Το κράτος χρωστάει στην αγορά 2,819 δισ. ευρώ ενώ εκκρεμούν επιστροφές φόρων 815 εκατ. ευρώ.

Την ανηφόρα έχουν τραβήξει τα ληξιπρόθεσμα χρέη του Δημοσίου προς τους ιδιώτες, τα οποία ξεπέρασαν τα 3,1 δισ. ευρώ. Τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους αποκαλύπτουν πως τα χρέη των νοσοκομείων στους προμηθευτές τους αυξήθηκαν εκ νέου τον Σεπτέμβριο, φτάνοντας το 1,281 δισ. ευρώ. Οι συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές του δημοσίου, έχουν φτάσει τα 2,819 δισ. ευρώ ενώ αν προστεθούν και οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων άνω των 90 ημερών, ύψους 287 εκατ. ευρώ, το «φέσι» που έχει βάλει το Δημόσιο στην αγορά ξεπερνά τα 3,1 δισ. ευρώ.

Κι ενώ τα χρέη αυξάνονται η Ελλάδα έχει παραπεμφθεί δύο φορές στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για τις καθυστερήσεις πληρωμών από την πλευρά των νοσοκομείων, με την κυβέρνηση να επιστρατεύει ως αντίδοτο την αναβαθμισμένη λειτουργία της Κεντρικής Αρχής Προμηθειών Υγείας (ΕΚΑΠΥ), μέσω της οποίας διευθετούνται κεντρικά οι προμήθειες όλων των δημόσιων νοσοκομείων της χώρας.

Τα στοιχεία δείχνουν πως τα ληξιπρόθεσμα χρέη των νοσοκομείων αυξήθηκαν περαιτέρω από το 1,2 δισ. ευρώ τον Αύγουστο στο 1,281 δισ. ευρώ τον Σεπτέμβριο, όταν είχαν υποχωρήσει έως και τα 294 εκατ. ευρώ τον Δεκέμβριο του 2018, για να φουσκώσουν έως και το 1,449 δισ. ευρώ τον Ιανουάριο του 2024.

Η συντήρηση μεγάλης δεξαμενής ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του Δημοσίου στερεί ρευστότητα από τις εμπλεκόμενες επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα, ενώ όπως έχει επισημάνει η Κομισιόν, ειδικά οι καθυστερημένες πληρωμές από τα δημόσια νοσοκομεία παρεμποδίζουν την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα των επιχειρήσεων που εργάζονται στον τομέα της υγείας, ιδίως των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Αύξηση εμφανίζουν και τα ληξιπρόθεσμα χρέη των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης από τα 661 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο στα 701 εκατ. ευρώ τον Σεπτέμβριο, ενώ αμετάβλητα στα 321 εκατ. ευρώ παρέμειναν τα χρέη των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Στον αντίποδα, μείωση από τα 335 εκατ. ευρώ στα 294 εκατ. ευρώ εμφανίζουν τα ληξιπρόθεσμα χρέη των λοιπών νομικών προσώπων του δημοσίου.

Επιστροφές φόρων

Στο μέτωπο των εκκρεμών επιστροφών φόρου, σημαντική επιβάρυνση εμφανίζουν οι καθυστερήσεις επιστροφών άμεσων φόρων, μέρος των οποίων σχετίζεται και με το γεγονός ότι η ΑΑΔΕ αναζητά δεκάδες χιλιάδες IBAN φορολογουμένων προκειμένου να τους επιστρέψει φόρους εισοδήματος, μάταια.

Τα στοιχεία δείχνουν αύξηση των εκκρεμών επιστροφών φόρου από τα 648 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο στα 815 εκατ. ευρώ τον Σεπτέμβριο, εκ των οποίων 346 εκατ. ευρώ αφορούν άμεσους φόρους και 351 εκατ. ευρώ, έμμεσους.

Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων άνω των 90 ημερών φτάνουν τα 287 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 190 εκατ. ευρώ αφορούν χρέη τα οποία δεν μπορούν να αποπληρωθούν λόγω εξωγενών παραγόντων (μη ανταπόκριση δικαιούχου ή μη προσκόμιση δικαιολογητικών). Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων κάτω των 90 ημερών αυξήθηκαν από 388 εκατ. ευρώ τον Αύγουστο σε 528 εκατ. ευρώ τον Σεπτέμβριο.

Πάνω από το φράγμα των 3 δις. ευρώ βρέθηκαν τα κρατικά «φέσια» προς τους ιδιώτες το Σεπτέμβριο με τα μισά από αυτά να χρωστούν τα νοσοκομεία.

Παρά τα μέτρα αποπληρωμής οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του κράτους εξακολουθούν να  κινούνται σε ανοδική τροχιά.

Με βάση τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία που περιλαμβάνονται στον προϋπολογισμό του 2024 τα κρατικά φέσια ανέρχονται σε 2,376 δισ. ευρώ και μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων ύψους 590 εκατ. ευρώ και τις οφειλές από τις εκκρεμείς αιτήσεις συνταξιοδότησης φτάνουν τα 3,065 δισ. ευρώ.

Το μόνο θετικό είναι ότι οι φόροι που βρίσκονται σε καθυστέρηση άνω των 90 ημερών ανέρχονται στο ποσό των 210 εκατ. ευρώ από 403 εκατ. ευρώ που ήταν τον Δεκέμβριο του 2022.

Ειδικότερα η ακτινογραφία των ληξιπρόθεσμων οφειλών του δημοσίου δείχνει τα εξής:

►  Οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των νοσοκομείων, συμπεριλαμβανομένων των ποσών clawback και rebate ανέρχονται στο ποσό των 1,374 δις. ευρώ για τον Σεπτέμβριο 2023, ενώ το αντίστοιχο ποσό για τον Σεπτέμβριο 2022 ανερχόταν σε 1, 255 δις. ευρώ. Ωστόσο εξαιρουμένων των υπό συμψηφισμό ποσών οι καθαρές ληξιπρόθεσμες οφειλές ανέρχονται σε 385 εκατ. ευρώ. Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θα ενισχύσει τον προϋπολογισμό των νοσοκομείων με τα έσοδα που θα εισπραχθούν από το νέο σύστημα φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών προκειμένου να αποπληρώσουν τα χρέη τους ενώ παράγοντες του οικονομικού επιτελείου εκτιμούν ότι με το νέο κεντρικό σύστημα προμηθειών το πρόβλημα θα περιοριστεί.

► Το ύψος των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων των ΟΚΑ διαμορφώθηκε το Σεπτέμβριο στο ποσό των 545 εκατ. ευρώ, ενώ για τον αντίστοιχο μήνα του 2022 το ύψος τους ανήλθε στο ποσό των 432 εκατ. ευρώ, γεγονός που οφείλεται κυρίως στην αύξηση κατά 92 εκατ. ευρώ των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του κλάδου εφάπαξ παροχών του e- ΕΦΚΑ (πρώην Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών – ΕΤΕΑΕΠ), κατόπιν της επιτάχυνσης εκκαθάρισης των κύριων συντάξεων. Ωστόσο, οι εν λόγω ληξιπρόθεσμες οφειλές έχουν μειωθεί κατά 154 εκατ. ευρώ εντός του τελευταίου εξαμήνου, καθώς εξελίσσεται το πρόγραμμα εκκαθάρισης των εφάπαξ. Επισημαίνεται ότι πέραν των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων και βάσει στοιχείων που συλλέγονται από το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, οι οφειλές από εκκρεμείς αιτήσεις συνταξιοδότησης κατά τον μήνα Σεπτέμβριο 2023 εκτιμώνται σε 99 εκατ. ευρώ.

►  Για τους φορείς της Κεντρικής Διοίκησης (Κράτος), το ύψος των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων τον μήνα Σεπτέμβριο 2023 ανερχόταν στο ποσό των 100 εκατ. ευρώ.

►  Οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των ΟΤΑ διαμορφώθηκαν τον μήνα Σεπτέμβριο του τρέχοντος έτους στο ποσό των 150 εκατ. ευρώ.

► Ως προς τα λοιπά νομικά πρόσωπα, το ύψος των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων για τον μήνα Σεπτέμβριο 2023 ανήλθε στο ποσό των 207 εκατ. ευρώ, ενώ για τον αντίστοιχο μήνα του 2022 το ύψος τους διαμορφώθηκε στο ποσό των 173 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις: (α) των συγκοινωνιακών φορέων ανέρχονται στο ποσό των 55 εκατ. ευρώ μειωμένες σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2022 κατά 2 εκατ. ευρώ και (β) των εταιρειών ΕΑΣ ΑΒΕΕ και ΕΑΒ ΑΕ, οι οποίες αποτελούν αμυντικές βιομηχανίες που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα, διαμορφώθηκαν τον μήνα Σεπτέμβριο 2023 στο ποσό των 22 εκατ. ευρώ, αυξημένες σε σχέση με το αντίστοιχο ποσό του Σεπτεμβρίου 2022 κατά 8 εκατ. ευρώ.

Εκκρεμείς επιστροφές φόρων

Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων ανήλθαν συνολικά σε 590 εκατ. ευρώ μειωμένες κατά 202 εκατ. ευρώ σε σχέση με το Σεπτέμβριο του 2023 που ήταν 792 εκατ. ευρώ. Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων για διάστημα άνω των 90 ημερών μειώθηκαν στα 210 εκατ. ευρώ από 286 εκατ. ευρώ πέρυσι και κάτω των 90 ημερών στα 380 εκατ. ευρώ έναντι 506 εκατ. ευρώ.