Καβάλα | Η ανακάλυψη του Γκαβόχελου στα Τενάγη Φιλίππων, ένα 360 εκατ. ετών αρχαίο ψάρι

Το Γκαβόχελο (Caspiomyzon hellenicus), ένα σπάνιο και ενδημικό είδος ψαριού, ζει στον πυθμένα των ποταμών και θεωρείται κρισίμως κινδυνεύον.

Η έρευνα του ΙΝ.ΑΛ.Ε. (Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας) επικεντρώνεται στη μελέτη της κατανομής του Γκαβόχελου στην περιοχή των Τεναγών, χρησιμοποιώντας καινοτόμες μεθόδους όπως η ανάλυση του περιβαλλοντικού DNA (eDNA).

Ο ερευνητής Δρ. Αργύρης Σαπουνίδης χαρακτηρίζει το Γκαβόχελο ως «θησαυρό» για τη βιοποικιλότητα της περιοχής, επισημαίνοντας ότι η ύπαρξή του υποδεικνύει την καλή κατάσταση του οικοσυστήματος.

Η διάρκεια ζωής του Γκαβόχελου είναι περίπου πέντε χρόνια, και η συμπεριφορά του περιλαμβάνει την παθητική διατροφή από μικροοργανισμούς που παρασύρονται στο ρεύμα του ποταμού. Ο Δρ. Σαπουνίδης αναφέρει πως η ύπαρξή του είναι απειλούμενη από ανθρωπογενείς δραστηριότητες, όπως η μόλυνση και η ανατάραξη του ιζήματος.

Η μελέτη που διεξάγεται στα Τενάγη Φιλίππων περιλαμβάνει την καταγραφή άλλων 17 ειδών ιχθυοπανίδας, με ποικιλία οργανισμών που συμβάλλουν και αυτοί στη βιοποικιλότητα της περιοχής. Σημαντική είναι η αναφορά στην παρουσία των απειλούμενων ειδών, όπως η Γραμμοβελονίτσα και ο Κοκκινόγαστρος.

Τα Τενάγη Φιλίππων, ως ιστορικός υγροβιότοπος, φιλοξενούν μεγάλο αριθμό ποταμών και ρεμάτων που δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για τη βιοποικιλότητα. Ανάμεσα στα είδη που κατοικούν στην περιοχή περιλαμβάνονται εμπορικά είδη και δύο σπάνια ενδημικά.

Η ερευνητική ομάδα του ΙΝ.ΑΛ.Ε., υποστηριζόμενη από τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος & Κλιματικής Αλλαγής, εργάζεται ακούραστα για την προστασία και τη διατήρηση της βιοποικιλότητας στην περιοχή.

www.proininews.gr




Βεργίνα | Νέα θεωρία για την ανακάλυψη χιτώνα

Μπορεί να έχουν περάσει 47 ολόκληρα χρόνια από τότε που ο Μανόλης Ανδρόνικος ανακάλυψε τον τάφο του βασιλιά Φιλίππου Β’, στη Βεργίνα, τόσο οι έρευνες, όμως, όσο και οι υποθέσεις αλλά και οι θεωρίες συνομωσίας σχετικά με τους ενοίκους του εντυπωσιακού ταφικού συγκροτήματος αλλά την ενδεχόμενη σχέση του με τον Μέγα Αλέξανδρο συνεχίζονται με αμείωτους ρυθμούς.

Τις τελευταίες ώρες, μάλιστα, έχει προστεθεί ένα νέο επεισόδιο στο αρχαιολογικό αυτό, παγκοσμίου ενδιαφέροντος «σίριαλ» που υποστηρίζει πως ταυτοποιήθηκε ο χιτώνας του Μεγάλου Αλεξάνδρου από υλικό που βρέθηκε εντός του τάφου του Φιλίππου Β΄, στοιχείο που υποδεικνύει, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, πως ο συγκεκριμένος τάφος πιθανώς να ανήκει στον ετεροθαλή αδελφό του Αλέξανδρου, Φίλιππο Γ’ Αρριδαίο.

Τα παραπάνω στοιχεία προέρχονται από έκθεση ομάδας αρχαιολόγων, με επικεφαλής τον Αντώνιο Μπαρτζιώκα, ομότιμο καθηγητή στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, η οποία δημοσιεύθηκε στην Journal of Field Archaeology, προκαλώντας, έστω και με λίγες ημέρες καθυστέρηση, φρενίτιδα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αλλά και σε ΜΜΕ όπου παρουσιάστηκε ως σπουδαία ανακάλυψη, χωρίς ωστόσο να υπάρχουν οι απαραίτητες αποδείξεις για κάτι τέτοιο.

Η θεωρία της ομάδας του κ. Μπαρτζιώκα, όπως προκύπτει από τα δημοσιευμένα στοιχεία της έκθεσης, βασίζεται στην ανάλυση κλωστουφαντουργικού υλικού που έχει βρεθεί μέσα στη χρυσή λάρνακα του Τάφου ΙΙ, γνωστού και ως Μεγάλη Τούμπα, μαζί με το περίφημο χρυσό στεφάνι βελανιδιάς, από την οποία προέκυψε ότι το εν λόγω ύφασμα ήταν από βαμβάκι και είχε μωβ χρώμα ενώ ανάμεσα στις επιστρώσεις του βρέθηκε χουντίτης, ένα σπάνιο και πανάκριβο ορυκτό που χρησιμοποιούνταν στα βασιλικά ενδύματα της αρχαίας Περσίας όπου ήταν γνωστό ως σάραπις. Τα παραπάνω στοιχεία οδήγησαν την έρευνα στην υπόθεση ότι πιθανόν το ύφασμα αυτό να ανήκει σε βασιλικό ένδυμα το οποίο ο Αλέξανδρος έφερε από την Περσία στην Βεργίνα. Ως ενισχυτικό στοιχείο της θεωρίας της η ομάδα Μπαρτζιώκα χρησιμοποιεί την παράσταση που απεικονίζεται στην τοιχογραφία που βρέθηκε στη ζωφόρο του τάφου στην οποία ένας από τους κυνηγούς, που ταυτίζεται με τον Αλέξανδρο, φορά έναν αντίστοιχο μωβ χιτώνα.

Επί της ουσίας η παραπάνω θεωρία αμφισβητεί την σπουδαία ανακάλυψη Ανδρόνικου καθώς υπονοεί, εμμέσως πλην σαφώς, ότι στον Τάφο ΙΙ δεν θάφτηκε ο Φίλιππος Β΄ αλλά ο Φίλιππος Γ’ Αρριδαίος, διάδοχος του Μεγάλου Αλεξάνδρου – υπόθεση που έχει ξαναδιατυπωθεί κατά το πρόσφατο παρελθόν – και ότι τα αντικείμενα που βρέθηκαν μέσα στην μαρμάρινη σαρκοφάγο, κτερίσματα κ.α., πιθανόν να ανήκουν στον ίδιο τον Αλέξανδρο.

Αν και μέχρι στιγμής οι αρμόδιοι δεν έχουν προβεί σε επίσημες δηλώσεις σχετικά με την υπόθεση, πηγές από το υπουργείο Πολιτισμού αλλά και από την ομάδα ανασκαφής της Βεργίνας αναφέρουν πως σε καμιά περίπτωση δεν πρόκειται για επιβεβαιωμένα στοιχεία από τα οποία να προκύπτουν ασφαλή συμπεράσματα: «Τα τελευταία χρόνια λέγονται πάρα πολλά σχετικά με τους τάφους της Βεργίνας χωρίς να λαμβάνονται υπόψιν τα ανασκαφικά δεδομένα. Υπάρχει ένα πρόσφορο έδαφος παραφιλολογίας αλλά δεν έχουν νόημα τέτοιες συζητήσεις» δήλωσε στο protothema.gr η κ. Στέλλα Δρούγου, Ομότιμη Καθηγήτρια Κλασικής Αρχαιολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης η οποία διήθυνε την ανασκαφή της Βεργίνας επί δέκα έτη μετά τον θάνατο του καθηγητή Μ. Ανδρόνικου. Επιπλέον επισήμανε πως δεν έχει ενημερωθεί από καμία επίσημη πηγή σχετικά με την έρευνα της ομάδας του κ. Μπαρτζιώκα ενώ αναρωτήθηκε, εύλογα, «πως βρέθηκαν στα χέρια του τα ευρήματα του τάφου».

www.protothema.gr



Σημαντική ανακάλυψη από το Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ σε σπήλαιο στο Σιδηρόκαστρο Σερρών

Νέες πληροφορίες για τη βιολογική και γεωλογική ιστορία της περιοχής του Σιδηροκάστρου Σερρών μαρτυρούν άγνωστα βακτήρια που αναλύθηκαν στο πλαίσιο ερευνών στο σπήλαιο του Μαύρου Βράχου.

Τα εντυπωσιακά ευρήματα είναι το επιστέγασμα ερευνητικής εργασίας μίας δεκαετίας από την επιστημονική ομάδα του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ. Η εξερεύνηση στο σπήλαιο, που αποτελεί μια μοναδική γεωλογική δομή, έφτασε σε βάθος 56 μέτρων, αποκαλύπτοντας μία μεταλλική κρούστα με πορώδη δομή αντί για τους συνήθεις σταλακτίτες και σταλαγμίτες.

Η ανακάλυψη αυτή αποτέλεσε αφορμή για να μελετηθεί το σπήλαιο σε βάθος, προσφέροντας πολύτιμες πληροφορίες για τον σχηματισμό του και την ιδιαίτερη μεταλλική κρούστα του. Δείγματα από το σπήλαιο μεταφέρθηκαν στον Τομέα Τεκτονικής, Ιστορικής και Εφαρμοσμένης Γεωλογίας και μελετήθηκαν στον Τομέα Ορυκτολογίας – Πετρολογίας-Κοιτασματολογίας του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ. Οι πρώτες αναλύσεις αποκάλυψαν ότι η κρούστα αποτελείται από το ορυκτό γκαιτίτη, δηλαδή υδροξείδιο του σιδήρου. Η δομή του γκαιτίτη παρουσίασε σημαντικές διαφορές από τις συνήθεις μορφές του, γεγονός που οδήγησε σε περαιτέρω έρευνες.

Οι έρευνες αποκάλυψαν ότι το σπήλαιο ανήκει στα υπογενή, σχηματισμένο από υδροθερμικά ρευστά που ανέρχονται προς την επιφάνεια, αντί να σχηματιστεί από το νερό της βροχής που κινείται προς τον υδροφόρο ορίζοντα της περιοχής.

Η σπηλαιογένεση του Μαύρου Βράχου ξεκίνησε πριν από μερικά εκατομμύρια χρόνια και σταμάτησε, όταν το σπήλαιο βρέθηκε ψηλότερα από το υπόγειο νερό λόγω γεωλογικών μεταβολών. Ωστόσο, παρόμοιες διαδικασίες πιθανότατα συνεχίζουν να συμβαίνουν βαθύτερα. Λίγο πριν παύσει η σπηλαιογένεση, σχηματίστηκε η μεταλλική κρούστα μέσα στο σπήλαιο. Οι λεπτομερείς χημικές αναλύσεις και οι αναλύσεις γενετικού υλικού έδειξαν ότι οι συνθήκες κατά τον σχηματισμό του γκαιτίτη ήταν ιδιαίτερες, αποκαλύπτοντας την παρουσία άγνωστων μέχρι τώρα βακτηρίων.

Δημοσίευση της έρευνας σε διεθνές επιστημονικό περιοδικό

Η κρούστα και η ιδιαίτερη πορώδης δομή της, καθώς και οι μικρομεταβολές της γεωχημείας του γκαιτίτη, αποτελούν πιθανές βιο-υπογραφές αυτών των άγνωστων βακτηρίων. Η μελέτη του σπηλαίου του Μαύρου Βράχου διευρύνει τη γνώση για τον τρόπο δημιουργίας των υπογενών σπηλαίων και αποκαλύπτει νέες πληροφορίες για τη βιολογική και γεωλογική ιστορία της περιοχής.

Τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας, δημοσιεύτηκαν στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό CATENA και η ομάδα σχεδιάζει να συνεχίσει την έρευνά της, τόσο στην υποβρύχια έκταση του σπηλαίου, όσο και στη μελέτη των άγνωστων οργανισμών.

Μέρος της έρευνας συμπεριλήφθηκε στη διδακτορική διατριβή του Γιώργου Λαζαρίδη, με επιβλέποντα τον Καθηγητή του Τμήματος Γεωλογίας Βασίλη Μέλφο. Σε συνεργασία με τον Δρ. Φυσικής Δημήτρη Μπέσσα από το Ευρωπαϊκό συγκρότημα ακτινοβολίας σύγχροτρον (ESRF) στη Γκρενόμπλ, συγκροτήθηκε μία διεπιστημονική ομάδα για τη μελέτη του σπηλαίου και της ιδιαίτερης απόθεσης του γκαιτίτη.

Στην έρευνα συμμετείχαν επίσης η καθηγήτρια του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ Λαμπρινή Παπαδοπούλου, ο καθηγητής του Τμήματος Γεωλογίας του ΕΚΠΑ Παναγιώτης Βουδούρης, ο διευθυντής του Τομέα Βοτανικής του Τμήματος Βιολογίας του ΑΠΘ, αν. καθηγητής Σπυρίδων Γκέλης και ο συνεργάτης του και υποψ. διδάκτορας Μάνθος Πάνου.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ-ΜΠΕ
*Πηγή φωτογραφιών: ΑΠΘ




Energean: Έκτη ανακάλυψη φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο, αυτήν την φορά στην Αίγυπτο

Την έκτη της ανακάλυψη κοιτάσματος φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο, αυτήν την φορά στην Αίγυπτο, γνωστοποίησε την Πέμπτη 23 Μαϊου η Energean plc (LSE: ENOG, TASE: אנאג) στο πλαίσιο της καθιερωμένης τριμηνιαίας ενημέρωσης (Trading Statement & Operational Update) προς τα χρηματιστήρια του Λονδίνου και του Τελ Αβίβ. Πρόκειται για στήλη 270 ποδιών καθαρού πάχους υδρογονανθράκων στους σχηματισμούς Abu Madi και BKES-1 στην παραχώρηση Abu Qir στον Κόλπο της Αλεξάνδρειας, η οποία ανακαλύφθηκε με γεώτρηση που εκτελέσθηκε από την θαλάσσια εξέδρα North Abu Qir PII.

H αρχική εκτίμηση είναι ότι η νέα ανακάλυψη περιέχει (Gas Initially In Place) 87-129 δισεκ. κυβικά πόδια φυσικό αέριο, και προγραμματίζεται να τεθεί στην παραγωγή στη διάρκεια του τρίτου 3μήνου του έτους.

Υπενθυμίζεται ότι η Energean τo 2019 ανακάλυψε το κοίτασμα Karish North στην θάλασσα του Ισραήλ, το οποίο από τον Φεβρουάριο είναι ήδη σε παραγωγή. Στη διάρκεια του 2022 ανακάλυψε τα κοιτάσματα Αθηνά, Ζευς, Ερμής και Ηρακλής, με τα δύο πρώτα να αναγνωρίζονται ως μέρος της ανακάλυψης Katlan από την ισραηλινή κυβέρνηση, η οποία έχει δώσει και την έγκρισή της για την 1 η φάση ανάπτυξης. Το κοίτασμα Katlan είναι δυνατό να χρησιμοποιηθεί και για εξαγωγικούς σκοπούς.

Οι βασικές εξελίξεις του πρώτου τριμήνου και οι προοπτικές για τη συνέχεια

Πέραν της νέας ανακάλυψης, οι κυριότερες εξελίξεις στο πρώτο τρίμηνο του έτους καθώς και οι προοπτικές για τη συνέχεια έχουν ως εξής:

-Η ημερήσια παραγωγή της περιόδου ήταν 142 χιλιάδες βαρέλια ισοδυνάμου πετρελαίου (+49% σε ετήσια βάση), το 82% των οποίων ήταν σε φυσικό αέριο. Η εταιρεία διατηρεί την πρόβλεψή της για ημερήσια παραγωγή μεταξύ 155 και 175 χιλιάδων βαρελιών ισοδυνάμου πετρελαίου για όλο το 2024.

-Τα έσοδα διαμορφώθηκαν στα 413 εκατ. δολάρια (+43% σε ετήσια βάση), ενώ τα προσαρμοσμένα κέρδη προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων (EBITDAX) ήταν 259 εκατ. δολάρια (+60% σε ετήσια βάση). Η εταιρεία θα διανείμει στις 28 Ιουνίου μέρισμα 0,3 δολ. ανά μετοχή για την συγκεκριμένη χρονική περίοδο.

-H ένταση εκπομπών του Scope 1 και του Scope 2 μειώθηκε στα 9 κιλά CO2 ανά παραγόμενο βαρέλι ισοδυνάμου πετρελαίου, δηλαδή κατά 19% σε ετήσια βάση.

-Το θαλάσσιο κοίτασμα φυσικού αερίου Cassiopea, μια από τις μεγαλύτερες αναπτύξεις φυσικού αερίου στην Ιταλία, αναμένεται να τεθεί στην παραγωγή στη διάρκεια του καλοκαιριού, ενώ για τον Αύγουστο έχει προγραμματισθεί η επιβεβαιωτική γέωτρηση στο κοίτασμα Anchois στο Μαρόκο.

-Εντός του Ιουνίου αναμένεται να υποβληθεί η αίτηση για την απόκτηση άδειας αποθήκευσης CO2 στον Πρίνο.

-Στο επόμενο διάστημα αναμένεται η λήψη της Τελικής Επενδυτικής Απόφασης για την ανάπτυξη του κοιτάσματος φυσικού αερίου Katlan στο Ισραήλ.

Ο Μαθιός Ρήγας, Διευθύνων Σύμβουλος του ομίλου Energean, δήλωσε σχετικά:

«Συνεχίζουμε να επιτυγχάνουμε ισχυρά επιχειρησιακά και οικονομικά αποτελέσματα, με αύξηση παραγωγής, εσόδων και EBITDAX σε ετήσια βάση. Στο Ισραήλ, η δραστηριότητά μας παρέμεινε ανεπηρέαστη από τις γεωπολιτικές εξελίξεις, με την αναμενόμενη κορύφωση της ζήτησης για φυσικό αέριο το καλοκαίρι να οδηγεί σε μεγιστοποίηση της παραγωγής.

Επιπλέον, είμαστε ευχαριστημένοι για την επιτυχία του γεωτρητικού μας προγράμματος στο Abu Qir στην Αίγυπτο με τη νέα μας ανακάλυψη. Συνεχίζουμε με συνέπεια την μερισματική μας πολιτική και εστιάζουμε στις βασικές επιχειρησιακές μας κατευθύνσεις: αξιόπιστο μέρισμα, βελτίωση δανεισμού, ανάπτυξη και δέσμευσή μας για μηδενικό ισοζύγιο εκπομπών αερίου θερμοκηπίου. Ταυτόχρονα, παραμένουμε σε εγρήγορση για ευκαιρίες που ταιριάζουν σε αυτές τις κατευθύνσεις, ώστε να είμαστε σε θέση να
κινηθούμε γρήγορα και αποτελεσματικά όταν αυτές προκύψουν.

Κοιτώντας μπροστά, έχουμε αρκετά ορόσημα στο χαρτοφυλάκιό μας στην Ιταλία, στο Μαρόκο, στην Αίγυπτο, στην Ελλάδα και, βέβαια, στο Ισραήλ, όπου θα ξεκινήσουμε την προμήθεια φυσικού αερίου με βάση το συμβόλαιο που υπογράψαμε πρόσφατα».