηλεφωνικό κέντρο της ΑΑΔΕ, στον αριθμό 1521.
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
ΔΠΘ: Νέα συστήματα πρόγνωσης πλημμυρών και φυσικών καταστροφών
Δύο καινοτόμα ερευνητικά συστήματα για την πρόγνωση πλημμυρών και την εκτίμηση φυσικών κινδύνων παρουσίασε το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Η παρουσίαση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο ανοιχτής τεχνικής συνάντησης, την οποία διοργάνωσε η Expertise France, ως Τεχνικός Σύμβουλος του Υπουργείου. Αντικείμενο της συνάντησης ήταν η επίδειξη των συστημάτων INACHOS και Hydra, τα οποία αποτελούν τα πρώτα ολοκληρωμένα συστήματα πρόγνωσης και εκτίμησης φυσικών κινδύνων που αναπτύσσονται σε εθνικό επίπεδο.
Το σύστημα INACHOS έχει πανελλαδική εμβέλεια και αποτελεί ένα εξελιγμένο εργαλείο πρόγνωσης πλημμυρικού κινδύνου, καθώς και ποσοτικής εκτίμησης της έντασης των φαινομένων σε όλη τη χώρα. Αναπτύχθηκε από την επιστημονική ομάδα του Εργαστηρίου ASSIST του ΔΠΘ, υπό τον συντονισμό και την επιστημονική καθοδήγηση του Καθηγητή Δ. Εμμανουλούδη. Η χρηματοδότηση του έργου προήλθε αποκλειστικά από ίδιους πόρους του Εργαστηρίου.
Το σύστημα Hydra εστιάζει σε τοπική και περιφερειακή κλίμακα, παρέχοντας ολοκληρωμένη εκτίμηση κινδύνου για πλημμυρικά φαινόμενα, κατολισθήσεις και φαινόμενα διάβρωσης. Αναπτύχθηκε από ομάδα καθηγητών του ΔΠΘ, υπό τον συντονισμό του Αναπληρωτή Καθηγητή Γ. Παπαϊωάννου, σε συνεργασία με τις εταιρείες Profile και Ευρωεργασιακή.
Η ανάπτυξη του Hydra χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα «Συμπράξεις Ερευνητικής Αριστείας».
Σύμφωνα με το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, η ανάπτυξη των δύο συστημάτων αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την Ελλάδα, καθώς εισάγει εγχώρια ερευνητικά εργαλεία υψηλής πιστότητας στην επιχειρησιακή φαρέτρα της Πολιτικής Προστασίας.
Το ΔΠΘ, μέσα από τις ερευνητικές του δομές, επιβεβαιώνει τον ρόλο του στην παραγωγή καινοτόμου γνώσης και στην παροχή επιστημονικών λύσεων για την αντιμετώπιση των προκλήσεων της κλιματικής κρίσης.
Παράλληλα, με την ανάπτυξη τεχνολογιών αιχμής, το Πανεπιστήμιο συμβάλλει στη θωράκιση της χώρας απέναντι σε φυσικές καταστροφές και έντονα καιρικά φαινόμενα.
![Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ](https://www.enanews.gr/uploads/2018/11/giatroi-eopyy.png")
