Καταιγίδα αποκαλύψεων για τον ΟΠΕΚΕΠΕ

Ένα πολυετές σύστημα παρατυπιών, με «μαϊμού» κτηνοτρόφους, εικονικά βοσκοτόπια και μισθώματα-φάντασμα, ακόμα και σε ονόματα νεκρών αγροτών, φαίνεται πως λειτουργούσε στον ΟΠΕΚΕΠΕ (Οργανισμός Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων). Οι αποκαλύψεις ανάγκασαν τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να ανακοινώσει την οριστική κατάργηση του Οργανισμού, προκαλώντας πολιτικό σεισμό και ανοίγοντας τον δρόμο για πλήρη αναδιοργάνωση του συστήματος αγροτικών ενισχύσεων.

Το «μαγαζάκι» των επιδοτήσεων

Το σκάνδαλο αποκαλύφθηκε μέσα από τις δηλώσεις του Δημήτρη Καπούνη, Προέδρου της Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου, ο οποίος καταγγέλλει ότι το κύκλωμα λειτουργούσε ανεξέλεγκτα για χρόνια, χωρίς να υπάρξει καμία ουσιαστική παρέμβαση από τις αρχές.

Όπως αναφέρει, από το 2020 παρατηρήθηκαν παρατυπίες στις αιτήσεις ενισχύσεων, ενώ το 2022 η κατάσταση είχε ξεφύγει εντελώς. «Έκαναν αιτήσεις με πλασματικά στρέμματα, ανύπαρκτα βοσκοτόπια και εικονικά μισθωτήρια. Εγώ κατήγγειλα το θέμα με αποδείξεις και email στον τότε υπουργό Γιώργο Γεωργαντά και τη διοίκηση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Δεν έγινε τίποτα.»

«Έκανα επικάλυψη 7.661 στρεμμάτων»

Σε μια πράξη διαμαρτυρίας και για να αναδείξει το ζήτημα, ο Καπούνης προχώρησε το 2023 σε επικάλυψη 7.661 στρεμμάτων που είχαν δηλωθεί εικονικά από τρίτους, ώστε να φανεί ότι κάτι δεν πάει καλά: «Το έκανα για να προκαλέσω έλεγχο. Δεν έγινε ποτέ έλεγχος. Τα στρέμματα που δήλωσα “έφυγαν” διανυκτός και πληρώθηκαν αλλού.»

«Ήξεραν όλοι – κανείς δεν το άγγιζε»

Σύμφωνα με τον Καπούνη, είχε ενημερωθεί ακόμη και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός, ενώ ο πρόεδρος της ΕΘΕΑΣ Παύλος Σατολιάς είχε επισημάνει στο Μαξίμου το μέγεθος του προβλήματος από το 2023. «Ήξεραν όλοι και κανείς δεν ήθελε να το ακουμπήσει. Μέσα σε 10 ώρες η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία το ξεσκέπασε, κι εμείς δεν μπορούσαμε έξι χρόνια;»

Μάλιστα, όπως αποκαλύπτει, του έγινε μήνυση για «προσβολή του ΟΠΕΚΕΠΕ στην Ε.Ε.» με την κατηγορία της απόπειρας εξαπάτησης, παρότι οι ενέργειές του στόχευαν στη διαφάνεια και την αποκάλυψη των πλαστών δηλώσεων.

Κατάργηση ΟΠΕΚΕΠΕ – Νέα εποχή;

Η απόφαση του Πρωθυπουργού για οριστική κατάργηση του ΟΠΕΚΕΠΕ προκάλεσε αντιδράσεις. Παρά την αποδοχή της ανάγκης για έλεγχο, πολλοί φορείς του αγροτικού κόσμου, όπως ο Καπούνης, διαφωνούν με το λουκέτο στον Οργανισμό. Αντίθετα, προτείνουν μεταφορά των ελέγχων και των αρμοδιοτήτων στην ΑΑΔΕ, προκειμένου να διασφαλιστεί η διαφάνεια και η αντικειμενικότητα χωρίς να καταργηθεί εντελώς ένας κρίσιμος φορέας για τον αγροτικό τομέα.

Ποιοι ωφελήθηκαν – Ποιοι πλήρωσαν το τίμημα

Οι αποκαλύψεις θέτουν πλέον αμείλικτα ερωτήματα:

• Πόσες εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ κατέληγαν ετησίως σε εικονικούς δικαιούχους;

• Ποιοι γνώριζαν και για ποιο λόγο επέλεξαν να σιωπήσουν;

• Πώς προστατεύεται ο πραγματικός παραγωγός που στήριζε και στηρίζει τον πρωτογενή τομέα;

Από την ευθύνη, στην πράξη

Η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ εξελίσσεται σε μεγάλο crash test για την αξιοπιστία του αγροτικού μηχανισμού ενισχύσεων στην Ελλάδα. Η μεταρρύθμιση είναι πλέον μονόδρομος. Ωστόσο, η επιλογή της κατάργησης αντί για την εξυγίανση δημιουργεί εύλογους προβληματισμούς για το τι θα ακολουθήσει – και ποιοι θα αναλάβουν τις κρίσιμες ευθύνες που εκκρεμούν.

Όπως τόνισε ο Καπούνης:
«Εμείς δεν λέμε να κλείσει ο ΟΠΕΚΕΠΕ, λέμε να ελεγχθεί. Όχι να σβήσουμε το πρόβλημα – να το λύσουμε.»