ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Η κατρακύλα της τουρκικής οικονομίας, η Ρωσία, τα F-35 και οι πρώτες επιπτώσεις στην Ελλάδα
Με αμείωτη ένταση συνεχίζεται το «σφυροκόπημα» στην Τουρκία και η ένταση με τις ΗΠΑ με φόντο την κατρακύλα της τουρκικής λίρας, καθώς ο τούρκος πρόεδρος αποδίδει την πτώση σε αμερικανική «συνωμοσία» και κατηγορεί τις ΗΠΑ ότι επιδιώκουν να χτυπήσουν «πισώπλατα» την Τουρκία.
«Από τη μια πλευρά, είστε μαζί μας στο ΝΑΤΟ και, από την άλλη, επιδιώκετε να χτυπήσετε τον στρατηγικό εταίρο σας πισώπλατα. Είναι αποδεκτό τέτοιο πράγμα;» δήλωσε ο Ερντογάν στη διάρκεια ομιλίας του στην Άγκυρα. «Από τη μια πλευρά, λέτε πως είστε ο στρατηγικός εταίρος μας και, από την άλλη, μας πυροβολείτε στα πόδια», πρόσθεσε ο Ερντογάν.
Υπενθυμίζεται ότι η διπλωματική κρίση ανάμεσα στην Τουρκία και τις ΗΠΑ, συμμάχους στους κόλπους του ΝΑΤΟ, ξεκίνησε εξαιτίας της σύλληψης από την Άγκυρα ενός αμερικανού πάστορα, του Άντριου Μπράνσον, ο οποίος κατηγορείται για «κατασκοπεία» και «τρομοκρατία». Την Παρασκευή η διπλωματική κρίση εντάθηκε όταν ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε πως συμφώνησε στον διπλασιασμό των δασμών εισαγωγής στον χάλυβα και το αλουμίνιο που προέρχονται από την Τουρκία, με αποτέλεσμα την πτώση της τουρκικής λίρας.
Έτσι χθες η μέρα εξελίχθηκε σε «Μαύρη Δευτέρα» ενώ οι αναταράξεις από την Τουρκία δεν αφήνουν ανεπηρέαστες την Ευρώπη και τις ΗΠΑ και βεβαίως την Ελλάδα. Στο στόχαστρο βρίσκονται τράπεζες και επιχειρήσεις με έκθεση στη γειτονική χώρα, αλλά και κάθε είδους ενεργητικό, που θεωρείται ότι ενέχει ρίσκο.
Η τουρκική λίρα, μετά το σφυροκόπημα των τελευταίων ημερών, καταγράφει απώλειες 45% από τις αρχές του έτους, παρά τις παρεμβάσεις της κεντρικής τράπεζας, που όπως προειδοποιούν ειδικοί πρέπει να αψηφήσει τον Ερντογάν.
Η καταιγίδα, ωστόσο, δεν σαρώνει μόνο την τουρκική οικονομία και τα νομίσματα, αλλά δοκιμάζει και τις αγορές μετοχών. Στην Ευρώπη τα χρηματιστήρια έδειξαν και χθες κόκκινο.
Με μεγάλη πτώση έκλεισε χθες και το χρηματιστήριο Αθηνών λόγω των εξελίξεων στην Τουρκία.
Ειδικότερα, ο γενικός δείκτης έκλεισε με απώλειες 3,10% στις 720,71 μονάδες. Ακόμη και η αναβάθμιση – έκπληξη της ελληνικής οικονομίας κατά δύο βαθμίδες από την Fitch την Παρασκευή, δεν στάθηκε ικανή να ανακόψει το κύμα των πωλήσεων.
Οι αγορές το έχουν ξαναζήσει. Μία υπερχρεωμένη χώρα βλέπει το νόμισμά της να καταρρέει και ξαφνικά ξεσπούν συζητήσεις για διάχυση της κρίσης και επικρατεί αναταραχή διεθνώς. Στην περίπτωση της Τουρκίας, ωστόσο, τα πράγματα είναι ελαφρώς διαφορετικά, σχολιάζει το CNBC σε ανάλυσή του. Και τούτο γιατί η κρίση χρέους της χώρας είναι εν πολλοίς κρίση εταιρικού χρέους, γεγονός που καθιστά πιο περίπλοκους τους μηχανισμούς διάσωσης και εντείνει τους φόβους για το πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα.
Όπως αναφέρει η Κέιτι Νίξιον, επικεφαλής επενδύσεων της Northern Trust: «Ο φόβος είναι ουσιαστικά πως όσα συμβαίνουν στην Τουρκία, δεν θα μείνουν στην Τουρκία». Όπως σημειώνει αναδυόμενες οικονομίες με αδύναμα νομίσματα έχουν ήδη βρεθεί στο στόχαστρο.
Όπως επισημαίνει το CNBC μέχρι στιγμής χώρες που βρέθηκαν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, όπως η Ελλάδα, η Κύπρος, η Ιταλία ή η Αργεντινή, η Μαλαισία και το Πακιστάν, είχαν περιορισμένο μόνο αντίκτυπο εκτός των συνόρων τους.
Οι απειλές Ερντογάν και τα F-35
«Όποιος πρόεδρος κι αν είσαι, δεν μπορείς να πηγαίνεις για ύπνο και μόλις ξυπνάς να λες, ‘επιβάλλω τόσους δασμούς στον χάλυβα και το αλουμίνιο’» της Τουρκίας, είπε χθες ο Ερντογάν. «Η υιοθέτηση μιας τόσο εχθρικής στάσης έναντι ενός συμμάχου στους κόλπους του ΝΑΤΟ δεν έχει καμιά λογική εξήγηση», δήλωσε ο Ερντογάν, ο οποίος προσπάθησε επίσης στην ομιλία του να καθησυχάσει τους οικονομικούς κύκλους. «’Χτυπήθηκε, βυθίσθηκε’, δεν υπάρχει κάτι τέτοιο. Η οικονομική δυναμική της Τουρκίας είναι σταθερή, είναι ισχυρή και καλά εδραιωμένη», δήλωσε και επανέλαβε πως η οικονομική αναταραχή οφείλεται σύμφωνα με τον ίδιο σε «επιχειρήσεις».
«Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υπάρχουν πολυάριθμοι οικονομικοί τρομοκράτες. Ο δικαστικός μηχανισμός μας πέρασε στη δράση. Θα τους επιβάλουμε την τιμωρία που τους αξίζει όπου τους πιάσουμε», δήλωσε ο Ερντογάν, στο απόηχο της ανακοίνωσης του υπουργείου Εσωτερικών της χώρας ότι ερευνά σχεδόν 350 χρήστες του Ίντερνετ που είναι ύποπτοι ότι μοιράσθηκαν «προκλητικά» σχόλια για την πτώση της τουρκικής λίρας.
Σε ένα άρθρο των Financial Times, αναφέρεται ότι ορισμένοι παρατηρητές εκτιμούν ότι επειδή η Τουρκία έχει ανάγκη προσέλκυσης ξένων κεφαλαίων που αγγίζουν τα 200 δισ. το χρόνο, ο Ερντογάν θα υποχωρήσει απέναντι στο αίτημα του Ντόναλντ Τραμπ για απελευθέρωση του αμερικανού πάστορα που βρίσκεται κρατούμενος στην Τουρκία.
Μια άλλη επιλογή θα ήταν ωστόσο ο τούρκος πρόεδρος να στραφεί προς άλλες χώρες όπως η Ρωσία, το Κατάρ ή η Κίνα ζητώντας βοήθεια και έτσι να χαλαρώσει ακόμη περισσότερο τους όποιους δεσμούς με τις ΗΠΑ, σημειώνουν οι FT, κάνοντας αναφορά και στο πρόσφατο άρθρο του Ταγίπ Ερντογάν στους New York Times, στο οποίο προειδοποιούσε ότι «η Τουρκία έχει εναλλακτικές».
Σύμφωνα με τους FT, η Τουρκία εκτιμά ότι θα λάβει στήριξη και από την Κίνα. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι λίγο μετά τις απειλές για αμερικανικές κυρώσεις, η Άγκυρα ανακοίνωσε την λήψη δανείου ύψους 3,6 δισ. δολαρίων για τον ενεργειακό τομέα και τον τομέα των μεταφορών από την Βιομηχανική και Εμπορική Τράπεζα της Κίνας.
Είναι προφανές ότι εξελίξεις στην Τουρκία επηρεάζουν με περισσότερους τρόπους τις ελληνικές στοχεύσεις και κινήσεις. Το πρώτο σημείο αφορά τη ματαίωση των σχεδίων για την «καλοκαιρινή» έξοδο στις αγορές. Η γενικότερα αναταραχή που προκαλεί και στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια η κατρακύλα της τουρκικής λίρας δεν άφησε στην Αθήνα και πολλά περιθώρια, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για την έκθεση ευρωπαϊκών τραπεζών στην τουρκική οικονομία.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο ο Τραμπ συνεχίζει το δικό του «σφυροκόπημα». Υπέγραψε χθες στο Φορτ Ντραμ το νομοσχέδιο για τον αμυντικό προϋπολογισμό (NDAA) του οικονομικού έτους 2019, ύψους 717 δισεκατομμυρίων δολαρίων, βασικός στόχος του οποίου είναι η ανασυγκρότηση των ενόπλων δυνάμεων της χώρας.
Με την «Πράξη Εξουσιοδότησης Εθνικής Άμυνας Τζον Μακέιν» την οποία είχε επικυρώσει την περασμένη εβδομάδα το Κογκρέσο, παγώνει προσωρινά η παράδοση των μαχητικών αεροσκαφών F-35 στην Τουρκία, εν μέσω της κρίσης στις σχέσεις της Άγκυρας με την Ουάσινγκτον, με αφορμή την κράτηση, από τις τουρκικές αρχές, του Αμερικανού πάστορα Άντριου Μπράνσον. Προβλέπεται επίσης η ενίσχυση των αμερικανικών δυνάμεων που σταθμεύουν στην Ευρώπη με στόχο να αποθαρρυνθεί η Ρωσία.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Πιερρακάκης: Η κοινή ευρωπαϊκή εποπτεία είναι το «κλειδί» για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup μίλησε στο EU Finance Podcast για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, τις επενδύσεις, την τραπεζική ενοποίηση, το ψηφιακό ευρώ και την ελληνική εμπειρία.
Τις θέσεις του για το μέλλον της ευρωπαϊκής οικονομίας, την ανάγκη εμβάθυνσης της οικονομικής ολοκλήρωσης και τον ρόλο της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investments Union – SIU) παρουσίασε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, στο EU Finance Podcast της Γενικής Διεύθυνσης Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας, Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών και Ένωσης Κεφαλαιαγορών (DG FISMA) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Ο κ. Πιερρακάκης χαρακτήρισε την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων μία από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις για την Ευρωπαϊκή Ένωση, τονίζοντας ότι η κινητοποίηση των ευρωπαϊκών αποταμιεύσεων προς παραγωγικές επενδύσεις μπορεί να ενισχύσει την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.
Όπως επισήμανε, η διοχέτευση περισσότερων από 10 τρισ. ευρώ αποταμιεύσεων στην πραγματική οικονομία, σε συνδυασμό με την άρση των εμποδίων στις ευρωπαϊκές κεφαλαιαγορές, μπορεί να δημιουργήσει υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης για όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ.
Κοινή εποπτεία των κεφαλαιαγορών
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη δημιουργίας ισχυρότερης ευρωπαϊκής εποπτείας στις κεφαλαιαγορές, σημειώνοντας ότι η τεχνολογική εξέλιξη καθιστά αναποτελεσματική τη διατήρηση 27 διαφορετικών εποπτικών μηχανισμών.
«Δεν μπορεί να υπάρξει Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων χωρίς έναν ουσιαστικό βαθμό κεντρικής εποπτείας των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ευρωπαϊκοί «πρωταθλητές» και τραπεζική ενοποίηση
Ο πρόεδρος του Eurogroup υποστήριξε ότι η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερους ισχυρούς επιχειρηματικούς και τραπεζικούς ομίλους με διεθνή παρουσία, επισημαίνοντας πως οι διασυνοριακές συγχωνεύσεις αποτελούν βασική προϋπόθεση για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε ως χαρακτηριστικά παραδείγματα στην εξαγορά του Χρηματιστηρίου Αθηνών από τη Euronext, αλλά και στην απόκτηση ποσοστού άνω του 30% της Alpha Bank από τη UniCredit, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για κινήσεις που ενισχύουν την ευρωπαϊκή τραπεζική ενοποίηση.
Ψηφιακό ευρώ και καινοτομία
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης στάθηκε επίσης στις προοπτικές του ψηφιακού ευρώ, υπογραμμίζοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να συνδυάσει δημόσιες ψηφιακές υποδομές με την ιδιωτική καινοτομία, ώστε να ενισχύσει τον διεθνή ρόλο του ευρώ και να εκσυγχρονίσει τις ψηφιακές πληρωμές.
Όπως σημείωσε, ένα ασφαλές, αξιόπιστο και διαφανές ευρωπαϊκό σύστημα πληρωμών μπορεί να αποτελέσει σημαντικό εργαλείο οικονομικής ανάπτυξης και ανταγωνιστικότητας.
Η ελληνική εμπειρία
Αναφερόμενος στην Ελλάδα, ο υπουργός τόνισε ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός του κράτους και η ευρεία χρήση των ηλεκτρονικών πληρωμών συνέβαλαν καθοριστικά στη μείωση της φοροδιαφυγής και της παραοικονομίας, επιτρέποντας τη δημιουργία σημαντικών δημοσιονομικών πλεονασμάτων.
«Ένα χρηματοπιστωτικό σύστημα που είναι ψηφιακά μετασχηματισμένο, καινοτόμο, διαφανές και αξιόπιστο μπορεί μόνο να δημιουργήσει προστιθέμενη αξία», υπογράμμισε ο κ. Πιερρακάκης.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Πιερρακάκης: Πρόταση για αξιοποίηση των εσόδων από το φάσμα συχνοτήτων υπέρ της ΕΕ
Την πρότασή του για τον ευρωπαϊκό συντονισμό των δημοπρασιών φάσματος συχνοτήτων και την αξιοποίηση μέρους των σχετικών εσόδων για τη χρηματοδότηση στρατηγικών επενδύσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσιάζει ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, σε συνέντευξή του στο POLITICO.
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα, ο κ. Πιερρακάκης προτείνει τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού πλαισίου για τις δημοπρασίες φάσματος, με στόχο τη μείωση του κατακερματισμού στην αγορά τηλεπικοινωνιών και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης.
Σύμφωνα με την πρότασή του, το 75% των εσόδων από τις δημοπρασίες θα μπορούσε να κατευθύνεται στον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο), ενώ το υπόλοιπο 25% θα επενδύεται μέσω ειδικού επενδυτικού ταμείου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων.
Ο υπουργός επικαλείται ως παράδειγμα την ελληνική δημοπρασία του 2020 για το φάσμα 5G, μέσω της οποίας το 25% των εσόδων κατευθύνθηκε στο επενδυτικό ταμείο «Φαιστός», με στόχο τη στήριξη καινοτόμων επιχειρήσεων και εφαρμογών πέμπτης γενιάς.
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης υποστηρίζει ότι μια ενιαία ευρωπαϊκή προσέγγιση θα δημιουργούσε περισσότερους διαθέσιμους πόρους για στρατηγικές επενδύσεις, ενώ παράλληλα θα διευκόλυνε την ανάπτυξη ισχυρών ευρωπαϊκών τηλεπικοινωνιακών παρόχων.
Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά, «η μείωση του κατακερματισμού και η προσέγγιση μιας πραγματικής ενιαίας αγοράς θα αποτελούσαν μια μεγάλη νίκη», προσθέτοντας ότι η αξία μιας τέτοιας μεταρρύθμισης για τους ευρωπαϊκούς τηλεπικοινωνιακούς οργανισμούς είναι προφανής ακόμη και πριν από τη συζήτηση για τα έσοδα.
Η πρόταση εντάσσεται, σύμφωνα με τον ίδιο, στη γενικότερη συζήτηση για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα, όπως αυτή αποτυπώνεται στις εκθέσεις των Μάριο Ντράγκι και Ενρίκο Λέττα, ενώ εκφράζει την εκτίμηση ότι μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης για τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό της περιόδου 2028-2034.
Ο πρόεδρος του Eurogroup αναφέρει επίσης ότι η βασική φιλοσοφία της πρότασης έχει ήδη βρει θετική ανταπόκριση από αρκετούς Ευρωπαίους ομολόγους του, επισημαίνοντας πως το επόμενο βήμα είναι η εκπόνηση αναλυτικής μελέτης επιπτώσεων και η περαιτέρω εξειδίκευση της πρότασης.
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Ανακαίνιση Κατοικίας: Διευρύνονται τα κριτήρια για τις κλειστές κατοικίες
Διευρύνονται τα κριτήρια επιλεξιμότητας για τις κλειστές κατοικίες που εντάσσονται στη δράση «Ανακαίνιση Κατοικίας» του ΕΣΠΑ 2021-2027, προϋπολογισμού 500 εκατ. ευρώ, δίνοντας τη δυνατότητα σε περισσότερους ιδιοκτήτες να προχωρήσουν σε ανακαίνιση και ήπια ενεργειακή αναβάθμιση των ακινήτων τους.
Η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση υπογράφηκε από τους συναρμόδιους υπουργούς και προβλέπει σημαντικές αλλαγές στα κριτήρια ένταξης, στο πλαίσιο των μέτρων για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος.
Τι αλλάζει
Με τις νέες ρυθμίσεις:
- Το ελάχιστο ποσοστό πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας μειώνεται από 50% σε 20%, διευρύνοντας τον αριθμό των δικαιούχων.
- Αυξάνεται από 50 kWh σε 100 kWh το ανώτατο όριο κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας για κατοικίες που παραμένουν ουσιαστικά κλειστές, χωρίς να έχει γίνει διακοπή ηλεκτροδότησης.
Σύμφωνα με τη νέα απόφαση, οι κατοικίες θα πρέπει να εμφανίζουν συνολική κατανάλωση μικρότερη από 100 kWh για τα έτη 2024 και 2025, ενώ και για το διάστημα από την 1η Ιανουαρίου 2026 έως την υποβολή της αίτησης, η κατανάλωση δεν θα πρέπει να υπερβαίνει αναλογικά το ίδιο όριο, βάσει των στοιχείων του ΔΕΔΔΗΕ.
Παράταση για τις αιτήσεις
Η προθεσμία έκδοσης Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας παρατείνεται έως και τη Δευτέρα 31 Αυγούστου 2026 αποκλειστικά για τις κλειστές κατοικίες.
Για τα ανοικτά ακίνητα εξακολουθεί να ισχύει η προθεσμία της 31ης Ιουλίου 2026.
Η Βεβαίωση Επιλεξιμότητας εκδίδεται μέσω της πλατφόρμας www.anakainisi.gov.gr ή μέσω του gov.gr, στην ενότητα Περιουσία και Φορολογία – Επιδοτήσεις πολιτών.
Πάνω από 61.000 βεβαιώσεις
Μέχρι σήμερα έχουν εκδοθεί περισσότερες από 61.000 βεβαιώσεις επιλεξιμότητας, ενώ περισσότεροι από 250.000 χρήστες έχουν χρησιμοποιήσει την ηλεκτρονική πλατφόρμα.
Σε δεύτερη φάση του προγράμματος, οι δικαιούχοι που θα αποκτήσουν Βεβαίωση Επιλεξιμότητας θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση χρηματοδότησης για τις εργασίες ανακαίνισης μέσω νέας ηλεκτρονικής πλατφόρμας.
Η δράση «Ανακαίνιση Κατοικίας» εντάσσεται στο ΕΣΠΑ 2021-2027 και αποσκοπεί στην επαναφορά ανενεργών κατοικιών στην αγορά, την αύξηση του διαθέσιμου οικιστικού αποθέματος, τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των ακινήτων και την ενίσχυση της πρόσβασης των πολιτών σε οικονομικά προσιτή κατοικία.
![Γιατροί ΕΟΠΥΥ ΚΑΒΑΛΑΣ](https://www.enanews.gr/uploads/2018/11/giatroi-eopyy.png")
