Καθώς η εμπορική αντιπαράθεση μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας αναζωπυρώνεται, ένα σενάριο-εφιάλτης επανέρχεται στο προσκήνιο των παγκόσμιων αγορών: θα μπορούσε το Πεκίνο να τραβήξει τη σκανδάλη της «πυρηνικής επιλογής» και να ρευστοποιήσει μαζικά τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα που διακρατεί;

Η απειλή αυτή πλανάται επί χρόνια, αλλά οι νέοι δασμοί 145% που επέβαλε η Ουάσιγκτον στις κινεζικές εισαγωγές, σε συνδυασμό με ορισμένες αινιγματικές κινήσεις του Πεκίνου, αναζωπυρώνουν τους φόβους. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Ιανουαρίου 2025, η Κίνα κατέχει περί τα 761 δισ. δολάρια σε αμερικανικό χρέος. Ορισμένες εκτιμήσεις, όπως του οικονομολόγου Robin Brooks (Brookings Institution), ανεβάζουν το ποσό ακόμη και στο 1 τρισεκατομμύριο, αν ληφθούν υπόψη και οι τοποθετήσεις μέσω ευρωπαϊκών οχημάτων.

Οικονομικός εκβιασμός ή αυτοτραυματισμός;

Η θεωρία μιας μαζικής πώλησης ομολόγων από την Κίνα μοιάζει ελκυστική ως απάντηση σε εμπορικές επιθέσεις. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη. Μια τέτοια κίνηση θα εκτόξευε τις αποδόσεις, αυξάνοντας δραματικά το κόστος δανεισμού για την αμερικανική κυβέρνηση, τη στιγμή που το δημοσιονομικό της έλλειμμα βρίσκεται ήδη σε υψηλά επίπεδα. Το σοκ στις αγορές θα ήταν άμεσο και βαθύ.

Αλλά και για την ίδια την Κίνα, οι επιπτώσεις θα ήταν βαριές. Με πάνω από 3 τρισεκατομμύρια δολάρια σε περιουσιακά στοιχεία σε δολάρια, οποιαδήποτε μαζική πώληση θα οδηγούσε σε κατάρρευση του δολαρίου – πλήττοντας ευθέως την αξία των κινεζικών αποθεμάτων. Όπως σχολιάζει χαρακτηριστικά ο Mark Williams, επικεφαλής οικονομολόγος της Capital Economics, «θα ήταν σαν να πετάς μια χειροβομβίδα σε κάποιον απέναντί σου – μόνο που το τραπέζι είναι μικρό».

Το νομισματικό δίλημμα του Πεκίνου

Μια μαζική εκποίηση και επαναπατρισμός κεφαλαίων θα οδηγούσε σε ανατίμηση του γιουάν – εξέλιξη που η Κίνα θέλει πάση θυσία να αποφύγει, ειδικά τώρα που η οικονομία της επιβραδύνεται και η αγορά ακινήτων παραπαίει. Παράλληλα, δεν υπάρχουν εναλλακτικοί προορισμοί τέτοιου μεγέθους για τα κινεζικά κεφάλαια: τα ευρωπαϊκά και ιαπωνικά ομόλογα στερούνται του βάθους και των αποδόσεων των αμερικανικών.

Σιωπηρές κινήσεις μέσα στη νύχτα

Παρόλα αυτά, υπάρχουν ενδείξεις ότι το Πεκίνο ίσως «δοκιμάζει τα νερά». Την εβδομάδα που επιβλήθηκαν οι νέοι δασμοί, η απόδοση του 10ετούς ομολόγου αυξήθηκε από 4,1% σε 4,5% κατά τις ασιατικές ώρες, όταν η αγορά είναι πιο «ρηχή». Οι κινήσεις αυτές, πιθανώς μέσω πλατφορμών όπως οι BrokerTec και CME Globex, ενδέχεται να μην είναι τυχαίες. Η στρατηγική πίεση μέσω της αγοράς ομολόγων μπορεί να γίνεται σταδιακά, χωρίς να διαταραχθεί ανοιχτά η ισορροπία.

Το κρυφό όπλο των MBS

Πέραν των κρατικών ομολόγων, μια λιγότερο προβεβλημένη αλλά κρίσιμη αγορά είναι αυτή των ενυπόθηκων στεγαστικών τίτλων (MBS), όπου η Κίνα είναι επίσης σημαντικός παίκτης. Εάν επιταχύνει τις πωλήσεις της εκεί, τα στεγαστικά επιτόκια στις ΗΠΑ θα αυξηθούν, πλήττοντας την αγορά κατοικίας και τη γενικότερη κατανάλωση – έναν ακόμη δίαυλο οικονομικής πίεσης.

Οικονομικός ψυχρός πόλεμος χωρίς τέλος

Η ουσία είναι ότι η Κίνα δεν χρειάζεται να τραβήξει πλήρως τη «σκανδάλη». Η απλή απειλή, η αβεβαιότητα, η μεταβλητότητα, ίσως να αρκούν. Σε έναν νέο τύπο ψυχρού πολέμου –όχι με πυραύλους, αλλά με ομόλογα και επιτόκια– η οικονομική ισχύς αποκτά χαρακτήρα γεωπολιτικού όπλου.

Η παγκόσμια οικονομία πλέον λειτουργεί υπό τη σκιά μιας πιθανής νομισματικής σύγκρουσης. Και όσο η Κίνα συνεχίζει να κρατά τα «κλειδιά» του αμερικανικού χρέους, η απειλή μιας χρηματοοικονομικής κρίσης θα παραμένει, όχι ως πράξη, αλλά ως διαρκής υπενθύμιση του πόσο εύθραυστο είναι το σύστημα.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, εξέφρασε την ικανοποίησή της για την απόφαση του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, να αναστείλει για 90 ημέρες τους ανταποδοτικούς δασμούς που είχαν επιβληθεί σε αρκετές χώρες, μειώνοντάς τους στο 10%, με εξαίρεση την Κίνα. Η φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε αυτή την κίνηση ως “ένα σημαντικό βήμα προς τη σταθεροποίηση της παγκόσμιας οικονομίας”.

Παράλληλα, επανέλαβε την πρόταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για μια συμφωνία “μηδενικών δασμών” (zero-for-zero) μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ, υποστηρίζοντας ότι οι δασμοί είναι φόροι που πλήττουν τόσο τις επιχειρήσεις όσο και τους καταναλωτές. Τόνισε τη δέσμευση της ΕΕ σε εποικοδομητικές διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες, με στόχο την επίτευξη ενός εμπορίου χωρίς τριβές και με αμοιβαίο όφελος.

Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε επίσης την ανάγκη για διαφοροποίηση των εμπορικών εταιρικών σχέσεων της Ευρώπης με χώρες που αντιπροσωπεύουν το 87% του παγκόσμιου εμπορίου και μοιράζονται τη δέσμευση για ελεύθερη και ανοικτή ανταλλαγή αγαθών, υπηρεσιών και ιδεών. Επιπλέον, ανέφερε ότι η ΕΕ εντείνει τις προσπάθειές της για την άρση των εμποδίων στην ενιαία αγορά, θεωρώντας την ως άγκυρα σταθερότητας και ανθεκτικότητας σε περιόδους αβεβαιότητας.

Ο πρώην πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, κατά τη διάρκεια της θητείας του, επέβαλε σαρωτικούς δασμούς σε εισαγόμενα προϊόντα, στοχεύοντας κυρίως την Κίνα. Αυτή η κίνηση προκάλεσε παγκόσμιες αναταράξεις, καθώς έθεσε στο στόχαστρο πάνω από 60 χώρες, με την Κίνα να αποτελεί τον κύριο αποδέκτη των μέτρων. Συγκεκριμένα, ο Τραμπ ανακοίνωσε δασμούς 125% σε βάρος του Πεκίνου, ενώ ταυτόχρονα εφάρμοσε παύση 90 ημερών σε νέους δασμούς και μείωση 10% με άμεση ισχύ.

Σύμφωνα με τον τότε υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, οι δασμοί αποτέλεσαν μέρος ενός σχεδίου για να ενθαρρύνουν τις χώρες να διαπραγματευτούν, με την Κίνα να αντιδρά έντονα. Αυτή η στρατηγική οδήγησε σε αναδιάταξη της παγκόσμιας οικονομικής τάξης, με στόχο την ενίσχυση της αμερικανικής μεταποίησης. Ωστόσο, προέκυψαν ερωτήματα σχετικά με το αν οι ενέργειες του Τραμπ θα διευκολύνουν ή θα δυσχεράνουν τη δημιουργία συμμαχιών κατά της Κίνας, καθώς υπήρξε ανησυχία ότι η προσέγγισή του θα μπορούσε να φέρει άλλες χώρες πιο κοντά στο Πεκίνο.

Η στρατηγική του Τραμπ βασίστηκε στην πεποίθηση ότι η Κίνα αποτελεί οικονομική και γεωπολιτική απειλή για τις ΗΠΑ, συγκρίσιμη με την πρώην Σοβιετική Ένωση. Οι δασμοί θεωρήθηκαν ως μέσο περιορισμού των κινεζικών φιλοδοξιών. Ωστόσο, υπήρξαν ανησυχίες για πιθανή ύφεση στην αμερικανική οικονομία, με οικονομολόγους να προειδοποιούν για τους κινδύνους που συνεπάγεται ένας εμπορικός πόλεμος τέτοιας κλίμακας.

Με αυξανόμενη ανησυχία παρακολουθεί η τουρκική κυβέρνηση τις τελευταίες εξελίξεις που φέρνουν σοβαρά πλήγματα στα γεωπολιτικά της σχέδια στην Ανατολική Μεσόγειο και στη Μέση Ανατολή. Παρά τις προσπάθειες του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να προωθήσει την αναγνώριση του ψευδοκράτους στα κατεχόμενα της Κύπρου, ακόμα και φιλικά προς την Τουρκία κράτη με ιστορικούς δεσμούς επιλέγουν διαφορετική πορεία, αναγνωρίζοντας επίσημα την Κυπριακή Δημοκρατία και ανοίγοντας πρεσβείες στα ελεύθερα εδάφη.

Ρήγμα επιρροής – Πλήγμα από «αδελφικά» κράτη

Η Άγκυρα αιφνιδιάστηκε από την απόφαση τριών κρατών, παραδοσιακά ενταγμένων στη σφαίρα της επιρροής της, να αναγνωρίσουν την Κυπριακή Δημοκρατία. Το γεγονός αυτό, που χαρακτηρίζεται ως σοκ στο Λευκό Παλάτι (Ak Saray), φανέρωσε τα όρια της τουρκικής διπλωματικής ισχύος και της επιρροής της Άγκυρας στην ευρύτερη περιοχή.

Κατάρρευση σχεδίων στη Συρία

Το φιλόδοξο σχέδιο του Ερντογάν για δημιουργία στρατιωτικών βάσεων και εκπαίδευση στρατού στη Συρία υπέστη σοβαρό πλήγμα. Η ισραηλινή αεροπορία εξαπέλυσε σειρά επιθέσεων, καταστρέφοντας εγκαταστάσεις και αφήνοντας πίσω της “καμένη γη”.

Παράλληλα, η Δαμασκός φαίνεται να έχει δεχτεί πιέσεις από τη Δύση ώστε να μην προχωρήσει στη σύναψη συμφωνίας θαλάσσιας δικαιοδοσίας με την Τουρκία, παρόμοιας με το τουρκολιβυκό μνημόνιο, του οποίου η ισχύς έχει ουσιαστικά ακυρωθεί.

Ο τουρκικός κόσμος απομακρύνεται

Ακόμη και οι «σύμμαχοι» της Τουρκίας στον Οργανισμό Τουρκικών Κρατών (ΟΤΚ) εξομαλύνουν τις σχέσεις τους με την Κυπριακή Δημοκρατία, δημιουργώντας ένα ακόμα ρήγμα στο γεωστρατηγικό πλάνο της Άγκυρας. Τα τουρκικά ΜΜΕ αναγνωρίζουν ότι τα σχέδια της Τουρκίας στη Συρία και την Ανατολική Μεσόγειο βρίσκονται σε σοβαρό κίνδυνο.

Ενεργειακός και γεωπολιτικός αποκλεισμός

Η Τουρκία έχει αποκλειστεί από ενεργειακές συμμαχίες όπως ο EASTMED και το Ενεργειακό Φόρουμ Ανατολικής Μεσογείου, όπου πρωταγωνιστούν Κύπρος, Ελλάδα, Ισραήλ και Αίγυπτος, με τη στήριξη της Ε.Ε. και των ΗΠΑ. Ταυτόχρονα, η Νότια Κύπρος εξελίσσεται σε στρατηγικό κόμβο για τις αμυντικές συνεργασίες Ισραήλ – Δύσης.

Το «χαρτί της Ρωσίας» και η ρευστότητα των συμμαχιών

Μπροστά στη διπλωματική απομόνωση, ο Ερντογάν επιχειρεί να ενεργοποιήσει το ρωσικό χαρτί, ωστόσο η παγκόσμια γεωπολιτική εξίσωση παραμένει εξαιρετικά ρευστή. Οι ΗΠΑ, η Ε.Ε. και χώρες του αραβικού κόσμου αντιδρούν έντονα σε πιθανή συμφωνία Τουρκίας-Συρίας, προειδοποιώντας ότι κάτι τέτοιο θα κλείσει τις «πύλες της Ευρώπης» για τη Δαμασκό.

Ο πλανήτης παρακολουθεί παγωμένος τις ραγδαίες εξελίξεις που ακολουθούν την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στην εξουσία των ΗΠΑ. Ο πρώην και νυν πρόεδρος μετέτρεψε τον σινοαμερικανικό εμπορικό πόλεμο σε ολοκληρωτική σύγκρουση, με κινήσεις που προκαλούν ισχυρές γεωοικονομικές και πολιτικές αναταράξεις σε όλο τον κόσμο.

Δασμοί στα ύψη – Το χρονικό της σύγκρουσης

Ήδη από τις 9 Απριλίου, ο Τραμπ επέβαλε νέους δασμούς 54% στην Κίνα, στους οποίους το Πεκίνο είχε απαντήσει από τις 5 Μαρτίου με αντίποινα 34%. Ο Αμερικανός πρόεδρος έθεσε τελεσίγραφο ζητώντας την απόσυρση των κινεζικών μέτρων, αλλιώς οι δασμοί των ΗΠΑ θα αυξάνονταν στο 104% — κάτι που τελικά συνέβη στις 8 Μαρτίου.

Η θέση των ΗΠΑ

Ο Αμερικανός Υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε στο CNBC:

«Ήταν μεγάλο λάθος αυτή η κινεζική κλιμάκωση […] Τους εξάγουμε το 1/5 από όσα μας εξάγουν. Είναι χαμένο χαρτί για αυτούς».

Ο Τραμπ, σύμφωνα με τον Μπέσεντ, σκοπεύει να συμμετάσχει προσωπικά στις διαπραγματεύσεις, ενώ όλα τα μέσα πίεσης είναι “στο τραπέζι” — ακόμα και απέναντι στην Ευρώπη.

Η απάντηση της Κίνας

Το Πεκίνο χαρακτήρισε την πολιτική του Τραμπ «εκβιασμό» και ξεκαθάρισε πως “θα πολεμήσει μέχρι τέλους”.
Το υπουργείο Εμπορίου της Κίνας δήλωσε:

«Η Κίνα θα παλέψει μέχρι τέλους αν οι ΗΠΑ είναι αποφασισμένες να ακολουθήσουν τη λάθος πορεία».

Αντιδράσεις & επιπτώσεις

• Ο Τζέιμισον Γκριρ, Εμπορικός Αντιπρόσωπος των ΗΠΑ, δήλωσε πως η Κίνα δεν δείχνει πρόθεση για αμοιβαίες εμπορικές σχέσεις.

• Η ΕΕ ανακοίνωσε πως είναι έτοιμη να προτείνει αντισταθμιστικούς δασμούς 25% και συζητά εμπορική συμφωνία «μηδέν προς μηδέν».

• Η Ταϊβάν, χτυπημένη από δασμούς 32%, εκφράζει ετοιμότητα για άρση φραγμών και επενδύσεις στις ΗΠΑ.

Αγορές σε αναταραχή

Παρά το κλίμα έντασης:

• Ο δείκτης Nikkei αυξήθηκε κατά 6% (μετά από 18μηνο χαμηλό).

• Τα κινέζικα blue-chips ανέκαμψαν κατά 0,7%.

• Ο δείκτης Hang Seng του Χονγκ Κονγκ σημείωσε άνοδο 2%.

Ο δισεκατομμυριούχος Μπιλ Άκμαν, υποστηρικτής του Τραμπ, πρότεινε μορατόριουμ (πάγωμα) στον εμπορικό πόλεμο.

Προς έναν διπολικό κόσμο

Αναλυτές, όπως ο Wen-ti Sung, βλέπουν έναν κόσμο που οδεύει προς μια διπολική τάξη πραγμάτων, με Κίνα και ΗΠΑ σε διαρκή ανταγωνισμό:

«Σαν δύο αγωνιστικά αυτοκίνητα που πηγαίνουν το ένα κατά πάνω στο άλλο… Όποιος στρίψει πρώτος, χάνει».

Η παγκόσμια οικονομία μπαίνει σε μια νέα φάση εμπορικών εντάσεων, όπου τίποτα δεν φαίνεται δεδομένο. Επόμενο βήμα; Ίσως το τραπέζι των διαπραγματεύσεων – ίσως ένα ακόμα επεισόδιο σύγκρουσης.

Ένα εντυπωσιακό άγαλμα της Μαρίας Κάλλας δεσπόζει πλέον στο κεντρικό κτίριο της UNESCO στο Παρίσι, τιμώντας τη θρυλική ντίβα της όπερας, 100 χρόνια από τη γέννησή της. Το έργο φιλοτέχνησε ο Έλληνας γλύπτης Νίκος Φλώρος, σε μια διεθνή πρωτοβουλία της Ελληνικής Αντιπροσωπείας στην UNESCO, σε συνεργασία με την Ιταλική Αντιπροσωπεία.

Αποκαλυπτήρια με διεθνή χαρακτήρα

Κατά τη διάρκεια των εγκαινίων στο Παρίσι, ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην UNESCO, Γιώργος Κουμουτσάκος, τόνισε τη σημασία της Κάλλας ως παγκόσμιας Ελληνίδας και διαχρονικής “Diva”, που με τη φωνή και την παρουσία της ξεπέρασε τα όρια των λυρικών θεάτρων και έφερε την όπερα πιο κοντά στο ευρύ κοινό.

«Με το μεσογειακό της ταμπεραμέντο και αναζητώντας διαρκώς την τελειότητα, η Κάλλας θα είναι αιωνίως μία πρέσβης καλής θελήσεως της UNESCO», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Το άγαλμα: σύμβολο μνήμης και διαχρονικότητας

Ο δημιουργός του έργου, Νίκος Φλώρος, ανέφερε πως επέλεξε να δουλέψει με χαλκό, ένα υλικό «δυνατό και παντοτινό», όπως το ταλέντο και η καλλιτεχνική κληρονομιά της Μαρίας Κάλλας. Εξέφρασε τη συγκίνησή του για την τοποθέτηση του γλυπτού σε έναν χώρο που προστατεύει τον πολιτισμό και τη μνήμη του κόσμου, μετά από προηγούμενες εκθέσεις στη Βενετία και τη Ρώμη.

Η Ιταλία τιμά την παγκόσμια Κάλλας

Από την πλευρά του, ο Ιταλός Μόνιμος Αντιπρόσωπος στην UNESCO, Λιμπόριο Στελλίνο, επεσήμανε τον παγκόσμιο και διαχρονικό χαρακτήρα της τέχνης της Κάλλας, υπογραμμίζοντας ότι το άγαλμα δεν αποτίνει φόρο τιμής μόνο στην Ελλάδα ή στην Ιταλία, αλλά σε όλο τον κόσμο, στον οποίο η φωνή και η προσωπικότητά της άφησαν ανεξίτηλο αποτύπωμα.

Το άγαλμα αποτελεί πλέον μόνιμο σημείο αναφοράς στον διεθνή πολιτιστικό χάρτη, συνδέοντας την καλλιτεχνική ιδιοφυΐα της Κάλλας με τις παγκόσμιες αξίες που εκπροσωπεί η UNESCO.

Βαρύς είναι ο απολογισμός από τον καταστροφικό σεισμό που έπληξε τη Μιανμάρ στις 28 Μαρτίου, με τις κρατικές αρχές να ανακοινώνουν σήμερα 3.354 νεκρούς, 4.850 τραυματίες και 220 αγνοούμενους. Την ίδια στιγμή, αξιωματούχοι του ΟΗΕ βρίσκονται στη χώρα, αποτίοντας φόρο τιμής στις ανθρωπιστικές οργανώσεις που παρέχουν βοήθεια στους πληγέντες, παρά τις δυσκολίες.

Ο Τομ Φλέτσερ, επικεφαλής του Γραφείου Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ (OCHA), πέρασε τη νύχτα στη Μάνταλεϊ, κοντά στο επίκεντρο του σεισμού, και μέσω ανάρτησής του στο Χ (Twitter) εξήρε «το θάρρος, την ικανότητα και την αποφασιστικότητα» των εργαζομένων σε οργανώσεις αρωγής, πολλοί από τους οποίους, όπως είπε, «έχουν χάσει και οι ίδιοι τα πάντα και συνεχίζουν να στηρίζουν τους επιζώντες».

Η Χούντα εξαγγέλλει εκλογές και περιορίζει τη βοήθεια

Μέσα στο κλίμα απόγνωσης, η στρατιωτική χούντα της Μιανμάρ, υπό τον Μιν Αούνγκ Χλάινγκ, υπόσχεται ελεύθερες εκλογές για τον Δεκέμβριο του 2025, ενώ ταυτόχρονα περιορίζει την πρόσβαση ανθρωπιστικής βοήθειας σε περιοχές που δεν την στηρίζουν πολιτικά, σύμφωνα με καταγγελίες.

Ο Χλάινγκ επέστρεψε πρόσφατα στην πρωτεύουσα Ναϊπιντάου, μετά από σπάνια επίσκεψη στη Μπανγκόκ για περιφερειακή σύνοδο κορυφής, όπου συναντήθηκε με τους ηγέτες της Ταϊλάνδης, Ινδίας, Νεπάλ, Μπουτάν και Σρι Λάνκα.

Κατά τη συνάντησή του με τον Ινδό πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι, επανέλαβε τη δέσμευση για εκλογές. Ο Μόντι από την πλευρά του ζήτησε μόνιμη εκεχειρία και διασφάλιση ότι η εκλογική διαδικασία θα είναι «συμπεριληπτική και αξιόπιστη», σύμφωνα με δήλωση εκπροσώπου του ινδικού ΥΠΕΞ.

Καταγγελίες ΟΗΕ: Σκοπιμότητες στη διανομή βοήθειας και συνέχιση των επιθέσεων

Παρά τις επίσημες ανακοινώσεις περί εκεχειρίας, το Γραφείο του Ύπατου Αρμοστή του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα αποκάλυψε ότι η χούντα περιορίζει την παροχή βοήθειας σε περιοχές που δεν υποστηρίζουν το καθεστώς, ενώ ερευνά τουλάχιστον 53 επιθέσεις εναντίον αντιφρονούντων, 16 εκ των οποίων σημειώθηκαν μετά την αναγγελία της εκεχειρίας την Τετάρτη.

Οι επιθέσεις περιλαμβάνουν αεροπορικές επιδρομές και στρατιωτικά χτυπήματα κατά ανταρτών και πολιτικών αντιπάλων, την ώρα που εκατομμύρια πολίτες παραμένουν εκτοπισμένοι ή εγκλωβισμένοι.

Μια χώρα στα πρόθυρα ανθρωπιστικής κατάρρευσης

Η κατάσταση επιδεινώνεται συνεχώς. Ο εμφύλιος πόλεμος που ξέσπασε μετά το πραξικόπημα του 2021 έχει εκτοπίσει πάνω από 3 εκατομμύρια ανθρώπους, ενώ η επισιτιστική ανασφάλεια πλήττει περισσότερο από το ένα τρίτο του πληθυσμού. Η οικονομία έχει καταρρεύσει, βασικές υπηρεσίες υπολειτουργούν και οι διεθνείς οργανισμοί αγωνίζονται να αποκτήσουν πρόσβαση σε πληγείσες περιοχές.

Αβεβαιότητα και σκεπτικισμός για τις «εκλογές»

Οι επικριτές της χούντας θεωρούν τις εξαγγελθείσες εκλογές ένα επικοινωνιακό τέχνασμα για να νομιμοποιήσει τη διατήρησή της στην εξουσία μέσω της εκλογής προσκείμενων αξιωματούχων. Ο στρατός δεν ελέγχει πλέον πλήρως τη χώρα, καθώς δεκάδες ένοπλες ομάδες μειονοτήτων και αντιφρονούντων έχουν θέσει υπό τον έλεγχό τους πολλές περιοχές.

Το ερώτημα παραμένει: Ανθρωπιστική βοήθεια ή πολιτικό εργαλείο;

Καθώς η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με αγωνία, το ερώτημα που αιωρείται είναι κατά πόσο η χούντα της Μιανμάρ θα επιτρέψει πραγματική βοήθεια στους πληγέντες ή αν θα τη χρησιμοποιήσει ως μέσο πίεσης και ελέγχου. Οι επόμενες εβδομάδες θα κρίνουν πολλά – τόσο για τους επιζώντες του σεισμού όσο και για το μέλλον της χώρας.

Σε μια εποχή ακραίας αβεβαιότητας και εντεινόμενων γεωπολιτικών και οικονομικών εντάσεων, η διεθνής χρηματοπιστωτική σκηνή δέχεται ισχυρούς κλυδωνισμούς. Ένας από τους παράγοντες με ιδιαίτερη σημασία για τις μικρές ανοιχτές οικονομίες – και ειδικότερα για την Ελλάδα – είναι η ισοτιμία ευρώ – δολαρίου και η γενικότερη νομισματική πολιτική σε ΗΠΑ και Ευρωζώνη.

Η κρίση εμπιστοσύνης στις αγορές και το “sell-off”

Οι χρηματιστηριακές αγορές παγκοσμίως υπέστησαν βίαιη αναταραχή, με το λεγόμενο “sell-off” να καταγράφεται ως η πιο σοβαρή διόρθωση από την εποχή της πανδημίας. Μεσούσης της γενικευμένης ανησυχίας για επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης, σύγκρουση στο εσωτερικό των ΗΠΑ μεταξύ της Fed και του Λευκού Οίκου, αλλά και κλιμακούμενων εμπορικών πολέμων με φόντο τα νέα δασμολογικά μέτρα, οι αγορές κατέρρευσαν.

Ο δείκτης S&P 500 έχασε 5,97% την Παρασκευή, ενώ ο Nasdaq υποχώρησε κατά 5,8%, καταγράφοντας συνολικές απώλειες άνω του 22% από τα υψηλά του Δεκεμβρίου – είσοδος σε bear market. Στην Ευρώπη, ο DAX της Φρανκφούρτης, ο CAC 40 του Παρισιού και ο FTSE MIB της Ιταλίας υπέστησαν απώλειες άνω του 4%, ενώ και στην Αθήνα, το Χρηματιστήριο κατέγραψε απώλειες 4,83%, διακόπτοντας ένα ανοδικό σερί τεσσάρων εβδομάδων.

Η αντιπαράθεση Τραμπ – Πάουελ και ο εμπορικός προστατευτισμός

Το σκηνικό έντασης μεταξύ του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και του Προέδρου της Fed Τζερόμ Πάουελ έχει βαθιές επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές. Ο Τραμπ ζητά επιθετικές μειώσεις επιτοκίων, επιρρίπτοντας στην κεντρική τράπεζα ευθύνες για τον πληθωρισμό και την επιβράδυνση, ενώ παράλληλα προχωρά σε σειρά δασμών που πλήττουν κρίσιμες εμπορικές σχέσεις με χώρες όπως η Κίνα και οι ευρωπαϊκοί εταίροι.

Αυτές οι πολιτικές οδηγούν σε επιπλοκές στην παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού, επιβαρύνουν το κόστος των πρώτων υλών και δημιουργούν πληθωριστικές πιέσεις. Ως εκ τούτου, η ισχύς του δολαρίου επηρεάζεται, όπως και η ισορροπία με το ευρώ.

Το ευρώ ενισχύεται: Ευκαιρία ή παγίδα για την Ελλάδα;

Η ισοτιμία EUR/USD ακολουθεί ανοδική πορεία, φτάνοντας τα 1,09 δολάρια στις 18 Μαρτίου 2025 – το υψηλότερο επίπεδο από τις αμερικανικές εκλογές του Νοεμβρίου 2024. Οι επενδυτές αναζητούν ασφαλές καταφύγιο εν μέσω αβεβαιότητας, ενώ η επιφυλακτική στάση της Fed ρίχνει το δολάριο.

Ωστόσο, για οικονομίες όπως η Ελλάδα, αυτή η εξέλιξη είναι δίκοπο μαχαίρι. Ένα ισχυρό ευρώ καθιστά τα ελληνικά προϊόντα και υπηρεσίες λιγότερο ανταγωνιστικά διεθνώς, περιορίζοντας τη ζήτηση από αγορές-κλειδιά όπως οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο. Παράλληλα, ευνοεί τις εισαγωγές, μειώνοντας το κόστος πρώτων υλών, με θετική επίδραση στον πληθωρισμό.

Η ΕΕ απαντά με αντίποινα και στρατηγική αναπροσαρμογή

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, προβλέποντας την κλιμάκωση του προστατευτισμού από τις ΗΠΑ, ανακοίνωσε δασμούς ύψους 28,5 δισ. δολαρίων σε αμερικανικά προϊόντα, επιχειρώντας να θωρακίσει την εσωτερική αγορά. Οι δασμοί, οι οποίοι θα τεθούν πλήρως σε ισχύ στις 13 Απριλίου 2025, ενδέχεται να προκαλέσουν νέα κύματα αστάθειας στο διεθνές εμπόριο.

Την ίδια ώρα, οι πρόωρες εκλογές στη Γερμανία ανέδειξαν μια σταθερή πολιτική ηγεσία υπό το CDU/CSU και τον Φρίντριχ Μερτς, αναπτερώνοντας τις ελπίδες για οικονομικές μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύσουν την Ευρωζώνη και το ευρώ.

Η ιδιαιτερότητα των μικρών ανοικτών οικονομιών

Η Ελλάδα, ως μικρή ανοιχτή οικονομία, εξαρτάται ιδιαίτερα από τις εξαγωγές και τον τουρισμό. Η έλλειψη κοινής οικονομικής πολιτικής στην Ευρωζώνη ενισχύει την ευαλωτότητα της χώρας στις παγκόσμιες αναταράξεις. Όπως σημειώνει η μελέτη του Ozios Broker, για να επιτευχθεί ουσιαστική βελτίωση της ελληνικής ανταγωνιστικότητας, είναι απαραίτητες μεταρρυθμίσεις, επενδύσεις στην παραγωγικότητα και έξυπνη δημοσιονομική πολιτική.

Συμπεράσματα και προοπτικές

Η πορεία του ευρώ έναντι του δολαρίου και οι παγκόσμιες πολιτικές εξελίξεις το 2025 διαμορφώνουν ένα ασταθές, αλλά δυναμικό περιβάλλον. Για χώρες όπως η Ελλάδα, η ανάγκη για εσωτερική προσαρμογή και επένδυση στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις είναι πιο επιτακτική από ποτέ.

Η ΕΕ καλείται να διαχειριστεί τη στρατηγική της ενότητα, ενώ οι ΗΠΑ φαίνεται να οδηγούνται σε ένα επικίνδυνο μείγμα εσωτερικής πολιτικής αστάθειας και επιθετικής εξωτερικής εμπορικής στρατηγικής. Το μέλλον του διεθνούς εμπορίου, της νομισματικής σταθερότητας και των αγορών θα εξαρτηθεί από την ικανότητα διαχείρισης κρίσεων και συνεργασίας μεταξύ των ισχυρών παικτών του πλανήτη.

Ο Ίλον Μασκ ετοιμάζεται να αποχωρήσει από τη θέση του στην κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ μέσα στις επόμενες εβδομάδες, σύμφωνα με πληροφορίες του Politico. Ο δισεκατομμυριούχος επιχειρηματίας, που είχε οριστεί επικεφαλής του Υπουργείου Κυβερνητικής Αποδοτικότητας (DOGE), φαίνεται πως ολοκληρώνει τον κύκλο του στον κυβερνητικό μηχανισμό, με τον ίδιο τον Τραμπ να έχει ήδη ενημερώσει στενούς συνεργάτες και μέλη του υπουργικού του συμβουλίου.

Παρά την αποχώρησή του, οι σχέσεις μεταξύ των δύο ανδρών παραμένουν καλές. Ο Τραμπ φέρεται να είναι ικανοποιημένος από το έργο του Μασκ, ωστόσο, όπως επιβεβαιώνουν τρεις πηγές κοντά στον Αμερικανό πρόεδρο, η απόφαση πάρθηκε από κοινού, με στόχο την επιστροφή του επιχειρηματία στις δραστηριότητές του και την ανάληψη ενός πιο υποστηρικτικού, άτυπου ρόλου.

Η σκιά της απρόβλεπτης συμπεριφοράς

Η αποχώρηση του Μασκ έρχεται σε μια συγκυρία κατά την οποία αυξάνεται η ενόχληση εντός της κυβέρνησης για τη συχνά απρόβλεπτη δημόσια παρουσία του. Σύμμαχοι του Τραμπ, τόσο εντός όσο και εκτός του Λευκού Οίκου, φέρονται να θεωρούν πως η παρουσία του Μασκ λειτουργεί πλέον περισσότερο ως εμπόδιο παρά ως πλεονέκτημα. Ενδεικτικό είναι ότι η αποτυχία εκλογής ενός δικαστή, τον οποίο είχε στηρίξει ο Μασκ, στο Ανώτατο Δικαστήριο του Ουισκόνσιν έγινε δεκτή με ανακούφιση από ορισμένα κυβερνητικά στελέχη.

Η λήξη της θητείας του ως «ειδικού κυβερνητικού υπαλλήλου» – ένα καθεστώς που του επέτρεπε να παρακάμπτει προσωρινά ορισμένους κανόνες περί σύγκρουσης συμφερόντων – φαίνεται επίσης να επηρεάζει την απόφασή του να αποχωρήσει. Η σχετική διορία των 130 ημερών εκπνέει στα τέλη Μαΐου ή στις αρχές Ιουνίου.

Μακροχρόνια επιρροή ή τέλος εποχής;

Παρά την αποχώρηση από τον επίσημο ρόλο του, κυβερνητικοί αξιωματούχοι δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο ο Μασκ να συνεχίσει να διαδραματίζει έναν άτυπο ρόλο ως σύμβουλος, διατηρώντας επαφές με τον πρόεδρο και επισκέψεις στον Λευκό Οίκο. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε κυβερνητική πηγή, «όποιος πιστεύει ότι ο Μασκ θα εξαφανιστεί, απλώς κοροϊδεύει τον εαυτό του».

Ορισμένοι υποστηρικτές του Μασκ θεωρούν πως η αποχώρησή του έρχεται σε κατάλληλη χρονική στιγμή, καθώς οι βασικές μεταρρυθμίσεις που είχε αναλάβει έχουν ήδη ολοκληρωθεί. Άλλοι όμως, τονίζουν πως η απροθυμία του να συντονίζεται με τα υπόλοιπα μέλη της κυβέρνησης, σε συνδυασμό με τις συχνές και απρόσμενες δηλώσεις του στο X, προκαλούσαν σύγχυση και αποδιοργάνωση στον κυβερνητικό μηχανισμό.

Ο ίδιος ο Μασκ, όταν ρωτήθηκε σχετικά, δεν έκρυψε την πρόθεσή του να αποχωρήσει, αφήνοντας να εννοηθεί ότι έχει φέρει εις πέρας την αποστολή του. Ο Τραμπ, από την πλευρά του, προανήγγειλε ουσιαστικά την αλλαγή κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου στις 24 Μαρτίου, ενώ στη συνέχεια επαίνεσε δημόσια τον επιχειρηματία.

Το μέλλον μετά τον Λευκό Οίκο

Η αποχώρηση του Ίλον Μασκ από τη θέση του στο DOGE δεν σηματοδοτεί απαραίτητα και την αποχώρησή του από το πολιτικό προσκήνιο. Η επιρροή του – τόσο επιχειρηματικά όσο και επικοινωνιακά – παραμένει τεράστια. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι αν θα επιστρέψει πλήρως στην επιχειρηματική του δράση ή αν θα συνεχίσει να επηρεάζει τις πολιτικές εξελίξεις «από τα παρασκήνια».

Σοβαρές αναταράξεις στις ελληνικές εξαγωγές αναμένεται να προκαλέσει η απόφαση της αμερικανικής κυβέρνησης να επιβάλει δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα, με την Ελλάδα να βρίσκεται στο επίκεντρο της επίπτωσης, σε μια περίοδο που οι ΗΠΑ αποκτούσαν διαρκώς μεγαλύτερη σημασία ως εξαγωγικός προορισμός για τα ελληνικά προϊόντα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Πανελληνίου Συνδέσμου Εξαγωγέων (ΠΣΕ), η αξία των ελληνικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ το 2024 διαμορφώθηκε σε 2,411 δισ. ευρώ, με τις Ηνωμένες Πολιτείες να κατατάσσονται στην πέμπτη θέση των μεγαλύτερων εξαγωγικών προορισμών της χώρας. Μάλιστα, την περίοδο 2020-2024, οι ελληνικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ κατέγραψαν εντυπωσιακή μέση ετήσια αύξηση της τάξης του 20,4%, ενώ το μερίδιο των ΗΠΑ στο σύνολο των ελληνικών εξαγωγών αυξήθηκε από 3,75% σε 4,89%.

Ωστόσο, η επιβολή δασμών εκ μέρους της Ουάσινγκτον φέρνει δύο ειδών πλήγματα:

1. Άμεσο πλήγμα στην ανταγωνιστικότητα

Οι δασμοί καθιστούν τα ελληνικά προϊόντα ακριβότερα στην αμερικανική αγορά, γεγονός που τα καθιστά λιγότερο ανταγωνιστικά. Παρά τις προσπάθειες των ελληνικών επιχειρήσεων και των αντιπροσώπων τους στις ΗΠΑ να απορροφήσουν μέρος του κόστους, η τελική τιμή για τον καταναλωτή αναμένεται να αυξηθεί. Προϊόντα όπως οι ελιές, το ελαιόλαδο, το τσιμέντο, το αλουμίνιο, η φέτα και οι κομπόστες ροδάκινου είναι μεταξύ αυτών που αναμένεται να πληγούν περισσότερο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ΗΠΑ είναι η πέμπτη σημαντικότερη αγορά για τις εξαγωγές ελληνικής φέτας, ενώ η περίπτωση του κρασιού παραμένει ανοιχτή, καθώς γίνονται προσπάθειες από τον Σύνδεσμο Ελληνικού Οίνου (ΣΕΟ) να εξαιρεθεί από τα αντίμετρα της Ε.Ε. στο αμερικανικό κρασί και το μπέρμπον. Παρότι το ελληνικό κρασί δεν ανήκει στα 10 κορυφαία εξαγόμενα προϊόντα προς τις ΗΠΑ, η υψηλή μέση τιμή του στην αγορά προσδίδει προστιθέμενη αξία για τους παραγωγούς.

2. Έμμεσο πλήγμα μέσω Ευρώπης

Η δεύτερη απώλεια είναι πιο σύνθετη και αφορά τη γενικότερη επίπτωση στους εμπορικούς εταίρους της Ελλάδας εντός της Ε.Ε. Όπως τόνισε ο πρόεδρος του ΠΣΕ, Αλκιβιάδης Καλαμπόκης, το 65% των ελληνικών εξαγωγών κατευθύνεται προς χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Γερμανία, η Ιταλία και η Γαλλία. Η επιβολή δασμών στις ΗΠΑ αναμένεται να επιβαρύνει τις οικονομίες αυτών των χωρών, περιορίζοντας την αγοραστική δύναμη των καταναλωτών τους και, κατ’ επέκταση, τη ζήτηση για ελληνικά προϊόντα.

Πρόσφατη μελέτη της Εθνικής Τράπεζας εκτιμά ότι μια οριζόντια αύξηση των δασμών κατά 10% σε όλα τα ευρωπαϊκά προϊόντα που εξάγονται στις ΗΠΑ θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση των συνολικών ελληνικών εξαγωγών κατά 1,7% σε σταθερές τιμές και του ελληνικού ΑΕΠ κατά 0,4% μέχρι τα τέλη του 2026.

Αχτίδες αισιοδοξίας και επόμενα βήματα

Παρά τις αρνητικές εξελίξεις, οι εξαγωγείς διακρίνουν κάποιες ευκαιρίες. Η αυξανόμενη τάση των Αμερικανών καταναλωτών να επενδύουν σε ποιοτικά προϊόντα, ακόμη και με υψηλότερη τιμή, σε συνδυασμό με την ισχυροποίηση του δολαρίου έναντι του ευρώ, μπορεί να λειτουργήσουν αντισταθμιστικά.

Το μεγάλο στοίχημα για τις ελληνικές επιχειρήσεις, όπως υπογραμμίζει ο κ. Καλαμπόκης, είναι το άνοιγμα σε νέες αγορές εκτός Ε.Ε. – όπως οι αραβικές χώρες, η ΝΑ Ασία, η Ιαπωνία και ο Καναδάς – ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από ευμετάβλητους εμπορικούς εταίρους και γεωπολιτικές αναταράξεις.

Από τον Κήπο των Ρόδων στον Λευκό Οίκο, ο Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε ένα σαρωτικό πακέτο νέων δασμών, στο πλαίσιο της πολιτικής του για «οικονομική ανεξαρτησία» των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο πρώην πρόεδρος ανακοίνωσε την επιβολή δασμών σε δεκάδες χώρες, με στόχο, όπως είπε, να υπάρξει ισότιμη μεταχείριση απέναντι στις χώρες που επιβάλλουν δασμούς σε αμερικανικά προϊόντα.

«Αφού το κάνουν σε εμάς, θα το κάνουμε κι εμείς σε αυτούς», ανέφερε χαρακτηριστικά, παρουσιάζοντας τα μέτρα ως ιστορικής σημασίας.

Βαριά επιβάρυνση στην αυτοκινητοβιομηχανία

Ιδιαίτερα στοχευμένα εμφανίζονται τα μέτρα για τον τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας, όπου επιβάλλονται δασμοί 25% σε όλα τα εισαγόμενα αυτοκίνητα και ανταλλακτικά, ανεξαρτήτως προέλευσης.

Αναλυτικά οι νέοι δασμοί ανά χώρα

Στο πλαίσιο της νέας πολιτικής, επιβάλλονται οι εξής δασμοί:

Αντιδράσεις και ανησυχίες παγκοσμίως

Η ανακοίνωση του πρώην προέδρου έχει ήδη προκαλέσει ανησυχία στις διεθνείς αγορές, με πολλούς οικονομολόγους να κάνουν λόγο για αναβίωση εμπορικού πολέμου, ενώ ευρωπαϊκές και ασιατικές κυβερνήσεις μελετούν τα επόμενα βήματά τους.

Οι εμπορικές σχέσεις των ΗΠΑ με την Ε.Ε. και την Κίνα, δύο από τους μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους της χώρας, αναμένεται να δοκιμαστούν περαιτέρω, ενώ στον ορίζοντα βρίσκονται ενδεχόμενες αντίμετρα και νέες εντάσεις.

Από τον Κήπο των Ρόδων του Λευκού Οίκου, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε ένα σαρωτικό πακέτο νέων δασμών, κάνοντας λόγο για «αμοιβαία μέτρα» απέναντι σε χώρες που φορολογούν τα αμερικανικά προϊόντα.

«Αφού το κάνουν σε εμάς, θα το κάνουμε κι εμείς σε αυτούς», δήλωσε. Ο Τραμπ παρουσίασε τα μέτρα αυτά ως ένα βήμα προς την «οικονομική ανεξαρτησία» των ΗΠΑ, χαρακτηρίζοντάς τα ιστορικής σημασίας.

Συγκεκριμένα, σε ό,τι αφορά την αυτοκινητοβιομηχανία, ο πρόεδρος Τραμπ ανακοίνωσε την επιβολή δασμών 25% σε όλα τα εισαγόμενα αυτοκίνητα και ανταλλακτικά.

Κλιμακώνοντας την επιθετική δασμολογική πολιτική του, ανακοίνωσε δασμούς 20% στις εισαγωγές από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ακολούθως για τις εισαγωγές από τις παρακάτω χώρες: Κίνα (34%), Ινδία (26%), Νότια Κορέα (25%), Ιαπωνία (24%), Ηνωμένο Βασίλειο (10%), Βιετνάμ (46%), Ελβετία (31%), Καμπότζη (49%), Νότια Αφρική (30%), Ινδονησία (32%), Βραζιλία (10%), Σιγκαπούρη (10%). Για τις εισαγωγές από την Ταϊβάν, οι δασμοί θα είναι ύψους 32%.

Δείτε αναλυτικά τους πίνακες με τους δασμούς Τραμπ ανά χώρα:

protothema.gr

Για τον Ντόναλντ Τραμπ, η σημερινή ημέρα έχει συμβολικό χαρακτήρα: είναι η «Ημέρα Απελευθέρωσης» για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σε τελετή στον «Κήπο των Τριαντάφυλλων» του Λευκού Οίκου, αναμένεται να ανακοινώσει την άμεση επιβολή γενικευμένων και αμοιβαίων δασμών σε όλους τους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ. Πρόκειται για μια δραματική στροφή στον πυρήνα της εμπορικής πολιτικής της χώρας που απειλεί να τινάξει στον αέρα το μεταπολεμικό σύστημα ελεύθερου εμπορίου.

Στόχος του πρώην προέδρου είναι διπλός: αφενός να επαναφέρει την παραγωγή στις ΗΠΑ και αφετέρου να χρηματοδοτήσει φορολογικές ελαφρύνσεις, ενόψει των προσεχών εκλογών. Όμως το στοίχημα είναι μεγάλο και οι επιπτώσεις δυνητικά παγκόσμιες.

Οι εμπορικές εντάσεις και τα δασμολογικά «παράπονα» των ΗΠΑ

Στο επίκεντρο της νέας στρατηγικής βρίσκεται η άποψη ότι οι ΗΠΑ έχουν πέσει θύμα αθέμιτων εμπορικών πρακτικών. Η παρακάτω ανάλυση αποτυπώνει την εκτίμηση για τους δασμολογικούς συντελεστές που θα μπορούσαν να επιβληθούν σε βασικούς εμπορικούς εταίρους, με βάση το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ και άλλους παράγοντες, όπως ΦΠΑ και μη δασμολογικά εμπόδια:

Οι υψηλότερες εκτιμώμενες επιβαρύνσεις προκύπτουν για την Κίνα, την Ιταλία, το Βιετνάμ και την Ινδία. Η Ευρώπη και η Ασία εμφανίζονται επίσης εκτεθειμένες, με σημαντικές μη δασμολογικές στρεβλώσεις και διαφορές ΦΠΑ.

 Εκρηκτική αύξηση των δασμών στο υψηλότερο επίπεδο από το 1800

Σύμφωνα με τις προβλέψεις, εάν εφαρμοστούν πλήρως οι αμοιβαίοι δασμοί, το μέσο επίπεδο δασμών στα εισαγόμενα αγαθά στις ΗΠΑ θα μπορούσε να φτάσει σε ιστορικά υψηλά – ακόμη και πάνω από το επίπεδο του νόμου Smoot-Hawley του 1930, που θεωρείται ιστορικό παράδειγμα αποτυχημένου προστατευτισμού.

Η εκτίναξη του δασμολογικού συντελεστή σε περίπου 35% μέσα σε ελάχιστο χρόνο αναβιώνει φόβους για εμπορικούς πολέμους και στασιμοπληθωρισμό.

Η διεθνής αντίδραση και οι ανησυχίες

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ήδη εξετάζει σχέδιο αντίποινων, με την πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να δηλώνει πως «όλα τα μέσα είναι στο τραπέζι». Αντίστοιχα, ο Καναδάς επαναπροσδιορίζει τις σχέσεις του με τις ΗΠΑ, ενώ ο επιχειρηματικός κόσμος στις ΗΠΑ εμφανίζεται διχασμένος.

Η καταναλωτική εμπιστοσύνη έχει ήδη υποχωρήσει, ενώ οι διεθνείς αναλυτές προειδοποιούν για επιβράδυνση της παγκόσμιας ανάπτυξης, πληθωριστικές πιέσεις και καθυστέρηση επενδυτικών σχεδίων. Το φάσμα μιας νέας ύφεσης, με τα χαρακτηριστικά της δεκαετίας του 1970 ή του 2008, είναι πλέον ορατό.

Προς μια νέα εποχή ή έναν παγκόσμιο εμπορικό εφιάλτη;

Η στρατηγική Τραμπ συνιστά ριζική απομάκρυνση από το σύστημα που οι ΗΠΑ οι ίδιες οικοδόμησαν μεταπολεμικά. Η έμφαση στη διμερή πίεση έναντι των πολυμερών θεσμών αλλάζει τους κανόνες του παιχνιδιού. Όμως η αβεβαιότητα κυριαρχεί.

Το αν οι δασμοί θα φέρουν επενδύσεις ή ύφεση, ανάπτυξη ή στασιμότητα, παραμένει το μεγάλο ερώτημα. Η ιστορία, πάντως, προειδοποιεί. Και αυτή τη φορά, όλος ο κόσμος παρακολουθεί.

Αντίστροφη μέτρηση για την ανακοίνωση των δασμών από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, η οποία θα πραγματοποιηθεί αύριο Τετάρτη σε εκδήλωση στο Rose Garden του Λευκού Οίκου, όπου θα παραβρεθούν και μέλη του υπουργικού συμβουλίου.

Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑΣκοτ Μπέσεντ δήλωσε σε συνέντευξή του στο Fox News ότι η ανακοίνωση των δασμών θα γίνει στις 3 μ.μ. ώρα Ουάσινγκτον (22:00 ώρα Ελλάδας).

Η Λέβιτ αρνήθηκε να δώσει λεπτομέρειες όταν ρωτήθηκε σχετικά με το ποσοστό των αμοιβαίων δασμών και ποιες χώρες θα πληγούν. Είπε ότι «δεν υπάρχουν εξαιρέσεις αυτή τη στιγμή», όταν ρωτήθηκε αν θα εφαρμοστούν χαμηλότεροι δασμοί σε προϊόντα που χρησιμοποιούνται από Αμερικανούς αγρότες.

Ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους την Κυριακή ότι σχεδιάζει να ξεκινήσει αμοιβαίους δασμούς σε «όλες τις χώρες», αντικρούοντας τις εικασίες ότι θα μπορούσε να περιορίσει το αρχικό πεδίο εφαρμογής της ανακοίνωσής του στις 2 Απριλίου.

«Είναι αμοιβαίοι. Οπότε ό,τι μας χρεώνουν, το χρεώνουμε κι εμείς, αλλά είμαστε πιο ευγενικοί από ό,τι αυτοί», είπε. «Μας εκμεταλλεύτηκαν και θα είμαστε πολύ καλοί σε σύγκριση με αυτό που ήταν εκείνοι. Τα νούμερα θα είναι χαμηλότερα από αυτά που μας χρέωναν, και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι σημαντικά χαμηλότερα».

Νωρίτερα, η εκπρόσωπος του Τραμπ επισήμανε παραδείγματα δασμολογικών συντελεστών από την Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ιαπωνία, την Ινδία και τον Καναδά μιλώντας σε δημοσιογράφους, υποδηλώνοντας ότι οι εν λόγω οντότητες είναι πιθανό να είναι μεταξύ των στόχων των νέων εισφορών του προέδρου.

«Αυτό καθιστά πρακτικά αδύνατη την εισαγωγή αμερικανικών προϊόντων σε αυτές τις αγορές και έχει θέσει πολλούς Αμερικανούς εκτός επιχειρήσεων και εκτός εργασίας τις τελευταίες δεκαετίες», δήλωσε η Λέβιτ.

Η ανακοίνωση των δασμών την Τετάρτη ακολουθεί την επιβολή δασμών σε Καναδά, Μεξικό και Κίνα -τους τρεις μεγαλύτερους εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ– καθώς και στα αυτοκίνητα, τον χάλυβα και το αλουμίνιο. Οι εισαγωγικοί φόροι στον χαλκό θα μπορούσαν να έρθουν μέσα σε αρκετές εβδομάδες. Ο Τραμπ έχει επίσης απειλήσει με δασμούς στις εισαγωγές φαρμάκων, ημιαγωγών και ξυλείας.

Η αβεβαιότητα γύρω από τα σχέδιά του, τα οποία συχνά αλλάζουν και υπόκεινται σε περικοπές της τελευταίας στιγμής, έχουν προκαλέσει φόβους ότι θα μπορούσαν να τινάξουν στον αέρα τις αλυσίδες εφοδιασμού και να αυξήσουν τις τιμές για τους Αμερικανούς καταναλωτές. Αυτή η ανησυχία τροφοδότησε μια εβδομαδιαία πώληση στη Wall Street που επεκτάθηκε και τη Δευτέρα.

Πηγή:protothema.gr

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, τράβηξε για άλλη μια φορά την προσοχή του κόσμου με δηλώσεις του από το Οβάλ Γραφείο το βράδυ της Δευτέρας, δημιουργώντας αγωνία σχετικά με την επικείμενη εφαρμογή της πολιτικής των δασμών στις 2 Απριλίου, την οποία αποκαλεί «Ημέρα Απελευθέρωσης». Ο Τραμπ, ο οποίος ενστερνίζεται μια οικονομική θεώρηση εμπνευσμένη από τον 19ο αιώνα, απειλεί να ταράξει τη σύγχρονη παγκόσμια οικονομία.

Εναλλαγή απειλών και υποσχέσεων

Μέσα σε λίγα λεπτά, ο αμερικανός πρόεδρος εξαπέλυσε απειλές εναντίον εμπορικών εταίρων που, όπως ισχυρίζεται, εκμεταλλεύονται τις ΗΠΑ, ενώ στη συνέχεια άλλαξε τόνο, διαβεβαιώνοντας πως θα είναι «ευγενικός». Η αστάθεια των δηλώσεών του προκαλεί αβεβαιότητα στις αγορές, οι οποίες έχουν ήδη υποστεί αναταράξεις.

Η παρουσία του Kid Rock και η εμμονή στους δασμούς

Το σκηνικό απέκτησε ακόμα πιο σουρεαλιστική διάσταση με την παρουσία του τραγουδιστή Kid Rock, ντυμένου με ένα αστραφτερό κοστούμι στα χρώματα της αμερικανικής σημαίας. Ο καλλιτέχνης συμμετείχε στην παρουσίαση ενός εκτελεστικού διατάγματος για την πάταξη της αισχροκέρδειας από τις πωλήσεις εισιτηρίων, αλλά ο πρόεδρος είχε διαφορετική προτεραιότητα: την οικονομική του πολιτική.

Όπως αναφέρει το CNN, η επιμονή του Τραμπ στη χρήση δασμών ως βασικό όπλο οικονομικής πολιτικής χρονολογείται από τη δεκαετία του 1980, όταν θεωρούσε ότι η Ιαπωνία απειλούσε την αμερικανική ευημερία. Σήμερα, στοχεύει κυρίως την Κίνα και την Ευρωπαϊκή Ένωση, αμφισβητώντας τη σχέση των ΗΠΑ με παλιούς συμμάχους.

Μεγαλοπρεπής ανακοίνωση την Τετάρτη

Ο πρόεδρος έχει ζητήσει από τους συνεργάτες του να οργανώσουν μια θεαματική εκδήλωση την Τετάρτη στον Κήπο των Ρόδων του Λευκού Οίκου, όπου θα αποκαλύψει λεπτομέρειες για τους δασμούς. Ωστόσο, δεδομένης της αστάθειας των προηγούμενων δηλώσεών του, κανείς δεν γνωρίζει τι ακριβώς θα ανακοινώσει.

Η λογική πίσω από την επιβολή δασμών είναι η προστασία της εγχώριας βιομηχανίας, καθιστώντας τα ξένα προϊόντα λιγότερο ανταγωνιστικά. Παρότι σε ορισμένες περιπτώσεις η στρατηγική χρήση τους μπορεί να ωφελήσει κρίσιμους τομείς, όπως η χαλυβουργία, η αδιάκριτη επιβολή δασμών εγκυμονεί σοβαρούς οικονομικούς κινδύνους, αυξάνοντας το κόστος ζωής και ενδεχομένως οδηγώντας σε ύφεση.

Οι ανησυχίες στο Κογκρέσο και τη Wall Street

Η αβεβαιότητα γύρω από τους δασμούς έχει οδηγήσει τις αγορές στο χειρότερο ξεκίνημα έτους από το 2022. Ακόμα και Ρεπουμπλικάνοι γερουσιαστές εκφράζουν επιφυλάξεις, ελπίζοντας ότι ο Τραμπ μπλοφάρει για να διαπραγματευτεί καλύτερους όρους με άλλες χώρες.

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, τόνισε ότι ο πρόεδρος βασίζεται σε ομάδα έμπειρων συμβούλων, συμπεριλαμβανομένων του υπουργού Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, του υπουργού Εμπορίου, Χάουαρντ Λάτνικ, και του συμβούλου εμπορίου, Πίτερ Ναβάρο.

Ωστόσο, ορισμένοι αναλυτές φοβούνται ότι οι νέοι συνεργάτες του Τραμπ δεν θα τον αμφισβητήσουν, επιτρέποντάς του να υλοποιήσει πολιτικές που αποκλίνουν από τη μέχρι τώρα οικονομική παράδοση των ΗΠΑ.

Ο αντίκτυπος στους συμμάχους και στην αμερικανική οικονομία

Πέρα από τις ανησυχίες των αγορών, οι δασμοί προκαλούν ανησυχία και μεταξύ των συμμάχων των ΗΠΑ. Η γερουσιαστής Σούζαν Κόλινς προειδοποίησε για τις συνέπειες των δασμών στον Καναδά, υπογραμμίζοντας ότι θα πλήξουν προϊόντα όπως οι πατάτες, οι αστακοί και τα μύρτιλα της πολιτείας της, του Μέιν.

Ο γερουσιαστής Ρον Τζόνσον από το Ουισκόνσιν δήλωσε ότι, αν και ο Τραμπ έχει χρησιμοποιήσει τους δασμούς στο παρελθόν ως διαπραγματευτικό όπλο, είναι επιφυλακτικός για τις νέες του κινήσεις.

Η αναποφάσιστη στάση του Τραμπ

Τη Δευτέρα το βράδυ, ο πρόεδρος έδωσε αντικρουόμενα μηνύματα, λέγοντας πως οι δασμοί μπορεί να μην είναι τόσο σκληροί όσο φοβούνται πολλοί. «Θα είμαστε πολύ καλοί. Θα είμαστε πολύ ευγενικοί», δήλωσε, προτού αναφερθεί σε έναν άγνωστο συνομιλητή που τον χαρακτήρισε «ευγενικό άνθρωπο».

Ωστόσο, μέσα στην ίδια ομιλία, ο Τραμπ επέστρεψε στη γνώριμη ρητορική του, κατηγορώντας άλλες χώρες ότι «εκμεταλλεύονται» τις ΗΠΑ εδώ και 50 χρόνια. Δήλωσε επίσης ότι αδιαφορεί για τις πιθανές αυξήσεις στις τιμές των αυτοκινήτων λόγω των δασμών, δείχνοντας αποκομμένος από την αυξανόμενη ανησυχία του αμερικανικού λαού.

Η «απελευθέρωση της Αμερικής» και οι συνέπειες

«Ο όρος που μου αρέσει περισσότερο είναι “η απελευθέρωση της Αμερικής”», δήλωσε ο πρόεδρος, υπονοώντας ότι ξεκινά μια νέα εποχή οικονομικής πολιτικής.

Το αν αυτή η «απελευθέρωση» θα φέρει ανάπτυξη ή οικονομική καταστροφή παραμένει προς το παρόν αβέβαιο.

Πηγή:newsbeast.gr

Ο Αμερικανός πρόεδρος εκτίμησε ότι ο Ρώσος ηγέτης θα τηρήσει τη δέσμευσή του για κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία.

Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε τη Δευτέρα ότι πιστεύει πως ο Βλαντίμιρ Πούτιν θα «κάνει αυτό που του αναλογεί» για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, επαναφέροντας το θέμα της ειρηνευτικής συμφωνίας, μία ημέρα αφού εξέφρασε δημόσια την έντονη δυσαρέσκειά του για την πορεία των διαπραγματεύσεων.

Σε δηλώσεις του στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε:
«Νομίζω πως θα εκπληρώσει όσα μου είπε. Θα κάνει αυτό που του αναλογεί στο πλαίσιο της συμφωνίας. Και ελπίζω πως και ο Ζελένσκι θα σταθεί στο ύψος των περιστάσεων.»

Ο Τραμπ, προσπαθώντας να υλοποιήσει τις προεκλογικές του δεσμεύσεις, ασκεί πίεση για γρήγορο τερματισμό της σύγκρουσης, αν και οι συνομιλίες μέχρι σήμερα δεν έχουν φέρει ουσιαστική πρόοδο.

Την Κυριακή, σε συνέντευξή του στο NBC News, είχε εμφανιστεί ιδιαίτερα εκνευρισμένος, επικρίνοντας την επιφυλακτικότητα του Πούτιν και αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων κυρώσεων στη Ρωσία, ειδικά στο πετρέλαιο, υπό μορφή δασμών. Παράλληλα, δήλωσε πως «δεν θέλει» να επιβάλει δασμούς, αλλά «θα το πράξει αν ο Πούτιν δεν ανταποκριθεί».

Πρόταση Πούτιν για μεταβατική κυβέρνηση στην Ουκρανία

Την ίδια στιγμή, ο Ρώσος πρόεδρος πρότεινε —μέσω δήλωσης της Παρασκευής— τον σχηματισμό μεταβατικής κυβέρνησης στην Ουκρανία υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, με στόχο τη διεξαγωγή «δημοκρατικών εκλογών» και μετέπειτα ειρηνευτικές συνομιλίες.

Ωστόσο, την Κυριακή, ο Τραμπ χαμήλωσε τον τόνο έναντι του Πούτιν, ενώ επέκρινε τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, κατηγορώντας τον ότι ενδέχεται να υπαναχωρήσει από συμφωνία με τις ΗΠΑ για την εκμετάλλευση των σπάνιων γαιών της Ουκρανίας.

Ακραία καιρικά φαινόμενα έπληξαν τη Μύκονο, μετατρέποντας τους δρόμους σε ορμητικά ποτάμια.

Συγκίνηση, υπερηφάνεια και δυναμική παρουσία της Ομογένειας στη Νέα Υόρκη

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ – Η καρδιά του Ελληνισμού χτύπησε δυνατά την Κυριακή στη Νέα Υόρκη, με τη μεγαλειώδη παρέλαση για την 204η Επέτειο της Ελληνικής Επανάστασης να μεταμορφώνει τη θρυλική 5η Λεωφόρο σε έναν γαλανόλευκο ποταμό υπερηφάνειας και εθνικής ταυτότητας. Παρά τις δύσκολες καιρικές συνθήκες, η συμμετοχή της Ομογένειας ξεπέρασε κάθε προσδοκία, δημιουργώντας ένα σκηνικό που θύμισε τις χρυσές εποχές της παρελάσεως.

Οι εκδηλώσεις ξεκίνησαν νωρίτερα την ίδια ημέρα, με την καθιερωμένη Δοξολογία στον Καθεδρικό Ιερό Ναό Αγίας Τριάδος στο Μανχάταν. Στην τελετή χοροστάτησε ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ. Ελπιδοφόρος, πλαισιωμένος από τον Μητροπολίτη Πατρών κ. Χρυσόστομο, ενώ παρόν ήταν και Άγημα των Ευζώνων της Προεδρικής Φρουράς. Ακολούθησε το επίσημο πρόγευμα στο ξενοδοχείο Pierre, όπου η Επιτροπή Παρέλασης τίμησε τους Μεγάλους Ευεργέτες και Τελετάρχες της διοργάνωσης. Ανάμεσά τους, ο Βαγγέλης Μαρινάκης, που εξήρε τη διαχρονική προσφορά της Ελληνοαμερικανικής κοινότητας, ενώ παρών ήταν και ο πρώην Δήμαρχος Νέας Υόρκης, Μπιλ ντε Μπλάζιο.

Η παρέλαση ξεκίνησε στις 13:30 και διήρκεσε περισσότερες από τρεισήμισι ώρες, με πάνω από 120 Συλλόγους, Σωματεία και Ενορίες, 52 άρματα και μπάντες, να συνθέτουν ένα πολύχρωμο μωσαϊκό ελληνικής υπερηφάνειας. Η έναρξη έγινε με τη Σημαία της Ακρόπολης, ακολουθούμενη από το Άγημα των Ευζώνων, που απέσπασε θερμά χειροκροτήματα.

Παρέλαση επισήμων και πολιτικών

Στην πρώτη γραμμή της παρέλασης βρέθηκαν οι επίσημοι, με τον Βαγγέλη Μαρινάκη και τον Μητροπολίτη Πατρών Χρυσόστομο ως Μεγάλους Τελετάρχες. Τιμητικοί τελετάρχες ήταν ο Χριστόφορος Παπακαλιάτης και ο Πύρρος Δήμας. Παρόντες επίσης ήταν ο πρώην Πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα, Γιώργος Τσούνης, η Πρέσβης της Ελλάδας στην Ουάσιγκτον Αικατερίνη Νασίκα, η Γενική Πρόξενος Ιφιγένεια Καναρά, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης και πολλοί Έλληνες και Αμερικανοί αξιωματούχοι, όπως ο Γερουσιαστής Τσακ Σούμερ και η Ομοσπονδιακή Βουλευτής Νικόλ Μαλλιωτάκη. Συγκινητική ήταν η παρουσία του Δημάρχου Νέας Υόρκης, Έρικ Άνταμς, ο οποίος παρήλασε κρατώντας ελληνική σημαία.

Δυναμική συμμετοχή κοινοτήτων και συλλόγων

Οι Ελληνοαμερικανοί ένστολοι του NYPD και της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας παρέλασαν με συγκίνηση, ενώ δεκάδες πολιτιστικοί σύλλογοι από όλη την Ανατολική Ακτή παρέδωσαν μαθήματα παράδοσης: Κρητικοί με πεντοζάλη, Πόντιοι, Θεσσαλοί, Αρκάδες, Χιώτες, Κύπριοι, Μακεδόνες και πολλοί άλλοι. Σημαντική και η παρουσία των ελληνορθόδοξων κοινοτήτων, που ταξίδεψαν από μακρινές περιοχές για να συμμετάσχουν στην εθνική εορτή.

Το “Τμήμα 57” και το μήνυμα για τα Τέμπη

Ξεχωριστή θέση κατείχε το “Τμήμα 57”, αφιερωμένο στα θύματα της τραγωδίας των Τεμπών. Με συνθήματα και πλακάτ, περίπου 100 ομογενείς – μεταξύ τους φοιτητές και εκπρόσωποι της οργανωμένης Ομογένειας – διεκδίκησαν δικαιοσύνη και απόδοση ευθυνών. Μπροστά στην εξέδρα των επισήμων, διάβασαν ένα προς ένα τα ονόματα των θυμάτων, προκαλώντας συγκίνηση και αποσπώντας θερμά χειροκροτήματα.

Στιγμές λάμψης και συγκίνησης

Μεταξύ των αρμάτων ξεχώρισε αυτό του Ολυμπιακού, με τα τρόπαια του Europa Conference League και Youth League να φιλοξενούνται εντυπωσιακά πάνω στο όχημα, ενώ τα μέλη του Συνδέσμου Φιλάθλων Νέας Υόρκης απέδωσαν φόρο τιμής στον πρόεδρο του συλλόγου, Βαγγέλη Μαρινάκη. Τους εθνικούς ύμνους Ελλάδας και ΗΠΑ απέδωσε με ξεχωριστή συγκίνηση η ερμηνεύτρια Ευαγγελία, ενώ την τηλεοπτική μετάδοση ανέλαβε ο σταθμός MEGA, με παρουσιαστή τον Πέτρο Κασφίκη και παραγωγή από τη Γιάννα Νταρίλη.

Στη διαχείριση της ανθρωπιστικής κρίσης μετατοπίζεται σταδιακά η προσοχή στο Μιανμάρ καθώς οι ελπίδες να βρεθούν ζωντανοί οι εγκλωβισμένοι πάνω από 48 ώρες μετά τον καταστροφικό σεισμό των 7,7 Ρίχτερ (τον μεγαλύτερο στη χώρα μετά από έναν αιώνα), λιγοστεύουν επικίνδυνα.

Ο μέχρι τώρα απολογισμός κάνει λόγο για 1.644 νεκρούς, 3.408 τραυματίες και 139 αγνοούμενους, πάντα με δεδομένο πως τα συγκεκριμένα νούμερα ενδέχρται να διαφέρουν, καθώς η χούντα της Μιανμάρ ελέγχει ασφυκτικά τη ροή των πληροφοριών προς το εξωτερικό. Παράλληλα, για έξι νεκρούς και δεκάδες αγνοούμενους κάνουν λόγο και οι αρχές της γειτονικής Ταϊλάνδης, που επίσης επηρεάστηκε από τον μεγάλο σεισμό.

Εξάλλου, η έκκληση της χούντας σε όλες τις χώρες και τους οργανισμούς να βρεθούν στην Μιανμάρ και να βοηθήσουν με κάθε τρόπο στην διαχείριση της καταστροφής μαρτυρά και την αδυναμία της χώρας να αντεπεξέλθει και το μέγεθος του προβλήματος.

Δεκάδες -αν όχι και εκατοντάδες – χιλιάδες είναι εκείνοι που έμειναν για δεύτερη νύχτα στην ύπαιθρο, καθώς δεν είχαν ηλεκτρικό ρεύμα ή πρόσβαση σε επικοινωνίες λόγω του σεισμού.

Μαρτυρίες από τους κατοίκους λένε ότι τα νοσοκομεία είναι στα όριά τους – «ακόμη και αν βρούμε τους εγκλωβισμένους ζωντανούς δεν μπορούν τα νοσοκομεία να τους περιθάλψουν», λένε. «Προσπάθησα, έβγαλα τρεις νεκρούς από τα ερείπια, ο τέταρτος ήταν ζωντανός αλλά πέθανε στα χέρια μου», προσθέτει άλλη μια μαρτυρία.

Έτσι, αυτό που απομένει είναι ένα μικρό θαύμα, όπως αυτό στη Μανταλέι όπου βρέθηκε ζωντανή μια γυναίκα έπειτα από 30 ώρες στα ερείπια. Για άλλους οι ελπίδες είναι πια ελάχιστες.

Σε άλλη περίπτωση, στην ίδια πόλη οι συγγενείς ψάχνουν στα χαλάσματα κάποιο ίχνος από τους επιζώντες. Σε εξαώροφο κτίριο που φιλοξενούσε ιδιωτικό λύκειο, κατέρρευσε μέσα σε δευτερόλεπτα, τουλάχιστον επτά άνθρωποι – δύο εκπαιδευτικοί και πέντε μαθητές – παραμένουν παγιδευμένοι στο εσωτερικό του. Άλλοι επτά σκοτώθηκαν και δύο ανασύρθηκαν ζωντανοί ώρες μετά τον σεισμό.

Στο σχολείο φοιτούσαν περίπου 200 μαθητές, ηλικίας 12-15 ετών. Το τρίμηνο είχε τελειώσει και, ευτυχώς, οι περισσότεροι από αυτούς είχαν φύγει. Όσοι βρίσκονταν στο ένα από τα δύο κτίρια του πρόλαβαν να φύγουν. Εκείνοι που βρίσκονταν στο άλλο και έκαναν πρόβες χορού για την επικείμενη γιορτή του νερού, το παραδοσιακό νέο έτος στη Μιανμάρ, παγιδεύτηκαν στα ερείπια.

Με αφορμή τον ισχυρό σεισμό στην Μιανμάρ, ο Άκης Τσελέντης σε δημοσίευσή του αναφέρθηκε στο πώς οι μακρινοί και ισχυροί σεισμοί επηρεάζουν την Ελλάδα

Μετά τον ισχυρό σεισμό που σημειώθηκε με επίκεντρο την Μιανμάρ, ανάρτηση έκανε ο σεισμολόγος Άκης Τσελέντης, για το πώς η Ελλάδα μπορεί να επηρεαστεί από μακρινές, αλλά ιδιαίτερα ισχυρές σεισμικές δονήσεις.

Υπενθυμίζεται ότι από τον σεισμό έχουν χάσει τη ζωή τους τουλάχιστον 1.000 άνθρωποι, πάνω από 2.300 έχουν τραυματιστεί και αρκετοί αγνοούνται.

Όπως τόνισε ο κ. Τσελέντης, ακόμα σεισμοί μεγέθους 7,5 έως 8 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, μπορούν να επηρεάσουν τα πολύ ψηλά κτίρια, μεγάλες γέφυρες, αγωγούς παροχής φυσικού αερίου, ανεμογεννήτριες και άλλες κατασκευές της Ελλάδας.

Η ανάρτηση που έκανε ο Άκης Τσελέντης για τον σεισμό
«Κινδυνεύει η χώρα μας από αντίστοιχους μακρινούς σεισμούς που μπορεί σε βάθος χρόνου να συμβούν στο Ελληνικό τόξο; (Εκεί που η Ευρασιατική πλάκα συγκρούεται Νότια της Κρήτης με την Αφρικανική);;; Δυστυχώς Ναι!»

Ο λόγος που έπεσαν ουρανοξύστες στην Bakong σε απόσταση 1400 χιλιομέτρων μακριά από το επίκεντρο ήταν κυρίως γιατί τα σεισμικά κύματα που έφθασαν στην Bakong λόγω της μεγάλης διαδρομής τουs μέσα από το γήινο φλοιό έχασαν τις υψηλές συχνότητες έμειναν με τις χαμηλές (δηλ μεγάλες περιόδους) και συντόνισαν τα κτήρια (τα ψηλά) που έχουν μεγάλες ιδιοπεριόδους.

Επιπλέον λόγω του πολύ μικρού εστιακού βάθους δημιουργήθηκε μια ειδική κατηγορία σεισμικών κυμάτων, τα επιφανειακά κύματα τα οποία έχουν πολύ μεγάλες περιόδους και διαδίδονται στην επιφάνεια του εδάφους σε πολύ μεγάλες αποστάσεις.

Αυτό πρέπει να μας προβληματίσει για την Ελλάδα, γιατί μακρινοί σεισμοί 7.5-8.0R που είναι το δυναμικό του ελληνικού τόξου μπορούν να επηρεάσουν τα πολύ ψηλά κτίρια, μεγάλες γέφυρες, αγωγούς παροχής φυσικού αερίου, ανεμογεννήτριες, και άλλες μεγάλων ιδιοπεριόδων κατασκευές.

Κάπως έτσι εξηγείται το ότι με τον σεισμό του ’81 επλήγησαν κυρίως πολυώροφες πολυκατοικίες στην Αθήνα και μάλιστα ο τελευταίος όροφος πάνω, σε αντίθεση με τον σεισμό του ’99 που χτυπήθηκαν κυρίως μονοκατοικίες που δεν ήταν τόσο καλά χτισμένες και κάποιες βέβαια πολυκατοικίες αλλά οι ζημιές έγιναν μεταξύ ισογείου και πρώτου ορόφου και όχι στους τελευταίους όπως με τον σεισμό του ’81.

Θυμηθείτε επίσης και τον 7άρι από τα Κύθηρα τα Θεοφάνεια του 2006. Όπου δονήθηκε όλοι η χώρα σχεδόν το ίδιο και μάλιστα και μέσα στην Αθήνα σε ψηλά κτίρια έπεσαν μπιμπελό και διάφορα άλλα μικροαντικείμενα από σύνθετα παρότι ήταν σε απόσταση άνω των 200 km…

Δηλαδή η διαφορά είναι ότι σε τέτοιου είδους σεισμούς έχουμε μεγάλη χαμηλόσυχνη ταλάντωση του εδάφους αλλά όχι με μεγάλη επιτάχυνση, σε αντίθεση με τοπικούς και επιφανειακούς σεισμούς που έχουν μεγάλες υψίσυχνες εδαφικές κινήσεις και επιταχύνσεις…».

​Η Ευρωπαϊκή Ένωση καλεί τους πολίτες να διατηρούν προμήθειες για τουλάχιστον 72 ώρες, προκειμένου να είναι προετοιμασμένοι για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, όπως πλημμύρες, πυρκαγιές, πανδημίες ή στρατιωτικές επιθέσεις.

Σύμφωνα με τη νέα στρατηγική ετοιμότητας που ανακοινώθηκε στις 26 Μαρτίου 2025, οι πολίτες ενθαρρύνονται να δημιουργήσουν οικογενειακά σχέδια έκτακτης ανάγκης και να αποθηκεύσουν βασικά είδη. Η επίτροπος της ΕΕ, Χατζά Λαχμπίμπ, παρουσίασε μέσω βίντεο τα απαραίτητα αντικείμενα που πρέπει να περιέχει μια τσάντα έκτακτης ανάγκης, όπως έγγραφα ταυτότητας σε αδιάβροχες θήκες, κονσέρβες, εμφιαλωμένο νερό, σπίρτα, πολυεργαλείο, χρήματα, τράπουλα, φάρμακα και ραδιόφωνο.

Η στρατηγική αυτή στοχεύει στη βελτίωση του συντονισμού και της ενημέρωσης του κοινού, δεδομένων των αυξανόμενων απειλών από ακραία καιρικά φαινόμενα, πανδημίες, κυβερνοεπιθέσεις και στρατιωτικές εισβολές. Η Επιτροπή προτείνει επίσης την καθιέρωση μιας πανευρωπαϊκής ημέρας ετοιμότητας, την ένταξη σχετικών θεμάτων στα σχολικά προγράμματα και τη δημιουργία στρατηγικών αποθεμάτων πρώτων υλών, καταφυγίων και τροφίμων.

Παρόλο που η ΕΕ δεν έχει άμεση αρμοδιότητα σε στρατιωτικά ή πολιτικά θέματα, ανέλαβε πιο ενεργό ρόλο στην αντιμετώπιση κρίσεων μετά την πανδημία, προωθώντας κοινές αγορές εμβολίων και ιατρικού εξοπλισμού. Η αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ροξάνα Μίνζατου, τόνισε τη σημασία της προετοιμασίας για τη μείωση των επιπτώσεων και του κόστους σε περίπτωση κρίσης, επισημαίνοντας ότι η παρατεταμένη ειρήνη έχει δημιουργήσει στους πολίτες την αίσθηση ότι δεν θα συμβεί κάτι κακό στην Ευρώπη.

Στις 28 Μαρτίου 2025, οι τουρκικές αρχές προχώρησαν στη σύλληψη του Μεχμέτ Πεχλιβάν, δικηγόρου του δημάρχου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου. Ο Ιμάμογλου ανακοίνωσε τη σύλληψη μέσω ανάρτησής του στον λογαριασμό του στο Χ (πρώην Twitter), καταγγέλλοντας τις αρχές για ψευδείς κατηγορίες και κάνοντας λόγο για «νόμιμο πραξικόπημα» κατά της δημοκρατίας. Ζήτησε την άμεση απελευθέρωση του δικηγόρου του.​

Η σύλληψη του Πεχλιβάν έρχεται σε συνέχεια της προφυλάκισης του ίδιου του Ιμάμογλου, ο οποίος κατηγορείται για διαφθορά και διασυνδέσεις με το απαγορευμένο Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK). Οι εξελίξεις αυτές έχουν προκαλέσει μαζικές διαδηλώσεις στην Τουρκία, με χιλιάδες πολίτες να εκφράζουν την αντίθεσή τους στις ενέργειες των αρχών.

​

Στις 28 Μαρτίου 2025, ισχυρός σεισμός μεγέθους 7,7 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ έπληξε τη Μιανμάρ, προκαλώντας εκτεταμένες ζημιές και απώλειες ανθρώπινων ζωών. Σύμφωνα με τις πρώτες αναφορές, τρεις άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από την κατάρρευση τζαμιού, ενώ δεκάδες άλλοι τραυματίστηκαν.​

Ο σεισμός έγινε αισθητός και σε γειτονικές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ταϊλάνδης. Στην Μπανγκόκ, 43 εργάτες παγιδεύτηκαν σε υπό κατασκευή ουρανοξύστη λόγω της δόνησης. Οι αρχές καταβάλλουν προσπάθειες για τον απεγκλωβισμό τους, ενώ οι επιχειρήσεις διάσωσης βρίσκονται σε εξέλιξη.​

Βίντεο που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτυπώνουν το μέγεθος της καταστροφής, με κτίρια να καταρρέουν και δρόμους να υποχωρούν. Οι εικόνες δείχνουν ανθρώπους να τρέχουν πανικόβλητοι, προσπαθώντας να βρουν ασφαλές καταφύγιο.​

Οι αρχές της Μιανμάρ και των γειτονικών χωρών βρίσκονται σε κατάσταση συναγερμού, αξιολογώντας τις ζημιές και παρέχοντας βοήθεια στους πληγέντες. Οι σεισμολόγοι παρακολουθούν την κατάσταση για πιθανές μετασεισμικές δονήσεις, ενώ οι κάτοικοι καλούνται να παραμείνουν σε επαγρύπνηση.

Κυκλοφοριακό «κομφούζιο» στους δρόμους της Μπανγκόκ μετά τον σεισμό

28/03/2025 11:44

Στους δρόμους οι άνθρωποι στην Μπανγκόκ μετά τον ισχυρό σεισμό

28/03/2025 11:23

Δρόμοι «χωρίστηκαν» στα δύο στη Μιανμάρ

28/03/2025 10:57

ΠΗΓΗ: BUSINESSNEWS

Η σύλληψη του Εκρέμ Ιμάμογλου έχει προκαλέσει σοβαρές κοινωνικές αναταραχές στην Τουρκία, με μαζικές διαδηλώσεις να εξακολουθούν να πλήττουν τη χώρα. Παρά τις προσπάθειες καταστολής από την κυβέρνηση Ερντογάν, η κινητοποίηση του κόσμου παραμένει ισχυρή. Οι καταγγελίες για διαφθορά που αφορούν τον δήμαρχο Κωνσταντινούπολης προέρχονται από στελέχη του CHP, του κόμματος στο οποίο ανήκει. Η κατάσταση εντείνεται, καθώς οι βουλευτές του CHP και άλλοι πολιτικοί βρίσκονται επίσης στο στόχαστρο. Το άρθρο αναδεικνύει την αντίθεση ανάμεσα στην κυβέρνηση και τα λαϊκά στρώματα, ενώ οι διαδηλώσεις συνεχίζουν να ενισχύονται παρά την καταστολή.

Τα επόμενα 24ωρα μόνο ήρεμα δεν θα είναι για τους κορυφαίους αξιωματούχους των μυστικών υπηρεσιών των HΠΑ, οι οποίοι βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα ανελέητο σφυροκόπημα από τους Δημοκρατικούς, στον απόηχο του τεράστιου και σοβαρού λάθους που αφορούσε την ασφάλεια της χώρας, όταν ο σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας, Μάικ Γουόλτς απέστειλε απόρρητα έγγραφα επί στρατιωτικών σχεδίων σε group chat (ομαδική συνολιμία) στην οποία μετείχε δημοσιογράφος.

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, ο υπουργός Άμυνας, ο Σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας και άλλα κορυφαία μέλη του υπουργικού συμβουλίου χρησιμοποίησαν μια εμπορική εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων, την πλατφόρμα Signal, για να συζητήσουν μυστικά σχέδια πολέμου για την Υεμένη, με “θεατή” τον αρχισυντάκτη του Atlantic, Τζέφρι Γκόλντμπεργκ.

Ο ίδιος ο Γκόλντμπεργκ ανέφερε πως μεταξύ άλλων είδε απόρρητα στρατιωτικά σχέδια για την επίθεση κατά των Χούθι, τα οποία περιλάμβαναν πακέτα οπλισμού, συγκεκριμένους στόχους αλλά και το χρονικό πλαίσιο της επιχείρησης, όλα αυτά δύο ώρες πριν ξεκινήσουν οι βομβαρδισμοί.

Ουσιαστικά οι  Αμερικανοί αξιωματούχοι έδωσαν στον δημοσιογράφο του Atlantic, προνομιακή πρόσβαση στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων γύρω από το στρατιωτικό χτύπημα – μια πρωτοφανής διαρροή πληροφοριών που έχει προκαλέσει οργή, ειδικά στους Ρεπουμπλικάνους που είχαν απαιτήσει ποινικές διώξεις κατά της Χίλαρι Κλίντον και άλλων για κατάχρηση ευαίσθητων δεδομένων.

Η διαρροή όμως αυτή είχε και άλλες προεκτάσεις.

Εκ πρώτης όψεως, το χτύπημα κατά των Χούθι φαίνεται να συνδέεται περισσότερο με τις πολιτικές της κυβέρνησης Τραμπ για την προστασία του θαλάσσιου εμπορίου και την ανάσχεση του Ιράν, παρά με τις ανησυχίες για την Ευρώπη που απολαμβάνει τις αμυντικές δαπάνες και τη στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ.

Ωστόσο, ο Τζει Ντι Βανς φαίνεται αποφασισμένος να χρησιμοποιήσει την “ευρωπαϊκή αδράνεια” ως βασικό επιχείρημα για την αναβολή της επίθεσης κατά των Χούθι.

“Νομίζω ότι κάνουμε λάθος“, έγραψε ο Αμερικανός αντιπρόεδρος, επισημαίνοντας πως μόλις το 3% του αμερικανικού εμπορίου περνά από τη Διώρυγα του Σουέζ, σε αντίθεση με το 40% του ευρωπαϊκού. “Υπάρχει σοβαρός κίνδυνος το κοινό να μην καταλαβαίνει γιατί είναι απαραίτητο αυτό το χτύπημα. Ο πιο ισχυρός λόγος για να προχωρήσουμε είναι, όπως είπε και ο [Τραμπ], για να στείλουμε ένα μήνυμα“, πρόσθεσε.

Ποιο μήνυμα είναι αυτό; Ότι για άλλη μια φορά οι ΗΠΑ κάνουν αυτό που θα έπρεπε να κάνει η Ευρώπη. Εντελώς συνεπής δηλαδή ο Βανς με τις προηγούμενες δηλώσεις του και επιχειρήματα ότι οι ΗΠΑ πληρώνουν υπερβολικά για την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Χαρακτηριστικός είναι και ο χλευασμός που επέδειξε προς τους Ευρωπαίους συμμάχους – πιθανότατα τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο- αποκαλώντας τους “κάποιες τυχαίες χώρες που έχουν να πολεμήσουν 30 ή 40 χρόνια” (παρόλο που και οι δύο συμμετείχαν σε επιχειρήσεις στο Αφγανιστάν, ενώ η Βρετανία πολέμησε και στο Ιράκ στο πλευρό των ΗΠΑ).

Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, παραδεχόμενος -έστω και έμμεσα- ότι η δική του προσέγγιση στην εξωτερική πολιτική διαφέρει από εκείνη του Ντόναλντ Τραμπ και λέγοντας ότι μία επίθεση σε βάρος των Χούθι θα υπονομεύσει την πολιτική του προέδρου απέναντι στην Ευρώπη. Μία πολιτική που ο ίδιος έχει επιχειρήσει να διαμορφώσει, με χαρακτηριστική την έντονα διχαστική ομιλία του στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, όπου κατηγόρησε τους Ευρωπαίους ηγέτες ότι τρέχουν να ξεφύγουν από τους ψηφοφόρους τους.

“Δεν είμαι σίγουρος ότι ο πρόεδρος γνωρίζει πόσο ασυνεπές είναι αυτό με το μήνυμά του προς την Ευρώπη αυτή τη στιγμή“, έγραψε ο Βανς, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο απότομης αύξησης στις τιμές του πετρελαίου. “Είμαι πρόθυμος να στηρίξω τη συναίνεση της ομάδας και να κρατήσω αυτές τις ανησυχίες για τον εαυτό μου. Ωστόσο, υπάρχει ισχυρό επιχείρημα για να καθυστερήσει η επίθεση για έναν μήνα, να γίνει η απαραίτητη επικοινωνιακή δουλειά για να εξηγηθεί γιατί είναι αναγκαία, να δούμε πού βρίσκεται η οικονομία κ.λπ.“.

Κατά βάθος, η διαφωνία κρύβει μία βαθύτερη διάσταση: Οι απόψεις του Βανς δεν ευθυγραμμίζονται πλήρως με τον τρόπο που ο Ντόναλντ Τραμπ αντιλαμβάνεται την εξωτερική πολιτική. Ο Τραμπ προσεγγίζει τον κόσμο με όρους συναλλαγής και οι αισιόδοξοι στην Ευρώπη διατηρούν την αισιοδοξία ότι θα μπορούσε να επιβάλει ένα θετικό αποτέλεσμα, υποχρεώνοντας τις χώρες να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες.

Ο Βανς όμως εμφανίζεται πολύ πιο συγκρουσιακός, χωρίς να κρύβει την αντιπάθειά του προς τη διατλαντική συμμαχία, ενώ έχει επιτεθεί στους Ευρωπαίους ηγέτες, κατηγορώντας τους ότι υπερασπίζονται αξίες οι οποίες, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν συνάδουν με τα συμφέροντα και τις αρχές των ΗΠΑ.

Αυτό κάνει τον Βανς ακόμη πιο ανησυχητικό για την Ευρώπη. Η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, Κάγια Κάλας, τον κατηγόρησε ότι “προσπαθεί να προκαλέσει ρήξη” με τους Ευρωπαίους συμμάχους, ενώ άλλος Ευρωπαίος διπλωμάτης δήλωσε: “Είναι πολύ επικίνδυνος για την Ευρώπη… ίσως ο πιο επικίνδυνος στην κυβέρνηση“. Άλλος πάλι τον περιέγραψε ως “εμμονικό” με την ιδέα να διαρρήξει τη σχέση ΗΠΑ–ΕΕ.

Μεταξύ των μηνυμάτων που εστάλησαν στην πλατφόρμα Signal και τα οποία διέρρευσαν, ορισμένοι προσπάθησαν να μετριάσουν τη στάση του Βανς.

Για παράδειγμα, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ υποστήριξε ότι το χτύπημα θα προωθούσε “θεμελιώδεις” αμερικανικές αξίες, όπως η ελευθερία της ναυσιπλοΐας και η στρατηγική αποτροπή. Ωστόσο, παραδέχτηκε ότι οι επιθέσεις μπορούσαν να περιμένουν, εφόσον αυτό κρινόταν σκόπιμο.

Από την άλλη, ο Μάικ Γουόλτς, πιο κοντά στην παραδοσιακή σχολή εξωτερικής πολιτικής, έγραψε: “Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να είναι εκείνες που θα ανοίξουν ξανά τους ναυτικούς διαδρόμους“. Συμφώνησε, όμως, πως η κυβέρνηση πρέπει να “καταγράψει το κόστος και να το μετακυλίσει στους Ευρωπαίους“.

Ο Βανς απάντησε κοφτά: “Αν θεωρείτε ότι πρέπει να το κάνουμε, ας το κάνουμε. Απλώς, με εξοργίζει να σώζουμε ξανά την Ευρώπη” και ο Χέγκσεθ συμφώνησε: “Συμμερίζομαι πλήρως την απέχθειά σου για τη στάση των Ευρωπαίων. Είναι αξιολύπητο”. Και πρόσθεσε: “Αλλά είμαστε οι μόνοι στον πλανήτη που μπορούμε να το κάνουμε αυτό“.

Ο Στέφεν Μίλερ στενός συνεργάτης του Ντόναλντ Τραμπ, έβαλε τέλος στη συζήτηση, υπενθυμίζοντας τη θέση του προέδρου: “Πράσινο φως, αλλά σύντομα θα καταστήσουμε σαφές σε Αίγυπτο και Ευρώπη τι περιμένουμε ως αντάλλαγμα“.

Τα παραπάνω έρχονται να υπενθυμίσουν πως οι πολιτικές της κυβέρνησης των ΗΠΑ για την Ευρώπη έρχονται στο επίκεντρο και είναι λίγοι εκείνοι που εκφράζουν την υποστήριξή τους στο ΝΑΤΟ ή στην Ευρώπη γενικότερα. Χαρακτηριστική ήταν η δήλωση του Στιβ Γουίτκοφ, ο οποίος συλλογιζόμενος τη δυνατότητα των οικονομιών του Κόλπου να αντικαταστήσουν τις ευρωπαϊκές, είπε: “Θα μπορούσε να είναι πολύ μεγαλύτερη από την Ευρώπη. Η Ευρώπη είναι δυσλειτουργική σήμερα“. Αντίστοιχη ήταν και η δήλωση του Τάκερ Κάρλσον, δημοσιογράφου και έμπιστου του Τραμπ, ο οποίος είπε: “Θα ήταν καλό για τον κόσμο, γιατί η Ευρώπη πεθαίνει“.

news247.gr

Μεγάλη δημοσιότητα έχει δοθεί τις τελευταίες ημέρες στη σύλληψη του Εκρέμ Ιμάμογλου, δημάρχου Κωνσταντινούπολης, από το καθεστώς Ερντογάν. Δεν είναι τυχαίο ότι το γεγονός αυτό έχει γίνει πρώτο θέμα, καθώς αναδεικνύει ένα από τα πιο ανησυχητικά πρόσωπα της σύγχρονης Τουρκίας, υπό την ηγεσία του Ταγίπ Ερντογάν. Ο ίδιος, με τις αδιάκοπες προσπάθειές του για την αναβίωση του Οθωμανικού μεγαλείου, αποκαλύπτει μια Τουρκία που όλο και πιο ξεκάθαρα κινείται μακριά από τις δημοκρατικές αρχές και αξίες.

Το γεγονός αυτό δημιουργεί προβληματισμό και ερωτήματα για το μέλλον των σχέσεων μας με την Τουρκία, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Και ενώ οι διεθνείς σχέσεις γίνονται όλο και πιο περίπλοκες, η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος διαμηνύει ότι υπερασπίζεται τα ανθρώπινα δικαιώματα και το κράτος δικαίου σε κάθε γωνιά του πλανήτη, χωρίς εξαιρέσεις και χωρίς προϋποθέσεις.

Η σύλληψη Ιμάμογλου προκαλεί ανησυχία και για έναν άλλο λόγο: το ιδεολογικό προφίλ του ίδιου και του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, το οποίο, παρά τις διαφορές του με το κυβερνών κόμμα του Ερντογάν, συχνά διατυπώνει ακραία εθνικιστικές θέσεις, οι οποίες πολλές φορές ξεπερνούν τις επιδιώξεις του ίδιου του προέδρου.

Αξιοσημείωτο είναι πως το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, που φαίνεται να στηρίζει τον Ιμάμογλου για τις επόμενες προεδρικές εκλογές, δεν έχει αποφύγει τις ακραίες εθνικιστικές προσεγγίσεις και διεκδικήσεις. Στην Τουρκία, όπου το πολιτικό σκηνικό είναι γεμάτο αντιφάσεις και διχασμούς, κανείς δεν μπορεί να αγνοήσει ότι ο Ιμάμογλου, αν και αντίπαλος του Ερντογάν, ενδέχεται να μην αποτελεί μια ουσιαστική εναλλακτική λύση για τη χώρα. Πολλοί από τους επικριτές του τον αποκαλούν «προδότη» για τις απόψεις του, ενώ οι πολιτικοί του αντίπαλοι τον κατηγορούν ότι δεν διαφέρει σημαντικά από το καθεστώς Ερντογάν.

Η Παμποντιακή Ομοσπονδία Ελλάδος ξεκαθαρίζει ότι δεν μπαίνει στο δίλημμα του ποιον να υποστηρίξει, όταν μπροστά της υπάρχουν δυο εθνικιστικά καθεστώτα που καταπιέζουν και εκμεταλλεύονται τους λαούς της περιοχής. Ο στόχος της είναι σαφής: υπερασπίζεται τα δικαιώματα του ποντιακού και προσφυγικού ελληνισμού και αγωνίζεται για την εκπλήρωση των αιτημάτων του. Είμαστε ενωμένοι, μαζί με τους Αρμένιους και τους Ασσύριους, σε έναν κοινό αγώνα κατά του καθεστώτος που λυμαίνεται τη σημερινή Τουρκία, είτε λέγεται Ερντογάν, είτε Ιμάμογλου.

Η κατάσταση στην Τουρκία είναι ανησυχητική και το μέλλον της χώρας φαντάζει αβέβαιο, ενώ οι διεθνείς αντιδράσεις και η εσωτερική πολιτική δυναμική συνεχίζουν να μας δίνουν αφορμές για σκέψη και προβληματισμό.

Η Βουλγαρία προχωρά στη δημιουργία κρατικών καταστημάτων που θα πωλούν προϊόντα με κέρδος έως 10%. Η πρόταση, που κατατέθηκε από τον βουλευτή Γιορντάν Τσόνεφ του Κινήματος για τα Δικαιώματα και τις Ελευθερίες – Νέα Αρχή, εγκρίθηκε με 117 ψήφους υπέρ, 102 κατά και δύο αποχές.

Το υπουργείο Γεωργίας και Τροφίμων θα αναλάβει τη διαχείριση του κεφαλαίου της νέας εταιρίας, ενώ τα καταστήματα θα λειτουργούν κυρίως με προϊόντα από Βούλγαρους παραγωγούς. Οι βουλευτές έδωσαν προθεσμία ενός μήνα στο υπουργικό συμβούλιο για να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες ίδρυσης και λειτουργίας της εταιρίας, με αρχικό κεφάλαιο 10 εκατομμύρια λέβα.

Στις 13 Μαρτίου, η επιτροπή Προϋπολογισμού και Οικονομικών του κοινοβουλίου ενέκρινε την ίδρυση των κρατικών καταστημάτων που θα προσφέρουν βουλγαρικά προϊόντα σε χαμηλές τιμές. Ο βουλευτής Γιορντάν Τσόνεφ τόνισε ότι η πρωτοβουλία αυτή θα συντομεύσει την αλυσίδα εφοδιασμού και θα βοηθήσει στη μείωση των τιμών, οι οποίες, όπως υποστηρίζει, πολλές φορές είναι υπερβολικές. Παρόμοια καταστήματα υπάρχουν ήδη σε χώρες όπως η Γερμανία και η Γαλλία.

Η Τουρκία ζει τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις της τελευταίας δεκαετίας, καθώς η σύλληψη και η προφυλάκιση του βασικού πολιτικού αντιπάλου του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και δημάρχου της Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, έχει πυροδοτήσει ένα τεράστιο κύμα οργής σε όλη τη χώρα.

Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι βγαίνουν καθημερινά στους δρόμους σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ οι διαδηλώσεις κλιμακώνονται σε τουλάχιστον 55 από τις 81 επαρχίες της χώρας. Πολλοί κάνουν λόγο για τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις από την εξέγερση του Γκεζί το 2013.

Χιλιάδες πολίτες στους δρόμους της Τουρκίας ζητούν δικαιοσύνη και δημοκρατία (AP Photo/Francisco Seco)

Όπως και τις προηγούμενες ημέρες, έτσι και χθες, Κυριακή (23/3), η αστυνομία απάντησε στο τεράστιο σώμα των διαδηλωτών με δακρυγόνα, πλαστικές σφαίρες και αντλίες νερού. Ωστόσο, οι πολίτες δηλώνουν απτόητοι και έτοιμοι να διεκδικήσουν μία πιο δημοκρατική μέρα στη χώρα τους.

“Ο λαός θα δώσει στην κυβέρνηση ένα αξέχαστο χαστούκι”

Ο Εκρέμ Ιμάμογλου, ο οποίος κρατείται στις φυλακές Σιλιβρί, έλαβε χτες, Κυριακή (23/3), την υποστήριξη 15 εκατομμύρια πολιτών, οι οποίοι τον ψήφισαν ως προεδρικό υποψήφιο του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), στέλνοντας ένα πολύ ηχηρό μήνυμα στο τουρκικό κατεστημένο.

«Μοιράζομαι μαζί σας κάποια εξαιρετικά νέα από τη φυλακή που με κάνουν πολύ χαρούμενο», έγραψε σε ανάρτησή του στο X (Twitter) ο δήμαρχος Κωνσταντινούπολης, ευχαριστώντας τον λαό που στάθηκε στο πλευρό του και κατακεραυνώνοντας την κυβέρνηση του Ερντογάν.

«Υπήρξε ρεκόρ συμμετοχής στις εκλογές του CHP. Ψήφισαν περισσότερα από 15 εκατομμύρια πολίτες. Δεκάδες εκατομμύρια άνθρωποι που υποφέρουν από την καταπίεση του Ερντογάν είπαν ‘φτάνει πια’. Στέλνω τους χαιρετισμούς μου σε όλη τη χώρα. Το έθνος, όταν έρθει η ώρα, θα δώσει σ’ αυτήν την κυβέρνηση ένα αξέχαστο χαστούκι στο πρόσωπο».

Διαδηλώσεις στην Τουρκία (AP Photo/Huseyin Aldemir)

Ο δήμαρχος της Άγκυρας, Μανσούρ Γιαβάς, υποστήριξε ότι ο πραγματικός αριθμός των πολιτών που προσήλθαν στις κάλπες ξεπερνά τα 20 εκατομμύρια, καθώς εκατομμύρια ψηφοφόροι που δεν ήταν μέλη του CHP πήγαν εθελοντικά να εκφράσουν τη στήριξή τους στον Ιμάμογλου.

«Νομίζω ότι περίπου 20 εκατομμύρια άνθρωποι πήγαν σε ένα εκλογικό τμήμα στο οποίο δεν ήταν υποχρεωμένοι να πάνε και ψήφισαν σήμερα. Η ώρα για πρόωρες εκλογές έχει ήδη παρέλθει» δήλωσε ο Γιαβάς.

Η μεγαλύτερη κινητοποίηση της δεκαετίας – Διαδηλώσεις σε 55 επαρχίες

Οι διαδηλώσεις εξαπλώθηκαν ραγδαία από την ημέρα σύλληψης του Ιμάμογλου, με συγκεντρώσεις να πραγματοποιούνται σε 55 από τις 81 επαρχίες της Τουρκίας.

Στην Κωνσταντινούπολη, δεκάδες χιλιάδες πολίτες συγκεντρώθηκαν έξω από το δημαρχείο για μια ακόμα μέρα, την Κυριακή (23/3), κρατώντας τουρκικές σημαίες και φωνάζοντας συνθήματα υπέρ του Ιμάμογλου και κατά της κυβέρνησης. Ανάλογες κινητοποιήσεις σημειώθηκαν στην Άγκυρα, τη Σμύρνη και τα Άδανα, με τους διαδηλωτές να ζητούν την άμεση απελευθέρωση του Ιμάμογλου και την προκήρυξη πρόωρων εκλογών.

Η σύζυγός του, Ντιλέκ Καγιά Ιμάμογλου, απευθυνόμενη στο συγκεντρωμένο πλήθος, δήλωσε πως η «αδικία που υφίσταται ο Εκρέμ έχει αγγίξει κάθε συνείδηση», καλώντας τον κόσμο να συνεχίσει τον αγώνα μέχρι να αποδοθεί δικαιοσύνη.

Η αστυνομία επιτέθηκε με πλαστικές σφαίρες στους διαδηλωτές, Κωνσταντινούπολη, 23/3/25 (AP Photo/Huseyin Aldemir)

Στο κέντρο της Άγκυρας, η αστυνομία έκανε εκτεταμένη χρήση δακρυγόνων, πλαστικών σφαιρών και αντλιών νερού για να διαλύσει τους διαδηλωτές, ενώ χιλιάδες πολίτες συγκεντρώθηκαν σε σιδηροδρομικούς σταθμούς και πλατείες φωνάζοντας «Δικαιοσύνη για τον Ιμάμογλου! Δημοκρατία τώρα!».

Τη νύχτα της Κυριακής, η κατάσταση κλιμακώθηκε επικίνδυνα, καθώς ομάδες νεαρών συγκρούστηκαν με τις αστυνομικές δυνάμεις στην Κωνσταντινούπολη. Οι αρχές επιβεβαίωσαν εκατοντάδες συλλήψεις, μεταξύ των οποίων δημοσιογράφοι, πολιτικοί της αντιπολίτευσης, καθώς και ακτιβιστές.

Παρά τις προειδοποιήσεις και τις προσπάθειες καταστολής, οι διαδηλωτές δείχνουν αποφασισμένοι να συνεχίσουν τις κινητοποιήσεις, με νέα συλλαλητήρια να προγραμματίζονται στις επόμενες ημέρες.

Σοβαρές προειδοποιήσεις από τη Γερμανία και τη Γαλλία

Η σύλληψη του Ιμάμογλου προκάλεσε σφοδρές διεθνείς αντιδράσεις. Το γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών έκανε λόγο για «οπισθοδρόμηση της δημοκρατίας», καλώντας η δίκη του αντιπολιτευόμενου να είναι δίκαιη και να τύχει σεβασμού το κράτος δικαίου.

«Ο πολιτικός ανταγωνισμός δεν πρέπει να διεξάγεται μέσω των δικαστηρίων και των φυλακών», σχολίασε εκπρόσωπος της γερμανικής διπλωματίας. «Αναμένουμε να διενεργηθεί διαφανής έρευνα για τις κατηγορίες το ταχύτερο δυνατό και οι διαδικασίες να διεξαχθούν στη βάση του κράτους του δικαίου», συνέχισε. Οι ίδιες αρχές πρέπει να τηρηθούν στις υποθέσεις των εκατοντάδων διαδηλωτών που τέθηκαν υπό κράτηση, συμπλήρωσε.

Συγκρούσεις διαδηλωτών – αστυνομίας στην Κωνσταντινούπολη (AP Photo/Francisco Seco)

Η Γαλλία, μέσω του εκπροσώπου του Υπουργείου Εξωτερικών, Πασκάλ Κονφαβρέ, καταδίκασε επίσης τη φυλάκιση του Ιμάμογλου και έκανε λόγο για «σοβαρή επίθεση στη δημοκρατία» υπενθυμίζοντας ότι η Τουρκία έχει δεσμευτεί να σέβεται τα δικαιώματα των αιρετών της αντιπολίτευσης.

«Ο σεβασμός των δεσμεύσεων αυτών είναι κεντρικό στοιχείο των σχέσεών μας με την Τουρκία και της σχέσης της με την Ευρωπαϊκή Ένωση» τόνισε ο Κονφαβρέ, συμπληρώνοντας ότι ως κράτος μέλος υποψήφιο προς ένταξη στην ΕΕ, η Τουρκία είχε «αναλάβει ελεύθερα», οικεία βουλήσει, «δεσμεύσεις ως προς αυτό».

news247.gr