Το Ισραήλ Υπό Διεθνή Πίεση για τον Πόλεμο στη Γάζα

Μετά από 19 μήνες αιματηρών επιχειρήσεων στη Λωρίδα της Γάζας, το Ισραήλ αντιμετωπίζει πλέον σοβαρή πολιτική και διπλωματική πίεση ακόμα και από τους πιο πιστούς του συμμάχους στη Δύση.

Η απόφαση της κυβέρνησης Νετανιάχου να κλιμακώσει περαιτέρω τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, φτάνοντας στο σημείο να δηλώσει δημοσίως μέσω υπουργών της την πρόθεση για «κατάκτηση» της Γάζας και βίαιο εκτοπισμό του πληθυσμού της, προκαλεί σοβαρές αντιδράσεις. Ο αποκλεισμός της ανθρωπιστικής βοήθειας για σχεδόν τρεις μήνες και οι μαρτυρίες για γενοκτονικά εγκλήματα έχουν οδηγήσει ακόμα και συμμάχους του Ισραήλ σε ανοιχτές κινήσεις αποδοκιμασίας.

Στενεύει ο Διεθνής Κλοιός

Το Ηνωμένο Βασίλειο ακύρωσε εμπορικές συνομιλίες και επέβαλε κυρώσεις σε εξτρεμιστές εποίκους. Ο Καναδάς και η Γαλλία απείλησαν με αντίστοιχα μέτρα, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει πλέον σοβαρά την αναστολή της Συμφωνίας Σύνδεσης με το Ισραήλ — μια σκέψη αδιανόητη μόλις πριν δύο χρόνια, σύμφωνα με τον αναλυτή Χιου Λόβατ.

Οι εξελίξεις αυτές σηματοδοτούν μια σαφή μετατόπιση της στάσης της διεθνούς κοινότητας απέναντι στο Τελ Αβίβ, κάτι που αντανακλάται τόσο στη διπλωματία όσο και στην κοινή γνώμη. Εκατοντάδες χιλιάδες Ισραηλινοί διαδηλώνουν εβδομαδιαίως ζητώντας κατάπαυση του πυρός, ενώ δημοσκοπήσεις δείχνουν πλειοψηφική στήριξη για μια συμφωνία ανταλλαγής ομήρων που θα έφερνε το τέλος των εχθροπραξιών.

Ανθρωπιστική Καταστροφή και Κατηγορίες για Γενοκτονία

Η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα έχει πλέον φτάσει σε πρωτοφανή επίπεδα. Πάνω από 53.000 νεκροί, ανάμεσά τους δεκάδες παιδιά που πέθαναν από υποσιτισμό, καταγράφονται επίσημα από το υπουργείο Υγείας της Γάζας. Ο επικεφαλής ανθρωπιστικών υποθέσεων του ΟΗΕ, Τομ Φλέτσερ, έκανε δραματική έκκληση για διεθνή δράση, μιλώντας ξεκάθαρα για πρόληψη γενοκτονίας.

Η Διχασμένη Ισραηλινή Κοινωνία και η Γραμμή Νετανιάχου

Η κυβέρνηση Νετανιάχου, παρά τις διεθνείς πιέσεις, επιμένει στην στρατιωτική οδό. Ο ίδιος κατηγορεί τους Δυτικούς συμμάχους ότι «ανταμείβουν την τρομοκρατία», ενώ το ΥΠΕΞ του Ισραήλ υποστηρίζει πως καμία εξωτερική πίεση δεν πρόκειται να αποτρέψει τη χώρα από τον «αγώνα επιβίωσης».

Ωστόσο, το εσωτερικό πολιτικό τοπίο είναι ιδιαίτερα ρευστό. Το 61% των πολιτών, σύμφωνα με δημοσκόπηση του Channel 12, τάσσεται υπέρ του τερματισμού του πολέμου αν αυτό διασφαλίζει την επιστροφή των ομήρων. Το υπόλοιπο 25% στηρίζει την επέκταση των στρατιωτικών επιχειρήσεων.

Οι ΗΠΑ: Στήριξη με Ρωγμές

Αν και οι ΗΠΑ παραμένουν ο ισχυρότερος σύμμαχος του Ισραήλ, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει εκφράσει αυξανόμενη απογοήτευση για τον Νετανιάχου. Η Ουάσιγκτον φαίνεται να παίρνει αποστάσεις σε ορισμένα ζητήματα, όπως η απελευθέρωση ομήρων χωρίς διαβούλευση με το Ισραήλ ή η άρνηση επιβολής όρων για τη Σαουδική Αραβία σε σχέση με το Τελ Αβίβ.

Παρόλα αυτά, δεν υπάρχουν προς το παρόν ενδείξεις για άμεσες κυρώσεις ή εμπάργκο. Ο ρόλος των ΗΠΑ παραμένει κρίσιμος, όμως η πολιτική στήριξη μοιάζει πλέον λιγότερο αδιαπραγμάτευτη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ως Πιθανός Μοχλός Πίεσης

Η ΕΕ έχει μεγαλύτερη οικονομική επιρροή απ’ ό,τι πολλοί φαντάζονται. Περίπου το 1/3 του ισραηλινού εμπορίου εξαρτάται από την ΕΕ, και η Συμφωνία Σύνδεσης αποτελεί θεμέλιο αυτής της σχέσης. Η αναστολή της θα απαιτούσε ομοφωνία – κάτι δύσκολο με χώρες όπως η Ουγγαρία να δηλώνουν αντίθετες – αλλά η ίδια η συζήτηση περί αναθεώρησης αποτελεί ισχυρό πολιτικό μήνυμα.

Σύμφωνα με τον Λόβατ, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες διστάζουν να στραφούν επιθετικά κατά του Ισραήλ, εν μέρει γιατί θεωρούν τον τεχνολογικά προηγμένο στρατό του σημαντικό αντίβαρο απέναντι στις απειλές από Ρωσία και Ιράν.

Το Δίλημμα των Κυρώσεων

Ο Ομάρ Μπαργούτι, συνιδρυτής του παγκόσμιου κινήματος BDS, υποστηρίζει ότι χωρίς πλήρες εμπάργκο όπλων και διακοπή οικονομικής συνεργασίας, οι πιέσεις θα παραμείνουν αναποτελεσματικές. Όπως τονίζει, το να συνεχίζουν να παρέχουν στρατιωτική και διπλωματική στήριξη χώρες όπως η Γαλλία, ο Καναδάς και το Ηνωμένο Βασίλειο, ενώ καταγγέλλουν ταυτόχρονα την κατάσταση, συνιστά υποκρισία και συνενοχή.