Κυριάκος Μητσοτάκης: Μάτι, «κόκκινα» δάνεια, ξένα πανεπιστήμια

Ο απολογισμός της εβδομάδας περιλαμβάνει ευχαριστίες προς την απερχόμενη Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, καθώς και ευχές για καλή θητεία στον νέο Πρόεδρο, Κωνσταντίνο Τασούλα.

Παρουσιάζονται σημαντικές κυβερνητικές δράσεις, όπως η εισαγωγή του Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας, το ηλεκτρονικό πινάκιο δικαστηρίων, η έλευση του University of York στην Ελλάδα, καθώς και η εξέλιξη του προγράμματος “Μαριέττα Γιαννάκου” για ανακαίνιση σχολείων.

Στην οικονομία, αναφέρεται η αναβάθμιση της χώρας στην επενδυτική βαθμίδα από τον οίκο Moody’s, η επιτυχία του εξωδικαστικού μηχανισμού με διπλασιασμό των ρυθμίσεων οφειλών, η μείωση της ανεργίας και η αύξηση της απασχόλησης στην ΕΕ. Ανακοινώνονται νέα μέτρα κατά της φοροδιαφυγής και της αισχροκέρδειας, καθώς και αυστηρότερα πρόστιμα για παραπλανητικές εκπτώσεις.

Στην υγεία, ξεκινά η παράδοση 250 νέων ασθενοφόρων στο ΕΚΑΒ, ενώ στον τομέα της πολιτικής προστασίας προχωρά το πρόγραμμα ΑΙΓΙΣ με προμήθεια οχημάτων και εξοπλισμού για πρόληψη δασικών πυρκαγιών.

Στη Δικαιοσύνη και την ασφάλεια, καταγράφονται επιτυχίες στην καταπολέμηση οργανωμένου εγκλήματος, λαθρεμπορίου και ρευματοκλοπών, ενώ συνεχίζονται οι έλεγχοι αυθαίρετης δόμησης στη Μύκονο.

Τέλος, ανακοινώνεται η ολοκλήρωση της ανάπλασης του Ματιού, η επιτυχής υποβολή δηλώσεων Πόθεν Έσχες, καθώς και η ανακαίνιση των Ολυμπιακών Εγκαταστάσεων.




Στα 70 δισ. ευρώ τα κόκκινα δάνεια στην Ελλάδα

Τα κόκκινα δάνεια, που αποτελούν ένα από τα πιο μεγάλα κομμάτια του ιδιωτικού χρέους, φαίνονται μια δυσεπίλυτη υπόθεση τόσο για τους δανειολήπτες όσο και για τους διαχειριστές τους.

Ποια είναι, όμως, τα χαρακτηριστικά της συγκεκριμένης αγοράς στη χώρα μας; Μια πρόσφατη μελέτη της Octane για τα κόκκινα δάνεια στην Ελλάδα καταγράφει αυτό το κομμάτι του ιδιωτικού χρέους. Ο συνολικός αριθμός των κόκκινων δανείων ανέρχεται σε 70 δισ. ευρώ. Από αυτά, 32 δισ. είναι δάνεια επιχειρηματικά, 16 δισ. καταναλωτικά και 22 δισ. στεγαστικά κόκκινα δάνεια.

Το ιδιωτικό χρέος δεν είναι απλή υπόθεση. Και γίνεται ακόμη δυσκολότερη όσο φεύγουμε από τα χρόνια της κρίσης, μια και αποτελεί κληρονομιά της κρίσης αυτής.

Γιατί; Διότι οι πιο εύκολες ανακτήσεις έχουν ήδη γίνει. Οι στρατηγικοί κακοπληρωτές έχουν ήδη καταγραφεί. Ο,τι έχει απομείνει εμπεριέχει σε μεγάλο βαθμό δάνεια ευάλωτων, πτωχευμένων ή ημιπτωχευμένων επιχειρήσεων, δάνεια με προβληματικά καλύμματα που δύσκολα ανακτώνται και δύσκολα πωλούνται.

Οι διαχειριστές κόκκινων δανείων προχώρησαν με τις πιο απλές και εύκολες ανακτήσεις, όπως ήταν φυσικό, στην αρχή της ενασχόλησής τους με τη συγκεκριμένη αγορά.

Τώρα, λοιπόν, έχουν να επιλύσουν το πιο δύσκολο κομμάτι των κόκκινων δανείων και να επιτύχουν ανακτήσεις σε αυτά.
Ωστόσο, τα πράγματα δυσκόλεψαν ακόμη περισσότερο για τους δανειολήπτες αλλά και για τις εταιρείες διαχείρισης από την άνοδο των επιτοκίων. Η άνοδος των επιτοκίων οδήγησε ανακτημένα δάνεια να γίνουν εκ νέου κόκκινα, αλλά πάγωσε και τη δευτερογενή αγορά κόκκινων δανείων διότι όσοι ασχολούνται με αυτή την αγορά δανείζονται προκειμένου να αγοράσουν κόκκινα δάνεια. Επομένως, η άνοδος των επιτοκίων κατέστησε ασύμφορη την αγορά.

Τα παραπάνω 70 δισ. ευρώ εκτός συστημάτων αναμένεται:
■ Είτε εφόσον υπάρχει κάλυμμα να οδηγηθούν σε πλειστηριασμό.
■ Είτε εφόσον δεν υπάρχει κάλυμμα ή δυνατότητα ρύθμισης να εξαϋλωθούν.
■ Είτε εντέλει να ρυθμιστούν και να επανέλθουν σταδιακά εντός τραπεζικού συστήματος.
H αγορά των NPLs έχει ωριμάσει αρκετά ώστε να επιτρέψει την ανάδυση της δευτερογενούς αγοράς προκειμένου να διενεργηθούν συναλλαγές κόκκινων δανείων, αναφέρει.

Πώς περιγράφει το τοπίο η Octane

Η δευτερογενής αγορά των ΜΕΔ, δηλαδή η μεταφορά χαρτοφυλακίων από fund σε fund και από fund σε τράπεζες, εξελίσσεται τα τελευταία χρόνια. Η δευτερογενής αγορά ασχολείται με δάνεια που έχουν ήδη αλλάξει χέρια στο πλαίσιο τιτλοποιήσεων ή πωλήσεων.
Από το 2021 έως τον Σεπτέμβριο του 2023 πραγματοποιήθηκαν πλέον των 44 συναλλαγών σε κόκκινα δάνεια, με συνολική αξία άνω των 65 δισ. ευρώ, προσφέροντας νέα δυναμική στην αγορά.

Ωστόσο η άνοδος των επιτοκίων ανέκοψε τη δυναμική αυτή.
Η επιστροφή των ρυθμισμένων δανείων στις τράπεζες και την οικονομία αναμένεται να παίξει καθοριστικό ρόλο την περίοδο 2024-2025 γιατί είναι κάτι που επιθυμούν οι τράπεζες και θα υποστηρίξει τους δείκτες τους και τα έσοδά τους.

Η απόδοση των ανακτήσεων σε χαρτοφυλάκια που τιτλοποιούνται στο πλαίσιο του «Ηρακλή» εκτιμάται ότι είναι κατά 25%-30% μικρότερη από τις αρχικές εκτιμήσεις που περιλαμβάνονται στα επιχειρηματικά σχέδια των τιτλοποιήσεων στο πλαίσιο του παγώματος των δημοπρασιών – ως αποτέλεσμα των πανδημικών επιπτώσεων, της αποχής των δικηγόρων κ.λπ.
Η μεταπώληση μερών των χαρτοφυλακίων μη εξυπηρετούμενων δανείων θα συμβάλει στην επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί στο πλαίσιο του Ηρακλή.

Η ΕΚΤ απαγορεύει την επιστροφή δανείων που έχουν πωληθεί ή τιτλοποιηθεί στην ίδια τράπεζα που τα εξέδωσε αρχικά. Ως εκ τούτου, τα πιστωτικά ιδρύματα μπορούν να αποκτήσουν δάνεια εξυγιασμένα από άλλες τράπεζες μέσω των εταιρειών διαχείρισης, κάτι το οποίο έχει γίνει κυρίως από μικρότερες τράπεζες.

Οι ευάλωτοι οφειλέτες είναι ένας από τους σκληρούς πυρήνες του προβλήματος, οι οποίοι εξαιρούνται και ορθώς από τον πλειστηριασμό.
Ωστόσο υπάρχει και μια σειρά οφειλετών που δεν είναι ευάλωτοι, δεν είναι στρατηγικοί κακοπληρωτές, δεν έχουν περιουσία και τέλος θα μπορούσαν να ανταποκριθούν σε μικρότερες ρυθμίσεις.

Η βελτίωση του εξωδικαστικού συμβιβασμού θα μπορούσε να βοηθήσει προς αυτή την κατεύθυνση. Αλλη βοήθεια θα μπορούσε να δώσει και ο φορέας απόκτησης και επαναμίσθωσης κατοικιών.
Η επιλογή εκείνου που θα δημιουργήσει τον φορέα θα γίνει από το υπουργείο Οικονομικών έπειτα από διεθνή διαγωνισμό το δεύτερο εξάμηνο του 2024.

Ο φορέας αναλαμβάνει να αγοράσει την κύρια κατοικία των οφειλετών που θα έχουν επιλεγεί ως ευάλωτοι και θα υποχρεώνεται να τους τη νοικιάσει για 12 έτη. Κατά τη διάρκεια της 12ετούς μίσθωσης ο φορέας υποχρεούται να μεταπωλήσει την κατοικία στον οφειλέτη, εφόσον η οικονομική του κατάσταση βελτιώνεται και είναι συνεπής με το χρονοδιάγραμμα αποπληρωμής του ενοικίου.

Το τίμημα μεταβίβασης ισούται με το 70% της εμπορικής αξίας του δικαιώματος ιδιοκτησίας του οφειλέτη. Ωστόσο το αγκάθι των πλειστηριασμών παραμένει.
Το 2023 διενεργήθηκαν 52.010 πλειστηριασμοί, ενώ το 2024, κατά την Octane, αναμένεται να γίνουν περίπου 40.000-50.000.

Kλειδί η εξυγίανση δανείων

Η εξυγίανση δανείων αποτελεί κλειδί για να λυθεί το πρόβλημα της αγοράς, μια και ένα εξυγιασμένο δάνειο καταδεικνύει πως παύει να υπάρχει κοινωνικό πρόβλημα για τον δανειολήπτη, όπως επίσης ότι οι servicers και οι τράπεζες έχουν κάνει σωστά τη δουλειά τους.
Τα funds μπορούν να κεφαλαιοποιήσουν την αυξημένη αξία των εξυγιασμένων δανείων πωλώντας τα και πραγματοποιώντας κέρδη από τις αρχικές τους επενδύσεις.

Αφού τα έχουν πουλήσει μπορούν να μειώσουν την έκθεσή τους σε κίνδυνο, ιδιαίτερα όταν οι προοπτικές της οικονομίας παραμένουν αβέβαιες.
Τα εξυγιασμένα δάνεια ενισχύουν τη φήμη όσων τα διαχειρίστηκαν και δημιουργούν πλατφόρμα για πρόσκληση νέων επενδυτών.
Σε τελική ανάλυση, η επανείσοδος των ρυθμισμένων δανείων στο τραπεζικό σύστημα και η ευρύτερη χρήση αυτών των πόρων αναμένεται να αποτελέσουν σημαντικό μοχλό ανάπτυξης.




Μειώθηκαν τα «κόκκινα» δάνεια που βρίσκονται στις εταιρείες διαχείρισης.

Μείωση κατά 277 εκατ. ευρώ παρουσίασε η αξία των «κόκκινων» δανείων που διαχειρίζονται οι Εταιρείες Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις (ΕΔΑΔΠ) το δεύτερο τρίμηνο του 2024, στα 69,77 δισ. ευρώ, έναντι 70.045 εκατ. ευρώ το προηγούμενο τρίμηνο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος η ονομαστική αξία των υπό διαχείριση επιχειρηματικών δανείων μειώθηκε σε 22,788 δισ. ευρώ στο τέλος του β΄ τριμήνου του 2024, από 22,903 δισ. ευρώ στο τέλος του προηγούμενου τριμήνου. Αναλυτικότερα, η ονομαστική αξία των δανείων προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις (ΜΧΕ) μειώθηκε κατά 115 εκατ. ευρώ και διαμορφώθηκε σε 22,750 δισ. ευρώ στο τέλος του β’ τριμήνου του 2024. Από τα υπό διαχείριση δάνεια προς τις ΜΧΕ, ποσό 11,156 δισ. ευρώ αφορά δάνεια προς μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ).

Η ονομαστική αξία των υπό διαχείριση δανείων προς λοιπά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα παρέμεινε αμετάβλητη στα 38 εκατ. ευρώ στο τέλος του β’ τριμήνου του 2024.

Η ονομαστική αξία των υπό διαχείριση δανείων προς ελεύθερους επαγγελματίες, αγρότες και ατομικές επιχειρήσεις μειώθηκε κατά 99 εκατ. ευρώ έναντι του προηγούμενου τριμήνου και διαμορφώθηκε σε 9,097 δισ. ευρώ στο τέλος του β’ τριμήνου του 2024.

Η ονομαστική αξία των υπό διαχείριση δανείων προς ιδιώτες και ιδιωτικά μη κερδοσκοπικά ιδρύματα μειώθηκε κατά 63 εκατ. ευρώ έναντι του προηγούμενου τριμήνου και διαμορφώθηκε σε 37.883 δισ. ευρώ στο τέλος του β’ τριμήνου του 2024. Αναλυτικότερα, τα υπό διαχείριση καταναλωτικά δάνεια παρουσίασαν μείωση κατά 29 εκατ. ευρώ και διαμορφώθηκαν σε 15,637 δισ. ευρώ. Τα υπό διαχείριση στεγαστικά δάνεια παρουσίασαν μείωση κατά 36 εκατ. ευρώ και διαμορφώθηκαν σε 21,956 δισ. ευρώ.

protothema.gr




Κόκκινα δάνεια | Γκάζωσε ο εξωδικαστικός

Ρεκόρ αιτήσεων

Το μεγαλύτερο «κούρεμα» έως και 27% στις ενυπόθηκες οφειλές και η υποχρεωτική αποδοχή από τους πιστωτές των προτεινόμενων ρυθμίσεων που αφορούν ευάλωτους, κινητοποίησαν – καθώς φαίνεται – τους οφειλέτες και οι νέες αιτήσεις ξεπέρασαν τις 5.000 τον Ιανουάριο καταγράφοντας ιστορικό ρεκόρ για την πλατφόρμα του Εξωδικαστικού Μηχανισμού.

Οι αλλαγές στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό θα αποτυπωθούν σε μεγάλο βαθμό τους επόμενους μήνες, όταν θα υπάρχουν τα ποιοτικά στοιχεία – χαρακτηριστικά των αιτήσεων/ρυθμίσεως και κυρίως πόσες από αυτές τις αιτήσεις αφορούν ευάλωτους, τα «κουρέματα» των ενυπόθηκων οφειλών κ.λπ. Σημειώνεται ότι μέχρι το τέλος Ιανουαρίου, πιστοποιητικό ευαλωτότητας είχαν πάρει 3.405 οφειλέτες, 1.634 κρίθηκαν μη επιλέξιμοι ενώ ο συνολικός αριθμός των αιτήσεων ξεπερνά τις 43.400.

Στο παρά πέντε τουπλειστηριασμού

Ένα ακόμα στοιχείο που θα έχει ενδιαφέρον είναι ο αριθμός των οφειλετών που βρίσκονται στο παρά πέντε του πλειστηριασμού (τους έχει κοινοποιηθεί πλειστηριασμός) και θα επιλέξουν να καταβάλουν προκαταβολή εως και 10% προκειμένου να σταματήσουν την εκποίηση της πρώτης κατοικίας τους και να ενταχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό.

Η θεσμοθέτηση της δυνατότητας των servicers να ζητούν προκαταβολή από την συγκεκριμένη κατηγορία οφειλών έχει στόχο να μην χρησιμοποιείται ο Μηχανισμός ως παρελκυστικό μέσο.

Το μεγάλο στοίχημα

Το μεγάλο στοίχημα είναι να μειωθεί δραστικά το ποσοστό των ρυθμίσεων που «χαλάνε» από τους πρώτους κιόλας μήνες, ποσοστό που ήταν στο 30% – 40%.

Οι επιδόσεις του Ιανουαρίου

Ειδικότερα, σε ότι αφορά στις επιδόσεις του Ιανουαρίου:

  • Πραγματοποιήθηκαν 5.031 εκκινήσεις νέων αιτήσεων στην πλατφόρμα και 1.075 νέες επιτυχείς ρυθμίσεις οφειλών οι οποίες αντιστοιχούν σε ιδιαίτερα υψηλό σύνολο αρχικών οφειλών 425 εκ. ευρώ. Σημειώνεται ότι από την αρχή λειτουργίας του μηχανισμού στο σύστημα βρίσκονται 51.370 αιτήσεις που αντιστοιχούν σε αρχικές οφειλές συνολικού ύψους 26 δις ευρώ εκ των οποίων τα 9,86 δις ευρώ (37,88% του συνόλου) να αφορούν ολοκληρωμένα αιτήματα.
  • Το 58% των οφειλών που βρίσκονται στον Εξωδικαστικό αφορούν επιτηδευματίες
  • Η πλειοψηφία των οφειλών (76,5%) είναι προς χρηματοδοτικούς φορείς.
  • Η πλειοψηφία των αιτήσεων βρίσκονται στο εύρος οφειλής 50.000-200.000 ευρώ ενώ οι οφειλές άνω του 1 εκατ. ευρώ ανέρχονται συνολικά σε 15,3 δις ευρώ και αποτελούν το 59% του συνόλου των οφειλών.
  • Μόνο το 9% των οφειλών είναι ενήμερο.
  • Στο 73% διαμορφώνεται το ποσοστό εγκρισιμότητα των χρηματοδοτικών φορέων στις προτεινόμενες ρυθμίσεις με βάση το πλήθος και στο 71% το αντίστοιχο ποσοστό βάσει οφειλών.
  • Στο 16,96% το μέσο κούρεμα για οφειλές προς Δημόσιο και 27% προς χρηματοδοτικούς φορείς. Το 45% των ρυθμίσεων προς χ.φ. (βάσει οφειλών) έλαβε κούρεμα, μεγαλύτερο του 30%
  • Το συνολικό ποσό διαγραφής ανέρχεται σε 1,39 δις ευρώ.
  • Το μέσο «κούρεμα» στα στεγαστικά ήταν 13%, στα επιχειρηματικά 30,24%, στα καταναλωτικά 34,31% και για τις οφειλές προς το δημόσιο 16,96%.
  • 17 χρόνια  είναι μέση διάρκεια αποπληρωμής για οφειλές προς Δημόσιο και 18 προς χρηματοδοτικούς φορείς.
  • Οριακή μείωση καταγράφεται στις απορρίψεις των οφειλετών στις πολυμερείς και διαμορφώνεται στο 35% και στο  17% στις διμερείς.
  • Βασικοί λόγοι απόρριψης από τους χρηματοδοτικούς φορείς είναι η ανεπαρκής οικονομική δυνατότητα εξυπηρέτησης της ρύθμισης (απόρριψη για το 16,84% των συνολικών οφειλών), κάποιος «άλλος» λόγος ή μη – αιτιολόγηση (16,7%) ενώ το 12% απορρίφθηκε καθώς κρίθηκε ότι ο Εξωδικαστικός δεν είναι το κατάλληλο εργαλείο ρύθμισης της συγκεκριμένης οφειλής λόγω ύψους ή φύσης αυτή.
  • Οι οφειλέτες από την πλευρά για το 62,6% των προτεινόμενων ρυθμίσεων που απορρίφθηκαν δεν έχουν αιτιολογία ενώ το 21,6% των προτεινόμενων ρυθμίσεων που απορρίφθηκαν αποδίδονται σε «αδυναμία εξυπηρέτησης». Στις διμερείς, το 80% δεν έχει σημειώσει αιτιολογία και  6,6% αξιολόγησε την αίτηση ως μη συμφέρουσα.

imerisia.gr




Κόκκινα δάνεια: Τη Δευτέρα η ψήφιση του νομοσχεδίου – Τι περιλαμβάνει

Ολοκληρώθηκε στην Ολομέλεια της Βουλής, αργά το βράδυ και μετά από μία μαραθώνια συνεδρίαση που είχε ξεκινήσει στις 9 το πρωί, η συζήτηση του νομοσχεδίου του υπουργείου Οικονομικών, με τίτλο, «Διαφάνεια, ανταγωνισμός, προστασία ευάλωτων-Ενσωμάτωση Ευρωπαϊκής Οδηγίας , επανεισαγωγή του Προγράμματος Ηρακλής και άλλες επείγουσες διατάξεις».

Η ψήφιση του νομοσχεδίου στο σύνολό του θα διεξαχθεί την ερχόμενη Δευτέρα, 4 Δεκεμβρίου, αφού προηγηθούν ονομαστικές ψηφοφορίες επί 4 άρθρων και μίας τροπολογίας που έχει καταθέσει ο ΣΥΡΙΖΑ.

Τα άρθρα αφορούν, μεταξύ άλλων, τον ακατάσχετο λογαριασμό των Servicers, την λειτουργία οργανισμών μη εποπτευόμενων από την Τράπεζα της Ελλάδος και η τροπολογία τη διάταξη που προβλέπει την εξαίρεση, από τον προσυμβατικό έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου, των συναλλαγών του Τ.Α.Ι.Π.Ε.Δ.

Σημειώνεται ότι επί της αρχής του νομοσχεδίου, όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης δήλωσαν ότι το καταψηφίζουν.




Κόκκινα δάνεια: Επεκτείνεται το πρόγραμμα «Ηρακλής» – Τι αλλάζει σε εξωδικαστικό και servicers

Με τις ρυθμίσεις για την επέκταση του προγράμματος «Ηρακλής» που αποσκοπούν στην περαιτέρω μείωση των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων στα χαρτοφυλάκια των τραπεζών κατατέθηκε στη Βουλή το νομοσχέδιο «Δάνεια: Διαφάνεια, ανταγωνισμός, προστασία των ευάλωτων- Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2021/2167».

Το νομοσχέδιο εισάγει επίσης σειρά σημαντικών μέτρων με τα οποία:

  1. Θεσπίζονται υποχρεώσεις διαφάνειας, ενημέρωσης και σεβασμού των δικαιωμάτων των οφειλετών για τους servicers.
  2. Εκσυγχρονίζεται ο εξωδικαστικός μηχανισμός και διευρύνεται η προστασία για τους πραγματικά ευάλωτους οφειλέτες.
  3. Βελτιώνεται το πλαίσιο λειτουργίας του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων.
  4. Εισάγονται ρυθμίσεις που ενισχύουν τον ανταγωνισμό, όπως η χορήγηση δανείων από μη τραπεζικούς φορείς.
  5. Απλοποιούνται οι διαδικασίες του Πτωχευτικού Κώδικα
  6. Επεκτείνονται οι συναλλαγές μέσω συστημάτων άμεσων πληρωμών (IRIS).

Ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης δήλωσε: «Η παρέμβασή μας για τις τράπεζες και τα δάνεια συνδυάζει τον στόχο της οικονομικής εξυγίανσης με την προστασία των πραγματικά ευάλωτων οφειλετών, με μια σειρά από σύγχρονες και δίκαιες λύσεις. Οι servicers αποκτούν νέες, αυστηρές υποχρεώσεις διαφάνειας, για την καλύτερη ενημέρωση των δανειοληπτών.

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός απλουστεύεται και βελτιώνεται, με ειδική μέριμνα για τους ευάλωτους. Η επέκταση του προγράμματος Ηρακλής θα λειτουργήσει προς όφελος της ευρωστίας του τραπεζικού συστήματος. Ενώ παράλληλα ο ανταγωνισμός στο τραπεζικό σύστημα προωθείται με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες, όπως η δυνατότητα μη τραπεζικών ιδρυμάτων να δίνουν στεγαστικά και επιχειρηματικά δάνεια, πράγμα που γίνεται ήδη σε αρκετές χώρες στο εξωτερικό. Η ελληνική οικονομία έχει αποδειχθεί ανθεκτική και το 2024 θα ανέβει ακόμα πιο ψηλά! Η περαιτέρω αντιμετώπιση του ληξιπρόθεσμου ιδιωτικού χρέους θα συμβάλει σίγουρα προς αυτή την κατεύθυνση!».

Οι ρυθμίσεις για τον Ηρακλή, ύστερα από σχετική συμφωνία που επιτεύχθηκε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προβλέπουν την εισαγωγή της τρίτης φάσης του προγράμματος η οποία θα έχει ανώτατο όριο χορήγησης εγγυήσεων έως και 2 δις ευρώ και διάρκεια ως τις 31.12.2024, προκειμένου να εξεταστούν αιτήματα που θα υποβληθούν από ελληνικές τράπεζες.

Μέσω του «Ηρακλή» το Δημόσιο παρέχει κρατική εγγύηση σε ομολογίες υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας τιτλοποιημένων δανείων, έναντι προμήθειας. Από την έναρξη του προγράμματος, το 2019 το Δημόσιο έχει χορηγήσει εγγυήσεις συνολικού ύψους 18,7 δις. ευρώ γεγονός που συνέβαλε αποφασιστικά στην μείωση του αποθέματος Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων στις τράπεζες, από 40,6% τον Δεκέμβριο του 2019 σε 8,6% τον Ιούνιο του 2023.

Ο Ηρακλής ΙΙΙ θα έχει τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις με τις αρχικές φάσεις του προγράμματος, αλλά η ελάχιστη βαθμίδα πιστοληπτικής αξιολόγησης των ομολογιών υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας καθορίζεται πλέον σε BB+, λαμβάνοντας υπόψη τις πρόσφατες αναβαθμίσεις της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας.

Η επανεισαγωγή του προγράμματος αναμένεται να συμβάλει στη μείωση των Μη Εξυπηρετούμενων Δανείων, μειώνοντας το κόστος δανεισμού για τις ελληνικές τράπεζες και απελευθερώνοντας κεφάλαια για δάνεια σε επιχειρήσεις και καταναλωτές. Επιπλέον, αναμένεται να βελτιώσει περαιτέρω την πιστοληπτική αξιολόγηση των ελληνικών τραπεζών και να τις καταστήσει πιο ελκυστικές για διεθνείς επενδυτές.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει εξάλλου σειρά ρυθμίσεων για διαφάνεια στη διαχείριση των οφειλών, προστασία των ευάλωτων δανειοληπτών και ενίσχυση του ανταγωνισμού στο τραπεζικό σύστημα. Ειδικότερα:

  1. Servicers: Εισάγεται σειρά συγκεκριμένων υποχρεώσεων προς τους servicers για την ενημέρωση, εξυπηρέτηση και σεβασμό των δικαιωμάτων των καταναλωτών, με βάση τις προβλέψεις της Κοινοτικής Οδηγίας 2021/2167 αλλά και πέρα από αυτές. Μεταξύ άλλων οι servicers υποχρεώνονται να παρέχουν μέσω ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας προσωποποιημένη και αναλυτική ενημέρωση προς τους οφειλέτες, για το ύψος της οφειλής, το ιστορικό των πληρωμών, τις δόσεις, το επιτόκιο της ρύθμισης κ.λπ. Ο οφειλέτης θα μπορεί να βλέπει τα στοιχεία αυτά εισερχόμενος με χρήση του κωδικού του σε ειδική εφαρμογή στις ιστοσελίδες των servicers (κατ’ αναλογία με το web banking των τραπεζών). Η εφαρμογή αυτή θα πρέπει να τεθεί σε λειτουργία το αργότερο έως τις 31 Μαρτίου 2024. Οι ποινές για τους παραβάτες περιλαμβάνουν πρόστιμα έως 500.000 ευρώ, υποχρέωση διόρθωσης της παράβασης, μέχρι και ανάκληση της άδειας λειτουργίας
  2. Εξωδικαστικός: Η πρόταση αναδιάρθρωσης του χρέους των ευάλωτων οφειλετών όπως προκύπτει από την εφαρμογή του αλγόριθμου του εξωδικαστικού θα γίνεται αυτόματα και υποχρεωτικά αποδεκτή από το σύνολο των πιστωτών (τράπεζες και Δημόσιο). Ο οφειλέτης διατηρεί το δικαίωμα να απορρίψει την πρόταση αυτή, ενώ οι πιστωτές μπορούν να την προσβάλουν στα δικαστήρια εφόσον διαθέτουν στοιχεία ότι παράμετροι της αίτησης δεν είναι αληθινές. Παράλληλα με υπουργική απόφαση που θα εκδοθεί αμέσως μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου, βελτιώνεται ο αλγόριθμος για το σύνολο των οφειλετών που έχουν δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση και όχι μόνο τους ευάλωτους. Συγκεκριμένα το ύψος της ρυθμιζόμενης οφειλής από δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση θα μειωθεί έως και κατά 28% σε σχέση με την υφιστάμενη κατάσταση. Με την ίδια απόφαση το επιτόκιο των ρυθμίσεων θα οριστεί σε 3% σταθερό για 3 έτη.
  3. Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων. Εισάγονται τροποποιήσεις που αποσκοπούν στην ελάφρυνση των ευάλωτων οφειλετών κατά την επαναγορά του ακινήτου και στην προσέλκυση του ενδιαφέροντος επενδυτών προκειμένου να προχωρήσει η σύσταση και λειτουργία του φορέα. Συγκεκριμένα αίρεται η υποχρέωση του οφειλέτη να πληρώσει τα μισθώματα των 12 ετών σε περίπτωση που ασκήσει νωρίτερα από το δικαίωμα επαναγοράς, εξομοιώνεται το φορολογικό καθεστώς του Φορέα με εκείνο των εταιριών που επενδύουν και διαχειρίζονται ακίνητα που παράγουν εισόδημα και προβλέπεται ότι ο φορέας θα αποκτά τα ακίνητα με έκπτωση 30% επί της εμπορικής αξίας του ακινήτου ή της τιμής πρώτης προσφοράς. Από την έκπτωση αυτή θα μπορεί να επωφεληθεί στο μέλλον και ο οφειλέτης κατά την άσκηση του δικαιώματος επαναγοράς.
  4. Δάνεια από μη τραπεζικούς φορείς. Παρέχεται η δυνατότητα στις Εταιρείες Παροχής Πιστώσεων, εκτός από πιστώσεις σε φυσικά πρόσωπα για την κάλυψη καταναλωτικών και προσωπικών αναγκών, να χορηγούν και στεγαστικά δάνεια. Στόχος είναι η τόνωση του ανταγωνισμού στην παροχή πιστώσεων, η διευκόλυνση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση για φυσικά και νομικά πρόσωπα που αποκλείονται από το τραπεζικό σύστημα και η διευκόλυνση της αναχρηματοδότησης δανείων.
  5. Πτωχευτικός Κώδικας: απλοποιούνται ρυθμίσεις με στόχο την επιτάχυνση των διαδικασιών. Ορίζεται μεταξύ άλλων ότι τα οικονομικά στοιχεία του οφειλέτη θα αναζητώνται αυτόματα από δημόσιους φορείς και Τράπεζες με την υποβολή της αίτησης πτώχευσης καθώς και ότι τυχόν σφάλματα σε στοιχεία και έγγραφα μπορούν να διορθωθούν κατά τη συζήτηση της αίτησης πτώχευσης, ώστε αυτή να μην κηρύσσεται απαράδεκτη.
  6. Συστήματα άμεσων πληρωμών (IRIS): οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αυτοαπασχολούμενοι υποχρεούνται να συνδέσουν τον επαγγελματικό τους λογαριασμό με σύστημα άμεσων πληρωμών, όπως επίσης να δέχονται άμεση πληρωμή από οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο τους το ζητήσει. Επίσης, τα φυσικά πρόσωπα που συναλλάσσονται με άλλο φυσικό πρόσωπο που παρέχει υπηρεσίες (ελεύθερο επαγγελματία ή αυτοαπασχολούμενο) δικαιούνται να ζητήσουν να γίνει η πληρωμή μέσω συστήματος.