Για το 5ο Οικονομικό Φόρουμ Θράκης – Σαμοθράκη 2014

Η σειρά εκδηλώσεων “Η Δύναμη της Πίστης”  στη Σαμοθράκη ήταν μία ευκαιρία να ακούσουμε τι έχουν να πουν φωνές του πολιτισμού, της οικονομίας, της πολιτικής και των τεχνών για μία γωνιά της γης που κάποτε ήταν το μυστηριακό κέντρο της αρχαιότητας. Τι αντιπροσωπεύει η Σαμοθράκη για τον καθένα από εμάς;

Κάθε χρόνο όλο και περισσότεροι άνθρωποι με λαμπρή νόηση και γνώση θα έρχονται σε αυτό τον τόπο για να αφήσουν κάτι από τις σκέψεις και τις ιδέες τους. Όλοι μαζί μπορούμε να γράψουμε τη νέα ιστορία της Σαμοθράκης μέχρι να ξαναποκτήσει τη θέση της στον παγκόσμιο χάρτη.

Η ομάδα του Οικονομικού Φόρουμ Θράκης

Η ομιλία του επίτιμου καλεσμένου μας, Dr. Josef Ackermann

«Είναι μεγάλη τιμή και πραγματική χαρά για εμένα να είμαι πολίτης της Σαμοθράκης. Αυτές δεν είναι κενές λέξεις. Δεν το λέω αυτό μόνο για την εκδήλωση αυτή και κρατώντας τους τύπους. Έρχεται από την καρδιά μου. Το εννοώ πραγματικά.

Οι περισσότεροι άνθρωποι από εκεί που κατάγονται δεν ξέρουν ποια είναι η Σαμοθράκη. Στην καλύτερη περίπτωση τη συνδέουν με το άγαλμα της Νίκης, που βρέθηκε εδώ και εκτίθεται στο Λούβρο του Παρισιού. Πέρα από αυτό δε γνωρίζουν τίποτα για το νησί: τη γεωγραφία, την ιστορία, την πολιτιστική κληρονομιά, τους ανθρώπους.

Γιατί λοιπόν να είμαι πραγματικά ευγνώμων και συγκινημένος που είμαι πολίτης αυτού του ευρέως άγνωστου και φαινομενικά ξεχασμένου νησιού του Βόρειου Αιγαίου;

Είναι πολύ απλό. Γιατί με συνδέει ξανά με τα ιδανικά της νιότης μου και τις πνευματικές και πολιτισμικές μου ρίζες. Είναι σαν να επιστρέφω στον τόπο μου.

Στο σχολείο διδάχτηκα τη γλώσσα του Ομήρου, τα αρχαία ελληνικά, κάτι που δυστυχώς είναι σπάνιο αυτές τις μέρες, και έτσι έμαθα από την Ιλιάδα πως ο Ποσειδώνας, θεός της θάλασσας και αδερφός του Διά, παρακολούθησε τον Τρωικό πόλεμο στη Μικρά Ασία, από την κορυφή αυτού του βουνού, το Φεγγάρι.

Έμαθα για τη Σαμοθράκη για το Ιερό των Καβείρων Θεών, της αρχαίας θρησκείας, από τον μεγάλο ιστορικό Ηρόδοτο αλλά και από τον αγαπημένο μου ποιητή, τον  Johann-WolfgangGoethe, στο δεύτερο μέρος του  Faust. Έμαθα για τη Σαμοθράκη από τον Αριστοτέλη και διάβασα ότι οι Αργοναύτες σταμάτησαν εδώ στο ταξίδι για το χρυσόμαλλό δέρας. Έμαθα για τη Σαμοθράκη από τον Αρίσταρχο από τη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, φιλόλογος και συνώνυμος της αυστηρής κριτικής.

Έτσι πριν από αρκετό καιρό ήξερα ότι αυτό το μικρό νησί στην ακτή της Θράκης, έχει μία μακρά και πλούσια ιστορία σε βάθος χιλιάδων ετών. Θεωρούνταν ιερός τόπος της αρχαιότητας μαζί με τους Δελφούς, τη Δήλο και ο Ηρακλής, ο Οδυσσέας, ο Αγαμέμνων, ο Μέγας Αλέξανδρος ήταν κάποιοι από αυτούς που ήρθαν εδώ για να λατρέψουν τους θεούς. Αυτό έπαιξε σημαντικό ρόλο στην ελληνιστική εποχή θέτοντας τις ρίζες του ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Γι αυτό είμαι περήφανος που είμαι πολίτης της Σαμοθράκης αλλά όχι μόνο.

Εκδηλώσατε μία τιμή σε εμένα σαν αναγνώριση της υποστήριξης και της ευγνωμοσύνης μου στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της κρίσης από το 2009 έως το 2012. Δεν αξίζω αυτήν την αναγνώριση. Η υποστήριξή μου ήταν κάθε άλλο παρά αλτρουιστική. Το αντίθετο: Θεώρησα ότι ήταν προς το συμφέρον όχι μόνο της Ελλάδας και των άλλων χωρών που αντιμετώπιζαν δυσκολίες αλλά και όλης της Ευρώπης, περιλαμβανομένης και της πατρίδας μου Ελβετίας, της Deutsche Bank, για την οποία ήμουν υπεύθυνος την περίοδο εκείνη, και της Γερμανίας από την οποία προέρχεται.

Η Ελβετία, αν και δεν είναι μέρος της Ε.Ε., δεν μπορεί να είναι μακροπρόθεσμα νήσος ειρήνης και ευτυχίας, σε ένα επίφοβο και ασταθές περιβάλλον.

Η Deutsche Bank, η βασική επενδυτική τράπεζα της Ευρώπης δεν μπορεί να είναι ανταγωνιστική στις αντίστοιχες αμερικάνικες επενδυτικές τράπεζες, αν η Ευρώπη, που είναι βάση της, αποδυναμώνεται.

Το Ευρώ, κοινό νόμισμα της Ευρώπης και μαζί όλη η Ε. Ε ήταν σε μεγάλο κίνδυνο διάσπασης γιατί η Ελλάδα και άλλες χώρες της Ευρωζώνης είχαν αναπαυτεί στις δάφνες τους με χαμηλά επιτόκια δανεισμού, με την είσοδό τους στην Ευρωζώνη, ζώντας πέρα από τις δυνατότητές τους επιβαρυνόμενες με υπερβολικό χρέος και αμελώντας διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις με αποτέλεσμα να χάνεται η ανταγωνιστικότητα της σε διεθνές επίπεδο.

Το χρέος της Ελλάδας το 2009 έφτανε σε ποσοστό πάνω από το 13%, τέσσερις φορές πάνω από το 3%, επιτρεπτό όριο του Μάαστριχτ. Στο τέλος της χρονιάς, η χώρα είχε μαζέψει συνολικά 300 δισεκατομμύρια ευρώ ή 125% του ΑΕΠ, περισσότερο από το διπλάσιο του ορίου των 60% της συνθήκης του Μάαστριχτ.

Όμως πέρα από την ανεύθυνη συμπεριφορά, δεν υπήρχε άλλη λογική εναλλακτική για να βοηθηθεί η Ελλάδα και άλλες χώρες ώστε να διατηρηθεί η ενότητα της Ε.Ε. Πάντα θεωρούσα ότι  το σημαντικότερο είναι  όχι μόνο να κρατηθεί η Ευρώπη ενωμένη αλλά και να γίνει η ένωση ακόμη πιο βαθιά και δυνατή. Μόνο ενωμένη και αναβαθμισμένη μπορεί η Ευρώπη να παίξει ένα σημαντικό ρόλο στο μέλλον του κόσμου και να υποστηρίξει τη θέση της απέναντι στην Κίνα και στις ΗΠΑ.

Μακριά από την Ε.Ε. δεν υπάρχει λαμπρό μέλλον για τα μέλη της. Ακόμα και για τα ισχυρότερα από αυτά: Γερμανία, Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο. Εάν δεν διατηρήσουμε και εμβαθύνουμε την ενότητά μας, θα υποβαθμιστούμε σε περιφερειακό ρόλο στην παγκόσμια πολιτική σκηνή. Και οι άνθρωποι σε αυτό το νησί γνωρίσουν τι σημαίνει να μένεις στο περιθώριο από την ιστορία.

Σήμερα όλη η Ευρώπη αντιμετωπίζει αυτό που η Σαμοθράκη βίωσε πριν από δύο χιλιάδες χρόνια και ακόμα χειρότερα. Εμείς οι Ευρωπαίοι κινδυνεύουμε να χάσουμε, όχι μόνο την ευημερία και επιρροή μας, αλλά και την πλούσια πολιτιστική και πολιτισμική κληρονομιά μας και μαζί με αυτή, και την ταυτότητα μας.

Έτσι λοιπόν η μάχη για να σωθεί η Ελλάδα από πτώχευση και να μείνει η Ευρώπη ενωμένη, είναι κάτι περισσότερο από μία μάχη για χρήματα και εξουσία. Είναι μία μάχη για να υπερασπιστούμε το Ευρωπαϊκό κοινωνικό μας μοντέλο, τον αυτοπροσδιορισμό μας, δηλαδή την ελευθερία.

Έχουμε κερδίσει τον πρώτο γύρο, αλλά η μάχη δεν έχει τελειώσει ακόμη. Αν θέλουμε να επικρατήσουμε στο τέλος, θα πρέπει να αναζωπυρώσουμε τον ενθουσιασμό για την ευρωπαϊκή ιδέα. Θέλουμε έναν έντονο δημόσιο διάλογο για όλα αυτά που μας δένουν, για όσα θέλουμε από κοινού να επιτύχουμε, ποιες αρχές χρειαζόμαστε γι αυτό και ποιες εθνικές δυνάμεις είμαστε πρόθυμοι να μεταφέρουμε σε μία Ευρωπαϊκή κυβέρνηση.

Όλοι όσοι έχουν την ευθύνη της ηγεσίας της Ευρώπης, όπου και αν είναι, στην πολιτική ή τις επιχειρήσεις, στις τέχνες ή τις επιστήμες, θα κριθούν από τις επόμενες γενιές για το αν στάθηκαν στο ύψος αυτής της ευθύνης.

Για εμένα, αυτό το νησί θα είναι μία συνεχή υπενθύμιση αυτής της ευθύνης. Και γι αυτό το λόγο δεν είμαι μόνο περήφανος, αλλά και βαθιά ευγνώμων που έχω γίνει δημότης του.

Από εδώ και πέρα η Σαμοθράκη θα είναι πάντα στο μυαλό μου και θα μου δίνει ώθηση να συνεχίζω στη μάχη για μία πραγματικά ενωμένη Ευρώπη.

Ευχαριστώ με όλη μου την καρδιά.»