Σαν σήμερα 9 Νοεμβρίου

1313: Ο Λουδοβίκος Δ’ της Βαυαρίας νικά τον ξάδελφό του, Φρειδερίκο Α’ της Αυστρίας, στη μάχη του Γκάμελσντορφ.

1330: Αρχίζει η μάχη της Ποσάντα, στην οποία ο Βασάραβα Α’ της Βλαχίας νικά τον Ουγγρικό Στρατό του Καρόλου Α’.

1729: Η Ισπανία, η Γαλλία και η Μεγάλη Βρετανία υπογράφουν τη Συνθήκη της Σεβίλλης.

1799: Ο Ναπολέων Βοναπάρτης κατακτά την εξουσία στη Γαλλία. Είναι η 18η Μπρυμαίρ, σύμφωνα με το ημερολόγιο των Γάλλων επαναστατών.

1866: Γίνεται το ολοκαύτωμα της Μονής Αρκαδίου στην Κρήτη. Ο Κωνσταντίνος Γιαμπουδάκης την ανατίναξε, σκορπίζοντας τον θάνατο, όχι μόνο στους χριστιανούς, αλλά και στους Τούρκους. Από τους Έλληνες που βρίσκονταν στη Μονή, μόνο 3 ή 4 κατόρθωσαν να διαφύγουν, ενώ περίπου 100 πιάστηκαν αιχμάλωτοι.

1867: Το σογκουνάτο Τοκουγκάβα επιστρέφει την εξουσία στον αυτοκράτορα της Ιαπωνίας, ξεκινώντας την αποκατάσταση Μεϊτζί.

1887: Οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής παίρνουν υπό την κατοχή τους το Περλ Χάρμπορ στη Χαβάη.

1888: Ο Άγγλος κατά συρροή δολοφόνος, ο επονομαζόμενος Τζακ ο Αντεροβγάλτης, σκοτώνει τη Μέρι Τζέιν Κέλι, το τελευταίο γνωστό θύμα του.

1906: Ο Θίοντορ Ρούσβελτ γίνεται ο πρώτος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, που βγαίνει έξω από τα σύνορα της χώρας του και επισκέπτεται το Πουέρτο Ρίκο και τον Παναμά.

1912: Δημοσιεύεται το βασιλικό διάταγμα, με το οποίο προβιβάζεται ο Αρχιστράτηγος των ελληνικών δυνάμεων, διάδοχος Κωνσταντίνος, σε στρατηγό.

1918: Ο κάιζερ Γουλιέλμος Β’ της Γερμανίας παραιτείται μετά τη Νοεμβριανή Επανάσταση και η Γερμανία ανακηρύσσεται Δημοκρατία.

1919: Εισάγεται η φορολογία του προσωπικού εισοδήματος από την κυβέρνηση του Ελευθερίου Βενιζέλου.

1925: Στη Γερμανία ιδρύονται τα τάγματα ασφαλείας (SS) του Εθνικοσοσιαλιστικού Κόμματος.

1931: Έλληνας μοναχός ανακαλύπτει στην Τραπεζούντα την περίφημη εικόνα της Παναγίας του Σουμελά, του Ευαγγελιστή Λουκά.

1935: Ιαπωνικά στρατεύματα εισβάλλουν στη Σαγκάη της Κίνας.

1938: Πραγματοποιείται μαζικό πανεθνικό πογκρόμ κατά των Εβραίων στη Γερμανία γνωστό ως Kristallnacht (Νύχτα των Κρυστάλλων). Οι ναζί πυρπολούν συναγωγές, καταστρέφουν εβραϊκά μαγαζιά και συλλαμβάνουν και δολοφονούν χιλιάδες Εβραίους. Ονομάστηκε έτσι, επειδή οι ναζί ξεσπούν πάνω στις ιδιοκτησίες των Εβραίων, σπάζοντας τις βιτρίνες πολλών καταστημάτων τους.

1944: Για πρώτη φορά μετά το 1939, οι Επιτροπές Νόμπελ Σουηδίας και Νορβηγίας απονέμουν τα Βραβεία Νόμπελ. Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται στον Διεθνή Ερυθρό Σταυρό.

1953: Η Καμπότζη κερδίζει την ανεξαρτησία της από τη Γαλλία και ανακηρύσσεται ανεξάρτητο κράτος.

1966: Ο Τζον Λένον συναντά για πρώτη φορά σε μία έκθεση μοντέρνας ζωγραφικής στο Λονδίνο τη Γιόκο Όνο.

1979: Ο πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Καραμανλής εγκαινιάζει τα έργα του Μόρνου, που θα λύσουν το πρόβλημα της ύδρευσης της Αθήνας.

1985: Ο Γκάρι Κασπάροφ γίνεται σε ηλικία 22 ετών ο νεότερος παγκόσμιος πρωταθλητής στο σκάκι, βάζοντας τέλος στην 22χρονη κυριαρχία του Ανατόλι Καρπόφ, σε αγώνα στη Μόσχα.

1989: Πέφτει το Τείχος του Βερολίνου μετά από 28 χρόνια. Η Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας ανοίγει τα σύνορά της προς τη Δύση. Κάτοικοι της πόλης αρχίζουν την κατεδάφιση του Τείχους. Εκατοντάδες χιλιάδες Ανατολικογερμανοί ξεχύνονται στη Δυτική Γερμανία.

1989: Ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, συζητά με τον πρόεδρο του Συνασπισμού, Χαρίλαο Φλωράκη, για την περίπτωση σχηματισμού οικουμενικής κυβέρνησης.

1993: Στην Αίγυπτο, ανακαλύπτονται μηχανήματα παρασκευής μπύρας, ηλικίας 3.500 ετών.

1994: Ο Γιώργος Κοσκωτάς καταδικάζεται σε κάθειρξη 25 ετών για το σκάνδαλο της Τράπεζας Κρήτης. Το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων της Αθήνας, μετά από πολύμηνη διαδικασία, τον κρίνει ένοχο για τέσσερις κακουργηματικές πράξεις.

1993: Η γέφυρα Στάρι Μοστ στη βοσνιακή πόλη Μόσταρ, που κατασκευάστηκε το 1566, καταρρέει μετά τις βομβιστικές επιθέσεις από τις κροατικές δυνάμεις κατά τη διάρκεια του Κροατικού-Βοσνιακού πολέμου.

2005: Γίνεται η εκτόξευση της αποστολής «Venus Express», του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), από το Μπαϊκονούρ με προορισμό την Αφροδίτη

Γεννήσεις

1383 – Νικολό Γ’ των Έστε, μαρκήσιος της Φερράρα

1818 – Ιβάν Τουργκένιεφ, Ρώσος συγγραφέας

1819 – Ανιμπάλε ντε Γκάσπαρις, Ιταλός αστρονόμος

1841 – Εδουάρδος Ζ’, βασιλιάς του Ηνωμένου Βασιλείου

1849 – Λεόν-Μαξίμ Κολινιόν, Γάλλος αρχαιολόγος

1855 – Αλέξανδρος Ζαΐμης, Έλληνας πολιτικός

1868 – Μαρί Ντρέσλερ, Καναδή ηθοποιός

1880 – Τζάιλς Γκίλμπερτ Σκοτ, Άγγλος αρχιτέκτονας

1885 – Χέρμαν Βέιλ, Γερμανός μαθηματικός, θεωρητικός φυσικός και φιλόσοφος

1885 – Βελιμίρ Χλέμπνικοφ, Ρώσος συγγραφέας

1886 – Εντ Γουίν, Αμερικανός ηθοποιός

1888 – Ζαν Μονέ, Γάλλος οικονομολόγος

1904 – Βίκτορ Μπρακ, Γερμανός αξιωματούχος των Ναζί

1911 – Καγ Φρανκ, Φινλανδός βιομηχανικός σχεδιαστής

1914 – Χέντι Λαμάρ, Αυστριακή ηθοποιός

1918 – Σπύρο Άγκνιου, Αμερικανός πολιτικός

1922 – Ίμρε Λάκατος, Ούγγρος φιλόσοφος

1923 – Ελένη Χατζηαργύρη, Ελληνίδα ηθοποιός

1926 – Χιου Λέοναρντ, Ιρλανδός συγγραφέας

1928 – Ανν Σέξτον, Αμερικανίδα ποιήτρια

1929 – Ίμρε Κέρτες, Ούγγρος συγγραφέας

1934 – Καρλ Σαγκάν, Αμερικανός αστρονόμος και συγγραφέας

1935 – Μαίρη Λίντα, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1936 – Μιχαήλ Ταλ, Λετονός σκακιστής

1936 – Μαίρη Τρέιβερς, Αμερικανίδα τραγουδίστρια

1948 – Σάρον Στούντερ, Αμερικανίδα κολυμβήτρια

1948 – Λουίς Φελίπε Σκολάρι, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής και προπονητής

1970 – Κρις Τζέρικο, Αμερικανός παλαιστής, τραγουδιστής και ηθοποιός

1973 – Ζήσης Βρύζας, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1974 – Αλεσσάντρο Ντελ Πιέρο, Ιταλός ποδοσφαιριστής

1986 – Ελίνα Ανδριόλα, Ελληνίδα αθλήτρια

Θάνατοι

959 – Κωνσταντίνος Ζ’, Βυζαντινός αυτοκράτορας

1261 – Σάντσια της Προβηγκίας, βασίλισσα των Ρωμαίων

1317 – Μανφρέδος, δούκας των Αθηνών

1623 – Ουίλιαμ Κάμντεν, Άγγλος ιστορικός

1801 – Καρλ Στάμιτς, Γερμανός συνθέτης

1832 – Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου, Ελληνίδα συγγραφέας

1918 – Γκιγιόμ Απολινέρ, Γάλλος ποιητής

1918 – Άλμπερτ Μπαλλίν, Γερμανός εφοπλιστής

1920 – Άγιος Νεκτάριος Αιγίνης

1927 – Εμμανουήλ Χ. Ζυμβρακάκης, Έλληνας στρατιωτικός

1932 – Ρούντολφ Μπόιερ, Ούγγρος δισκοβόλος

1938 – Ερνστ φομ Ρατ, Γερμανός διπλωμάτης

1940 – Νέβιλ Τσάμπερλεν, Άγγλος πολιτικός

1953 – Ιμπν Σαούντ, βασιλιάς της Σαουδικής Αραβίας

1970 – Σαρλ ντε Γκολ, Γάλλος στρατηγός και πολιτικός

1975 – Δημήτριος Τσούμπας, Έλληνας πολιτικός

1981 – Διονύσιος Ρώμας, Έλληνας λογοτέχνης

1990 – Μελισσάνθη, Ελληνίδα ποιήτρια

1991 – Υβ Μοντάν, Ιταλο-Γάλλος ηθοποιός και τραγουδιστής

2001 – Τζοβάνι Λεόνε, Ιταλός πολιτικός

2009 – Άρντα Μαντικιάν, Ελληνίδα μεσόφωνος

2012 – Σεργκέι Νικόλσκι, Ρώσος μαθηματικός

2017 – Κώστας Βεργόπουλος, Έλληνας οικονομολόγος




Σαν σήμερα 8 Νοεμβρίου

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας…

392: Ο αυτοκράτορας του Βυζαντίου, Μέγας Θεοδόσιος, καταργεί με διάταγμά του την ειδωλολατρία και απαγορεύει την προσέλευση σε ειδωλολατρικούς ναούς. Ο χριστιανισμός εδραιώνεται ως επίσημη θρησκεία και πνευματική αρχή στο ρωμαϊκό κράτος.

960: Οι Βυζαντινοί, υπό τον Λέοντα Φωκά τον νεότερο, καταφέρνουν συντριπτική νίκη επί του Χαμδανίδη εμίρη Σαΐφ αλ-Ντάουλα στην Ανδρασσό.

1520: Λουτρό αίματος σημειώνεται στη Στοκχόλμη. Μετά την εισβολή τους στη Σουηδία, οι Δανοί εκτελούν περίπου 100 άτομα.

1612: Ισχυρός σεισμός σημειώνεται στην Κρήτη, προκαλώντας μεγάλες ζημιές.

1620: Κατά τον Τριακονταετή Πόλεμο και στη μάχη του Λευκού Όρους, ο Φρεδερείκος Ε’ του Παλατινάτου ηττάται από την Καθολική Συμμαχία υπό τον στρατηγό Τίλι. Μετά την ήττα, η Πράγα παύει να είναι η πρωτεύουσα της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, καθώς οι ηγεμόνες της Βοημίας χάνουν την εξουσία τους.

1793: Το Μουσείο του Λούβρου στο Παρίσι ανοίγει τις πόρτες του στο κοινό.

1864: Επανεκλέγεται πρόεδρος των ΗΠΑ ο Αβραάμ Λίνκολν.

1889: Η Μοντάνα γίνεται η 41η πολιτεία των ΗΠΑ.

1892: Εκλέγεται πρόεδρος των ΗΠΑ για δεύτερη μη συνεχόμενη φορά ο Γκρόβερ Κλίβελαντ.

1892: Αρχίζει γενική απεργία στη Νέα Ορλεάνη, ενώνοντας για πρώτη φορά λευκούς και μαύρους συνδικαλιστές σε μία επιτυχημένη τετραήμερη γενική απεργία.

1895: Ο Γερμανός φυσικός, Βίλχελμ Κόνραντ Ρέντγκεν, ανακαλύπτει τις ακτίνες Χ.

1901: Βίαιες συμπλοκές ξεσπούν στο κέντρο της Αθήνας, με αφορμή τη μετάφραση του Ευαγγελίου στη δημοτική από τον Αλέξανδρο Πάλλη. Επέλαση του Ιππικού εναντίον των φοιτητών, έχει ως αποτέλεσμα 6 νεκρούς και 80 τραυματίες. Η δημοτική θα αναγνωριστεί ως επίσημη γλώσσα του ελληνικού κράτους 75 χρόνια αργότερα.

1903: Δύο χρόνια μετά τα «Ευαγγελικά» ξεσπούν εκ νέου ταραχές, με αφορμή αυτή τη φορά την παράσταση του έργου «Ορέστεια» του Αισχύλου από το Βασιλικό Θέατρο, μεταφρασμένο στη δημοτική από τον καθηγητή Γεώργιο Σωτηριάδη. Το αποτέλεσμα των συγκρούσεων είναι 3 νεκροί και 7 τραυματίες.

1904: Στις ΗΠΑ, ο πρόεδρος Θίοντορ Ρούσβελτ κερδίζει άλλη μια θητεία στον Λευκό Οίκο, με την υποστήριξη κυρίως των βόρειων και δυτικών πολιτειών.

1912: Κατά τον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, πραγματοποιείται η απελευθέρωση της Λέσβου. Μοίρα του Στόλου, υπό τις διαταγές του ναύαρχου Κουντουριώτη καταλαμβάνει τη Μυτιλήνη. Η τουρκική φρουρά θα παραδοθεί μετά από μάχη στην Κλαπάδου. Το νησί έκτοτε θα παραμείνει ελληνικό.

1917: Το Συμβούλιο των Κομισάριων του Λαού αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της Ρωσίας, μετά την επικράτηση της Οκτωβριανής Επανάστασης. Πρόεδρος αναλαμβάνει ο Βλαντιμίρ Λένιν, κομισάριος Εξωτερικών ο Λέων Τρότσκι και κομισάριος των Εθνοτήτων ο Ιωσήφ Στάλιν (26 Οκτωβρίου 1917 με το παλιό ημερολόγιο)’

1923: Ως «Πραξικόπημα της Μπυραρίας» θα μείνει στην ιστορία η αποτυχημένη προσπάθεια του Αδόλφου Χίτλερ να καταλάβει την εξουσία στη Γερμανία το διήμερο 8 και 9 Νοεμβρίου 1923.

1926: Ιδρύεται ο Αθλητικός Ποδοσφαιρικός Όμιλος Ελλήνων Λευκωσίας ή ΑΠΟΕΛ.

1931: Κλείνει η Διώρυγα του Παναμά λόγω καθίζησης του εδάφους.

1932: Ο Φράνκλιν Ρούσβελτ σημειώνει σαρωτική νίκη στις προεδρικές εκλογές των ΗΠΑ, σε βάρος του Χέρμπερτ Χούβερ.

1940: Η ιταλική εισβολή στην Ελλάδα αποτυγχάνει, καθώς οι ελληνικές μονάδες αποκρούουν τους Ιταλούς στη μάχη Ελαίας – Καλαμά.

1942: Κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Γαλλική Αντίσταση πραγματοποιεί χτύπημα στο Αλγέρι, στο οποίο 400 Γάλλοι πατριώτες εξουδετερώνουν, μετά από 15 ώρες μάχης, το 19ο Σώμα Στρατού της Γαλλίας του Βισί και συλλαμβάνουν αρκετούς στρατηγούς, επιτρέποντας την άμεση επιτυχία της επιχείρησης Πυρσός στο Αλγέρι.

1949: Ξεσπά στον Πειραιά επιδημία πολιομυελίτιδας. Κλείνουν όλα τα νηπιαγωγεία.

1960: Σε μια μεγάλη εκλογική μάχη, ο Τζον Φ. Κένεντι των Δημοκρατικών κερδίζει το Ρίτσαρντ Νίξον και γίνεται ο νεότερος πρόεδρος των ΗΠΑ σε ηλικία 43 ετών.

1961: Ο αρχηγός της Ένωσης Κέντρου, Γεώργιος Παπανδρέου, κηρύττει τον Ανένδοτο Αγώνα καταγγέλλοντας βία και νοθεία στο εκλογικό αποτέλεσμα.

1963: Στην Ελλάδα, ορκίζεται η πρώτη κυβέρνηση Κέντρου υπό τον Γεώργιο Παπανδρέου ως πρωθυπουργό και υπουργό Παιδείας.

1972: Λήγει ο Τρίτος Πόλεμος του Βακαλάου, με επικράτηση των Ισλανδών, που χρησιμοποίησαν το μυστικό τους υπερόπλο, έναν μηχανισμό που έκοβε τα δίχτυα των Βρετανών ψαράδων, προκαλώντας τους ανυπολόγιστες ζημιές.

1977: Ο Μανώλης Ανδρόνικος ανακαλύπτει τον τάφο του Μακεδόνα βασιλιά Φίλιππου στη Βεργίνα. Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες αρχαιολογικές ανακαλύψεις του 20ου αιώνα.

1988: Ο Ρεπουμπλικάνος Τζορτζ Μπους ο πρεσβύτερος κερδίζει τον Μάικλ Δουκάκη στις προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ και εκλέγεται 41ος πρόεδρος.

1991: ΕΟΚ και Καναδάς επιβάλλουν οικονομικό εμπάργκο στη Γιουγκοσλαβία, σε μια προσπάθεια να τερματιστεί ο εμφύλιος πόλεμος στα Βαλκάνια.

1992: Μεγάλη πυρκαγιά ξεσπά στο νοτιοδυτικό Πήλιο, η οποία καταστρέφει 20.000 στρέμματα δάσους και καλλιεργειών.

1993: Στη Σουηδία, πίνακες ζωγραφικής αξίας 60.000.000 δολαρίων «κάνουν φτερά» από το μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Στοκχόλμης.

1995: Το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών ισχυρίζεται ότι και η Ελλάδα πήρε μέρος στη μοιρασιά των εδαφών και των περιουσιακών στοιχείων της Γερμανίας, σύμφωνα με τη Συνθήκη του Πότσδαμ το 1945.

1996: Ένα λεπτό κίτρινο σουηδικό γραμματόσημο του 19ου αιώνα πωλείται σε δημοπρασία για 2,26 εκατομμύρια δολάρια και έτσι γίνεται το πολυτιμότερο γραμματόσημο στον κόσμο.

1999: Με «λαϊκό δικαστήριο» στην πλατεία Συντάγματος ανοίγει ο κύκλος των κινητοποιήσεων διαμαρτυρίας κατά της επίσκεψης του Μπιλ Κλίντον, το οποίο καταδικάζει τον πρόεδρο των ΗΠΑ για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Η εκδήλωση οργανώνεται από την Ελληνική Επιτροπή για τη Διεθνή Ύφεση και το ΚΚΕ.

2002: Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ανοίγει τον δρόμο στις ΗΠΑ του Τζορτζ Μπους για επέμβαση στο Ιράκ.

2003: Το Ριάντ της Σαουδικής Αραβίας συγκλονίζεται από πολύνεκρη επίθεση αυτοκτονίας που αποδίδεται σε βομβιστές-καμικάζι μέλη της Αλ Κάιντα.

2016: Κόντρα στις προβλέψεις, ο υποψήφιος των Ρεπουμπλικανών Ντόναλντ Τραμπ αναδεικνύεται 45ος πρόεδρος των ΗΠΑ, επικρατώντας της υποψήφιας των Δημοκρατικών, Χίλαρι Κλίντον, στις εκλεκτορικές ψήφους, αν και συγκέντρωνει λιγότερες ψήφους από την αντίπαλό του σε εθνικό επίπεδο.

Γεννήσεις

30 – Νέρβας, Ρωμαίος αυτοκράτορας

1563 – Ερρίκος Β’, δούκας της Λωρραίνης

1656 – Έντμουντ Χάλεϊ, Άγγλος αστρονόμος και μαθηματικός

1715 – Ελισάβετ Κριστίνα, βασίλισσα της Πρωσίας

1843 – Μόριτζ Πας, Γερμανός μαθηματικός

1847 – Μπραμ Στόκερ, Ιρλανδός συγγραφέας

1885 – Γιώργος Μπουζιάνης, Έλληνας ζωγράφος

1895 – Φώτης Κόντογλου, Έλληνας συγγραφέας και ζωγράφος

1898 – Κάρλ φον λε Σουϊρ, Γερμανός στρατηγός

1900 – Μάργκαρετ Μίτσελ, Αμερικανίδα συγγραφέας

1912 – Στυλιανός Παττακός, Έλληνας στρατιωτικός

1920 – Γαλάτεια Σαράντη, Ελληνίδα συγγραφέας

1922 – Κρίστιαν Μπάρναρντ, Νοτιοαφρικανός χειρουργός

1935 – Αλέν Ντελόν, Γάλλος ηθοποιός

1935 – Στράτος Διονυσίου, Έλληνας τραγουδιστής

1936 – Βίρνα Λίζι, Ιταλίδα ηθοποιός

1945 – Αντόνιο Καρατόνι, διοικητής του Αγίου Μαρίνου

1945 – Αμπντελαζίζ Μπελχαντέμ, Αλγερινός πολιτικός

1946 – Γκους Χίντιγκ, Ολλανδός ποδοσφαιριστής και προπονητής

1947 – Μίνι Ράιπερτον, Αμερικανίδα τραγουδίστρια

1953 – Γιώργος Σταθάκης, Έλληνας πολιτικός

1953 – Γιώργος Φοιρός, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής

1971 – Tech N9ne (κατά κόσμον Άαρον Ντόντεζ Γέιτς), Αμερικανός ράπερ

1972 – Γκρέτσεν Μολ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1974 – Κισιμότο Μασάσι, Ιάπωνας εικονογράφος

1980 – Λουίς Φαμπιάνο, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής

1983 – Πάβελ Πογκρέμπνιακ, Ρώσος ποδοσφαιριστής

1983 – Μπλάνκα Βλάσιτς, Κροάτισσα αθλήτρια

1986 – Άαρον Σβαρτς, Αμερικανός προγραμματιστής υπολογιστών και ακτιβιστής

Θάνατοι

618 – Πάπας Αδεοδάτος Α’

955 – Πάπας Αγαπητός Β’

1226 – Λουδοβίκος Η’, βασιλιάς της Γαλλίας

1494 – Μελότσο ντα Φορλί, Ιταλός ζωγράφος

1599 – Φρανθίσκο Γκερέρο, Ισπανός συνθέτης

1606 – Τζερόνιμο Μερκουριάλι, Ιταλός φιλόλογος και ιατρός

1674 – Τζον Μίλτον, Άγγλος ποιητής

1688 – Σερμπάν Καντακουζηνός, πρίγκιπας της Βλαχίας

1719 – Μισέλ Ρολ, Γάλλος μαθηματικός

1817 – Αντρέα Απιάνι, Ιταλός ζωγράφος

1830 – Φραγκίσκος Α’, βασιλιάς των Δύο Σικελιών

1908 – Τομάς Εστράδα Πάλμα, Κουβανός πολιτικός

1920 – Άγιος Νεκτάριος Αιγίνης

1953 – Ιβάν Αλεξέιγεβιτς Μπούνιν, Ρώσος συγγραφέας

1977 – Τάσος Γιαννόπουλος, Έλληνας ηθοποιός

1986 – Βιατσεσλάβ Μόλοτοφ, Ρώσος πολιτικός

2001 – Αριστείδης Μόσχος, Έλληνας μουσικός

2003 – Ιωάννης Κοκονέτσης, Έλληνας μουσικός και μαέστρος

2005 – Αλέκος Αλεξανδράκης, Έλληνας ηθοποιός

2006 – Βασίλης Πολυδούρης, Αμερικανός συνθέτης

2009 – Βιτάλι Γκίνζμπουργκ, Ρώσος φυσικός

2017 – Αντόνιο Καρλούτσιο, Ιταλός εστιάτορας




Σαν σήμερα 7 Νοεμβρίου

921: Υπογράφεται η Συνθήκη της Βόννης: Οι Φράγκοι βασιλείς Κάρολος Γ’ της Γαλλίας και Ερρίκος Α’ ο Ορνιθοθήρας συνάπτουν συνθήκη ειρήνης ή συμφωνία φιλίας, για να αναγνωρίσουν τα σύνορά τους κατά μήκος του Ρήνου.

1185: Ο στρατηγός των Βυζαντινών, Αλέξιος Βρανάς, κατατροπώνει τους Νορμανδούς σε μάχη κοντά στον Στρυμόνα. Τους αποτρέπει να βαδίσουν κατά της Κωνσταντινούπολης, έπειτα από την κατάληψη του Δυρραχίου και της Θεσσαλονίκης.

1492: Καταγράφεται η πρώτη καταγεγραμμένη πτώση μετεωρίτη στην Ευρώπη. Πρόκειται για την «Πέτρα των Κεραυνών», όπως αποκαλείται σε μεσαιωνικό χειρόγραφο, στην πόλη Ενεσχάιμ της Αλσατίας.

1665: Κυκλοφορεί το πρώτο φύλλο της αγγλικής εφημερίδας «London Gazette». Πρόκειται για το αρχαιότερο σωζόμενο δημοσιογραφικό έντυπο.

1677: Ο Έντμουντ Χάλεϊ παρατηρεί από το νησί της Αγίας Ελένης τη διάβαση του πλανήτη Ερμή.

1848: Στις πρώτες προεδρικές εκλογές στις ΗΠΑ που διεξάγονται την ίδια ημέρα σε όλες τις πολιτείες, νικητής αναδεικνύεται ο Τζάκαρι Τέιλορ.

1867: Γεννιέται η Γαλλοπολωνέζα φυσικός, Μαρί Σκλοντόφσκα Κιουρί, γνωστότερη ως Μαντάμ Κιουρί, η οποία θα ανακαλύψει το στοιχείο «ράδιο» και θα βραβευτεί με Νόμπελ Φυσικής.

1893: Το Κολοράντο γίνεται η δεύτερη πολιτεία των ΗΠΑ που χορηγεί δικαίωμα ψήφου στις γυναίκες.

1910: Οι αδελφοί Ράιτ πραγματοποιούν την πρώτη αεροπορική αποστολή φορτίου (από το Ντέιτον στο Κολόμπους του Οχάιο).

1911: Το Οικουμενικό Πατριαρχείο κλείνει τις ευρισκόμενες στην Τουρκία εκκλησίες, ώσπου να σταματήσουν οι διώξεις κατά των Χριστιανών.

1917: Κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι βρετανικές δυνάμεις καταλαμβάνουν τη Γάζα από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

1917: Στα πλαίσια της Οκτωβριανής Επανάστασης, οι Μπολσεβίκοι του Βλαντιμίρ Λένιν μπαίνουν στα Χειμερινά Ανάκτορα και καταλαμβάνουν την εξουσία στη Ρωσία (25/10/1917 με το παλιό ημερολόγιο).

1918: Η ισπανική γρίπη εξαπλώνεται στη Δυτική Σαμόα, σκοτώνοντας 7.542 άτομα (περίπου το 20% του πληθυσμού) έως το τέλος του έτους.

1921: Στην Ιταλία, ο Μπενίτο Μουσολίνι ιδρύει το Εθνικιστικό Φασιστικό Κόμμα (PNF) και κηρύσσει τον εαυτό του «δούκα» ή ηγέτη του.

1926: Διεξάγονται εκλογές στην Ελλάδα, οι πρώτες με απλή αναλογική και με ψηφοδέλτιο μετά την κατάργηση του σφαιριδίου. Κανένα από τα δύο μεγάλα κόμματα (Φιλελεύθερο και Λαϊκό) δεν σχηματίζει αυτοδύναμη κυβέρνηση.

1929: Ανοίγει τις πύλες του το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης.

1940: Καταρρέει η (τότε) τρίτη μεγαλύτερη γέφυρα στον κόσμο, η γέφυρα Τακόμα στην Ουάσινγκτον, μόλις τέσσερις μήνες μετά την κατασκευή της.

1943: Οι ναζί καταστρέφουν με φωτιά το μεγαλύτερο μέρος του Καρπενησίου.

1944: Ο Φράνκλιν Ρούσβελτ εκλέγεται πρόεδρος των ΗΠΑ για τέταρτη φορά.

1949: Πραγματοποιείται στο Παρίσι η πρώτη συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

1951: Ο Φρανκ Σινάτρα παντρεύεται την Άβα Γκάρντνερ. Θα περάσουν το μήνα του μέλιτος στην Αβάνα της Κούβας.

1956: Στα πλαίσια της Κρίσης του Σουέζ, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, με 65 ψήφους έναντι 1, ζητεί να εγκαταλείψουν την Αίγυπτο οι δυνάμεις των εισβολέων (της Μεγάλης Βρετανίας, της Γαλλίας και του Ισραήλ).

1963: Στο Λέτζεντε της Γερμανίας, 11 ανθρακωρύχοι διασώζονται 14 μέρες μετά την κατάρρευση του ορυχείου. Το γεγονός θα μείνει γνωστό ως το «θαύμα του Λέτζεντ».

1972: Ο Ρίτσαρντ Νίξον επανεκλέγεται πρόεδρος των ΗΠΑ, νικώντας τον αντίπαλό του, Τζορτζ ΜακΓκόβερν.

1978: Πρωτοφανής για τα ελληνικά χρονικά υπόθεση απομόνωσης αποκαλύπτεται στην Ελλάδα, στο χωριό Κωσταλέξι Φθιώτιδας, με θύμα μια 47χρονη, η οποία επί 29 ολόκληρα χρόνια κρατούνταν κλεισμένη από τους γονείς της στο υπόγειο του σπιτιού της.

1985: Τερματίζεται η 28ωρη πολιορκία του Μεγάρου Δικαιοσύνης από αντάρτες στην Μπογκοτά της Κολομβίας, με απολογισμό 100 νεκρούς (ανάμεσα τους 10 όμηροι δικαστικοί και ο πρόεδρος του Ανώτατου Δικαστηρίου).

1985: Αποφυλακίζεται, έπειτα από 19 χρόνια, ο Ρούμπιν «Χάρικεϊν» Κάρτερ. Ο 48χρονος πυγμάχος είχε καταδικαστεί για τριπλό φόνο το 1966. Ο Μπομπ Ντίλαν έγραψε τραγούδι γι’ αυτόν και ο σκηνοθέτης Νόρμαν Τζούισον γύρισε ταινία για τη ζωή του, με τίτλο «The Hurricane» και τον Ντένζελ Ουάσινγκτον στον πρωταγωνιστικό ρόλο.

1990: Η Μέρι Ρόμπινσον γίνεται η πρώτη γυναίκα πρόεδρος της Ιρλανδίας.

1991: Ο διάσημος Αμερικανός μπασκετμπολίστας, Έρβιν «Μάτζικ» Τζόνσον, ανακοινώνει ότι είναι φορέας του AIDS και αποχωρεί από την αγωνιστική δράση.

1996: Συντριβή αεροπλάνου Boeing 727 σε λιμνούλα στο Λάγκος της Νιγηρίας, έχει ως απολογισμό 143 νεκρούς.

2000: Διεξάγονται οι πλέον αμφιλεγόμενες εκλογές για πρόεδρο στην ιστορία των ΗΠΑ. Μονομαχούν ο Τζορτζ Γ. Μπους (47,9% και 30 πολιτείες) και ο Αλ Γκορ (48,4% και 20 πολιτείες) για λίγες ψήφους. Οι Αμερικανοί, όμως, πρέπει να περιμένουν μέχρι τις 14 Δεκεμβρίου για να μάθουν το όνομα του νέου προέδρου τους. Νικητής, «χρισμένος» από το Ανώτατο Δικαστήριο, αναδεικνύεται ο Ρεπουμπλικάνος υποψήφιος και χαμένος ο Δημοκρατικός απερχόμενος αντιπρόεδρος. Η Χίλαρι Κλίντον γίνεται η πρώτη σύζυγος πρώην προέδρου που καταλαμβάνει δημόσιο αξίωμα, καθώς εκλέγεται γερουσιαστής.

2000: Το Πουέρτο Ρίκο εκλέγει με 48,5% την πρώτη του γυναίκα κυβερνήτη, την Σίλα Μαρία Καλντερόν.

2004: Άγονο αποβαίνει το δημοψήφισμα στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας για την ακύρωση του νόμου για τη νέα διοικητική διαίρεση της χώρας, εξαιτίας της χαμηλής συμμετοχής (25%).

2006: Υπερψηφίζεται από την Ολομέλεια της Βουλής το νομοσχέδιο για την ίδρυση του ισλαμικού τεμένους στην Αθήνα.

2011: O προσωπικός γιατρός του Μάικλ Τζάκσον, δρ. Κόνραντ Μάρει, καταδικάστηκε σε τέσσερα χρόνια φυλάκισης, με κατηγορία την ανθρωποκτονία εξ αμελείας για τον θάνατο του μεγάλου τραγουδιστή.

2012: Ο Μπαράκ Ομπάμα επανεκλέγεται για δεύτερη φορά πρόεδρος των ΗΠΑ, καταφέρνοντας να επικρατήσει του μεγάλου αντιπάλου του Μιτ Ρόμνεϊ.

2013: Τα ΜΑΤ, με εισαγγελική εντολή, εισέρχονται στο Ραδιομέγαρο της ΕΡΤ.

Γεννήσεις

630 – Κώνστας Β’, Βυζαντινός αυτοκράτορας

1598 – Φρανθίσκο ντε Θουρμπαράν, Ισπανός ζωγράφος

1728 – Τζέιμς Κουκ, Άγγλος εξερευνητής και χαρτογράφος

1867 – Μαρία Κιουρί, Πολωνή επιστήμονας

1878 – Λίζε Μάιτνερ, Αυστριακή φυσικός

1879 – Λέων Τρότσκι, Ρώσος πολιτικός

1886 – Άρον Νίμζοβιτς, Ρώσος σκακιστής

1888 – Νέστορ Μαχνό, Ουκρανός αναρχικός

1888 – Τσαντρασεκάρα Ράμαν, Ινδός φυσικός

1898 – Ραφαέλ Σαλέμ, Έλληνας μαθηματικός

1903 – Κόνραντ Λόρεντς, Αυστριακός ζωολόγος

1908 – Ίον Φιλότι Καντακουζηνός, Ρουμάνος ηθοποιός

1913 – Αλμπέρ Καμί, Γάλλος συγγραφέας, δημοσιογράφος και φιλόσοφος

1917 – Τίτος Βανδής, Έλληνας ηθοποιός

1918 – Μπίλι Γκράχαμ, Αμερικανός ευαγγελιστής

1921 – Ανδρέας Άθενς, Αμερικανός επιχειρηματίας ελληνοκυπριακής καταγωγής

1926 – Τζόαν Σάδερλαντ, Αυστραλή υψίφωνος

1943 – Σίλβια Καρτράιτ, Νεοζηλανδή πολιτικός

1943 – Τζόνι Μίτσελ, Καναδή τραγουδοποιός

1944 – Λουίτζι Ρίβα, Ιταλός ποδοσφαιριστής

1947 – Κωστής Παπαγιώργης, Έλληνας συγγραφέας

1952 – Ντέιβιντ Πετρέους, Αμερικανός στρατιωτικός

1956 – Τζόναθαν Πάλμερ, Βρετανός παλαίμαχος οδηγός αγώνων

1960 – Όλγα Μαλέα, Ελληνίδα σκηνοθέτρια

1967 – Νταβίντ Γκετά, Γάλλος DJ και παραγωγός

1977 – Αντρές Όπερ, Εσθονός ποδοσφαιριστής

1986 – Δούκισσα Νομικού, Ελληνίδα παρουσιάστρια και μοντέλο

1990 – Νταβίντ Ντε Χέα, Ισπανός ποδοσφαιριστής

1991 – Πηνελόπη Πλάκα, Ελληνίδα ηθοποιός

Θάνατοι

644 – Ουμάρ ιμπν αλ-Χαττάμπ, Άραβας χαλίφης

1493 – Αντρέι Μπολσόι, Ρώσος πρίγκιπας

1633 – Κορνέλιους Ντρέμπελ, Ολλανδός εφευρέτης

1898 – Μαρία Αντωνία των Δύο Σικελιών, μεγάλη δούκισσα της Τοσκάνης

1913 – Άλφρεντ Ράσελ Γουάλας, Ουαλός βιολόγος και γεωγράφος

1952 – Φίλιππος Καρβελάς, Έλληνας γυμναστής

1959 – Βίκτορ ΜακΛάγκλεν, Άγγλος ηθοποιός

1962 – Έλινορ Ρούζβελτ, Αμερικανίδα πολιτικός

1980 – Στιβ ΜακΚουίν, Αμερικανός ηθοποιός

1987 – Άγις Στίνας, Έλληνας πολιτικός αγωνιστής

1990 – Λόρενς Ντάρελ, Βρετανός συγγραφέας

1992 – Αλεξάντερ Ντούμπτσεκ, Σλοβάκος πολιτικός

2000 – Ίνγκριντ της Σουηδίας, βασίλισσα της Δανίας

2010 – Σμάρω Στεφανίδου, Ελληνίδα ηθοποιός

2013 – Μάνφρεντ Ρόμελ, Γερμανός πολιτικός

2016 – Λέοναρντ Κοέν, Καναδός τραγουδοποιός




Σαν σήμερα 5 Νοεμβρίου

1605: Πραγματοποιείται η «Συνωμοσία της Πυρίτιδας». Καθολικοί με επικεφαλής τον Γκάι Φοκς προσπαθούν να ανατινάξουν το Βρετανικό Κοινοβούλιο. Στόχος είναι να σκοτώσουν τον τυραννικό βασιλιά Ιάκωβο Α’ και όλα τα στελέχη του. Το σχέδιο αποκαλύπτεται και οι συνωμότες συλλαμβάνονται. Θα εκτελεστούν στις 31 Ιανουαρίου με αγχόνη και διαμελισμό.

1789: Η Συνέλευση των Τάξεων στην επαναστατημένη Γαλλία αποφασίζει ότι όλοι οι πολίτες είναι ίσοι απέναντι στο νόμο.

1815: Η Αγγλία και η Ρωσία υπογράφουν στο Παρίσι ειδική συνθήκη, σύμφωνα με την οποία τα Επτάνησα τίθενται υπό την προστασία της Αγγλίας με την ονομασία «Ηνωμέναι Πολιτείαι των Ιονίων Νήσων».

1828: Απελευθέρωση της Λιβαδειάς από τις ελληνικές δυνάμεις του Δημήτρη Υψηλάντη, μετά από συνθηκολόγηση.

1838: Η Ονδούρα κηρύσσει την ανεξαρτησία της από την Ισπανία.

1912: Εθελοντικά σώματα Ηπειρωτών και 200 Κρητών, υπό τον Ταγματάρχη Χωροφυλακής Σπύρο Σπυρομήλιο, αποβιβάζονται στη Χειμάρρα και μετά σύντομο αγώνα αιχμαλωτίζουν την τουρκική φρουρά και απελευθερώνουν την πόλη.

1914: Η Γαλλία, η Βρετανία και η Ρωσία κηρύσσουν τον πόλεμο στην Τουρκία.

1914: Την ίδια μέρα, η Αγγλία κηρύσσει άκυρη την αγγλοτουρκική Συνθήκη της Κωνσταντινούπολης (1878) και αναγγέλλει την προσάρτηση της Κύπρου, καθιστώντας την «αποικία του Στέμματος».

1916: Η Πολωνία ανακηρύσσεται αυτόνομο βασίλειο με πράξη, που υπογράφουν οι αυτοκράτορες της Γερμανίας και της Αυστρίας.

1931: Πνίγεται στο αίμα η επανάσταση της Κύπρου. Ο ελληνικός λαός τάσσεται στο πλευρό των αγωνιζομένων αδελφών Κυπρίων.

1935: Οι αδελφοί Πάρκερ κυκλοφορούν στην αγορά το επιτραπέζιο παιγνίδι Monopoly.

1940: Ο Φραγκλίνος Ρούζβελτ επανεκλέγεται για τρίτη φορά πρόεδρος των ΗΠΑ.

1949: Το Συμβούλιο της Ευρώπης αποφασίζει να δεχτεί στους κόλπους του την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας και το Σάαρ.

1956: Έρευνα που βλέπει το φως της δημοσιότητας στη χώρα μας αποκαλύπτει ότι 2.000.000 Έλληνες δεν ξέρουν να βάζουν την υπογραφή τους.

1959: Απελευθερώνεται από τις ελληνικές Αρχές ο τελευταίος ναζί που κρατούνταν για τη διάπραξη εγκλημάτων πολέμου στην Ελλάδα, ο Μαξ Μέρτεν και απελαύνεται αμέσως στη Δυτική Γερμανία.

1961: Σφοδρή νεροποντή πλήττει την Αθήνα. Χάνουν τη ζωή τους 44 άνθρωποι, 300 τραυματίζονται και 3.700 μένουν άστεγοι. Ο Κηφισός ποταμός ξεχειλίζει, με αποτέλεσμα τα Λιόσια, το Περιστέρι, το Μπουρνάζι και το Μοσχάτο να γίνουν μία στάμπα λάσπης στον χάρτη της Αττικής.

1963: Αρχαιολόγοι ανακαλύπτουν ερείπια των Βίκινγκς στη Νέα Γη, που προηγούνται της άφιξης του Κολόμβου στην Αμερική κατά 500 χρόνια.

1968: Ο Ρίτσαρντ Νίξον εκλέγεται 37ος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής.

1984: Στη Νικαράγουα, ο Ντανιέλ Ορτέγκα εκλέγεται πρόεδρος της χώρας.

1989: Βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα. Νικήτρια αναδεικνύεται η Νέα Δημοκρατία με ποσοστό 46,4% και 148 έδρες, γεγονός που δεν της επιτρέπει να σχηματίσει αυτόνομη κυβέρνηση.

1994: Στις ΗΠΑ, ο πρώην πρόεδρος Ρόναλντ Ρέιγκαν ανακοινώνει, με επιστολή του στον Τύπο, ότι πάσχει από τη νόσο του Αλτσχάιμερ.

1996: Ο υποψήφιος των Δημοκρατικών, πρόεδρος Μπιλ Κλίντον, νικά τον Ρεπουμπλικανό αντίπαλό του, Μπομπ Ντόουλ, και επανεκλέγεται πρόεδρος των ΗΠΑ.

1997: Κάνουν πρεμιέρα δύο νέα τυχερά παιχνίδια του ΟΠΑΠ, το «Τζόκερ» και το «Νέο Πρότο».

2003: Η ομάδα της Μονακό σημειώνει ρεκόρ τερμάτων στην ιστορία του Τσάμπιονς Λιγκ στο ποδόσφαιρο, νικώντας τη Λα Κορούνια με 8-3.

2004: Υπογράφεται από τον πρόεδρο της Ρωσίας, Βλαντιμίρ Πούτιν, το Πρωτόκολλο του Κιότο, φτάνοντας σε 126 τις χώρες που δεσμεύονται από αυτό. Έτσι, αυτό τίθεται σε ισχύ.

2006: O μητροπολίτης Πάφου, Χρυσόστομος, εκλέγεται αρχιεπίσκοπος Κύπρου.

2006: Ο Σαντάμ Χουσεΐν και συνεργάτες του καταδικάζονται σε θάνατο για την σφαγή 148 Σιιτών το 1982.

2007: Η Google αποκαλύπτει το λειτουργικό Android για κινητά.

Γεννήσεις

1494 – Χανς Ζαξ, Γερμανός συγγραφέας

1615 – Ιμπραήμ Α’, Οθωμανός σουλτάνος

1760 – Μαξίμ Ρεμπό, Γάλλος στρατιωτικός

1855 – Γιουτζίν Ντεμπς, Αμερικανός πολιτικός

1873 – Έντγουϊν Φλακ, Αυστραλός αντισφαιριστής

1885 – Γουίλ Ντυράν, Αμερικανός φιλόσοφος και συγγραφέας

1913 – Βίβιαν Λι, Βρετανή ηθοποιός

1929 – Ράλλης Κοψίδης, Έλληνας ζωγράφος

1936 – Μιχάλης Δερτούζος, Έλληνας επιστήμονας της πληροφορικής

1936 – Ούβε Ζέελερ, Γερμανός ποδοσφαιριστής

1938 – Ιονάτανα Ιονάτανα, πρωθυπουργός του Τουβαλού

1945 – Αλέκα Παπαρήγα, Ελληνίδα πολιτικός

1947 – Μπάμπης Γκολές, Έλληνας τραγουδιστής

1952 – Όλεγκ Μπλαχίν, Ουκρανός ποδοσφαιριστής και προπονητής

1953 – Ούγο Κόρο, Αργεντινός πυγμάχος

1956 – Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Έλληνας τραγουδοποιός

1959 – Μπράιαν Άνταμς, Καναδός τραγουδοποιός

1960 – Τίλντα Σουίντον, Αγγλίδα ηθοποιός

1964 – Φάμκε Γιάνσεν, Ολλανδή ηθοποιός και μοντέλο

1978 – Μιχάλης Χατζηγιάννης, Κύπριος τραγουδιστής

1980 – Κρίστοφ Μέτσελντερ, Γερμανός ποδοσφαιριστής

1982 – Ζήσης Ζάννας Έλληνας πολιτικός

1983 – Μίκε Χάνκε, Γερμανός ποδοσφαιριστής

1986 – Κάσπερ Σμάιχελ, Δανός ποδοσφαιριστής

1992 – Μάρκο Βεράτι, Ιταλός ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

1559 – Κανό Μοτονόμπου, Ιάπωνας ζωγράφος

1563 – Ιωάννης Ιάκωβος Ηρακλείδης, κυβερνήτης της Μολδαβίας

1714 – Μπερναρντίνο Ραματσίνι, Ιταλός ιατρός

1807 – Αγκέλικα Κάουφμαν, Ελβετίδα ζωγράφος

1879 – Τζέιμς Κλερκ Μάξγουελ, Σκωτσέζος φυσικός

1943 – Ιδομέν Κοστούρι, Αλβανός πολιτικός

1944 – Αλεξίς Καρέλ, Γάλλος χειρουργός και βιολόγος

1972 – Ρέτζιναλντ Όουεν, Άγγλος ηθοποιός

1977 – Ρενέ Γκοσινί, Γάλλος συγγραφέας και εικονογράφος

1979 – Κωστής Κοτζιάς, Έλληνας συγγραφέας

1984 – Κωνσταντίνος Σταυρόπουλος, Έλληνας νομικός

1989 – Βλαντίμιρ Χόροβιτς, Ουκρανός πιανίστας

1991 – Ρόμπερτ Μάξγουελ, Τσεχοσλοβάκος επιχειρηματίας

1992 – Άρπαντ Έλο, Ούγγρος φυσικός και σκακιστής

1997 – Αϊζάια Μπερλίν, Ρώσος φιλόσοφος

2005 – Τζον Φόουλς, Άγγλος συγγραφέας

2006 – Αντώνης Δροσογιάννης, Έλληνας στρατιωτικός και πολιτικός

2006 – Μπουλέντ Ετζεβίτ, Τούρκος πολιτικός

2006 – Γεώργιος Λάββας, Έλληνας αρχιτέκτονας

2016 – Ανδρέας Βγενόπουλος, Έλληνας επιχειρηματίας




Σαν σήμερα 4 Νοεμβρίου

1576: Στη Φλάνδρα, οι Ισπανοί καταλαμβάνουν την Αμβέρσα (μετά από τρεις ημέρες η πόλη έχει σχεδόν καταστραφεί).

1798: Ξεκινά η ρωσο-οθωμανική πολιορκία της Κέρκυρας.

1821: Οι επαναστατημένοι Έλληνες νικούν τους Τούρκους στο Χαλάνδρι και το Μαρούσι. Στη συνέχεια καταλαμβάνουν την Αθήνα και αρχίζουν τη δεύτερη πολιορκία της Ακροπόλεως.

1839: Ξεσπά εξέγερση στο Νιούπορτ, η τελευταία μεγάλης κλίμακας ένοπλη εξέγερση ενάντια στην εξουσία στην ηπειρωτική Βρετανία.

1847: Ο Σκωτσέζος γιατρός, Τζέιμς Γιανγκ Σίμπσον, ανακαλύπτει τις αναισθητικές ιδιότητες του χλωροφόρμιου.

1866: Το βασίλειο της Ιταλίας προσαρτά τη Βενετία.

1884: Στις προεδρικές εκλογές των ΗΠΑ, ο Δημοκρατικός υποψήφιος Γκρόβερ Κλίβελαντ, επικρατεί του Ρεπουμπλικάνου Τζέιμς Τζ. Μπλέιν και γίνεται ο 22ος πρόεδρος της χώρας.

1899: Εκδίδεται το έργο του Ζίγκμουντ Φρόιντ «Η ερμηνεία των ονείρων».

1911: Λήγει το «Επεισόδιο του Αγαδίρ» με τη Γαλλία και τη Γερμανία να τα βρίσκουν για το Μαρόκο. Η Γερμανία αναγνωρίζει τη γαλλική κυριαρχία με αντάλλαγμα ένα κομμάτι από το Γαλλικό Κονγκό.

1912: Οι Έλληνες νικούν τους Οθωμανούς στη Σιάτιστα, στα πλαίσια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1912: Ο «δάσκαλος της πολιτικής», Γούντροου Ουίλσον, εκλέγεται 28ος πρόεδρος των ΗΠΑ.

1918: Συνέρχεται το ιδρυτικό συνέδριο του ΣΕΚΕ (νυν ΚΚΕ) στα γραφεία του Συνδέσμου Μηχανικών Ατμοπλοίων, στον Πειραιά.

1918: Στα πλαίσια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, τίθεται σε ισχύ η ανακωχή μεταξύ της Αυστροουγγαρίας και της Ιταλίας.

1921: Δολοφονείται στο Τόκιο ο πρωθυπουργός της Ιαπωνίας Χάρα Τακάσι.

1921: Ιδρύονται από τον Αδόλφο Χίτλερ τα Τάγματα Εφόδου (SA), παραστρατιωτική οργάνωση του Εθνικοσοσιαλιστικού Κόμματος, που θα βοηθήσει τους ναζί να πάρουν την εξουσία στη Γερμανία. Φορούν καφέ πουκάμισα για να ξεχωρίζουν από τα SS, που φορούν μαύρα.

1922: Ο Άγγλος αρχαιολόγος, Χάουαρντ Κάρτερ, ανακαλύπτει τον τάφο του Φαραώ Τουταγχαμών στην Αίγυπτο.

1940: Ανακοινώνεται επίσημα η απόβαση βρετανικών στρατευμάτων στην Κρήτη, κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

1942: Πραγματοποιείται η δεύτερη μάχη του Ελ Αλαμέιν. Παρακούοντας τη ρητή διαταγή του Αδόλφου Χίτλερ, ο στρατάρχης Έρβιν Ρόμελ οδηγεί τις δυνάμεις του σε υποχώρηση.

1944: Η Ελλάδα απελευθερώνεται από τους ναζί. Ολοκληρώνεται η εκκένωση στα ηπειρωτικά της χώρας, καθώς γερμανικές φρουρές παραμένουν μόνο στα νησιά Ρόδο, Κάλυμνο, Κω, Λέρο, Τήνο, Μήλο, και στο βορειοδυτικό τμήμα της Κρήτης μέχρι το Μάιο του 1945.

1949: Ο ΟΗΕ σταματά την αποστολή στρατιωτικού υλικού προς τη Βουλγαρία και την Αλβανία, επειδή τροφοδοτούν τους Έλληνες αντάρτες.

1952: Στις προεδρικές εκλογές των ΗΠΑ, ο ρεπουμπλικανός υποψήφιος Ντουάιτ Αϊζενχάουερ νικά το δημοκρατικό αντίπαλό του, Αντλάι Στίβενσον, και γίνεται ο 34ος πρόεδρος της χώρας.

1956: Σοβιετικά στρατεύματα εισβάλλουν στην Ουγγαρία. Σε δύο ημέρες θα πετύχουν τον στόχο τους. Ο πρωθυπουργός Ίμρε Νάγκι αντικαθίσταται από τον Γιάνος Καντάρ. Εκατοντάδες άνθρωποι σκοτώνονται, περισσότεροι τραυματίζονται και σχεδόν 250.000 εγκαταλείπουν τη χώρα.

1961: Ορκίζεται η νέα κυβέρνηση του Κωνσταντίνου Καραμανλή, αφού κέρδισε τις εκλογές, οι οποίες έμειναν στην ιστορία ως εκλογές «βίας και νοθείας». Ο αρχηγός της Ένωσης Κέντρου, Γεώργιος Παπανδρέου, επαναλαμβάνει ότι δεν την αναγνωρίζει ως νόμιμη κυβέρνηση.

1966: Ο ποταμός Άρνος πλημμυρίζει τη Φλωρεντία, σε μέγιστο ύψος 6,7 μ., αφήνοντας χιλιάδες άστεγους και καταστρέφοντας εκατομμύρια αριστουργήματα τέχνης και σπάνια βιβλία. Επίσης, την ίδια ημέρα η Βενετία πλημμυρίζει σε ύψος 1,94 μ., που αποτελεί το υψηλότερο καταγεγραμμένο όλων των εποχών.

1973: Η Ολλανδία βιώνει την πρώτη της Κυριακή χωρίς αυτοκίνητο, λόγω της πετρελαϊκής κρίσης εκείνης της χρονιάς. Οι αυτοκινητόδρομοι χρησιμοποιούνται μόνο από όσους μετακινούνται με ποδήλατα και πατίνια.

1979: Ιρανοί ισλαμιστές καταλαμβάνουν την πρεσβεία των ΗΠΑ στην Τεχεράνη και κρατούν ομήρους 63 Αμερικανούς για 444 μέρες. Οι εισβολείς, στην πλειοψηφία τους φοιτητές, ζητούν από τις ΗΠΑ να στείλουν τον πρώην Σάχη πίσω στο Ιράν για να δικαστεί. Η κρίση που ξεσπά σφραγίζει οριστικά το μέλλον του προέδρου Τζίμι Κάρτερ.

1980: Ο πρώην ηθοποιός του Χόλιγουντ και Ρεπουμπλικανός κυβερνήτης της Καλιφόρνια, Ρόναλντ Ρέιγκαν, κατατροπώνει εκλογικά τον Δημοκρατικό Τζίμι Κάρτερ και τον διαδέχεται στον προεδρικό θώκο.

1980: Καθιερώνεται η πενθήμερη εβδομάδα εργασίας στην Ελλάδα.

1992: Με 319 ψήφους υπέρ και 316 κατά το αγγλικό Κοινοβούλιο επικυρώνει τη Συνθήκη του Μάαστριχτ.

1995: Δολοφονείται ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, Γιτζάκ Ράμπιν.

1996: Τραγικό δυστύχημα σημειώνεται στο θαλάσσιο χώρο βόρεια της Σάμου, όταν η πυραυλάκατος «Κωστάκος» του Πολεμικού Ναυτικού εμβολίζεται από το επιβατηγό πλοίο «Σάμαινα». Από τον σφοδρό εμβολισμό σκοτώνονται ακαριαία 4 υπαξιωματικοί, ενώ η πυραυλάκατος κόβεται στα δύο και βυθίζεται μέσα σε 10 λεπτά χωρίς να χάσει τη ζωή του κανένας άλλος από το πλήρωμα των 50 και πλέον ανδρών.

2001: Ο Βλάσης Μάρας κατακτά το χρυσό μετάλλιο στο μονόζυγο στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ενόργανης Γυμναστικής, που διεξάγεται στη Γάνδη.

2008: Ο Μπαράκ Ομπάμα εκλέγεται 44ος πρόεδρος των ΗΠΑ και γίνεται ο πρώτος Αφροαμερικανός που αναλαμβάνει χρέη επικεφαλής της χώρας. Συγκεντρώνει το 52,92% των ψήφων και 365 εκλέκτορες, έναντι 45,67% και 173 εκλεκτόρων του Τζον ΜακΚέιν.

Γεννήσεις

1265 – Αλφόνσος Γ’, βασιλιάς της Αραγωνίας

1448 – Αλφόνσος Β’, βασιλιάς της Νάπολης

1575 – Γκουίντο Ρένι, Ιταλός ζωγράφος

1785 – Σαχ Σουτζά Ντουρανί, Εμίρης του Αφγανιστάν

1883 – Νικόλαος Πλαστήρας, Έλληνας στρατηγός και πολιτικός

1901 – Σπυρίδων Μαρινάτος, Έλληνας αρχαιολόγος

1905 – Ζήσης Παπαλαζάρου, Έλληνας πολιτικός

1908 – Στάνλι Κορτέζ, Αμερικανός κινηματογραφιστής

1908 – Ελένη Παπαδάκη, Ελληνίδα ηθοποιός

1908 – Τζόζεφ Ρότμπλατ, Πολωνός φυσικός

1916 – Γουόλτερ Κρόνκαϊτ, Αμερικανός δημοσιογράφος

1929 – Αρχιεπίσκοπος Τιράνων Αναστάσιος

1929 – Πολ Βανς, Αμερικανός τραγουδοποιός

1935 – Ντάνιελ Ουίλιαμς, γενικός κυβερνήτης της Γρενάδας

1936 – Ντιντιέ Ρατσιράκα, πρόεδρος της Μαδαγασκάρης

1938 – Σαλβατόρε Μοράλε, Ιταλός αθλητής

1948 – Αμαντού Τουμανί Τουρέ, πρόεδρος του Μάλι

1951 – Τραϊάν Μπασέσκου, Ρουμάνος πολιτικός

1952 – Πάπας Θεόδωρος Β’ Αλεξανδρείας

1955 – Μάτι Βάνχανεν, Φινλανδός πολιτικός

1956 – Γιάννης Γεωργαράς, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής

1957 – Τόνι Άμποτ, Αυστραλός πολιτικός

1962 – Ρομπέρτο Τζιορτζέτι, κυβερνήτης του Αγίου Μαρίνου

1969 – Μάθιου Μακόναχι, Αμερικανός ηθοποιός

1972 – Λουίς Φίγκο, Πορτογάλος ποδοσφαιριστής

1983 – Χαβίτο (κατά κόσμον) Φρανθίσκο Χαβιέρ Περάλ, Ισπανός ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

1004 – Όθων Α’, δούκας της Καρινθίας

1157 – Ματθίλδη της Σαβοΐας, βασίλισσα της Πορτογαλίας

1672 – Λούκας φαν Ούντεν, Φλαμανδός ζωγράφος

1847 – Φέλιξ Μέντελσον, Γερμανός συνθέτης

1856 – Ιπολίτ-Ππλ Ντελαρός, Γάλλος ζωγράφος

1890 – Φελίξ ντι Ταμπλ ντε λα Κρουά, Γάλλος εφευρέτης

1924 – Γκαμπριέλ Φορέ, Γάλλος συνθέτης

1943 – Δημήτριος Γιαννακόπουλος, Έλληνας αντιστασιακός

1958 – Σαμ Ζίμπαλιστ, Αμερικανός κινηματογραφικός παραγωγός

1982 – Ζακ Τατί, Γάλλος ηθοποιός και σκηνοθέτης

1983 – Γεώργιος Ζήβας, Έλληνας αθλητής

1985 – Φέρντιναντ Κράμερ, Γερμανός αρχιτέκτονας

1988 – Κλεάνθης Βικελίδης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1988 – Χέρμαν Γκραφ, Γερμανός πιλότος

1995 – Ζιλ Ντελέζ, Γάλλος φιλόσοφος

1995 – Γιτζάκ Ράμπιν, Ισραηλινός πολιτικός

2002 – Νάκης Αυγερινός, Έλληνας πολιτικός

2011 – Αλφόνσο Κάνο (κατά κόσμον Γκιγιέρμο Λεόν Βάργας Σαένς), Κολομβιανός αντάρτης

2015 – Κώστας Τσάκωνας, Έλληνας ηθοποιός




Σαν σήμερα 3 Νοεμβρίου

1507: Ο σύζυγος της Λίζας Γκεραρντίνι, πλούσιος έμπορος από τη Βενετία, μισθώνει τις υπηρεσίες του Λεονάρντο Ντα Βίντσι για να ζωγραφίσει το πορτρέτο της γυναίκας του. Ο ιταλός μετρ θα δημιουργήσει το αριστούργημά του, που θα μείνει στην ιστορία ως Μόνα Λίζα.

1822: Οι αντιπρόσωποι των ευρωπαϊκών χωρών, που συμμετέχουν στο Συνέδριο της Βερόνας, χαρακτηρίζουν αυθάδες το αίτημα της ελληνικής αντιπροσωπείας να εμφανισθεί μπροστά τους και να τους αναπτύξει τις θέσεις της για την Επανάσταση.

1839: Αρχίζει ο πρώτος Πόλεμος του Οπίου μεταξύ Κίνας και Μεγάλης Βρετανίας.

1839: Ο σουλτάνος Μαχμούτ Β’ ξεκινά την προσπάθεια εκσυγχρονισμού της παραπαίουσας Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, που θα μείνει γνωστή ως «Τανζιμάτ».

1898:Έπειτα από 229 χρόνια κατοχής, οι τελευταίοι Τούρκοι στρατιώτες αποχωρούν από την Κρήτη. Στις 9 Δεκεμβρίου θα αποβιβαστεί στη Σούδα ο ύπατος αρμοστής Πρίγκιπας Γεώργιος.

1903: Εφευρίσκεται ο ηλεκτροκαρδιογράφος, από τον Ολλανδό Βίλελμ Αϊντχόβεν.

1918: Ξεσπά στο Κίελο η επανάσταση των ανδρών του Γερμανικού Ναυτικού. Οι εργάτες του λιμανιού ενώνονται μαζί τους και οδηγούν σε παραίτηση τον Κάιζερ. Η επανάσταση, που εξαπλώθηκε σε όλη τη Γερμανία, προκάλεσε τη λήξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς συνοδεύτηκε από την ήττα των Κεντρικών Αυτοκρατοριών.

1927: Ιδρύεται η ΚΕΔΚΕ στο πρώτο συνέδριο των δημάρχων της Ελλάδας.

1928: Ο Κεμάλ Ατατούρκ συνεχίζει την προσέγγιση της Δύσης, καταργώντας το αραβικό αλφάβητο και υιοθετώντας το λατινικό.

1935: Δημοψήφισμα στην Ελλάδα για την επαναφορά της Μοναρχίας. Το 97,8% ψηφίζει υπέρ και ο Γεώργιος Β’ επανέρχεται στον θρόνο. Τα φαινόμενα που παρατηρούνται ωστόσο μαρτυρούν ότι το δημοψήφισμα δεν έγινε με τίμιους όρους, καθώς σε πολλά εκλογικά τμήματα τα ψηφοδέλτια υπέρ της βασιλείας ξεπέρασαν αριθμητικά το σύνολο των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων.

1944: Η Εθνική Λυρική Σκηνή δίνει την πρώτη της παράσταση και συναυλία, με εορταστικό χαρακτήρα.

1944: Κυκλοφορεί το μεγαλύτερο σε ονομαστική αξία ελληνικό χαρτονόμισμα των 100 δισεκατομμυρίων δραχμών, το οποίο φέρει την υπογραφή του διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος, Ξενοφώντα Ζολώτα.

1955: Πρεμιέρα στο Μπρόντγουεϊ του μιούζικαλ «Μάγκες και Κούκλες» με το Μάρλον Μπράντο και το Φρανκ Σινάτρα.

1957: Από το κοσμοδρόμιο Μπαϊκονούρ εκτοξεύεται ο σοβιετικός δορυφόρος Σπούτνικ 2 με τον πρώτο ζωντανό επιβάτη στην ιστορία του διαστήματος. Είναι η σκυλίτσα Λάικα.

1961: Αρχίζει η παραγωγή υγραερίου στα Ελληνικά Διυλιστήρια.

1963: Η Ένωση Κέντρου του Γεωργίου Παπανδρέου κερδίζει τις εκλογές με 42,04% (138 έδρες), περιορίζοντας την ΕΡΕ στο 39,7% (132 έδρες). Με την υποστήριξη της ΕΔΑ θα πάρει ψήφο εμπιστοσύνης και θα σχηματίσει κυβέρνηση.

1964: Πρόεδρος των ΗΠΑ εκλέγεται ο Λίντον Τζόνσον, κερδίζοντας το 60% των ψήφων. Η διαφορά των 15,5 εκατομμυρίων ψήφων που λαμβάνει ο Τζόνσον έναντι του αντιπάλου του Μπάρι Γκολντγουότερ, υποψηφίου των Ρεπουμπλικανών, είναι κάτι χωρίς προηγούμενο για τα αμερικανικά χρονικά.

1968: Κηδεύεται στο Α’ Νεκροταφείο ο Γεώργιος Παπανδρέου, που άφησε την τελευταία του πνοή την 1η Νοεμβρίου. Η χούντα δίνει άδεια για δημόσια κηδεία, που εξελίσσεται σε δυναμικό αντιχουντικό συλλαλητήριο. Συρρέουν 250000 άνθρωποι και η κηδεία μετατρέπεται στο πρώτο μαζικό συλλαλητήριο εναντίον της χούντας.

1968: Ο Αλέκος Παναγούλης δικάζεται από το Στρατοδικείο για την απόπειρα δολοφονίας κατά του δικτάτορα Γεωργίου Παπαδόπουλου στις 13 Αυγούστου 1968.

1971: Εκδίδεται το πρώτο εγχειρίδιο για προγραμματιστές του λειτουργικού προγράμματος UNIX.

1979: Μέλη του Αμερικανικού ναζιστικού κόμματος και μιας ομάδας της Κου Κλουξ Κλαν επιτέθηκαν σε μια διαδήλωση διαμαρτυρίας του Κομμουνιστικού Κόμματος στο Γκρίνσμπορο (Greensboro) της Βόρειας Καρολίνας. Πυροβόλησαν και σκότωσαν πέντε πολίτες, ενώ τραυμάτισαν άλλους 11.

1990: Εγκαινιάζεται η σήραγγα του Αρτεμισίου, που μειώνει τη διαδρομή Αθήνα-Τρίπολη κατά 35 χλμ, περίπου κατά μία ώρα.

1992: Στις προεδρικές εκλογές ο υποψήφιος του Δημοκρατικού Κόμματος Μπιλ Κλίντον πετυχαίνει σαρωτική νίκη έναντι του Ρεπουμπλικανού αντιπάλου του και μέχρι τότε προέδρου Τζορτζ Μπους, του πρεσβύτερου και γίνεται ο 42ος πρόεδρος των ΗΠΑ.

1992: Πρόεδρος της Γκάνας εκλέγεται ο Τζέρι Ρόουλιγκς.

1993: Νέος πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας εκλέγεται ο Μιλτιάδης Έβερτ, που συγκεντρώνει την προτίμηση 141 μελών του εκλεκτορικού σώματος, έναντι 37, που προτιμούν τον Ιωάννη Βαρβιτσιώτη.

1994: Γίνεται ολική έκλειψη ηλίου.

1996: Οι αλβανόφωνοι του Κοσσυφοπεδίου μποϋκοτάρουν τις βουλευτικές και δημοτικές εκλογές της Νέας Γιουγκοσλαβίας.

2002: Το Κόμμα Δικαιοσύνη και Ανάπτυξη του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν συγκεντρώνει το 34,29% των ψήφων στις εκλογές στην Τουρκία και εξασφαλίζει αυτοδυναμία. Εκτός Κοινοβουλίου μένουν μεγάλα ονόματα της τουρκικής πολιτικής.

2003: Παμψηφεί και σε πανηγυρικό κλίμα, παρουσία του προέδρου της ΔΟΕ Ζακ Ρογκ, εγκρίνεται από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το ψήφισμα που υπέβαλε η Ελλάδα για την Ολυμπιακή Εκεχειρία ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004. Το κείμενο που υιοθετείται προβλέπει διακοπή των εχθροπραξιών από 13 μέχρι 29 Αυγούστου του 2004, σε αναβίωση της αρχαίας ελληνικής ιδέας.

2004: Εκλέγεται νέος Πρόεδρος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων ο γιος του εκλιπόντος ηγέτη, ο Χαλίφα μπιν Ζαγέντ αλ Ναχαγιάν.

2004: Καταργείται η υποχρεωτική στρατιωτική θητεία στην Ουγγαρία.

Γεννήσεις

39 – Λουκανός, Ρωμαίος ποιητής

1500 – Μπενβενούτο Τσελίνι, Ιταλός γλύπτης και ζωγράφος

1604 – Οσμάν Β’, Οθωμανός σουλτάνος

1633 – Μπερναρντίνο Ραματσίνι, Ιταλός ιατρός

1801 – Βιντσέντζο Μπελίνι, Ιταλός συνθέτης

1816 – Τζάμπαλ Άντερσον Έρλι, Αμερικανός στρατηγός

1852 – Μεϊτζί, αυτοκράτορας της Ιαπωνίας

1880 – Αύρα Θεοδωροπούλου, Ελληνίδα μουσικός και ακτιβίστρια

1894 – Σοφοκλής Βενιζέλος, Έλληνας πολιτικός

1895 – Δώρα Μοάτσου-Βάρναλη, Ελληνίδα ποιήτρια

1901 – Λεοπόλδος Γ’, βασιλιάς του Βελγίου

1901 – Αντρέ Μαλρό, Γάλλος συγγραφέας

1903 – Γουόκερ Έβανς, Αμερικανός φωτογράφος

1908 – Τζοβάνι Λεόνε, Ιταλός πολιτικός

1912 – Αλφρέδο Στρέσνερ, Παραγουανός στρατιωτικός και πολιτικός

1920 – Γεώργιος Ψυχουντάκης, Έλληνας αντιστασιακός

1921 – Τσαρλς Μπρόνσον, Αμερικανός ηθοποιός

1922 – Σπύρος Καλογήρου, Έλληνας ηθοποιός

1926 – Βάλντας Άνταμκους, Λιθουανός πολιτικός

1931 – Μόνικα Βίτι, Ιταλίδα ηθοποιός

1933 – Μάικλ Δουκάκης, Αμερικανός πολιτικός

1933 – Τζον Μπάρι, Άγγλος συνθέτης

1933 – Τζέρεμι Μπρετ, Άγγλος ηθοποιός

1933 – Αμάρτυα Σεν, Ινδός οικονομολόγος

1945 – Γκερντ Μίλερ, Γερμανός ποδοσφαιριστής

1947 – Μέιζι Χιρόνο, Αμερικανίδα πολιτικός

1957 – Ντολφ Λούντγκρεν, Σουηδός ηθοποιός

1970 – Αντρέι Γιουσκόβιακ, Πολωνός ποδοσφαιριστής

1970 – Μάρω Λύτρα, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1982 – Εβγκένι Πλιούσενκο, Ρώσος αθλητής του καλλιτεχνικού πατινάζ

Θάνατοι

361 – Κωνστάντιος Β’, Ρωμαίος αυτοκράτορας

1254 – Ιωάννης Γ’ Δούκας Βατάτζης, αυτοκράτορας της Νίκαιας

1869 – Ανδρέας Κάλβος, Έλληνας ποιητής

1914 – Σάμιουελ Άρτσερ Κινγκ, Αμερικανός αεροναυτικός

1914 – Γκέοργκ Τρακλ, Αυστριακός ποιητής

1931 – Μιχαήλ Γούδας, Έλληνας πολιτικός

1940 – Μανουέλ Αθάνια, Ισπανός πολιτικός

1954 – Ανρί Ματίς, Γάλλος ζωγράφος και γλύπτης

1957 – Βίλχελμ Ράιχ, Αυστριακός ψυχαναλυτής

1968 – Χριστίνα Καλογερίκου, Ελληνίδα ηθοποιός

1970 – Πέτρος Β’, βασιλιάς της Γιουγκοσλαβίας

1978 – Νικόλαος Μαυρής, Έλληνας πολιτικός

1989 – Ανδρέας Βέμπος, Έλληνας επιχειρηματίας

1999 – Γεώργιος Δ. Παπαδημητρίου, Έλληνας πολιτικός

2001 – Ερνστ Γκόμπριχ, Αυστριακός ιστορικός τέχνης

2003 – Δημήτριος Μαρκόπουλος, Έλληνας πολιτικός

2007 – Ράιαν Σέι, Αμερικανός δρομέας

2009 – Φρανθίσκο Αγιάλα, Ισπανός συγγραφέας

2013 – Γιάννης Καλαμίτσης, Έλληνας θεατρικός συγγραφέας, στιχουργός και ραδιοφωνικός παραγωγός

2015 – Παναγιώτης Δελημήτσος, Έλληνας πολιτικός




Σαν σήμερα 2 Νοεμβρίου

1789: Κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης, εθνικοποιείται η περιουσία της Εκκλησίας.

1868: Η Νέα Ζηλανδία υιοθετεί επίσημα συγκεκριμένη ζώνη ώρας, η οποία πρέπει να τηρείται σε εθνικό επίπεδο.

1882: Η πόλη Όουλου στη Φινλανδία καταστρέφεται από πυρκαγιά.

1889: Η Βόρεια και η Νότια Ντακότα γίνονται αντίστοιχα η 39η και η 40η πολιτείες των ΗΠΑ.

1899: Οι Μπόερς αρχίζουν την 118 ημερών πολιορκία του Λέιντισμιθ κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Πολέμου των Μπόερς.

1903: Εκδίδεται το πρώτο φύλλο της αγγλικής εφημερίδας Daily Mirror.

1912: Η ελληνική σημαία υψώνεται στο Άγιο Όρος. Το αντιτορπιλικό «Θύελλα» αποβιβάζει άγημα στη Δάφνη, που κινείται προς Καρυές. Από το θωρηκτό «Αβέρωφ» και τα αντιτορπιλικά «Ιέραξ» και «Πάνθηρ», άγημα 200 ανδρών καταλαμβάνει τη Διώρυγα του Ξέρξη. Ο Άθως απελευθερώνεται.

1914: Η Ρωσία κηρύσσει τον πόλεμο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.

1917: Ο υπουργός Εξωτερικών της Μεγάλης Βρετανίας, Άρθουρ Τζέιμς Μπάλφουρ, δηλώνει ότι «ήρθε η ώρα, οι Εβραίοι να αποκτήσουν κράτος στην Παλαιστίνη». Θα μείνει στην ιστορία ως «Διακήρυξη Μπάλφουρ», πάνω στην οποία θα βασιστεί η ίδρυση του κράτους του Ισραήλ το 1948.

1920: Στις ΗΠΑ, ο KDKA του Πίτσμπουργκ (Πενσιλβάνια) ξεκινά την εκπομπή του ως ο πρώτος εμπορικός ραδιοφωνικός σταθμός. Στην πρώτη του εκπομπή μεταδίδει το αποτέλεσμα των αμερικανικών προεδρικών εκλογών.

1934: Ιδρύεται ο νομός Κιλκίς και καθορίζονται λεπτομερώς τα όριά του.

1940: Ο Ελληνικός Στρατός καταδιώκει τους Ιταλούς στο αλβανικό έδαφος. Ο απολογισμός των αεροπορικών βομβαρδισμών των Ιταλών σε Θεσσαλονίκη, Κέρκυρα, Λάρισα, Βόλο, Χανιά και Κόρινθο είναι 90 νεκροί και 209 τραυματίες.

1946: Ιδρύεται η ομάδα μπάσκετ των Μπόστον Σέλτικς, που προέρχεται από τη συγχώνευση των ομάδων Πρόβιντενς και Στιμ Ρόλερς.

1947: Στην Καλιφόρνια, ο σχεδιαστής Χάουαρντ Χιουζ εκτελεί την παρθενική (και μοναδική) πτήση του Hughes H-4 Hercules, του μεγαλύτερου αεροσκάφους με σταθερά πτερύγια που κατασκευάστηκε ποτέ.

1948: Ο Δημοκρατικός Χάρι Τρούμαν εκλέγεται 33ος πρόεδρος των ΗΠΑ.

1949: Ύστερα από σκληρές διαβουλεύσεις στη Χάγη, η Ινδονησία γίνεται ανεξάρτητο κράτος.

1960: Ο εκδοτικός οίκος «Penguin» αθωώνεται από την κατηγορία της προσβολής της δημοσίας αιδούς στην υπόθεση με το μυθιστόρημα του Ντέιβιντ Χ. Λόρενς «Ο εραστής της Λαίδης Τσάτερλι».

1963: Για πρώτη φορά γίνονται δεκτές στο Βατικανό από τον πάπα πέντε γυναίκες ως αντιπρόσωποι στη 2η Σύνοδο του Βατικανού.

1965: Ο 31χρονος κουάκερος, Νόρμαν Μόρισον, αυτοπυρπολείται έξω από το Αμερικανικό Πεντάγωνο σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τη χρήση των ναπάλμ στον Πόλεμο του Βιετνάμ.

1967: Πραγματοποιείται στον «Ευαγγελισμό» η πρώτη επιτυχημένη εγχείρηση ανοιχτής καρδιάς στην Ελλάδα.

1977: Πρωτοφανής νεροποντή πλήττει την Αττική, με 22 νεκρούς, εκτεταμένης διάρκειας συσκότιση και ανυπολόγιστες ζημιές στις δυτικές συνοικίες της Αθήνας.

1982: Εφαρμόζεται για πρώτη φορά στην Αθήνα ο δακτύλιος, προκειμένου να καταπολεμηθεί το νέφος.

1991: Ένας αστυνομικός σκοτώνεται και άλλοι έξι τραυματίζονται μετά από εκτόξευση ρουκέτας σε λεωφορείο των ΜΑΤ, στα Εξάρχεια. Την ευθύνη αναλαμβάνει, με προκήρυξή της, η 17 Νοέμβρη.

1991: Ενθρονίζεται ο οικουμενικός πατριάρχης Βαρθολομαίος Α’.

1994: Στην Αίγυπτο πεθαίνουν 500 άτομα, στην πόλη Ντουρούνκα, 400 χλμ. νότια του Καΐρου, από έκρηξη σε δεξαμενή καυσίμων.

1995: Αρχίζει το πειραματικό πρόγραμμα χορήγησης μεθαδόνης σε χρήστες ναρκωτικών ουσιών.

1998: Ο ΟΤΕ γίνεται η πρώτη ελληνική επιχείρηση που φιγουράρει στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης.

2000: Κλείνει το ιστορικό στάδιο του «Γουέμπλεϊ», στο Λονδίνο. Θα γκρεμιστεί και θα ξαναχτιστεί για να φιλοξενήσει -μεταξύ άλλων- και τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2012.

2000: Το πρώτο πλήρωμα (ένας Αμερικανός αστροναύτης και δύο Ρώσοι κοσμοναύτες) φτάνει στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

2002: Διεξάγονται κοινοβουλευτικές εκλογές στη Γεωργία. Η καταμέτρηση των αποτελεσμάτων, που δίνει προβάδισμα στον κυβερνητικό συνασπισμό του προέδρου Έντουαρντ Σεβαρντνάντζε, διακόπτεται από καταγγελίες της αντιπολίτευσης για νοθεία. Τις επόμενες ημέρες οι δρόμοι της Τιφλίδας θα γίνουν θέατρο μαζικών διαδηλώσεων, αλλά και βίαιων επεισοδίων, με αποκορύφωμα την κατάληψη της Βουλής στις 22 του μήνα από τους υποστηρικτές της αντιπολίτευσης.

2002: Σε επίθεση κατά ανταρτών στο Μπουρούντι, βρίσκουν το θάνατο 51 άνθρωποι.

2003: Από κατάρριψη μεταγωγικού ελικοπτέρου Chinook από ιρακινούς αντάρτες στη Φαλούτζα του Ιράκ, σκοτώνονται 16 Αμερικανοί στρατιώτες και άλλοι 21 τραυματίζονται. Πρόκειται για τη φονικότερη επίθεση κατά Αμερικανών στο Ιράκ.

2004: Επανεκλογή στην προεδρία των ΗΠΑ για τον Τζορτζ Μπους, που συγκεντρώνει ποσοστό 51% έναντι 48% του αντιπάλου του Τζον Κέρι.

Γεννήσεις

1428 – Γιολάντα του Ανζού, δούκισσα της Λωραίνης

1470 – Εδουάρδος Ε’, βασιλιάς της Αγγλίας

1699 – Ζαν Μπατίστ Σιμεόν Σαρντέν, Γάλλος ζωγράφος

1709 – Άννα, πριγκίπισσα της Οράγγης

1755 – Μαρία Αντουανέτα, βασίλισσα της Γαλλίας

1795 – Τζέιμς Νοξ Πολκ, 11ος πρόεδρος των ΗΠΑ

1808 – Ζυλ Μπαρμπέ ντ’ Ορεβιγί, Γάλλος συγγραφέας

1815 – Τζορτζ Μπουλ, Άγγλος μαθηματικός και φιλόσοφος

1844 – Μωάμεθ Ε’, Οθωμανός σουλτάνος

1861 – Γκεόργκι Λβοφ, Ρώσος πολιτικός

1865 – Ουόρεν Χάρντινγκ, 29ος πρόεδρος των ΗΠΑ

1881 – Πολύβιος Κορύλλος, Έλληνας ιατρός

1885 – Χάρλοου Σάπλεϋ, Αμερικανός αστρονόμος

1893 – Μπαττίστα Πινινφαρίνα, Ιταλός επιχειρηματίας

1906 – Λουκίνο Βισκόντι, Ιταλός σκηνοθέτης

1911 – Οδυσσέας Ελύτης, Έλληνας ποιητής

1913 – Μπαρτ Λάνκαστερ, Αμερικανός ηθοποιός

1936 – Τζακ Στάριτ, Αμερικανός ηθοποιός και σκηνοθέτης

1938 – Σοφία, βασίλισσα της Ισπανίας

1944 – Λίζελ Βέστερμαν, Γερμανίδα δισκοβόλος

1944 – Κιθ Έμερσον, Άγγλος μουσικός

1945 – Γιώργος Κολοκυθάς, Έλληνας καλαθοσφαιριστής

1951 – Βασίλης Λεβέντης, Έλληνας πολιτικός

1959 – Νότης Σφακιανάκης, Έλληνας τραγουδιστής

1963 – Μπόρουτ Πάχορ, Σλοβένος πολιτικός

1977 – Κωνσταντίνος Οικονομίδης, Έλληνας αντισφαιριστής

1982 – Σαρλ Ιτάνζ, Καμερουνέζος τερματοφύλακας

1990 – Κένταλ Σμιτ, Αμερικανός ηθοποιός και τραγουδιστής

Θάνατοι

1083 – Ματθίλδη της Φλάνδρας, βασίλισσα της Αγγλίας

1171 – Βαλδουίνος Δ’, κόμης του Αινώ

1217 – Φίλιππος του Ντρε, Γάλλος επίσκοπος

1220 – Ουρράκα της Καστίλης, βασίλισσα της Πορτογαλίας

1327 – Ιάκωβος Β’, βασιλιάς της Αραγωνίας

1618 – Μαξιμιλιανός Γ’, αρχιδούκας της Αυστρίας

1664 – Γεώργιος Γκίκας, πρίγκιπας της Βλαχίας

1930 – Βίγκο Γιένσεν, Δανός αθλητής

1950 – Τζορτζ Μπέρναρντ Σο, Ιρλανδός θεατρικός συγγραφέας

1960 – Δημήτρης Μητρόπουλος, Έλληνας διευθυντής ορχήστρας και συνθέτης

1971 – Μάρθα Βίκερς, Αμερικανίδα ηθοποιός

1973 – Αντώνιος Μπερνάρης, Έλληνας πολιτικός

1975 – Πιερ Πάολο Παζολίνι, Ιταλός σκηνοθέτης

1979 – Μανώλης Καστρινός, Έλληνας χορευτής

1997 – Ζήσης Παπαλαζάρου, Έλληνας πολιτικός

1999 – Δημήτριος Λάκας, πρόεδρος του Παναμά

2004 – Γκέρι Κνέτεμαν, Ολλανδός ποδηλάτης

2007 – Φάμπιουλους Μούλαχ, Αμερικανίδα παλαίστρια

2008 – Αχμέτ αλ-Μιργκανί, Σουδανός πολιτικός

2008 – Ελίγια Μουντέντα, πρωθυπουργός της Ζάμπιας

2008 – Σταύρος Ξενίδης, Έλληνας ηθοποιός

2014 – Βέλικο Καντίεβιτς, Κροάτης στρατηγός και πολιτικός

2016 – Γιώργος Βασιλείου, Έλληνας ηθοποιός

2017 – Αμπουμπακάρ Σομπαρέ, πολιτικός από τη Γουινέα




Σαν σήμερα 1 Νοεμβρίου

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας…

365: Οι Αλαμαννοί διασχίζουν τον Ρήνο και εισβάλλουν στη Γαλατία. Ο αυτοκράτορας Ουαλεντινιανός Α’ κινείται προς το Παρίσι για να διοικήσει τον στρατό και να υπερασπιστεί τις γαλατικές πόλεις.

451: Ολοκληρώνεται η Δ’ Οικουμενική Σύνοδος της Χαλκηδόνας, η οποία α καθορίσει το ορθόδοξο δόγμα σχετικά με τις δύο φύσεις του Χριστού και θα καταδικάσει τον Μονοφυσιτισμό.

1348: Η Αντιβασιλική Ένωση της Βαλένθια επιτίθεται στους Εβραίους του Σαγούντο με το πρόσχημα ότι είναι υποτακτικοί του βασιλιά της πόλης και συνεπώς «βασιλόφρονες».

1512: Η οροφή της Καπέλα Σιστίνα, ζωγραφισμένη από τον Μιχαήλ Άγγελο, εκτίθεται για πρώτη φορά στο κοινό.

1520: Ο Πορθμός του Μαγγελάνου, το πέρασμα στο νότιο άκρο της ηπειρωτικής Νότιας Αμερικής που συνδέει τον Ειρηνικό και τον Ατλαντικό Ωκεανό, ανακαλύπτεται και διαπλέεται για πρώτη φορά από τον Ευρωπαίο εξερευνητή Φερδινάνδο Μαγγελάνο.

1570: Η πλημμύρα των Αγίων Πάντων καταστρέφει τις ολλανδικές ακτές. Θα χάσουν τη ζωή τους περίπου 400.000 άνθρωποι.

1604: Κάνει πρεμιέρα στο Λονδίνο η τραγωδία «Οθέλος» του Ουίλιαμ Σαίξπηρ.

1755: Καταστροφικός σεισμός πλήττει την Πορτογαλία, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 90.000 άνθρωποι ή το 1/3 του πληθυσμού της χώρας. Οι σεισμολόγοι υπολογίζουν σήμερα ότι η συγκεκριμένη δόνηση θα πρέπει να είχε μέγεθος 9 Ρίχτερ.

1800: Ο Τζον Άνταμς γίνεται ο πρώτος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών που κατοικεί στον Λευκό Οίκο.

1824: Οι Έλληνες νικούν τον Αιγυπτιακό Στόλο στη ναυμαχία της Αστυπάλαιας.

1894: Ο Νικόλαος Β’ γίνεται ο νέος (και τελευταίος) τσάρος της Ρωσίας, μετά τον θάνατο του πατέρα του, Αλέξανδρου Γ’.

1895: Κυκλοφορεί το «The Horseless Age», το πρώτο περιοδικό που είναι αφιερωμένο στον μηχανοκίνητο αθλητισμό.

1897: Μια ομάδα μαθητών του λυκείου D’ Azeglio του Τορίνο αποφασίζουν να ιδρύσουν μια ομάδα ποδοσφαίρου, που στην τύχη ονομάζουν Γιουβέντους. Ο πρώτος πρόεδρος είναι ο Enrico Cantari, ενώ στις 24/7/1923 ο Εντουάρντο Ανιέλι, γιος του ιδρυτή της Fiat, θα ψηφιστεί πρόεδρος της ομάδας και θα διαδεχτεί τον ποιητή και συγγραφέα Κοραντίνο Κοραντίνι, που έγραψε τον ύμνο της ομάδας. Το 1947, ο Τζιοβάνι , γιος του Εντουάρτνο, ο οποίος θα σκοτωθεί σε αεροπορικό δυστύχημα, θα αναλάβει την προεδρία.

1901: Ιδρύεται στο Κολέγιο Ρίτσμοντ, στο Ρίτσμοντ (Βιρτζίνια), η ΣΦΕ, η μεγαλύτερη κολεγιακή αδερφότητα αρρένων στις ΗΠΑ.

1903: Η «Ορέστεια» του Αισχύλου ανεβαίνει στο Βασιλικό Θέατρο Αθηνών για πρώτη φορά στη Δημοτική. Το γεγονός προκαλεί συμπλοκές, με αποτέλεσμα να υπάρξουν και τρία θύματα.

1911: Κατά τη διάρκεια του Ιταλοτουρκικού Πολέμου, οι Ιταλοί πραγματοποιούν στη Λιβύη την πρώτη παγκοσμίως αεροπορική βομβιστική επίθεση.

1912: Η Ελλάδα καταλαμβάνει τη Σαμοθράκη.

1914: Το Βρετανικό Βασιλικό Ναυτικό υφίσταται την πρώτη του ήττα στον πόλεμο με τη Γερμανία, έξω από τις δυτικές ακτές της Χιλής, στον Ειρηνικό Ωκεανό.

1920: Σημειώνεται βαριά εκλογική ήττα του Ελευθέριου Βενιζέλου, που φεύγει απογοητευμένος από την Ελλάδα. Το αποτέλεσμα είναι συντριπτικό και το κόμμα των Φιλελευθέρων σαρώνεται. Ο Βενιζέλος δεν εκλέγεται ούτε βουλευτής και ακούγοντας τα αποτελέσματα αναφωνεί: «Θεέ μου… ώστε τόσο μεγάλο κακό έκανα στον ελληνικό λαό και δεν το είχα αντιληφθεί…;». Τρεις ημέρες αργότερα παραιτείται από την πολιτική και εγκαταλείπει τη χώρα. Ο Κωνσταντίνος, ο μεγάλος αντίπαλός του, επιστρέφει.

1940: Ο υπολοχαγός Αλέξανδρος Διάκος, προσπαθώντας να ανακαταλάβει ύψωμα, πίπτει επί του πεδίου της μάχης. Είναι ο πρώτος νεκρός Έλληνας αξιωματικός του Ελληνοϊταλικού Πολέμου.

1940: Ο Κωστής Παλαμάς γράφει το ποίημα «Στη Νεολαία μας», τρεις ημέρες μετά την κήρυξη του πολέμου.

1954: Η Αλγερία επαναστατεί κατά των Γάλλων (εθνική εορτή), ενώ εθνικιστές σκοτώνουν επτά άτομα.

1955: Αεροσκάφος DC6B συντρίβεται στις ΗΠΑ, έπειτα από έκρηξη ωρολογιακής βόμβας κοντά στο Λόνγκμοντ του Κολοράντο, με 44 νεκρούς.

1962: Η Ελλάδα υποβάλλει αίτηση για να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Κοινή Αγορά.

1968: Πεθαίνει ο Γεώργιος Παπανδρέου, ο επονομαζόμενος και «Γέρος της Δημοκρατίας».

1974: Ο προϊστάμενος της Εισαγγελίας Εφετών Αθηνών ασκεί ποινική δίωξη εναντίον του Γεώργιου Παπαδόπουλου, του Στυλιανού Παττακού, του Νικόλαου Μακαρέζου και 62 ακόμη πραξικοπηματιών για εσχάτη προδοσία.

1977: Ανακαλύπτεται ο Χείρων, ο μεγαλύτερος από τους πέντε δορυφόρους του Πλούτωνα.

1978: Ο συνταγματάρχης Αλμπέρτο Μπους σχηματίζει τη 200ή χούντα στη Βολιβία, καταλαμβάνοντας την εξουσία με πραξικόπημα.

1981: Η Αντίγκουα και Μπαρμπούντα γίνεται ανεξάρτητη κοινοβουλευτική δημοκρατία.

1993: Αρχίζει να ισχύει η Συνθήκη του Μάαστριχτ. Η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα μετονομάζεται σε Ευρωπαϊκή Ένωση. Τα κράτη-μέλη που την αποτελούν ανέρχονται στα δώδεκα.

1995: Στη Νότια Αφρική διεξάγονται οι πρώτες δημοτικές πολυφυλετικές εκλογές.

1998: Θεσμοθετείται το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

2003: Ο Ζαν Κλοντ Τρισέ από τη Γαλλία αναλαμβάνει πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

2013: Δολοφονική επίθεση λαμβάνει χώρα στα γραφεία του Βορείου Τομέα του «Λαϊκού Συνδέσμου – Χρυσή Αυγή», στο Νέο Ηράκλειο. Δυο άγνωστοι ανοίγουν πυρ, τραυματίζοντας θανάσιμα τους Γιώργο Φουντούλη και Μανώλη Καπελώνη και σοβαρά τον Αλέξανδρο Γέροντα. Την ευθύνη της επίθεσης θα αναλάβει η πρωτοεμφανιζόμενη τρομοκρατική οργάνωση «Μαχόμενες Λαϊκές Επαναστατικές Δυνάμεις».

Γεννήσεις

846 – Λουδοβίκος ο Τραυλός, βασιλιάς της Δυτικής Φραγκίας

1288 – Ιβάν Α’, μέγας δούκας της Μόσχας

1351 – Λεοπόλδος Γ’, δούκας της Αυστρίας

1549 – Άννα της Αυστρίας, βασίλισσα της Ισπανίας

1585 – Γιαν Μπρόζεκ, Πολωνός μαθηματικός, ιατρός και αστρονόμος

1636 – Νικολά Μπουαλό, Γάλλος ποιητής και κριτικός

1658 – Γιόχαν Αρνόλντι, Γερμανός παιδαγωγός

1661 – Λουδοβίκος, Γάλλος πρίγκιπας

1778 – Γουσταύος Δ’ Αδόλφος, βασιλιάς της Σουηδίας

1880 – Άλφρεντ Βέγκενερ, Γερμανός γεωφυσικός και μετεωρολόγος

1881 – Περικλής Ιωαννίδης, Έλληνας αντιναύαρχος

1889 – Φίλιπ Νόελ-Μπέικερ, Άγγλος πολιτικός και ακτιβιστής

1911 – Ανρί Τρουαγιά, Γάλλος συγγραφέας και ιστορικός

1919 – Μιχάλης Παπακωνσταντίνου, Έλληνας πολιτικός

1923 – Βικτόρια ντελς Άνχελς, Ισπανίδα υψίφωνος

1924 – Σουλεϊμάν Ντεμιρέλ, Τούρκος πολιτικός

1944 – Όσκαρ Τεμαρού, πρόεδρος της Γαλλικής Πολυνησίας

1944 – Ραφίκ Χαρίρι, Λιβανέζος πολιτικός

1944 – Μπόμπι Χίναν, Αμερικανός μάνατζερ παλαιστών

1948 – Αμάνι Αμπέιντ Καρούμε, πρόεδρος της Ζανζιβάρης

1954 – Κλάους Ερνστ, Γερμανός πολιτικός

1960 – Τιμ Κουκ, Αμερικανός επιχειρηματίας

1963 – Ρικ Άλεν, Άγγλος ντράμερ

1963 – Μπίλι Γκαν, Αμερικανός παλαιστής

1972 – Τόνι Κολέτ, Αυστραλή ηθοποιός

1986 – Πεν Μπάντζλι, Αμερικανός ηθοποιός

1996 – Lil Peep (κατά κόσμον Γκούσταβ Έλιτζαχ Αρ), Αμερικανός τραγουδιστής

Θάνατοι

955 – Ερρίκος Α’, δούκας της Βαυαρίας

962 – Βαλδουίνος Γ’, κόμης της Φλάνδρας

1267 – Στέφανος Βλάντισλαβ Α’, βασιλιάς της Σερβίας

1391 – Αμεδαίος Ζ’, κόμης της Σαβοΐας

1399 – Ιωάννης Δ’, δούκας της Βρετάνης

1463 – Δαυίδ Μέγας Κομνηνός, αυτοκράτορας της Τραπεζούντας

1546 – Τζούλιο Ρομάνο, Ιταλός ζωγράφος

1587 – Αλφόνσος, λόρδος του Μοντέκιο

1597 – Έντουαρντ Κέλι, Άγγλος πνευματιστής

1612 – Κάρολος, κόμης του Σουασόν

1700 – Κάρολος Β’, βασιλιάς της Ισπανίας

1878 – Αριστείδης Ρίζος Ραγκαβής, Έλληνας στρατιωτικός

1894 – Αλέξανδρος Γ’, τσάρος της Ρωσίας

1903 – Τέοντορ Mόμσεν, Γερμανός πολιτικός, λόγιος και ιστορικός

1907 – Αλφρέ Ζαρρύ, Γάλλος συγγραφέας

1911 – Κωνσταντίνος Χρηστομάνος, Έλληνας συγγραφέας και σκηνοθέτης

1916 – Διονύσιος Στεφάνου, Έλληνας πολιτικός

1929 – Χαμπιμπουλάχ Καλακανί, Βασιλιάς του Αφγανιστάν

1930 – Άλφρεντ Βέγκενερ, Γερμανός γεωφυσικός και μετεωρολόγος

1940 – Αλέξανδρος Διάκος, Έλληνας στρατιωτικός

1941 – Παντελής Χορν, Έλληνας στρατιωτικός και θεατρικός συγγραφέας

1956 – Πιέτρο Μπαντόλιο, Ιταλός στρατιωτικός και πολιτικός

1956 – Τόμι Τζόνσον, Αμερικανός μουσικός

1963 – Έλσα Μάξγουελ, Αμερικανίδα δημοσιογράφος

1968 – Γεώργιος Παπανδρέου, Έλληνας πολιτικός

1972 – Έζρα Πάουντ, Αμερικανός ποιητής

1981 – Γουίλ Ντιράν, Αμερικανός φιλόσοφος και συγγραφέας

1985 – Πολυχρόνης Πολυχρονίδης, Έλληνας πολιτικός

1987 – Βάσω Δεβετζή, Ελληνίδα πιανίστρια

1993 – Ιωάννης Γεωργάκης, Έλληνας νομικός και πολιτικός

1999 – Θίοντορ Χολ, Αμερικανός φυσικός και κατάσκοπος

2000 – Στήβεν Ράνσιμαν, Άγγλος ιστορικός

2001 – Ιωάννης Ρωμανίδης, Έλληνας θεολόγος

2006 – Γουίλιαμ Στάιρον, Αμερικανός συγγραφέας

2007 – Πολ Τίμπετς, Αμερικανός στρατιωτικός

2008 – Ίμα Σουμάκ, Περουβιανή υψίφωνος




Σαν σήμερα 31 Οκτωβρίου

802: Καθαιρείται η αυτοκράτειρα Ειρήνη η Αθηναία. Συνωμότες τοποθετούν στον βυζαντινό θρόνο τον Νικηφόρο Α’.

1517: Ο Γερμανός θεολόγος, Μαρτίνος Λούθηρος, θυροκολλεί τις «95 Θέσεις» του στον Καθεδρικό Ναό της Βιτεμβέργης. Αποκηρύσσει τα συγχωροχάρτια, που χορηγούσε η Παπική Εκκλησία με αποτέλεσμα το σχίσμα στην Καθολική Εκκλησία.

1864: Η Νεβάδα γίνεται η 36η πολιτεία των ΗΠΑ.

1892: Ο Άρθουρ Κόναν Ντόιλ δημοσιεύει τις «Περιπέτειες του Σέρλοκ Χολμς».

1903: Σύγκρουση σιδηροδρομικών αμαξοστοιχιών στην Ινδιανάπολη έχει ως απολογισμό 17 νεκρούς.

1908: Πραγματοποιείται η τελετή λήξης των 4ων Ολυμπιακών Αγώνων στο Λονδίνο που άρχισαν στις 27 Απριλίου. Η Ελλάδα κατέκτησε τρία αργυρά μετάλλια, δύο με τον Κωνσταντίνο Τσικλητήρα στο ύψος και μήκος άνευ φοράς και ένα με τον Μιχάλη Δώριζα στον ακοντισμό.

1917: Κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, διεξάγεται η μάχη της Μπερ Σεβά, όπου πραγματοποιείται η «τελευταία επιτυχημένη έφοδος ιππικού στην ιστορία».

1918: Υπογράφεται η Συνθήκη του Μούδρου μεταξύ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και των συμμάχων.

1918: Η Αυστρία κηρύσσεται δημοκρατία, καθώς με επανάσταση του λαού εγκαταλείπει τον θρόνο ο αυτοκράτορας Κάρολος των Αψβούργων.

1922: Στην Ελλάδα, συνέρχεται το έκτακτο στρατοδικείο στο κτίριο της Παλαιάς Βουλής κατά τη Δίκη των «6». Με την ονομασία αυτή θα μείνει στην ιστορία η δίκη των πρωταίτιων της Μικρασιατικής Καταστροφής, η οποία επιστεγάζεται με την καταδίκη σε θάνατο πέντε πολιτικών και ενός αρχιστρατήγου (Δημήτριος Γούναρης, Νικόλαος Στράτος, Νικόλαος Θεοτόκης, Γεώργιος Μπαλτατζής, Γεώργιος Χατζηανέστης και Πέτρος Πρωτοπαπαδάκης) και άλλων δύο σε ισόβια (Μιχαήλ Γούδας, Ξενοφών Στρατηγός), οι οποίοι θα κριθούν υπαίτιοι της καταστροφής. Θα διαρκέσει τις 15 Νοεμβρίου 1922 στην ειδικά διαρρυθμισμένη αίθουσα συνεδριάσεων της Βουλής (Παλαιά Βουλή). Αποτελεί ένα από τα πιο δραματικά επεισόδια του Εθνικού Διχασμού.

1922: Αποφασίζεται ότι οι ΗΠΑ θα συμμετέχουν στο Διεθνές Δικαστήριο που σύστησε η Κοινωνία των Εθνών.

1922: Στην Ιταλία, σχηματίζεται φασιστική κυβέρνηση με πρωθυπουργό τον 39χρονο Μπενίτο Μουσολίνι, ο οποίος γίνεται ο νεότερος ηγέτης της χώρας στην ιστορία της. Ο ίδιος αναλαμβάνει και τα υπουργεία Εσωτερικών και Εξωτερικών.

1938: Σε μια προσπάθεια να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των επενδυτών, το Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης παρουσιάζει ένα πρόγραμμα δεκαπέντε σημείων με στόχο να αναβαθμίσει την προστασία του επενδυτικού κοινού.

1940: Ο φυλακισμένος ηγέτης του ΚΚΕ, Νίκος Ζαχαριάδης, με επιστολή του που δημοσιεύεται στον παράνομο «Ριζοσπάστη», καλεί τον ελληνικό λαό να δώσει όλες του τις δυνάμεις στον πόλεμο κατά των Ιταλών φασιστών. Την ίδια ημέρα, τα αντιτορπιλικά «Σπέτσες» και «Ψαρά» καταφτάνουν στα αλβανικά παράλια, απέναντι από την Κέρκυρα, όπου αποβιβάζονται ιταλικά στρατεύματα. Αφού σηκώσουν την ελληνική σημαία, αρχίζουν να βομβαρδίζουν τους Ιταλούς επί μιάμιση ώρα. Παράλληλα, αγγλικά πολεμικά ποντίζουν νάρκες στα ελληνικά ύδατα, ενώ αγγλικά στρατεύματα αποβιβάζονται στην Κρήτη, όπου και θα παραμείνουν έως τις 28 Μαΐου.

1940: Λήγει η μάχη της Αγγλίας, κατά την οποία το Ηνωμένο Βασίλειο αποτρέπει πιθανή γερμανική εισβολή στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1941: Μετά από 14 χρόνια εργασιών, ολοκληρώνεται το όρος Ράσμορ.

1941: Το αντιτορπιλικό «USS Reuben James» τορπιλίζεται από γερμανικό υποβρύχιο κοντά στην Ισλανδία, σκοτώνοντας περισσότερους από 100 ναύτες. Είναι το πρώτο πλοίο του Αμερικανικού Ναυτικού που βυθίζεται από εχθρική ενέργεια στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

1948: Γίνεται η τελευταία εγγραφή στο ημερολόγιο του «Αβέρωφ», του πλοίου-θρύλος. «Συνήθης εν όρμω υπηρεσία. Κινήσεις συμφώνως τω πίνακι. Έκτακτον ουδέν», γράφει και περνά στην ιστορία.

1954: Κηρύσσεται η έναρξη της Επανάστασης των Αλγερινών κατά των Γάλλων.

1956: Το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γαλλία βομβαρδίζουν την Αίγυπτο για να την αναγκάσουν να ανοίξει τη Διώρυγα του Σουέζ.

1958: Ο πρώτος βηματοδότης καρδιάς εμφυτεύεται στον Σουηδό Άρνε Λάρσον, από τον πρωτοπόρο συμπατριώτη του καρδιοχειρουργό, Άκε Σένινγκ, στο ιατρικό ινστιτούτο «Καρολίνσκα» της Στοκχόλμης. Είναι μάρκας Siemens και κατασκευάστηκε από τον εφευρέτη – γιατρό Ρούνε Έλμκβιστ.

1958: Ο Σοβιετικός συγγραφέας Μπόρις Πάστερνακ εξαναγκάζεται να αρνηθεί το Νόμπελ Λογοτεχνίας.

1960: Εγκαινιάζεται ο υδροηλεκτρικός σταθμός του Ταυρωπού, ισχύος 80.000 KW.

1961: Η σορός του Ιωσήφ Στάλιν απομακρύνεται από το μαυσωλείο του Βλαδίμηρου Λένιν, σύμφωνα με απόφαση που ελήφθη από τον Νικήτα Χρουστσόφ στο 22ο Συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος Σοβιετικής Ένωσης.

1963: Έκρηξη σε δεξαμενή προπανίου στην Ινδιανάπολη σκοτώνει 74 άτομα και τραυματίζει άλλα 400 κατά τη διάρκεια επίδειξης παγοδρομίας.

1963: Διαμαρτυρία προς το State Department απευθύνουν η Ελλάδα, η Ιταλία, η Σουηδία, η Νορβηγία, η Δανία και η Ιαπωνία, με αφορμή δήλωση του προέδρου, Τζον Φιτζέραλντ Κένεντι, ότι τα φορτία σίτου που αγόρασε η ΕΣΣΔ, θα μεταφερθούν αποκλειστικά και μόνο με αμερικανικά πλοία.

1965: Η Ιερά Σύνοδος απορρίπτει το αυτόματο διαζύγιο και τη δυνατότητα τέταρτου γάμου.

1969: Σε ποινές κάθειρξης μέχρι και 25 ετών καταδικάζονται από το Έκτακτο Στρατοδικείο Αθηνών οκτώ από τους δέκα κατηγορούμενους για βομβιστικές ενέργειες κατά του καθεστώτος. Καταδικασθέντες είναι οι Γ. Ανωμερίτης (25 χρόνια), Δ. Δώδος (25 χρόνια), Δ. Παπαϊωάννου (25 χρόνια), Α. Μυλωνάς (23 χρόνια), Βασ. Ράπανος (8 χρόνια), Αικ. Χουλιάρα (7 χρόνια), Δ. Κατσαρός (6 χρόνια) και Δημ. Δεσποινιάδης (1 χρόνο).

1979: Η πτήση 2605 της Western Airlines συντρίβεται κατά την προσγείωσή της στην Πόλη του Μεξικού, σκοτώνοντας 73 άτομα.

1984: Δολοφονείται από δύο σωματοφύλακές της η πρωθυπουργός της Ινδίας, Ίντιρα Γκάντι.

1985: Έκρηξη βόμβας με 39 τραυματίες σημειώνεται σε αστικό λεωφορείο που εκτελεί το δρομολόγιο Αθήνα – Αργυρούπολη και κινείται επί της Λεωφόρου Βουλιαγμένης, στο ύψος της Δάφνης.

1992: Ο πάπας Ιωάννης Παύλος ΙΙ αποκαθιστά τη μνήμη του Γαλιλαίου, έπειτα από 359 χρόνια, ζητώντας δημόσια συγνώμη για τις διώξεις που υπέστη ο μεγάλος σοφός. «Η Ιερά Εξέταση», λέει, «ερμήνευσε τη Βίβλο λαθεμένα».

1996: Αεροπλάνο συντρίβεται στο Σάο Πάουλο της Βραζιλίας, σκοτώνοντας 99 άτομα.

1998: Το Ιράκ ανακοινώνει ότι δεν θα συνεργαστεί πλέον με τους επιθεωρητές όπλων των Ηνωμένων Εθνών.

1999: Στη Μασαχουσέτη, πτώση αεροσκάφους Boeing 767 της Egyptair από τη Νέα Υόρκη προς το Κάιρο, έχει ως αποτέλεσμα να σκοτωθούν και οι 217 επιβαίνοντες.

2000: Αεροσκάφος Boeing 747 των Αερογραμμών της Σιγκαπούρης συντρίβεται αμέσως μετά την απογείωσή του στην Ταϊβάν, με συνέπεια το θάνατο 81 ατόμων και τον τραυματισμό άλλων 81 (διασώθηκαν 16).

2001: Με δήλωσή του στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Έλληνας ερευνητής Απόστολος Γεωργόπουλος, που εργάζεται στο Χημικό Τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου της Βιέννης, ανακοινώνει την ανακάλυψη μιας ουσίας (GEO 1) που εξουδετερώνει το βάκιλο του άνθρακα σε λίγα δευτερόλεπτα (χρησιμοποιείται ως απολυμαντικό).

2002: Σεισμός 5,4 Ρίχτερ πλήττει την επαρχία Καμπομπάσο της Νότιας Ιταλίας, με 29 νεκρούς εκ των οποίων τα 26 παιδιά, όταν καταρρέει στέγη νηπιαγωγείου στην Απουλία και το Δημοτικό Σχολείο στο χωριό Σαν Τζουλιάνο. Η χώρα κηρύσσεται σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης, ενώ περίπου 3.000 άνθρωποι μένουν άστεγοι.

2002: Ο ιστορικός γαλλικός οίκος υψηλής ραπτικής Yves Saint Laurent κλείνει οριστικά έπειτα από 41 χρόνια λειτουργίας.

2004: Στο Βερολίνο, ένα ιδιωτικό μουσείο ανακατασκευάζει ένα τμήμα του Τείχους, μήκους 200 μέτρων κοντά στο σημείο ελέγχου Τσάρλι, όχι όμως πάνω στα ίχνη του αρχικού Τείχους. Για να τιμήσουν όσους πέθαναν προσπαθώντας να περάσουν στο Δυτικό Βερολίνο, υψώνουν 1.000 λευκούς σταυρούς. Το μνημείο θα διατηρηθεί μέχρι τον Ιούλιο του 2005.

2015: Το Ισλαμικό Κράτος αναλαμβάνει την ευθύνη για την κατάρριψη ενός ρωσικού επιβατικού αεροπλάνου με 224 επιβάτες στην Αίγυπτο.

2017: Ξεκινούν οι κατεδαφίσεις των σπιτιών της ελληνικής μειονότητας στη Χειμάρρα της Αλβανίας από την Επιθεώρηση Χωροταξίας του δήμου, η οποία είχε στείλει ειδοποιητήρια σε 19 οικογένειες Βορειοηπειρωτών, λόγω σχεδίων για κατεδάφισή τους.

Γεννήσεις

1345 – Φερδινάνδος Α’, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1391 – Εδουάρδος, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1424 – Βλάντισλαβ Γ’ της Βάρνας, βασιλιάς της Πολωνίας

1514 – Βόλφγκανγκ Λάτσιους, Αυστριακός ιστορικός

1632 – Γιοχάνες Βερμέερ, Ολλανδός ζωγράφος

1686 – Σενεσίνο, Ιταλός τραγουδιστής

1705 – Πάπας Κλήμης ΙΔ’

1711 – Λάουρα Μπάσι, Ιταλίδα φυσικός και ακαδημαϊκός

1760 – Κατσουσίκα Χοκουσάι, Ιάπωνας καλλιτέχνης

1795 – Τζον Κιτς, Άγγλος ποιητής

1815 – Καρλ Βέερστρας, Γερμανός μαθηματικός

1835 – Αδόλφος φον Μπάιερ, Γερμανός χημικός

1887 – Τσιανγκ Κάι Σεκ, Κινέζος στρατιωτικός και πολιτικός

1888 – Ναπολέων Λαπαθιώτης, Έλληνας ποιητής

1892 – Αλεξάντρ Αλιέχιν, Ρώσος σκακιστής

1917 – Ουίλιαμ Χάρντι Μακνήλ, Καναδός ιστορικός

1920 – Χέλμουτ Νιούτον, Γερμανός φωτογράφος

1922 – Νορόντομ Σιχανούκ, βασιλιάς της Καμπότζης

1929 – Μπαντ Σπένσερ, Ιταλός ηθοποιός

1930 – Μάικλ Κόλινς, Αμερικανός αστροναύτης

1936 – Μάικλ Λάντον, Αμερικανός ηθοποιός

1939 – Γιάννης Καλαμίτσης, Έλληνας στιχουργός και ραδιοφωνικός παραγωγός

1943 – Αριστοτέλης Παυλίδης, Έλληνας πολιτικός

1946 – Σπήλιος Σπηλιωτόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1947 – Κώστας Αρζόγλου, Έλληνας ηθοποιός

1947 – Χέρμαν βαν Ρομπέι, Βέλγος πολιτικός

1950 – Ζάχα Χαντίντ, Ιρακινή αρχιτέκτονας

1960 – Λουίς Φορτούνιο, κυβερνήτης του Πουέρτο Ρίκο

1961 – Πίτερ Τζάκσον, Νεοζηλανδός σκηνοθέτης

1964 – Μάρκο φαν Μπάστεν, Ολλανδός ποδοσφαιριστής και προπονητής

1967 – Πέτρος Γαϊτάνος, Έλληνας τραγουδιστής

1968 – Αντόνιο Ντέιβις, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

1971 – Αλφόνσο Φορντ, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

1972 – Γρηγόρης Γεωργάτος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1976 – Χοσέ Μαρία Γκουτιέρεθ (Γκούτι), Ισπανός ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

1214 – Ελεονώρα της Αγγλίας, βασίλισσα της Καστίλης

1448 – Ιωάννης Η’ Παλαιολόγος, Βυζαντινός αυτοκράτορας

1534 – Αλφόνσος Α’ των Έστε, δούκας της Φερράρα

1723 – Κόζιμο Γ’ των Μεδίκων, μέγας δούκας της Τοσκάνης

1785 – Φρειδερίκος Β’, λάντγκραβος της Έσσης-Κάσσελ

1860 – Τόμας Κόχραν (10ος κόμης του Ντάντοναλντ), Βρετανός ναυτικός

1881 – Τζορτζ Ντε Λονγκ, Αμερικανός στρατιωτικός και εξερευνητής

1911 – Τζον Τζόζεφ Μοντγκόμερι, Αμερικανός εφευρέτης και μηχανικός

1918 – Έγκον Σίλε, Αυστριακός ζωγράφος

1926 – Χάρι Χουντίνι, Ούγγρος μάγος

1943 – Μαξ Ράινχαρντ, Αυστριακός σκηνοθέτης

1976 – Αϊλίν Γκρέι, Ιρλανδή σχεδιάστρια επίπλων

1984 – Ίντιρα Γκάντι, Ινδή πολιτικός

1984 – Εντουάρντο Ντε Φιλίππο, Ιταλός ηθοποιός και σεναριογράφος

1985 – Νίκος Εγγονόπουλος, Έλληνας ζωγράφος και ποιητής

1985 – Αντώνης Χριστοφορίδης, Έλληνας πυγμάχος

1986 – Ρόμπερτ Μιούλικεν, Αμερικανός φυσικός και χημικός

1988 – Αλφρέντ Πελάν, Καναδός ζωγράφος

1993 – Φεντερίκο Φελίνι, Ιταλός σκηνοθέτης

1993 – Ρίβερ Φίνιξ, Αμερικανός ηθοποιός

2002 – Μιχαήλ Στασινόπουλος, Έλληνας πολιτικός

2006 – Πίτερ Βίλεμ Μπότα, Νοτιοαφρικανός πολιτικός

2011 – Κλίφορντ Χάσμπαντς, πολιτικός από τα Μπαρμπάντος

2013 – Ζεράρ ντε Βιλιέ, Γάλλος συγγραφέας




Σαν σήμερα 30 Οκτωβρίου

1137: Διεξάγεται η μάχη του Ρινιάνο μεταξύ του Ρανούλφου Β’ της Απουλίας και του Ρογήρου Β’ της Σικελίας.

1657: Οι ισπανικές δυνάμεις αποτυγχάνουν να ανακαταλάβουν την Τζαμάικα.

1793: Εκτελούνται στη γκιλοτίνα οι Γιρονδίνοι της Γαλλικής Επανάστασης, με εντολή των Ιακωβίνων.

1821: Ξεκινά η μάχη της Κασσάνδρας, στη Χαλκιδική, κατά την περίοδο της επαναστάσεως του 1821.

1831: Στη Βιρτζίνια των ΗΠΑ, συλλαμβάνεται ο Νατ Τέρνερ, δραπέτης σκλάβος, που ηγήθηκε της πιο αιματηρής εξέγερσης σκλάβων στην αμερικανική ιστορία. Έπειτα από λίγες ημέρες θα απαγχονιστεί μαζί με 21 συντρόφους του.

1863: Φτάνει στην Ελλάδα ο Γεώργιος Γλύξμπουργκ. Μετά την εκθρόνιση του Όθωνα οι προστάτιδες δυνάμεις, Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία, δέχονται έπειτα από μακροχρόνιες διαβουλεύσεις την αγγλική πρόταση για εκλογή του Δανού πρίγκιπα στον ελληνικό θρόνο. Ο νέος βασιλιάς αναγορεύεται συνταγματικός βασιλεύς των Ελλήνων με το όνομα Γεώργιος Α’. Την επομένη θα αναλάβει επισήμως τη βασιλική εξουσία, δίνοντας τον προβλεπόμενο όρκο.

1864: Λήγει ο Δεύτερος Πόλεμος του Σλέσβιχ. Η Δανία παραιτείται από κάθε αξίωση στο Σλέσβιχ και στο Χόλσταϊν, τα οποία υπάγονται σε πρωσική και αυστριακή διοίκηση.

1905: Μετά τη στρατιωτική ήττα από τους Ιάπωνες και την εκδήλωση της πρώτης Ρωσικής Επανάστασης, ο τσάρος Νικόλαος Β’ παραχωρεί συνταγματικά δικαιώματα στον λαό και πολιτικές ελευθερίες, ενώ εγκρίνει τη λειτουργία της Βουλής («Οκτωβριανό Μανιφέστο»).

1908: Εμφανίζονται στους δρόμους της Αθήνας τα πρώτα ηλεκτρικά τραμ, τα οποία αντικαθιστούν σταδιακά τα ιππήλατα. Τα επόμενα δύο χρόνια, το δίκτυο του τραμ θα αποκτήσει 257 οχήματα -150 κινητήρια και 107 ρυμουλκούμενα- μαζί με τα παλιά, που επαναχρησιμοποιούνται ως ρυμουλκούμενα. Το τελευταίο κουδούνισμα από καμπανάκι αθηναϊκού τραμ θα ακουστεί έξω από το αμαξοστάσιο της Αγίας Τριάδας Κεραμεικού, τα μεσάνυχτα της 15ης προς 16η Οκτωβρίου του 1960. Θα παραμείνει, ωστόσο, η γραμμή του τραμ του Περάματος. Στις 4 Απριλίου 1977, Μεγάλη Δευτέρα απόγευμα, το τραμ του Περάματος, στολισμένο με λουλούδια και πανό, κάνει το τελευταίο του δρομολόγιο. 44 χρόνια μετά, το τραμ θα επιστρέψει στους δρόμους της πρωτεύουσας και θα ξεκινήσει τη λειτουργία του στις 19 Ιουλίου 2004, σχεδόν ταυτόχρονα με τους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας.

1927: Σημειώνεται αποτυχημένη δολοφονική απόπειρα κατά του προέδρου της Δημοκρατίας, Παύλου Κουντουριώτη.

1930: Βενιζέλος και Ατατούρκ υπογράφουν στην Άγκυρα σύμφωνο φιλίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

1918: Υπογράφεται η πρώτη ανακωχή του πολέμου, η Συνθήκη ανακωχής του Μούδρου, μεταξύ του Άγγλου ναυάρχου Κάλθορπ, πληρεξούσιου των Συμμάχων της Αντάντ αφενός και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας αφετέρου. Αυτή η συνθήκη θα αποτελέσει την απαρχή της λήξης του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1927: Σημειώνεται αποτυχημένη δολοφονική απόπειρα κατά του προέδρου της Δημοκρατίας, Παύλου Κουντουριώτη.

1930: Ο Ελευθέριος Βενιζέλος και ο Κεμάλ Ατατούρκ υπογράφουν στην Άγκυρα συνθήκη φιλίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

1938: Ο Όρσον Ουέλς σκορπά τον πανικό, μεταδίδοντας ραδιοφωνικά με μοναδικό ρεαλισμό την εισβολή εξωγήινων στον πλανήτη μας, πείθοντας τους Αμερικανούς ότι η Γη δέχεται επίθεση από Αρειανούς.

1940: Σκοτώνεται ο υποσμηναγός Ευάγγελος Γιάνναρης και γίνεται ο πρώτος Έλληνας πεσών αξιωματικός του Ελληνοϊταλικού Πολέμου.

1941: Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Φράνκλιν Ρούσβελτ, προσφέρει εφόδια αξίας 1 δισ. δολαρίων στους Σοβιετικούς.

1944: Η Θεσσαλονίκη απελευθερώνεται από τη ναζιστική κατοχή. Τμήματα του ΕΛΑΣ, με επικεφαλής τους Μάρκο Βαφειάδη και Ευριπίδη Μπακιρτζή, απελευθερώνουν την πόλη από τους Γερμανούς. Ο λαός της πόλης χειροκροτά με έξαλλο ενθουσιασμό αντάρτες και αντιστασιακές οργανώσεις, που παρελαύνουν στη λεωφόρο Νίκης.

1944: Οι ναζί τουφεκίζουν 17 Έλληνες πατριώτες στην Πρώτη Φλωρίνης

1956: Μεγάλη Βρετανία και Γαλλία προβάλλουν βέτο στην απαίτηση των ΗΠΑ και της Σοβιετικής Ένωσης για κατάπαυση του πυρός στο μέτωπο Ισραήλ – Αιγύπτου, στην κρίση του Σουέζ.

1961: Στο πλαίσιο της λεγόμενης «αποσταλινοποίησης», το ταριχευμένο σώμα του Ιωσήφ Στάλιν απομακρύνεται από το Μαυσωλείο του Βλαδίμηρου Λένιν, σύμφωνα με απόφαση του συνεδρίου του ΚΚΣΕ.

1974: Διεξάγεται στην Κινσάσα του Ζαΐρ ένας από τους κορυφαίους αγώνες επαγγελματικής πυγμαχίας. Ο Μοχάμεντ Άλι νικά με νοκ-άουτ τον Τζορτζ Φόρμαν και επανακτά τον παγκόσμιο τίτλο βαρέων βαρών.

1975: Ο βασιλιάς Χουάν Κάρλος αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της Ισπανίας, όταν ο δικτάτορας Φράνκο δηλώνει «πολύ άρρωστος για να κυβερνήσει».

1980: Τελειώνει ο πόλεμος μεταξύ Ονδούρας και Ελ Σαλβαδόρ που μαινόταν από το 1969.

1983: Διεξάγονται οι πρώτες δημοκρατικές εκλογές μετά την πτώση της δικτατορίας στην Αργεντινή.

1995: Σε δημοψήφισμα στο Κεμπέκ, οι γαλλόφωνοι κάτοικοι της περιοχής τάσσονται κατά της απόσχισης της χώρα τους από τον Καναδά (50,6% υπέρ- 49,4% κατά).

2003: Για πρώτη φορά έπειτα από 60 χρόνια η Βουλή των Ελλήνων αποφασίζει άρση της ασυλίας μελών της. Πρόκειται για πέντε βουλευτές που κατηγορούνται για παραβάσεις του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας, για ψευδορκία και χειροδικία.

2006: Αρχίζει στην Αθήνα το πρώτο Παγκόσμιο Φόρουμ για τη Διακυβέρνηση του Διαδικτύου, που διοργανώνεται από το υπουργείο Μεταφορών και Επικοινωνιών, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Γεννήσεις

1513 – Ζακ Αμιό, Γάλλος συγγραφέας

1632 – Κρίστοφερ Ρεν, Άγγλος αρχιτέκτονας

1735 – Τζον Άνταμς, δεύτερος πρόεδρος των ΗΠΑ

1741 – Αγκέλικα Κάουφμαν, Ελβετίδα ζωγράφος

1762 – Αντρέ Σενιέ, Γάλλος ποιητής

1861 – Αντουάν Μπουρντέλ, Γάλλος γλύπτης και ζωγράφος

1871 – Πολ Βαλερί, Γάλλος ποιητής

1875 – Αβεντίκ Ισαακιάν, Αρμένιος ποιητής

1882 – Γκύντερ φον Κλούγκε, Γερμανός στρατάρχης

1885 – Έζρα Πάουντ, Αμερικανός ποιητής

1888 – Κωνσταντίνος Τσικλητήρας, Έλληνας αθλητής

1914 – Λεαμπούα Τζόναθαν, πολιτικός από το Λεσότο

1928 – Μπάμπης Κοτρίδης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1928 – Ντάνιελ Νέιθανς, Αμερικανός μικροβιολόγος

1937 – Κλοντ Λελούς, Γάλλος ηθοποιός και σκηνοθέτης

1957 – Φελίξ Καμάτσο, κυβερνήτης του Γκουάμ

1959 – Γιάννης Αγγελάκας, Έλληνας τραγουδιστής

1959 – Παύλος Χαϊκάλης, Έλληνας ηθοποιός

1960 – Ντιέγκο Μαραντόνα, Αργεντινός ποδοσφαιριστής

1961 – Γεώργιος Παπακωνσταντίνου, Έλληνας οικονομολόγος και πολιτικός

1966 – Αμπού Μουσάμπ Αλ Ζαρκάουι, Ιορδανός τρομοκράτης

1966 – Ζόραν Μιλάνοβιτς, Κροάτης πολιτικός

1966 – Κρίστοφ Μπρόιχ, Γερμανός σχεδιαστής μόδας

1969 – Βαγγέλης Βουρτζούμης, Έλληνας καλαθοσφαιριστής

1969 – Snow (κατά κόσμον Ντάριν Ο’ Μπράιαν), Καναδός τραγουδιστής

1970 – Κατερίνα Βόγγολη, Ελληνίδα δισκοβόλος

1970 – Ζίε Ζουν, Κινέζα σκακίστρια

1971 – Τζαννής Σταυρακόπουλος, Έλληνας καλαθοσφαιριστής

1978 – Γιάννης Χλωρός, Έλληνας ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

1495 – Φραγκίσκος, κόμης του Βαντόμ

1611 – Κάρολος Θ’, βασιλιάς της Σουηδίας

1757 – Έντουαρντ Βέρνον, Βρετανός ναύαρχος

1757 – Οσμάν Γ’, Οθωμανός σουλτάνος

1910 – Ερρίκος Ντινάν, Ελβετός ακτιβιστής, ιδρυτής του Ερυθρού Σταυρού

1923 – Άντριου Μπόναρ Λο, Βρετανός πολιτικός

1928 – Πολ-Αλμπέρ Μπαρτολομέ, Γάλλος ζωγράφος και γλύπτης

1966 – Γεώργιος Θεοτοκάς, Έλληνας συγγραφέας

1975 – Γκούσταβ Χερτς, Γερμανός φυσικός

1987 – Τζόζεφ Κάμπελ, Αμερικανός συγγραφέας

1988 – Τάσος Λειβαδίτης, Έλληνας ποιητής

1990 – Επιφάνιος Καλαφάτης, Έλληνας μητροπολίτης

2002 – Αλίκη Διπλαράκου, Ελληνίδα μοντέλο

2006 – Κλίφορντ Γκερτζ, Αμερικανός ανθρωπολόγος

2007 – Τζον Γούντραφ, Αμερικανός δρομέας

2009 – Κλοντ Λεβί-Στρος, Γάλλος ανθρωπολόγος και εθνολόγος

2010 – Χάρι Μούλις, Ολλανδός συγγραφέας

2013 – Νίκος Φώσκολος, Έλληνας σκηνοθέτης

2016 – Τζέιμς Γκαλάνος, Αμερικανός σχεδιαστής μόδας

2019 – Γιάννης Σπανός, Έλληνας συνθέτης




Σαν σήμερα 29 Οκτωβρίου

312: Μετά τη νίκη του στη μάχη της Μιλβίας γέφυρας, ο Κωνσταντίνος Α’ εισέρχεται στη Ρώμη, όπου ο λαός τον υποδέχεται με ενθουσιασμό. Το σώμα του Μαξέντιου αλιεύεται από τον Τίβερη και αποκεφαλίζεται.

969: Τα βυζαντινά στρατεύματα καταλαμβάνουν την Αντιόχεια της Συρίας.

1618: Ο Άγγλος τυχοδιώκτης και συγγραφέας, σερ Ουόλτερ Ράλεϊ, αποκεφαλίζεται με την κατηγορία της συνωμοσίας εναντίον του βασιλιά Ιακώβου Α’.

1795: Οι Αυστριακοί επικρατούν των Γάλλων μετά από πολύμηνη πολιορκία του Μάιντς, στο πλαίσιο του Πολέμου του Πρώτου Συνασπισμού.

1814: Καθελκύεται στις ΗΠΑ το πρώτο πολεμικό ατμόπλοιο, με το ελληνικό όνομα «Δημολόγος».

1859: Η Ισπανία κηρύσσει πόλεμο στο Μαρόκο.

1863: Στη Γενεύη, ιδρύεται από 16 χώρες ο Διεθνής Ερυθρός Σταυρός, από τον Ελβετό Ερρίκο Ντυνάν.

1864: Η Ελληνική Βουλή ψηφίζει το νέο Σύνταγμα της χώρας, το οποίο εισάγει το θεσμό της βασιλευομένης δημοκρατίας.

1888: Υπογράφεται η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης, με την οποία διασφαλίζεται η ελεύθερη θαλάσσια διέλευση μέσω της Διώρυγας του Σουέζ κατά τη διάρκεια πολέμου και ειρήνης.

1912: Το ελληνικό στρατηγείο απαγορεύει στην υπό τον στρατηγό Θεοδώροφ βουλγαρική μεραρχία του Ρίλου να εισέλθει στη Θεσσαλονίκη. Επιτρέπει, όμως, για λόγους αβροφροσύνης, την είσοδο δύο ταγμάτων, επικεφαλής των οποίων είναι οι Βούλγαροι πρίγκιπες, Κύριλλος και Βόρις.

1914: Οι Έλληνες της Κύπρου χαιρετίζουν την προσάρτηση της νήσου από τη Μεγάλη Βρετανία, ως το πρώτο βήμα για την ένωση με την Ελλάδα.

1918: Ιδρύεται η ΓΣΕΕ. Ο φιλοβενιζελικός Εμμανουήλ Μαχαίρας εκλέγεται γενικός γραμματέας της νεοσύστατης Γενικής Συνομοσπονδίας Εργατών Ελλάδος.

1922: Ο βασιλιάς της Ιταλίας, Βίκτορ Εμάνουελ Γ’, αναθέτει την εντολή σχηματισμού νέας κυβέρνησης στον Μπενίτο Μουσολίνι.

1923: Η Τουρκία γίνεται δημοκρατία μετά τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

1929: «Μαύρη Τρίτη» στο Αμερικανικό Χρηματιστήριο, ή όπως αλλιώς έμεινε στην ιστορία «Το Μεγάλο Κραχ». Χάνονται πάνω από 10 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ θα χρειαστούν 25 χρόνια για να επανέλθει ο δείκτης Dow Jones στα επίπεδα που ήταν πριν από το 1929.

1933: Τοποθετούνται τα πρώτα ευρωπαϊκά φανάρια σηματοδότησης στην πρωτεύουσα της Δανίας, Κοπεγχάγη.

1944: Η 1η Πολωνική Τεθωρακισμένη Μεραρχία απελευθερώνει την πόλη Μπρέντα, στην Ολλανδία.

1947: Το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο και η Ολλανδία σχηματίζουν ένωση τελωνειακού ελέγχου, τη Μπενελούξ (BENELUX), η οποία θα αποτελέσει τον πρόδρομο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

1953: Αεροσκάφος Douglas DC-6 της British Commonwealth Pacific Airlines συντρίβεται κοντά στο Σαν Φρανσίσκο, με απολογισμό 19 νεκρούς.

1956: Έναρξη της κρίσης του Σουέζ: Δυνάμεις του Ισραήλ εισβάλλουν στη χερσόνησο του Σινά, με την ενίσχυση της Βρετανίας και της Γαλλίας, εναντίον της Αιγύπτου, μετά την απόφαση της τελευταίας να εθνικοποιήσει την διώρυγα του Σουέζ (26 Ιουλίου 1956). Το εγχείρημα θα αποτύχει.

1956: Κάνει το ντεμπούτο της στην Μετροπόλιταν Όπερα της Νέας Υόρκης η Μαρία Κάλλας με τη «Νόρμα» του Μπελίνι.

1959: Αεροσκάφος τύπου Douglas DC-3 της Ολυμπιακής Αεροπορίας, που εκτελεί το δρομολόγιο Αθήνα – Θεσσαλονίκη, συντρίβεται πέντε λεπτά μετά την απογείωσή του από το αεροδρόμιο του Ελληνικού. Οι 18 επιβαίνοντες ανασύρονται νεκροί.

1960: Ο Κάσιους Κλέϊ (αργότερα γνωστός ως Μοχάμεντ Άλι) κερδίζει τον πρώτο του επαγγελματικό αγώνα.

1961: Η ΕΡΕ του Κωνσταντίνου Καραμανλή κερδίζει εκ νέου τις εκλογές με 50,79% των ψήφων, εν μέσω καταγγελιών της αντιπολίτευσης για νοθεία. Σύμφωνα με τις καταγγελίες ψήφισαν ακόμα και τα δέντρα. Ο ηγέτης της Ενώσεως Κέντρου, Γεώργιος Παπανδρέου, κηρύσσει τον «Ανένδοτο Αγώνα».

1964: Η Τανγκανίκα και η Ζανζιβάρη ενώνονται και σχηματίζουν τη Δημοκρατία της Τανζανίας.

1964: Κάνει «φτερά» από το μουσείο Φυσικής Ιστορίας της Νέας Υόρκης, μία συλλογή πολύτιμων λίθων ανάμεσα στους οποίους το «Αστέρι της Ινδίας», ένα ζαφείρι 565 καρατίων.

1966: Καταστρεπτικός σεισμός «χτυπά» την περιοχή Ξηρόμερο Αιτωλοακαρνανίας, με απολογισμό 1 νεκρό, 10 βαριά τραυματίες και 10.000 άστεγους.

1969: Γίνεται η πρώτη σύνδεση από υπολογιστή σε υπολογιστή στο δίκτυο ARPANET.

1988: Ξεσπά το σκάνδαλο Κοσκωτά, όταν ο υπουργός Παιδείας, Γιώργος Παπανδρέου, καταγγέλλει τον πρόεδρο του Ολυμπιακού, Γιώργο Κοσκωτά, για παράνομες συναλλαγές με την τράπεζα Merrill Lynch.

1998: O τυφώνας Mitch χτυπά την Ονδούρα. Τουλάχιστον 11.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους στην Κεντρική Αμερική.

2004: Το αραβικό τηλεοπτικό δίκτυο Al Jazeera μεταδίδει ένα απόσπασμα από ένα βίντεο του Σαουδάραβα ηγέτη της, Αλ-Κάιντα, Οσάμα μπιν Λάντεν, όπου αναλαμβάνει την ευθύνη για τις επιθέσεις στους Δίδυμους Πύργους της Νέας Υόρκης το 2001. Αναφέρεται και στις προεδρικές εκλογές των ΗΠΑ, χαρακτηρίζοντας διεφθαρμένη την κυβέρνηση του Τζορτζ Μπους τζ.

2004: Σε εορταστικό κλίμα, στη Ρώμη, οι ηγέτες των 25 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των υποψηφίων Ρουμανίας, Βουλγαρίας, Κροατίας και Τουρκίας υπογράφουν τη συνθήκη του Ευρωπαϊκού Συντάγματος.

2005: Βομβιστικές επιθέσεις στο Νέο Δελχί της Ινδίας σκοτώνουν πάνω από 60 άτομα.

Γεννήσεις

1507 – Φερντινάντο Άλβαρο ντε Τολέντο, Ισπανός ευγενής

1879 – Φραντς φον Πάπεν, Γερμανός πολιτικός

1882 – Ζαν Ζιρωντού, Γάλλος συγγραφέας

1897 – Γιόζεφ Γκαίμπελς, Γερμανός πολιτικός

1914 – Πατριάρχης Σόφιας Μάξιμος

1926 – Νετσμεττίν Ερμπακάν, Τούρκος πολιτικός

1929 – Γεβγκένι Πριμακόφ, Ρώσος πολιτικός

1930 – Νίκη ντε Σαιν Φαλ, Γαλλίδα καλλιτέχνης

1938 – Έλεν Τζόνσον-Σίρλιφ, Λιβεριανή πολιτικός

1940 – Γιάννης Θεωνάς, Έλληνας πολιτικός

1940 – Φρίντα Μποκαρά, Γαλλίδα τραγουδίστρια

1947 – Ρίτσαρντ Ντρέιφους, Αμερικανός ηθοποιός

1949 – Πολ Όρνντορφ, Αμερικανός παλαιστής

1950 – Αμπντουλάχ Γκιούλ, Τούρκος πολιτικός

1959 – Τζον Μαγκουφούλι, Τανζανός πολιτικός

1969 – Γιώργος Δώνης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1969 – Ελένη Μενεγάκη, Ελληνίδα τηλεπαρουσιάστρια

1970 – Έντβιν φαν ντερ Σαρ, Ολλανδός ποδοσφαιριστής

1971 – Γουινόνα Ράιντερ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1973 – Ρομπέρ Πιρές, Γάλλος ποδοσφαιριστής

1977 – Βαγγέλης Καούνος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1980 – Μπεν Φόστερ, Αμερικανός ηθοποιός

1981 – Γιώργος Φωτάκης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1998 – Λανς Στρολ, Καναδός οδηγός αγώνων

Θάνατοι

606 – Κυριακός Β’, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

1268 – Κορραδίνος, βασιλιάς της Ιερουσαλήμ

1321 – Στέφανος Ούρος Β’ Μιλούτιν, βασιλιάς της Σερβίας

1590 – Ντιρκ Κόρνχερτ, Ολλανδός φιλόσοφος, θεολόγος και πολιτικός

1618 – Ουόλτερ Ράλεϊ, Άγγλος στρατιωτικός και εξερευνητής

1783 – Ζαν λε Ροντ ντ’ Αλαμπέρ, Γάλλος μαθηματικός

1869 – Χριστόδουλος Χατζηπέτρος, Έλληνας αγωνιστής

1905 – Ετιέν Ντεμαρτό, Καναδός αθλητής

1911 – Τζόζεφ Πούλιτζερ, Ούγγρος πολιτικός και εκδότης

1936 – Ραμίρο Λεντέσμα, Ισπανός πολιτικός

1949 – Γεώργιος Γκουρτζίεφ, Αρμένιος μυστικιστής

1950 – Γουσταύος Ε’, βασιλιάς της Σουηδίας

1965 – Μεχντί μπεν Μπαρκά, Μαροκινός πολιτικός

1972 – Βίκτορ Μίλνερ, Αμερικανός κινηματογραφιστής

1979 – Κωνσταντίνος Μαρής, Έλληνας πολιτικός

1981 – Στυλιανός Μαυρομιχάλης, Έλληνας δικαστικός και πολιτικός

1986 – Νίκος Αγγελάκης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1986 – Μίμης Φωτόπουλος, Έλληνας ηθοποιός

1993 – Λουκάς Μούσουλος, Κύπριος μηχανικός

1997 – Ανδρέας Μιχαλιτσιάνος, Έλληνας αστροφυσικός

2006 – Μαρία Καλουτά, Ελληνίδα ηθοποιός

2007 – Κριστιάν ντ’ Οριολά, Γάλλος ξιφομάχος




Σαν σήμερα 26 Οκτωβρίου

740: Ισχυρός σεισμός πλήττει την Κωνσταντινούπολη και τη γύρω περιοχή, προκαλώντας καταστροφή στα τείχη και τα κτίρια της πόλης.

989: Σεισμός «χτυπά» την Κωνσταντινούπολη. Καταστρέφονται πολλές εκκλησίες της βυζαντινής πρωτεύουσας και καταρρέει ο τρούλος της Αγίας Σοφίας. Η ανακατασκευή του θα διαρκέσει έξι χρόνια.

1185: Την ημέρα του Αγίου Δημητρίου ξεσπά η εξέγερση του Ασέν και Πέτρου, η οποία θα τερματιστεί με τη δημιουργία της Β’ Βουλγαρικής Αυτοκρατορίας.

1341: Ο Ιωάννης ΣΤ’ Καντακουζηνός ανακηρύσσεται στο Διδυμότειχο Βυζαντινός αυτοκράτορας. Έναρξη του Βυζαντινού εμφύλιου πολέμου που θα διαρκέσει μέχρι το 1347.

1640: Υπογράφεται συνθήκη με την οποία αποκαθίσταται η ειρήνη μεταξύ της Σκωτίας και του Καρόλου Α’ της Αγγλίας.

1775: Ο βασιλιάς Γεώργιος Γ’ της Μεγάλης Βρετανίας ανακοινώνει στο Κοινοβούλιο ότι οι αμερικανικές αποικίες βρίσκονται σε εξέγερση και υποστηρίζει τη στρατιωτική αντίδραση για την καταστολή της Αμερικανικής Επανάστασης.

1795: Γεννιέται ο Νικόλαος (Χαλκιόπουλος) Μάντζαρος, Κερκυραίος μουσουργός. Σπουδαιότερο έργο του θεωρείται η μελοποίηση του Ύμνου εις την Ελευθερίαν του Διονυσίου Σολωμού

1823: Οι μουσουλμάνοι Αρβανίτες παραδίνουν το φρούριο του Ακροκορίνθου στον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη μετά από διαπραγματεύσεις και με τον όρο να αναχωρήσουν για τη Θεσσαλονίκη με τον οπλισμό τους. Την προστασία επιβιβάσεως στα πλοία αναλαμβάνει ο Νικηταράς.

1863: Ιδρύεται η Ένωση Ποδοσφαίρου της Αγγλίας (Football Association) και τίθενται οι πρώτοι κανονισμοί του αθλήματος. Μαζί γεννιέται και ο όρος soccer, που προέρχεται από την σύντμηση των λέξεων: Social Ceremony.

1880: Ο Αλέξανδρος Κουμουνδούρος αναλαμβάνει πρωθυπουργός της Ελλάδας για δέκατη φορά (ρεκόρ στην ελληνική πολιτική ιστορία).

1903: Βούλγαροι κομιτατζήδες εκτελούν στο Κάτω Νευροκόπι τον δάσκαλο Κωνσταντίνο Χριστίδη, τους εκκλησιαστικούς επιτρόπους Ιωάννη Ζαφειρίου και Νικόλαο Γερμανό και τον γιο του, Γεώργιο Γερμανό.

1905: Νορβηγία και Σουηδία υπογράφουν επίσημα το έγγραφο του διαχωρισμού των δυο χωρών. Ο βασιλιάς της Νορβηγίας Όσκαρ Β’ παραιτείται από το θρόνο του.

1909: Ο Ιτό Χιρομπούμι, τέσσερις φορές πρωθυπουργός της Ιαπωνίας (1ος, 5ος, 7ος και 10ος), δολοφονείται από τον Αν Τσουνγκίν στον σιδηροδρομικό σταθμό του Χαρμπίν στη Μαντζουρία.

1911: Η Κρητική Βουλή κηρύττει «εαυτήν διαλελυμένην». Οι εκλογές ορίζονται για τις 18 Μαρτίου.

1912: Ο Ελληνικός Στρατός, υπό τον αρχιστράτηγο διάδοχο Κωνσταντίνο, εισέρχεται απελευθερωτής και νικηφόρος στη Θεσσαλονίκη, γενόμενος ενθουσιωδώς δεκτός από τους Έλληνες κατοίκους. Ολόκληρη η τουρκική φρουρά από 25.000 οπλίτες, 1.000 αξιωματικούς, 1.200 ίππους και 70 πυροβόλα, υπό τον Χασάν Ταξίν Πασά, παραδίδεται άνευ όρων. Την ίδια ημέρα, η Ταξιαρχία Ιππικού εισέρχεται και απελευθερώνει τον Λαγκαδά, ενώ οι Σέρβοι καταλαμβάνουν τα Σκόπια.

1917: Το Συμβούλιο των Κομισάριων του Λαού αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της Ρωσίας, μετά την επικράτηση της Οκτωβριανής Επανάστασης. Πρόεδρος αναλαμβάνει ο Βλαδίμηρος Λένιν, κομισάριος Εξωτερικών ο Λέων Τρότσκι και κομισάριος των Εθνοτήτων ο Ιωσήφ Στάλιν. Ο ανατραπείς σοσιαλδημοκράτης πρωθυπουργός, Αλεξάντρ Κερένσκι, προσπαθεί να ανακτήσει την εξουσία.

1917: Η Βραζιλία κηρύσσει τον πόλεμο στις Κεντρικές Δυνάμεις, στο πλαίσιο του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1921: Η Πολωνία και η Γερμανία δέχονται τα σύνορα που καθόρισε η Κοινωνία των Εθνών, στην Άνω Σιλεσία.

1929: Εγκαινιάζεται από τον Ελευθέριο Βενιζέλο το φράγμα του Μαραθώνα. Κατασκευάστρια εταιρεία είναι η αμερικανική «Ούλεν». Βάσει συμβολαίου θα συνεχίσει να έχει στην ιδιοκτησία της και να εκμεταλλεύεται το έργο μέχρι το 1974. Με τον περιορισμό των υδάτων δημιουργείται μια λίμνη, από την οποία θα υδρεύονται η Αθήνα και ο Πειραιάς.

1930: Ο Έλληνας πρωθυπουργός, Ελευθέριος Βενιζέλος, επισκέπτεται την Άγκυρα, εγκαινιάζοντας μία νέα εποχή ειρήνης και φιλίας μεταξύ των δύο χωρών. Δεν λείπουν, ωστόσο, οι διαμαρτυρίες των προσφύγων.

1930: Έντονη νεροποντή προκαλεί σημαντικές πλημμύρες στην Αθήνα, με δύο νεκρούς και μεγάλες καταστροφές.

1931: Κορυφώνονται οι συγκρούσεις στη Λευκωσία μεταξύ των Κυπρίων και των αγγλικών δυνάμεων κατοχής. 17 νεκροί και πολλοί τραυματίες.

1942: Στην αεροναυμαχία της Σάντα Κρουζ, κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του Γκουανταλκανάλ, βυθίζεται το αμερικανικό αεροπλανοφόρο «Hornet» και ένα άλλο αεροπλανοφόρο, το «Enterprise», υφίσταται μεγάλες ζημιές.

1944: Οι Γερμανοί εκκενώνουν την Έδεσσα και τη Σκύδρα.

1955: Στην Αυστρία, το Κοινοβούλιο εγκρίνει τον νόμο περί μόνιμης ουδετερότητας της χώρας. Η 26η Οκτωβρίου καθιερώνεται ως εθνική εορτή.

1955: Η ταινία του Ελία Καζάν, «Επαναστάτης Χωρίς Αιτία», με πρωταγωνιστές τους Τζέιμς Ντιν και Νάταλι Γουντ, κάνει πρεμιέρα στη Νέα Υόρκη, χωρίς την παρουσία του πρωταγωνιστή της, ο οποίος σκοτώθηκε λίγες εβδομάδες νωρίτερα σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα σε ηλικία 24 ετών.

1956: Θεμελιώνεται το Καυτανζόγλειο Στάδιο στη Θεσσαλονίκη, ημέρα εορτασμού της απελευθέρωσης της πόλης και της μνήμης του πολιούχου της, του Αγίου Δημητρίου.

1961: Ο Στέφανος Βελδεμίρης, στέλεχος της νεολαίας της ΕΔΑ, δολοφονείται από χωροφύλακα, λίγες ημέρες πριν τις εκλογές του 1961, στη Θεσσαλονίκη, που έμειναν στην ιστορία ως εκλογές βίας και νοθείας.

1982: Με απόφαση της πολωνικής βουλής, τίθεται εκτός νόμου το ανεξάρτητο εργατικό συνδικάτο «Αλληλεγγύη» του Λεχ Βαλέσα.

1984: Πραγματοποιείται η πρώτη εμφύτευση καρδιάς μπαμπουΐνου σε άνθρωπο. Η επέμβαση γίνεται στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Loma Linda στην Καλιφόρνια. Ωστόσο, η μικρή ασθενής θα πεθάνει μετά από 20 ημέρες.

1986: Τραγωδία σημειώνεται στο στάδιο Αλκαζάρ της Λάρισας. Στον αγώνα Λάρισα – ΠΑΟΚ, φωτοβολίδα κόβει την καρωτίδα του 29χρονου δασκάλου, Χαράλαμπου Μπλιώνα. Την ώρα που διαβάζει αμέριμνος μια εφημερίδα, περιμένοντας να αρχίσει το ματς, εκτοξεύεται φωτοβολίδα από την πλευρά των οπαδών του «δικεφάλου», η οποία κτυπά στο διαχωριστικό κάγκελο και καρφώνεται στον λαιμό του. Ο θάνατος είναι ακαριαίος.

1990: Τελευταία επίσημη συμμετοχή του κορυφαίου Έλληνα ποδοσφαιριστή, Βασίλη Χατζηπαναγή, στον αγώνα Ηρακλής – Βαλένθια, ανήμερα των γενεθλίων του.

1993: Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης υποβάλλει την παραίτησή του από την ηγεσία της Νέας Δημοκρατίας μετά την εκλογική ήττα της 10ης Οκτωβρίου.

1994: Οι ηγέτες του Ισραήλ και της Ιορδανίας υπογράφουν το κείμενο της ιστορικής συμφωνίας ειρήνης, που τερματίζει μια εχθρότητα 46 ετών. Η υπογραφή γίνεται σε τελετή στην πόλη Άκαμπα της Ιορδανίας, παρουσία του προέδρου των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον και 5.000 επίσημων προσκεκλημένων.

2002: Περίπου 50 Τσετσένοι αυτονομιστές και 150 όμηροι είναι ο τραγικός απολογισμός του τερματισμού της ομηρίας εκατοντάδων ανθρώπων από Τσετσένους αντάρτες σε θέατρο της Μόσχας, όταν Ρώσοι κομάντος εισβάλλουν στο θέατρο, εκτοξεύοντας δηλητηριώδη αέρια. Η ομηρία είχε ξεκινήσει τρεις ημέρες νωρίτερα.

Γεννήσεις

1431 – Έρκολε Α’ των Έστε, Ιταλός πολιτικός

1673 – Δημήτριος Καντεμίρης, Μολδαβός λόγιος

1685 – Ντομένικο Σκαρλάττι, Ιταλός συνθέτης

1759 – Ζωρζ Ζακ Νταντόν, Γάλλος πολιτικός

1795 – Νικόλαος Μάντζαρος, Έλληνας συνθέτης

1797 – Τζουντίτα Πάστα, Ιταλίδα υψίφωνος

1800 – Χέλμουτ Καρλ φον Μόλτκε, Πρώσος στρατάρχης

1802 – Μιχαήλ Α’, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1841 – Τέοντορ φον Οππόλτσερ, Αυστριακός αστρονόμος

1845 – Αρχιεπίσκοπος Κύπρου Κύριλλος Β’

1862 – Αλεξάντρ Γκουτσκόφ, Ρώσος πολιτικός

1897 – Μάξιμος Ε’, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

1909 – Άλεν Μοντγκόμερι Λιούις, πολιτικός από την Αγία Λουκία

1911 – Μαχάλια Τζάκσον, Αμερικανίδα τραγουδίστρια

1916 – Φρανσουά Μιτεράν, Γάλλος πολιτικός

1919 – Μοχάμεντ Ρεζά Παχλαβί, σάχης του Ιράν

1933 – Τάκης Κανελλόπουλος, Έλληνας σκηνοθέτης και σεναριογράφος

1936 – Όσκαρ Ρίβας Ρετς, πρόεδρος της Ανδόρρας

1942 – Μπομπ Χόσκινς, Άγγλος ηθοποιός

1945 – Δημήτρης Θ. Γκότσης, Έλληνας συγγραφέας

1947 – Χίλαρι Κλίντον, Αμερικανίδα πολιτικός

1954 – Βασίλης Χατζηπαναγής, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1959 – Έβο Μοράλες, Βολιβιανός πολιτικός

1970 – Μιχάλης Μαρίνος, Κύπριος ηθοποιός

1978 – Σι Εμ Πανκ, Αμερικανός παλαιστής

1993 – Δημήτρης Πέλκας, Έλληνας ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

899 – Αλφρέδος ο Μέγας, βασιλιάς του Ουέσεξ

1555 – Ολυμπία Μοράτα, Ιταλίδα λόγια

1580 – Άννα της Αυστρίας, βασίλισσα της Ισπανίας

1603 – Όθων Β’, δούκας του Μπράουνσβαϊχ-Χάρμπουργκ

1616 – Μήτρος Κυνικόπουλος, Έλληνας αγωνιστής

1764 – Ουίλιαμ Χόγκαρθ, Άγγλος ζωγράφος

1822 – Μαχμούτ Πασάς Δράμαλης, Οθωμανός στρατιωτικός

1890 – Κάρλο Κολόντι, Ιταλός συγγραφέας

1909 – Ιτό Χιρομπούμι, Ιάπωνας πολιτικός

1933 – Ζουζέ Μαλιόα, Πορτογάλος ζωγράφος

1946 – Ιωάννης Ράλλης, Έλληνας πολιτικός

1952 – Χάτι ΜακΝτάνιελ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1953 – Μοχαμάντ Χασίμ Χαν, Πρωθυπουργός του Αφγανιστάν

1957 – Νίκος Καζαντζάκης, Έλληνας συγγραφέας

1976 – Χρυσόστομος Κανδυλιάρης, Έλληνας πολιτικός

1978 – Δημήτριος Γαρουφαλιάς, Έλληνας πολιτικός

1979 – Παρκ Τζονγκ-χούι, Νοτιοκορεάτης πολιτικός

1980 – Φρέντερικ Κλαρκ, κυβερνήτης της Αγίας Λουκίας

1983 – Μιχαήλ Πεσμαζόγλου, Έλληνας πολιτικός

1983 – Άλφρεντ Τάρσκι, Πολωνός μαθηματικός

1987 – Αθανάσιος Ι. Σμπαρούνης, Έλληνας οικονομολόγος

2007 – Νικολάε Ντομπρίν, Ρουμάνος ποδοσφαιριστής

2018 – Ευάγγελος Πολύζος, Έλληνας πολιτικός




Σαν σήμερα 25 Οκτωβρίου

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας…

473: Ο αυτοκράτορας Λέων Α’ αναγορεύει τον εγγονό του, Λέοντα Β’, καίσαρα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.

1147: Οι Σελτζούκοι εξολοθρεύουν πλήρως τους Γερμανούς σταυροφόρους του Κορράδου Γ’ στη μάχη του Δορυλαίου.

1822: Αρχίζει η πρώτη πολιορκία του Μεσολογγίου από τους Ομέρ Βρυώνη και Κιουταχή. Περίπου 10.000 Τούρκοι και τρία τουρκικά πλοία υπό τον Γιουσούφ Πασά πολιορκούν την πόλη από την ξηρά και τη θάλασσα. Οι Μεσολογγίτες, που δεν υπερέβαιναν τους 700, υπό τους Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο, Μάρκο Μπότσαρη, Γεώργιο Κίτσο και Θεοδωράκη Γρίβα αποφασίζουν να αγωνιστούν μέχρις εσχάτων.

1854: Κατά τη διάρκεια του Κριμαϊκού Πολέμου διεξάγεται η μάχη της Μπαλακλάβας (επέλαση της Ελαφράς Ταξιαρχίας).

1870: Εμφανίζεται το Βόρειο Σέλας στην Ελλάδα. Το Αστεροσκοπείο Αθηνών δέχεται τηλεγράφημα από τη Λευκάδα από τον πλοίαρχο Βατσαξή, που ενημερώνει σχετικά, περιγράφοντας την παρατήρησή του χωρίς να κάνει μνεία στο Σέλας ή να γνωρίζει περί αυτού.

1880: Για 10η φορά (ρεκόρ στην ιστορία της χώρας) ορκίζεται πρωθυπουργός της Ελλάδας ο Αλέξανδρος Κουμουνδούρος.

1889: Ισχυρός σεισμός μεγέθους 6,7 Ρίχτερ χτυπά τη Λέσβο, με απολογισμό 36 νεκρούς.

1912: Ο Ελληνικός Στόλος καταλαμβάνει την Τένεδο και προελαύνει στα Δαρδανέλια.

1913: Η Σερβία υποκύπτει στις πιέσεις της Αυστρίας και αποσύρει τα στρατεύματά της από τα εδάφη της Αλβανίας.

1914: Η Μεγάλη Βρετανία, συγχρόνως με την κήρυξη του πολέμου κατά της Τουρκίας, προβαίνει σε προσάρτηση της Κύπρου, ως κτήση της.

1917: Κατά το ρωσικό ημερολόγιο (7 Νοεμβρίου με το νέο ημερολόγιο), ξεσπά η Επανάσταση των Μπολσεβίκων, οι οποίοι καταλαμβάνουν τα Χειμερινά Ανάκτορα της Αγίας Πετρούπολης. Για δεύτερη φορά τον χρόνο εκείνο ανατρέπεται η κυβέρνηση στη Ρωσία.

1918: Το καναδικό ατμόπλοιο «Πριγκίπισσα Σοφία» προσκρούει σε ύφαλο στα ανοιχτά της Αλάσκας, με 398 νεκρούς.

1922: Η Ανακριτική Επιτροπή υπό τον Θεόδωρο Πάγκαλο παραπέμπει με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας τον πρώην αρχιστράτηγο της Στρατιάς της Μικράς Ασίας, Γεώργιο Χατζηανέστη, τους πολιτικούς Δημήτριο Γούναρη, Νικόλαο Στράτο, Πέτρο Πρωτοπαπαδάκη, Νικόλαο Θεοτόκη, Γεώργιο Μπαλτατζή, τον υποστράτηγο ε.α. Ξενοφώντα Στρατηγό και τον υποναύαρχο ε.α. Μιχαήλ Γούδα.

1936: Ο Αδόλφος Χίτλερ και ο Ιταλός υπουργός Εξωτερικών, Γκαλεάτσο Τσιάνο, υπογράφουν σύμφωνο συμμαχίας και δημιουργούν τον Άξονα Βερολίνου – Ρώμης. Η συμφωνία θα παραμείνει μυστική έως την 1η Νοεμβρίου.

1938: Ο Μπενίτο Μουσολίνι ανακηρύσσει επίσημα τη Λιβύη ιταλικό έδαφος.

1944: Οι Γερμανοί εκκενώνουν την Ελασσόνα.

1944: Η Ιαπωνία εξαπολύει τις πρώτες επιθέσεις αυτοκτονίας από πιλότους (καμικάζι).

1945: Η Κίνα αναλαμβάνει τη διοίκηση της Ταϊβάν.

1949: Αποχωρούν από την Ελλάδα τα βρετανικά στρατεύματα.

1951: Ο Ουίνστον Τσόρτσιλ επανεκλέγεται στην πρωθυπουργία της Μεγάλης Βρετανίας, σε ηλικία 77 ετών.

1952: Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ αποκλείει για τρίτη φορά την κομμουνιστική Κίνα.

1955: Η Αυστρία ανακτά για πρώτη φορά την κυριαρχία της από τη γερμανική κατοχή του 1938, μετά την αποχώρηση και των τελευταίων συμμαχικών δυνάμεων.

1958: Τα τελευταία αμερικανικά στρατεύματα εγκαταλείπουν τον Λίβανο.

1959: Αρχίζει στην Ελλάδα επισήμως το πρωτάθλημα της Α’ Εθνικής Κατηγορίας στο ποδόσφαιρο. Τα αποτελέσματα της πρώτης αγωνιστικής είναι: ΠΑΟΚ – Μέγας Αλέξανδρος 3-2, Πανιώνιος – ΑΕ Νικαίας 3-0, Δόξα Δράμας – Άρης Θεσσαλονίκης 2-2, Ηρακλής – Απόλλων Αθηνών 0-0, Προοδευτική – Απόλλων Καλαμαριάς 1-0, Παναθηναϊκός – Παναιγιάλειος 2-1, Παγκορινθιακός – Ολυμπιακός Πειραιώς 1-0 και Εθνικός Πειραιώς – ΑΕΚ 0-1.

1959: Στη Φαιστό της Κρήτης, η Ιταλική Αρχαιολογική Σχολή ανακαλύπτει σπουδαίες παραστάσεις θρησκευτικών μινωικών τελετών.

1960: Καταδικάζεται σε φυλάκιση τεσσάρων μηνών για κατάληψη ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, στην Τζόρτζια των ΗΠΑ.

1971: Ο ΟΗΕ κάνει δεκτή την Κίνα και αποπέμπει την Ταϊβάν από τους κόλπους του.

1979: Στην Ισπανία, το 85% ψηφίζει υπέρ της αυτονομίας της Καταλονίας και των εδαφών των Βάσκων.

1983: Πραγματοποιείται απόβαση πεζοναυτών των ΗΠΑ (περίπου 1.800) στη Γρενάδα, με πρόσχημα την προστασία Αμερικανών πολιτών από το νέο μαρξιστικό και φιλοκουβανέζικο -κατά αυτούς- καθεστώς. Θα αποχωρήσουν στις 6 Νοεμβρίου, αφού καμφθεί η αντίσταση των πραξικοπηματιών και αντικαταστάθηκαν από μονάδες τήρησης της τάξης από Καναδά και Νέα Ζηλανδία.

1984: Στην Ουάσινγκτον εντοπίζεται ο ιός της ηπατίτιδας.

1990: Το Καζακστάν κηρύσσει την ανεξαρτησία του.

1990: Πραγματοποιείται η πρώτη μεταμόσχευση πνεύμονα από ζώντα δότη, στην Καλιφόρνια. Δότρια ήταν μια μητέρα και λήπτρια η 12χρονη κόρη της.

1994: Ποσότητα που ισοδυναμεί με δύο εκατομμύρια βαρέλια διαρρέει από σπασμένο αγωγό πετρελαίου και χύνεται στη ρωσική Αρκτική ζώνη, στη περιοχή Κόμι, προκαλώντας τεράστια οικολογική καταστροφή.

1997: Πρόεδρος στο Κονγκό (Μπραζαβίλ) ορκίζεται ο Ντενί Σασού Νγκουέσσο, έπειτα από ολιγοήμερο εμφύλιο πόλεμο με τον αντίπαλό του, πρώην πρόεδρο, Πασκάλ Λισούμπα.

1999: Προσωρινή διοίκηση υπό την εντολή του ΟΗΕ αναλαμβάνει στο Ανατολικό Τιμόρ. Ο Βραζιλιάνος, Σέργκιο Βιέιρα ντε Μέγιο, αναλαμβάνει διοικητής (τοποτηρητής).

2000: Με λαϊκή εξέγερση στην Ακτή του Ελεφαντοστού, εγκαταλείπει την εξουσία ο δικτάτορας Ρομπέρ Γκουέι.

2000: Από συντριβή στρατιωτικού αεροσκάφους Ilyushin στη Γεωργία, χάνουν τη ζωή τους 82 άτομα.

2001: Κυκλοφορούν από τη Microsoft τα Windows XP.

2002: Από συντριβή αεροσκάφους στη Μινεσότα των ΗΠΑ, βρίσκουν τοn θάνατο 8 άτομα, ανάμεσα στα οποία και ο δημοκρατικός γερουσιαστής Πολ Γουέλστον.

2003: Θετικό είναι το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στην Κολομβία, με σκοπό οι πολίτες να εγκρίνουν την πολιτική της κυβέρνησης για την αντιμετώπιση της διαφθοράς.

2008: Στην Υεμένη πλημμύρες προκαλούν τον θάνατο περίπου 200 ατόμων, ενώ περί τους 20.000 εγκαταλείπουν τα σπίτια τους.

Γεννήσεις

1102 – Γουλιέλμος Κλίτο, κόμης της Φλάνδρας

1692 – Ελισάβετ Φαρνέζε, βασίλισσα της Ισπανίας

1757 – Χάινριχ Φρίντριχ Καρλ φομ Στάιν, Πρώσος πολιτικός

1800 – Ζακ Πολ Μιν, Γάλλος ιερέας και εκδότης

1806 – Μαξ Στίρνερ, Γερμανός φιλόσοφος

1811 – Εβαρίστ Γκαλουά, Γάλλος μαθηματικός

1825 – Γιόχαν Στράους ο νεότερος, Αυστριακός συνθέτης

1827 – Μαρσελέν Μπερτελό, Γάλλος χημικός

1838 – Ζορζ Μπιζέ, Γάλλος συνθέτης

1881 – Πάμπλο Πικάσο, Ισπανός ζωγράφος και γλύπτης

1884 – Έιβιντ Μπέργκραβ, Νορβηγός επίσκοπος

1885 – Ιωάννης Πασαλίδης, Έλληνας πολιτικός

1903 – Γεώργιος Ανδριανόπουλος, Έλληνας ποδοσφαιριστής και πολιτικός

1913 – Κλάους Μπάρμπι, Γερμανός αξιωματικός των SS

1925 – Τάκις (κατά κόσμον Παναγιώτης Βασιλάκης), Έλληνας γλύπτης

1934 – Τρύφων Κουταλίδης, Έλληνας δικηγόρος

1939 – Νίκος Νικολαΐδης, Έλληνας σκηνοθέτης και σεναριογράφος

1941 – Αν Τάιλερ, Αμερικανίδα συγγραφέας

1947 – Θανάσης Γκαϊφύλλιας, Έλληνας τραγουδοποιός

1947 – Γκλεν Τίπτον, Άγγλος κιθαρίστας

1952 – Γιάννης Κυράστας, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής

1955 – Ματίας Γιαμπς, Γερμανός κιθαρίστας

1955 – Γκλίνις Μπάρμπερ, Νοτιοαφρικανή ηθοποιός

1975 – Γιώργος Τσαλίκης, Έλληνας τραγουδιστής

1977 – Μπίργκιτ Πρινς, Γερμανίδα ποδοσφαιρίστρια

1984 – Κέιτι Πέρι, Αμερικανίδα τραγουδίστρια και ηθοποιός

1987 – Μπλακ Αντζέλικα, Ρουμάνα πορνογραφική ηθοποιός

1987 – Ντάρον Γκίμπσον, Ιρλανδός ποδοσφαιριστής

2001 – Ελισάβετ, πριγκίπισσα του Βελγίου

Θάνατοι

625 – Πάπας Βονιφάτιος Ε’

1047 – Μάγκνους ο Καλός, βασιλιάς της Νορβηγίας

1154 – Στέφανος, βασιλιάς της Αγγλίας

1349 – Ιάκωβος Γ’, βασιλιάς της Μαγιόρκας

1400 – Τζόφρι Σόσερ, Άγγλος ποιητής

1415 – Αντώνιος, δούκας της Βραβάντης

1415 – Εδουάρδος του Νόργουιτς, 2ος δούκας της Υόρκης

1415 – Φίλιππος Β’, κόμης του Νεβέρ

1495 – Ιωάννης Β’, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1647 – Ευαντζελίστα Τοριτσέλι, Ιταλός φυσικός και μαθηματικός

1733 – Τζοβάνι Τζιρόλαμο Σακέρι, Ιταλός μαθηματικός

1826 – Φιλίπ Πινέλ, Γάλλος ψυχίατρος

1836 – Αντώνιος Μιαούλης, Έλληνας πολιτικός και αγωνιστής

1851 – Παναγιώτης Γιατράκος, Έλληνας πολιτικός και αγωνιστής

1875 – Ζακ Πολ Μιν, Γάλλος ιερέας και εκδότης

1905 – Δημοσθένης Δόγκας, Έλληνας πολιτικός

1920 – Αλέξανδρος Α’, βασιλιάς της Ελλάδας

1945 – Ρόμπερτ Λάι, Γερμανός πολιτικός

1955 – Σαντάκο Σασάκι, Ιαπωνέζα σύμβολο των αθώων θυμάτων πολέμου

1962 – Κωνσταντίνος Αδαμόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1973 – Αμπέμπε Μπικίλα, Αιθίοπας μαραθωνοδρόμος

1976 – Ρεϊμόν Κενό, Γάλλος συγγραφέας

1984 – Ιάκωβος, Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος

1993 – Βίνσεντ Πράις, Αμερικανός ηθοποιός

1999 – Βίκτορ Σαούντε Μαρία, πολιτικός από τη Γουινέα-Μπισσάου

2004 – Τζον Πιλ, Άγγλος DJ και ραδιοφωνικός παρουσιαστής

2006 – Κούλα Αγαγιώτου, Ελληνίδα ηθοποιός

2007 – Πουντσαγκίν Τζασράι, Μογγόλος πολιτικός

2011 – Λεωνίδας Ανδριανόπουλος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

2012 – Δημήτρης Μπέης, Έλληνας πολιτικός

2014 – Τζακ Μπρους, Σκωτσέζος μουσικός

2016 – Κάρλος Αλμπέρτο Τόρες, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής και προπονητής




Σαν σήμερα 24 Οκτωβρίου

1260: Εγκαινιάζεται ο Καθεδρικός Ναός της Σαρτρ υπό την παρουσία του βασιλιά Λουδοβίκου Θ’ της Γαλλίας. Σήμερα ο ναός αποτελεί μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO.

1260: Ο Μαμελούκος σουλτάνος της Αιγύπτου, Κουτούζ, δολοφονείται από τον Μπαϊμπάρ, ο οποίος καταλαμβάνει την εξουσία.

1360: Επικυρώνεται στο Καλαί η Συνθήκη του Μπρετινί, σηματοδοτώντας το τέλος της πρώτης φάσης του Εκατονταετούς Πολέμου.

1648: Υπογράφεται στο Μίνστερ η Συνθήκη της Βεστφαλίας, μεταξύ της Γαλλίας και της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, με την οποία τερματίζεται ο Τριακονταετής Πόλεμος. Μέσω αυτής αναγνωρίζεται η ανεξαρτησία και η ουδετερότητα της Ελβετίας.

1857: Ιδρύεται το πρώτο ποδοσφαιρικό σωματείο στον κόσμο, η αγγλική Σέφιλντ (Sheffield F.C.), που σήμερα αγωνίζεται στις ερασιτεχνικές κατηγορίες του αγγλικού ποδοσφαίρου.

1861: Ολοκληρώνεται η πρώτη διηπειρωτική τηλεγραφική γραμμή στις ΗΠΑ, σηματοδοτώντας το τέλος του Πόνι Εξπρές.

1909: Η Ελλάδα, επί κυβερνήσεως Κυριακούλη Μαυρομιχάλη, αγοράζει το θωρηκτό Αβέρωφ, αντί 24 εκατομμυρίων δραχμών, από τα οποία τα 8 εκατομμύρια προέρχονται από κληροδότημα του Γεώργιου Αβέρωφ.

1922: Άγγλοι και Τούρκοι συμπλέκονται στην Κωνσταντινούπολη. Οι Σύμμαχοι αποδεικνύονται ανίσχυροι να επιβληθούν. Παραβιάζεται εντελώς η συμφωνία των Μουδανιών. Οι Τούρκοι σφαγιάζουν Έλληνες αξιωματικούς αιχμαλώτους.

1926: Ο Χάρι Χουντίνι πραγματοποιεί στο Ντιτρόιτ την τελευταία του παράσταση.

1929: «Μαύρη Πέμπτη» στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης. Αρχή του οικονομικού «κραχ» στις ΗΠΑ, που θα συγκλονίσει τον κόσμο. Κατατρομαγμένοι επενδυτές δίνουν εντολές στους χρηματιστές τους να πωλήσουν σε οποιαδήποτε τιμή. Ο πανικός οδηγεί στην αναγκαστική εκποίηση 19.000.000 μετοχών. Μέσα σε λίγες ώρες χάνεται επενδυμένη υπεραξία 23 δισ. δολαρίων και εντός ημέρας κλείνουν 50.000 επιχειρήσεις.

1931: Ο θρυλικός γκανκστερ, Αλ Καπόνε, καταδικάζεται σε φυλάκιση 11 χρόνων για φοροδιαφυγή.

1945: Τίθεται σε ισχύ ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών (Παγκόσμια Ημέρα του ΟΗΕ). Ο όρος «Ηνωμένα Έθνη» είναι αμερικανικής εμπνεύσεως και συγκεκριμένα του προέδρου Φράνκλιν Ρούζβελτ, ο οποίος αναφερόταν κατ’ αρχάς στις συμμαχικές δυνάμεις κατά του Άξονα. Έπειτα από διαβουλεύσεις τριών ετών, στις 24 Οκτωβρίου του 1945, ο οργανισμός μετεξελίσσεται σε μια «παγκόσμια ένωση κρατών ταγμένη στην προώθηση της συνεργασίας στο διεθνές δίκαιο, την ασφάλεια και την ειρήνη, την οικονομική ανάπτυξη και την κοινωνική ισότητα.

1960: Πανηγυρικά εορτάζεται η εγγραφή του χιλιοστού πλοίου στα ελληνικά νηολόγια.

1961: Η Μεγάλη Βρετανία εγγυάται την αυτονομία της Μάλτας, στο πλαίσιο της Βρετανικής Κοινοπολιτείας.

1963: Η Σουηδική Ακαδημία τιμά τον Γιώργο Σεφέρη με το Νόμπελ Λογοτεχνίας, «για το υπέροχο λυρικό ύφος του, που είναι εμπνευσμένο από ένα βαθύ αίσθημα για το ελληνικό πολιτιστικό ιδεώδες».

1969: Ο Αμερικανός ηθοποιός, Ρίτσαρντ Μπάρτον, προσφέρει ένα διαμαντένιο 69 καρατίων αξίας 1,5 εκατομμυρίων δολαρίων στην Ελίζαμπεθ Τέιλορ.

1970: Ο Χρήστος Παπανικολάου καταρρίπτει το παγκόσμιο ρεκόρ του άλματος επί κοντώ με 5.49 μ. στο στάδιο Καραϊσκάκη. Θα αντέξει για 22 χρόνια ως πανελλήνιο και θα το καταρρίψει το 1992 ο Χρήστος Παλάκης με 5.52 μ. Για πρώτη φορά ένας Έλληνας αθλητής γίνεται κάτοχος παγκόσμιου ρεκόρ.

1973: Τελειώνει ο Πόλεμος του Γιομ Κιπούρ.

1982: Ο Δημήτρης Μπέης εκλέγεται δήμαρχος Αθηναίων, με την υποστήριξη του ΠΑΣΟΚ και του ΚΚΕ.

1987: Στην Ελλάδα, συγκροτείται επιτροπή της Βουλής για τις υποκλοπές. Ζητείται η παραίτηση του Θεοφάνη Τόμπρα.

1990: Ο Ιταλός πρωθυπουργός, Τζούλιο Αντρεότι, αποκαλύπτει στο Ιταλικό Κοινοβούλιο την ύπαρξη της Gladio, της μυστικής παραστρατιωτικής επιχείρησης του ΝΑΤΟ, η οποία είχε εμπλακεί σε ψεύτικες τρομοκρατικές επιθέσεις ενοχοποιώντας κομμουνιστές και αναρχικούς, ως μέρος της στρατηγικής της έντασης από τα τέλη της δεκαετίας του 1960 έως τις αρχές της δεκαετίας του 1980.

Γεννήσεις

51 – Δομιτιανός, Ρωμαίος αυτοκράτορας

1378 – Δαυίδ Στιούαρτ, δούκας του Ροδεσέι

1607 – Γιαν Λίφενς, Ολλανδός καλλιτέχνης

1632 – Άντον φαν Λέβενχουκ, Ολλανδός μικροβιολόγος

1633 – Ιάκωβος Β’, βασιλιάς της Αγγλίας

1804 – Βίλχελμ Βέμπερ, Γερμανός φυσικός

1891 – Άρθουρ Έντισον, Αμερικανός κινηματογραφιστής

1897 – Βίλεμ Σάντμπεργκ, Ολλανδός τυπογράφος

1908 – Τζων Τούζο Γουίλσον, Καναδός γεωφυσικός

1912 – Χέρμαν Γκραφ, Γερμανός πιλότος

1932 – Πιερ-Ζιλ ντε Ζεν, Γάλλος φυσικός

1943 – Τεοντόρ Στολόγιαν, Ρουμάνος πολιτικός

1946 – Καίτη Χωματά, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1956 – Ντέιβιντ Στεργάκος, Έλληνας καλαθοσφαιριστής

1963 – Ροσάνα Αρμπέλο, Ισπανίδα τραγουδοποιός

1966 – Ρόμαν Αμπράμοβιτς, Ρώσος επιχειρηματίας

1970 – Νατάσα Θεοδωρίδου, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1974 – Γκάμπορ Μπάμπος, Ούγγρος ποδοσφαιριστής

1977 – Ιβάν Καβιέδες, ποδοσφαιριστής από τον Ισημερινό

1985 – Γουέιν Ρούνεϊ, Άγγλος ποδοσφαιριστής

1986 – Drake (κατά κόσμον Όμπρεϊ Ντρέικ Γκράχαμ), Καναδός ηθοποιός και ράπερ

1989 – Σενέ Γκράιμς, Καναδή ηθοποιός

1989 – Φίλιξ Κέλμπεργκ, Σουηδός κωμικός

Θάνατοι

996 – Ούγος Καπέτος, βασιλιάς της Γαλλίας

1375 – Βάλντεμαρ Δ’, βασιλιάς της Δανίας

1517 – Μάρκος Μουσούρος, Έλληνας εκδότης

1535 – Φραγκίσκος Β’ Σφόρτσα, δούκας του Μιλάνου

1537 – Τζέην Σέυμουρ, βασίλισσα της Αγγλίας

1579 – Αλβέρτος Ε’, δούκας της Βαυαρίας

1601 – Τίχο Μπράχε, Δανός αστρονόμος

1607 – Γιαν Λίβενς, Ολλανδός ζωγράφος

1655 – Πιερ Γκασεντί, Γάλλος φιλόσοφος, μαθηματικός και επιστήμονας

1725 – Αλεσάντρο Σκαρλάτι, Ιταλός συνθέτης

1842 – Μπερνάρδο Ο’ Χίγκινς, Χιλιανός ηγέτης

1862 – Θεόδωρος Γρίβας, Έλληνας αγωνιστής

1866 – Φερδινάνδος Έσσλιν, Έλληνας αγωνιστής

1891 – Ελένη Αρχιγένους, Ελληνίδα λόγια

1922 – Ανδρέας Καρκαβίτσας, Έλληνας συγγραφέας

1945 – Βίντκουν Κουίσλιγκ, Νορβηγός στρατιωτικός και πολιτικός

1948 – Φραντς Λέχαρ, Αυστριακός συνθέτης

1957 – Κριστιάν Ντιόρ, Γάλλος σχεδιαστής μόδας

1974 – Βασίλειος Ι. Βύζας, Έλληνας πολιτικός

1976 – Γεώργιος Οστρογκόρσκι, Ρώσος βυζαντινολόγος

1979 – Κρίτων Αθανασούλης, Έλληνας ποιητής

1981 – Ευριπίδης Πισιώτης, Έλληνας πολιτικός

1991 – Τζιν Ροντένμπερρι, Αμερικανός τηλεοπτικός παραγωγός

1994 – Ραούλ Τζούλια, Πορτορικανός ηθοποιός

1995 – Δημήτρης Μαρούδας, Έλληνας δημοσιογράφος και πολιτικός

2001 – Γιαρόμιλ Γιρίς, Τσεχοσλοβάκος σκηνοθέτης

2004 – Κωνσταντίνος Τούντας, Έλληνας ιατρός

2005 – Ρόζα Παρκς, Αμερικανίδα ακτιβίστρια

2006 – Μπρούνο Λάουζι, Ιταλός τραγουδοποιός

2008 – Χέλμουτ Τσιλκ, Αυστριακός πολιτικός

2010 – Καίτη Χωματά, Ελληνίδα τραγουδίστρια

2017 – Ρόμπερτ Γκιγιόμ, Αμερικανός ηθοποιός




Σαν σήμερα 23 Οκτωβρίου

42 π.Χ.: Αυτοκτονεί σε ηλικία 43 ετών ο Μάρκος Ιούνιος Βρούτος, αρχηγός των συνωμοτών που δολοφόνησαν τον Ιούλιο Καίσαρα. Τερματίζει τη ζωή του μετά τη δεύτερη συντριπτική ήττα στους Φιλίππους από τον στρατό των Οκταβιανού και Μάρκου Αντώνιου.

425: Ο Ουαλεντινιανός Γ’ γίνεται Ρωμαίος αυτοκράτορας σε ηλικία 6 ετών.

1295: Η Σκωτία και η Γαλλία υπογράφουν στο Παρίσι συνθήκη, με την οποία συνάπτουν συμμαχία εναντίον της Αγγλίας.

1385: Ο Πάπας Ουρβανός VI ιδρύει το ονομαστό πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης.

1641: Οι Ιρλανδοί Καθολικοί ξεσηκώνονται κατά των Άγγλων και Ιρλανδών Προτεσταντών.

1707: Συνεδριάζει για πρώτη φορά το ενωμένο Κοινοβούλιο της Μεγάλης Βρετανίας.

1739: Η Αγγλία κηρύσσει τον πόλεμο στην Ισπανία για το κομμένο αυτί ενός Άγγλου πλοιάρχου.

1812: Ο Γάλλος στρατηγός, Κλοντ-Φρανσουά ντε Μαλέ, αρχίζει μία συνωμοσία για την ανατροπή του Ναπολέοντα Α’ της Γαλλίας, υποστηρίζοντας ότι ο αυτοκράτορας πέθανε στη Ρωσία.

1814: Πραγματοποιείται στην Αγγλία η πρώτη επέμβαση πλαστικής χειρουργικής.

1909: Στην Ολλανδία, το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης καθορίζει τα παράκτια σύνορα της Σουηδίας και της Νορβηγίας.

1911: Η Κρητική Βουλή ψηφίζει την ένωση με την Ελλάδα.

1911: Πραγματοποιείται η πρώτη χρήση αεροσκάφους σε πόλεμο. Ένας Ιταλός πιλότος απογειώνεται από τη Λιβύη για να παρατηρήσει τις γραμμές του Τουρκικού Στρατού.

1914: Η Μεγάλη Βρετανία κηρύσσει τον πόλεμο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και προσαρτά την Κύπρο.

1915: Στην Ελλάδα, πέφτει η κυβέρνηση Αλέξανδρου Ζαΐμη και ο σχηματισμός νέας κυβέρνησης ανατίθεται στον Στέφανο Σκουλούδη.

1915: Δικαίωμα ψήφου διεκδικούν 35.000 γυναίκες που διαδηλώνουν στη Νέα Υόρκη.

1917: Η Κεντρική Επιτροπή των Μπολσεβίκων αποφασίζει ένοπλη εξέγερση στη Ρωσία.

1918: Ο ηθοποιός Τσάρλι Τσάπλιν παντρεύεται σε ηλικία 29 ετών, τη 17χρονη Μίλντρεντ Χάρις.

1941: Γερμανικά στρατεύματα κατοχής πυρπολούν οικίες του χωριού Μεσόβουνο της Κοζάνης και εκτελούν 157 κατοίκους, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι ήρωες του Ελληνοϊταλικού Πολέμου.

1942: Ξεκινά η δεύτερη μάχη του Ελ Αλαμέιν, με τη συμμετοχή και Eλληνικών Ενόπλων Δυνάμεων. Η βρετανική Όγδοη Στρατιά υπό τον στρατάρχη Μπέρναρντ Μοντγκόμερυ ξεκινά μία κρίσιμη επίθεση για να εκδιώξει τα στρατεύματα του Άξονα από την Αίγυπτο.

1944: Αρχίζει η ναυμαχία του Λέιτε στα ανοιχτά των Φιλιππίνων, μεταξύ Αμερικανών και Ιαπώνων, κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Θεωρείται η μεγαλύτερη ναυμαχία της ανθρώπινης ιστορίας.

1954: Έπειτα από πολλές συνεδριάσεις στο Παρίσι, οι σύμμαχοι, νικητές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, συμφωνούν να δώσουν τέλος στην κατοχή της Γερμανίας. Την ίδια ημέρα δημιουργείται η Δυτικοευρωπαϊκή Ένωση, ενώ η Δυτική Γερμανία γίνεται δεκτή στο ΝΑΤΟ.

1956: Αρχίζει η αντικομουνιστική εξέγερση στην Ουγγαρία. Θα κατασταλεί από τους Σοβιετικούς στις 4 Νοεμβρίου.

1957: Πεθαίνει ο κορυφαίος Γάλλος σχεδιαστής μόδας, Κριστιάν Ντιόρ.

1959: Στην Κούβα, ο Φιντέλ Κάστρο κατηγορεί τις ΗΠΑ ότι βομβαρδιστικά αεροπλάνα της επιτέθηκαν μυστικά στην Αβάνα.

1962: Ο Φιντέλ Κάστρο κηρύσσει επιστράτευση στην Κούβα, όταν οι ΗΠΑ διατάζουν την κατάσχεση 25 σοβιετικών σκαφών παρά τις απειλές της Μόσχας.

1964: Σε ανακοίνωσή του που δημοσιεύεται στη Le Figaro, ο Γάλλος φιλόσοφος, Ζαν Πολ Σαρτρ, αρνείται το Νόμπελ Λογοτεχνίας που του απονεμήθηκε την προηγούμενη, υποστηρίζοντας ότι θα μείωνε το γόητρο της συγγραφικής του δουλειάς και θα δέσμευε την ελευθερία του.

1973: Με παρέμβαση των Ηνωμένων Εθνών επέρχεται κατάπαυση του πυρός με επίσημη λήξη του πολέμου Γιομ Κιπούρ μεταξύ Ισραήλ και Συρίας.

1974: Συλλαμβάνονται και εκτοπίζονται στη Τζιά οι πρωτεργάτες του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου, Γεώργιος Παπαδόπουλος, Στυλιανός Παττακός και Νικόλαος Μακαρέζος.

1980: Πλημμύρες και χιονοθύελλες στη Θεσσαλία σαρώνουν σκηνές των σεισμοπλήκτων.

1981: Πενήντα εννιά κρατούμενοι στις φυλακές της Τίρυνθας εξεγείρονται ζητώντας αποφυλάκιση.

1989: Η Ουγγαρία κηρύσσει το τέλος της κομμουνιστικής διακυβέρνησης και ανακηρύσσεται σε δημοκρατία.

1996: Ο Πύρρος Δήμας αναλαμβάνει τις Δημόσιες Σχέσεις του «Αθήνα 2004» και ηγείται της εκστρατείας στήριξης της ελληνικής υποψηφιότητας.

1998: Ένας πρώην κομμουνιστής γίνεται για πρώτη φορά πρωθυπουργός στην Ιταλία, όταν η κυβέρνηση του Μάσιμο Ντ’ Αλέμα παίρνει ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή.

2001: Πεθαίνει σε ηλικία 85 ετών ο Κεν Άστον, ο άνθρωπος που επινόησε το 1966 την κίτρινη και κόκκινη κάρτα στο ποδόσφαιρο, οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά στο Παγκόσμιο Κύπελλο του Μεξικού το 1970. Πηγή της έμπνευσής του ήταν τα φανάρια στους δρόμους του Λονδίνου, καθώς επέστρεφε σπίτι του από το επεισοδιακό ματς Αγγλία – Αργεντινή για το Μουντιάλ 1966.

2002: Ποινική δίωξη για συμμετοχή στη «17 Νοέμβρη» ασκείται σε βάρος του Γιάννη Σερίφη, τον οποίο εμπλέκουν στις απολογίες τους οι Σάββας και Χριστόδουλος Ξηρός και ο ξάδελφος του, Παύλος Σερίφης, ο οποίος τον είχε εντάξει στον ιστορικό πυρήνα της οργάνωσης. Θα αποφυλακιστεί με εγγύηση και περιοριστικούς όρους παραμονές Πρωτοχρονιάς.

2002: Τσετσένοι τρομοκράτες καταλαμβάνουν το θέατρο Μόσχας, κρατώντας 700 ομήρους.

2008: Παραιτείται ο υπουργός Επικρατείας και κυβερνητικός εκπρόσωπος, Θεόδωρος Ρουσόπουλος, λόγω της υπόθεσης του Βατοπεδίου.

Γεννήσεις

1491 – Ιγνάτιος Λογιόλα, Ισπανός θεολόγος

1715 – Πέτρος Β’, τσάρος της Ρωσίας

1766 – Εμανουέλ Γκρουσί, Γάλλος στρατηγός

1801 – Άλμπερτ Λόρτσινγκ, Γερμανός συνθέτης

1817 – Πιερ Λαρούς, Γάλλος λεξικογράφος

1875 – Γκίλμπερτ Λιούις, Αμερικανός χημικός

1876 – Φραντς Σλεγκελμπέργκερ, Γερμανός πολιτικός

1890 – Στέφανος Σαράφης, Έλληνας στρατιωτικός

1893 – Ερνστ Έπικ, Εσθονός αστρονόμος

1901 – Ιωάννης Μιχαήλ Παναγιωτόπουλος, Έλληνας συγγραφέας

1905 – Γερτρούδη Έντερλε, Αμερικανίδα κολυμβήτρια

1905 – Φέλιξ Μπλοχ, Ελβετός φυσικός

1908 – Ιλιά Φρανκ, Ρώσος φυσικός

1911 – Αντώνης Μηγιάκης, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής

1916 – Κλεάνθης Βικελίδης, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής

1919 – Μανόλης Ανδρόνικος, Έλληνας αρχαιολόγος

1920 – Δημήτριος Νασίκας, Έλληνας πολιτικός

1925 – Μάνος Χατζιδάκις, Έλληνας συνθέτης

1927 – Λέζεκ Κολακόφσκι, Πολωνός φιλόσοφος

1940 – Παντελής Βούλγαρης, Έλληνας σκηνοθέτης

1940 – Πελέ, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής

1941 – Ιγκόρ Σμιρνόφ, Μολδαβός πολιτικός

1946 – Γιάννης Μυστακόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1951 – Φατμίρ Σεϊντίου, Κοσοβάρος πολιτικός

1954 – Ανγκ Λι, Ταϊβανέζος σκηνοθέτης

1957 – Πολ Καγκάμε, πρόεδρος της Ρουάντα

1963 – Ρασίντ Γιεκινί, Νιγηριανός ποδοσφαιριστής

1971 – Μπόχουσλαβ Σομπότκα, Τσέχος πολιτικός

1974 – Αραβίντ Αντίγκα, Ινδός συγγραφέας και δημοσιογράφος

1976 – Ράιαν Ρέινολντς, Καναδός ηθοποιός

1979 – Λιν Γκριρ, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

1983 – Φίλιππος Δάρλας, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1986 – Εμίλια Κλαρκ, Αγγλίδα ηθοποιός

1992 – Άλβαρο Μοράτα, Ισπανός ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

42 π.Χ. – Μάρκος Ιούνιος Βρούτος, Ρωμαίος συγκλητικός

877 – Ιγνάτιος, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

1595 – Λουδοβίκος, δούκας του Νεβέρ

1638 – Ιωάννης Ερνέστος, δούκας της Σαξονίας-Άιζεναχ

1688 – Δουκάγγιος, Γάλλος φιλόλογος

1872 – Θεόφιλος Γκωτιέ, Γάλλος δημοσιογράφος και συγγραφέας

1944 – Τσαρλς Γκλόβερ Μπάρκλα, Άγγλος φυσικός

1946 – Έρνεστ Τόμπσον Σέτον, Άγγλος συγγραφέας

1956 – Αντώνιος Σβώκος, Έλληνας δημοσιογράφος και πολιτικός

1957 – Στυλιανός Τυπάλδος, Έλληνας πολιτικός

1959 – Γιώργος Μπουζιάνης, Έλληνας ζωγράφος

1979 – Πρόδρομος Τσαουσάκης, Έλληνας τραγουδιστής

1983 – Δήμος Σταρένιος, Έλληνας ηθοποιός

2000 – Γιοκοζούνα, Αμερικανός παλαιστής

2004 – Μπιλ Νίκολσον, Άγγλος ποδοσφαιριστής

2007 – Μιχάλης Παπαγιάννης, Έλληνας πολιτικός

2012 – Βίλχελμ Μπράσε, Πολωνός φωτογράφος

2014 – Αντρέ Πίτερς, Βέλγος ποδοσφαιριστής

2015 – Τάκης Παπαγεωργόπουλος, Έλληνας στρατιωτικός

2017 – Γουόλτερ Λάσαλι, Γερμανός κινηματογραφιστής




Σαν σήμερα 22 Οκτωβρίου

362 π.Χ: Ο ναός του Δαφνίου Απόλλωνα, έξω από την Αντιόχεια, καταστρέφεται από μία μυστηριώδη πυρκαγιά.

1383: Ο βασιλιάς Φερδινάνδος Α’ της Πορτογαλίας πεθαίνει χωρίς αρσενικό διάδοχο στον πορτογαλικό θρόνο, πυροδοτώντας μία περίοδο εμφύλιου πολέμου και ταραχών.

1746: Ιδρύεται στις ΗΠΑ το ονομαστό πανεπιστήμιο του Πρίνστον.

1797: Την πρώτη πτώση με αλεξίπτωτο από αερόστατο και από ύψος 3.200 ποδών πραγματοποιεί ο Γάλλος, Αντρέ-Ζακ Γκαρνερέν.

1798: Δυνάμεις του Αλή πασά από 4.000 πεζούς και 3.000 ιππείς με επικεφαλής τον ίδιο και τον γιο του, Μουχτάρ, επιτίθενται κατά της Πρέβεζας, όπου αμύνονται 1.000 Έλληνες και Γάλλοι υπό τον στρατηγό Λα Σαλσέ. Η μάχη είναι ιδιαίτερα φονική. Τελικά, ο Αλή καταλαμβάνει την πόλη και την παραδίδει στις φλόγες.

1824: Μεσούντος του Εθνικού Ξεσηκωμού, ο υπουργός Εξωτερικών, Γρηγόριος Δικαίος-Παπαφλέσσας, εισβάλλει στην Αρκαδία για να πλήξει τους οπαδούς του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, κατά τη διάρκεια του Β’ Εμφύλιου Πολέμου.

1844: Οι οπαδοί του Μιλερισμού ονομάζουν την ημέρα αυτή ως «Μεγάλη Απογοήτευση», καθώς ο αρχηγός τους, Ουίλιαμ Μίλερ, τους είχε πει ότι στις 22 Οκτωβρίου του 1844 ο κόσμος θα έφτανε στο τέλος του και ο Χριστός θα κατέβαινε για δεύτερη φορά στη Γη.

1912: Το αντιτορπιλικό «Ιέραξ», υπό τον κυβερνήτη Αντώνιο Βρατσάνο, απελευθερώνει με άγημά του τα Ψαρά. Την ίδια ημέρα, Σώμα Προσκόπων υπό τον οπλαρχηγό του Μακεδονικού Αγώνα, καπετάν Γιαγκλή, διώχνει την τουρκική φρουρά της Νιγρίτας, απελευθερώνει την πόλη και εγκαθιστά τις ελληνικές Αρχές.

1918: Αναφέρεται το πρώτο κρούσμα της ισπανικής γρίπης, με το οποίο ξεκίνησε μια επιδημία, που κόστισε τη ζωή σε 20 εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

1923: Φιλομοναρχικό στρατιωτικό κίνημα, υπό τους στρατηγούς Λεοναρδόπουλο και Γαργαλίδη, καταστέλλεται από τους Νικόλαο Πλαστήρα και Θεόδωρο Πάγκαλο.

1931: Στρατιωτικές ενισχύσεις των Άγγλων καταφτάνουν στην Κύπρο. Διαδηλώσεις σε όλο το νησί για την ένωση με την Ελλάδα.

1940: Ο γιος του Τζιάκομο Πουτσίνι εγκαινιάζει τη νέα όπερα της Αθήνας στο Θέατρο Ολύμπια της οδού Ακαδημίας. Εναρκτήριο έργο, η όπερα του πατέρα του, «Μαντάμ Μπάτερφλαϊ».

1950: Αρχίζει το πρώτο Μουντομπάσκετ στο Μπουένος Άιρες. Θα ολοκληρωθεί στις 3 Νοεμβρίου, με νικήτρια την ομάδα της Αργεντινής.

1953: Κινδυνεύει να κλείσει το ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία» και ζητείται κρατική ενίσχυση.

1957: Οι Αμερικανοί θρηνούν τους πρώτους νεκρούς στρατιώτες στον πόλεμο του Βιετνάμ.

1960: Παραιτούνται από το Εθνικό Θέατρο ο Αλέξης Μινωτής και η Κατίνα Παξινού.

1962: Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζον Φ. Κένεντι, καταγγέλλει σε τηλεοπτικό μήνυμα ότι υπάρχουν βάσεις ρωσικών πυραύλων στην Κούβα και επιβάλλει ναυτικό αποκλεισμό στο νησί, σε μια ζώνη 500 μιλίων.

1964: Η Σουηδική Ακαδημία απονέμει το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας στον Γάλλο φιλόσοφο, Ζαν Πολ Σαρτρ, αγνοώντας την απόφαση του συγγραφέα να μην αποδεχθεί το βραβείο.

1973: Κατά τον αραβοϊσραηλινός πόλεμο του Γιομ Κιπούρ, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ υιοθετεί αμερικανοσοβιετικό ψήφισμα. Η Συρία δέχεται την ανακωχή και ανακτά τα προ του πολέμου εδάφη της. Ανάλογη συνθήκη θα υπογράψει μετά από δύο μέρες και η Αίγυπτος, που βγαίνει κερδισμένη, αφού καταλαμβάνει και τις δύο όχθες της Διώρυγας του Σουέζ.

1975: Το σοβιετικό διαστημόπλοιο «Venera 9» προσγειώνεται στην Αφροδίτη, από όπου στέλνει φωτογραφίες.

1987: Στον Οίκο Κρίστις της Νέας Υόρκης πωλείται έναντι 5,39 εκατομμυρίων δολαρίων ένα αντίτυπο της πρώτης έκδοσης της Βίβλου του Γουτεμβέργιου, το οποίο τυπώθηκε το 1448.

1988: Ο Ανδρέας Παπανδρέου επιστρέφει από το Λονδίνο, μετά την επέμβαση bypass, στην οποία υποβλήθηκε στο νοσοκομείο Χέρφιλντ. Καθώς κατεβαίνει από τη σκάλα του αεροπλάνου, με ένα νεύμα του καλεί κοντά του τη Δήμητρα Λιάνη, επισημοποιώντας τη σχέση τους.

1988: Ενώ το «σκάνδαλο Κοσκωτά» βρίσκεται σε έξαρση, 3.000 οπαδοί του Ολυμπιακού συγκεντρώνονται στου Ρέντη και αποθεώνουν τον πρόεδρο Γιώργο Κοσκωτά με τα συνθήματα «Κάτω τα χέρια από τον Κοσκωτά» και «Προεδράρα, είμαστε μαζί σου», σηκώνοντάς τον στα χέρια.

1991: Νέος οικουμενικός πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως εκλέγεται ο μητροπολίτης Χαλκηδόνος, Βαρθολομαίος (κατά κόσμον Δημήτριος Αρχοντόνης).

2008: Η Ινδία εκτοξεύει προς τη Σελήνη το πρώτο μη επανδρωμένο διαστημόπλοιό της, το «Chandrayaan».

2009: Κυκλοφορούν από την Microsoft τα Windows 7.

2010: Θα σταματήσουν πλέον τα καινούργια PC/Η/Υ να έχουν εγκατεστημένα τα Windows XP.

Γεννήσεις

1071 – Γουλιέλμος Θ’, δούκας της Ακουιτανίας

1130 – Τσου Σι, Κινέζος λόγιος

1689 – Ιωάννης Ε’, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1786 – Ρωξάνδρα Στούρτζα, Ελληνίδα κοσμική

1811 – Φραντς Λιστ, Ούγγρος πιανίστας και συνθέτης

1870 – Ιβάν Μπούνιν, Ρώσος συγγραφέας

1881 – Κλίντον Τζόζεφ Ντέιβισον, Αμερικανός φυσικός

1887 – Τζον Ριντ, Αμερικανός δημοσιογράφος

1895 – Ρολφ Νεβάνλινα, Φινλανδός μαθηματικός

1898 – Ντάμασο Αλόνσο, Ισπανός ποιητής

1913 – Ρόμπερτ Κάπα, Ούγγρος φωτορεπόρτερ

1917 – Τζόαν Φοντέιν, Βρετανή ηθοποιός

1919 – Ντόρις Λέσινγκ, Βρετανή συγγραφέας

1920 – Τίμοθι Λίρι, Αμερικανός ψυχολόγος και συγγραφέας

1921 – Κάθμπερτ Σεμπάστιαν, πολιτικός από τον Άγιο Χριστόφορο και Νέβις

1927 – Βασίλης Φίλιας, Έλληνας κοινωνιολόγος

1929 – Λεβ Γιασίν, Σοβιετικός ποδοσφαιριστής

1929 – Ρήγας Ρηγόπουλος, Έλληνας καθηγητής

1930 – Τόζα Βεσελίνοβιτς, Σέρβος ποδοσφαιριστής και προπονητής

1937 – Μάνος Λοΐζος, Έλληνας συνθέτης

1938 – Τίμος Περλέγκας, Έλληνας ηθοποιός

1939 – Ζοακίμ Τσισάνο, πρόεδρος της Μοζαμβίκης

1943 – Κατρίν Ντενέβ, Γαλλίδα ηθοποιός

1949 – Αρσέν Βενγκέρ, Γάλλος ποδοσφαιριστής και προπονητής

1949 – Βασίλης Μαγγίνας, Έλληνας πολιτικός

1952 – Τζεφ Γκόλντμπλουμ, Αμερικανός ηθοποιός

1958 – Ελένη Αυλωνίτου, Ελληνίδα κολυμβήτρια και πολιτικός

1964 – Ζουράμπ Νογκαϊντέλι, Γεωργιανός πολιτικός

1964 – Ντράζεν Πέτροβιτς, Κροάτης καλαθοσφαιριστής

1964 – TobyMac (κατά κόσμον Κέβιν Μάικλ ΜακΚίχαν), Αμερικανός τραγουδιστής

1970 – Γουίνστον Μπογκάρντε, Ολλανδός ποδοσφαιριστής

1975 – Τζέσι Τάιλερ Φέργκουσον, Αμερικανός ηθοποιός

1984 – Άλεκς Μάριτς, Αυστραλός καλαθοσφαιριστής

1987 – Ντονάτας Μόντβιντας, Λιθουανός τραγουδιστής

Θάνατοι

741 – Κάρολος Μαρτέλος, Φράγκος στρατιωτικός και πολιτικός

1383 – Φερδινάνδος Α’, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1831 – Γεώργιος Μαυρομιχάλης, Έλληνας αγωνιστής

1880 – Αλφόνς Πενό, Γάλλος εφευρέτης

1906 – Πολ Σεζάν, Γάλλος ζωγράφος

1938 – Χρυσόστομος Α’, αρχιεπίσκοπος Αθηνών

1947 – Φριτς Σούμπερτ, Γερμανός στρατιωτικός

1990 – Λουί Αλτουσέρ, Γάλλος φιλόσοφος

1993 – Σαΐντ Μοχάμετ Τζαφάρ, πρόεδρος των Κομορών

2005 – Αρμάν Φερναντέζ, Γάλλος ζωγράφος

2007 – Εύα Κιουρί-Λαμπουίς, Γαλλίδα δημοσιογράφος και πιανίστρια

2014 – Δημήτρης Κοκκινάκης, Έλληνας ποδοσφαιριστής




Σαν σήμερα 21 Οκτωβρίου

1097: Οι Σταυροφόροι, με επικεφαλής τον Γοδεφρείδο του Μπουιγιόν, τον Βοϊμόνδο Α’ του Τάραντα και τον Ραϋμόνδο Δ’ της Τουλούζης, αρχίζουν την πολιορκία της Αντιόχειας.

1520: Ο Πορτογάλος θαλασσοπόρος, Φερδινάνδος Μαγγελάνος, ανακαλύπτει το Στενό των 1.000 Παρθένων και καταφέρνει να περάσει από τον πορθμό μεταξύ της Νότιας Αμερικής και του νησιού της Γης του Πυρός. Με το «Στενό του Μαγγελάνου» γίνεται πλέον εφικτό το πέρασμα από τον νότιο Ατλαντικό στον νότιο Ειρηνικό.

1600: Ο Τοκουγκάβα Ιεγιάσου νικά τους ηγέτες των αντίπαλων ιαπωνικών φυλών στη μάχη της Σεκιγκαχάρα, η οποία σηματοδοτεί την έναρξη του Σογκουνάτο Τοκουγκάβα που στην ουσία θα κυβερνήσει την Ιαπωνία έως τα μέσα του 19ου αιώνα.

1774: Κατά τον Πόλεμο της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας, στο Τόντον της Μασαχουσέτης, υψώνεται για πρώτη φορά σημαία με τη λέξη «Ελευθερία».

1805: Ο ναύαρχος Οράτιος Νέλσον, επικεφαλής του Αγγλικού Ναυτικού, καταναυμαχεί τους ηνωμένους στόλους Ισπανίας και Γαλλίας στο Τραφάλγκαρ, αλλά πίπτει επί του πεδίου της μάχης.

1825: Δημοσιεύεται για πρώτη φορά στη «Γενική Εφημερίδα της Ελλάδος» το ποίημα του Διονυσίου Σολομού «Ύμνος εις την Ελευθερία», που μετά την απελευθέρωση θα γίνει ο Εθνικός Ύμνος της χώρας.

1858: Εγκαινιάζεται στο Παρίσι το περίφημο καμπαρέ «Καν-Καν».

1879: Δοκιμάζεται με επιτυχία από τον Τόμας Έντισον ο πρώτος ηλεκτρικός λαμπτήρας πυράκτωσης (διήρκεσε 13,5 ώρες προτού σβήσει).

1895: Καταρρέει η Δημοκρατία της Φορμόζας, καθώς εισβάλλουν οι δυνάμεις της Ιαπωνίας.

1912: Ο Ελληνικός Στρατός Ηπείρου απελευθερώνει την Πρέβεζα και αφοπλίζει την τουρκική φρουρά δυνάμεως 810 ανδρών.

1918: Πραγματοποιείται το πρώτο εργατικό συνέδριο στην Ελλάδα, στο φουαγιέ του Βασιλικού Θεάτρου στην Αθήνα. Η πρώτη Εκτελεστική Επιτροπή της ΓΣΕΕ απαρτίζεται από τους Α. Μπεναρόγια, Ε. Ευαγγέλου, Ηλ. Δελαζάνο, Ε. Μαχαίρα.

1922: Συγκροτείται το έκτακτο στρατοδικείο, που θα δικάσει τους υπαίτιους της Μικρασιατικής Καταστροφής, στην περίφημη «Δίκη των Εξι». Η σύνθεση του αποτελείται από τους Αλ. Οθωναίο, ως πρόεδρο και Βούλγαρη, Πεπονή, Ζουρίδη, Γεωργιάδη και Γρηγοριάδη ως μέλη.

1929: Σκάνδαλο με το ψωμί ξεσπά στην Ελλάδα, όταν γίνεται γνωστό ότι οι αλευροβιομηχανίες εισάγουν σιτάρι κατώτερης ποιότητας και το πουλούν πανάκριβα ως εκλεκτής ποιότητας.

1931: Πραγματοποιείται η Οκτωβριανή Εξέγερση στην Κύπρο: Ο ελληνισμός της Μεγαλονήσου εξεγείρεται εναντίον της αγγλικής αποικιοκρατίας, ζητώντας την ένωση με την Ελλάδα. Στη Λευκωσία, το πλήθος κρατώντας ξύλα και πέτρες κατευθύνεται προς το Κυβερνείο και το πυρπολεί. Σε πόλεις και χωριά άοπλος ο λαός συγκρούεται με την Αστυνομία. Ο απολογισμός είναι 15 Κύπριοι νεκροί και 60 τραυματίες.

1944: Μετά από μάχη τριών εβδομάδων η πόλη του Άαχεν πέφτει στις αμερικανικές δυνάμεις, καθιστώντας την την πρώτη γερμανική πόλη που καταλαμβάνεται από τους συμμάχους.

1948: Στην Ουάσιγκτον γίνεται η πρώτη επίδειξη αποστολής τηλεομοιοτυπίας, γνωστότερη ως φαξ.

1950: Εισβάλλουν και καταλαμβάνουν το Θιβέτ στρατιωτικές δυνάμεις της Κομμουνιστικής Κίνας.

1952: Από τη Μόσχα, ο γενικός γραμματέας του ΚΚΕ, Νίκος Ζαχαριάδης, λέει το περίφημο: «Τι Πλαστήρας, τι Παπάγος… άσπρος σκύλος, μαύρος σκύλος, όλοι οι σκύλοι μια γενιά!» και δηλώνει, ότι η ΕΔΑ πρέπει να κατέλθει ανεξάρτητη στις εκλογές.

1959: Ανοίγει τις «πύλες» του το περίφημο Μουσείο Γκουγκενχάιμ στη Νέα Υόρκη.

1964: Ο αιθίοπας Αμπέμπε Μπικίλα γίνεται ο πρώτος δρομέας που κερδίζει 2ο συνεχόμενο χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο στον Μαραθώνιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο με 2:12.11.2 (το πρώτο ήταν το 1960), όπου αυτή τη φορά τρέχει με παπούτσια, ενώ 5 εβδομάδες πριν είχε υποβληθεί σε εγχείρηση σκωληκοειδίτιδας.

1965: Ο κομήτης Ικέγια-Σέκι πλησιάζει το περιήλιο, περνώντας 450.000 χιλιόμετρα από τον ήλιο.

1966: Ένας σωρός καρβουνόσκονης καταρρέει στο χωριό Αμπερφάν της Ουαλίας, σκοτώνοντας 144 άτομα, κυρίως μαθητές.

1972: Αεροπλάνο της Ολυμπιακής, που εκτελεί το δρομολόγιο Κέρκυρα – Αθήνα, συντρίβεται στη θάλασσα έξω από το Ελληνικό. Τα θύματα ανέρχονται σε 37 και οι διασωθέντες σε 16.

1979: Η Ομοσπονδιακή Βουλή εκλέγει τον πρώην δήμαρχο του Βερολίνου, Βίλι Μπραντ, ως τον πρώτο σοσιαλδημοκράτη Καγκελάριο της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας.

1980: Επανεντάσσεται η Ελλάδα στο στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ, μετά την αποχώρηση της το 1974, διαμαρτυρόμενη για την εισβολή του Αττίλα στην Κύπρο.

1981: Ορκίζεται ενώπιον του προέδρου της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνου Καραμανλή, η νέα κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου.

1983: Γίνεται ο ορισμός του μέτρου με βάση την ταχύτητα του φωτός στη γενική διάσκεψη μέτρων και σταθμών.

1992: Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών, Αντώνης Σαμαράς, ανακοινώνει την παραίτησή του από βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας, μετά τη διαφωνία του με την κυβέρνηση στο θέμα των Σκοπίων.

1993: Στο Μπουρούντι, στρατιωτικές δυνάμεις ανατρέπουν και δολοφονούν τον πρόεδρο, Μαλτσιόρ Νταντάγιε, τερματίζοντας το τρίμηνο πείραμα εκδημοκρατισμού της χώρας.

1994: Εννέα νεκροί, πλημμυρισμένες κατοικίες και μαγαζιά και πρωτοφανείς καταστροφές σε δρόμους και αυτοκίνητα είναι ο τραγικός απολογισμός των καταρρακτωδών βροχοπτώσεων, που πλήττουν περιοχές της Αθήνας.

2003: Φωτογραφίζεται για πρώτη φορά ο πλανήτης νάνος Έρις.

Γεννήσεις

1409 – Αλεσάντρο Σφόρτσα, Ιταλός κοντοτιέρος

1467 – Τζοβάνι των Μεδίκων ο Ποπολάρος, Ιταλός ευγενής

1581 – Ντομενικίνο (Ντομένικο Τζαμπιέρι), Ιταλός ζωγράφος

1748 – Γιόχαν Άφσπρουνγκ, Γερμανός παιδαγωγός και εκδότης

1772 – Κλοντ Φοριέλ, Γάλλος ιστορικός

1776 – Τζωρτζ Άιζαρντ, Αμερικανός στρατηγός

1790 – Αλφόνς ντε Λαμαρτίν, Γάλλος ποιητής και πολιτικός

1833 – Άλφρεντ Νόμπελ, Σουηδός χημικός και μηχανικός

1882 – Μαξιμιλιάνο Ερνάντες Μαρτίνες, πρόεδρος του Ελ Σαλβαδόρ

1907 – Νίκος Εγγονόπουλος, Έλληνας ζωγράφος και ποιητής

1917 – Ντίζι Γκιλέσπι, Αμερικανός τρομπετίστας, διευθυντής ορχήστρας και συνθέτης

1929 – Ούρσουλα Λε Γκεν, Αμερικανίδα συγγραφέας

1949 – Μπενιαμίν Νετανιάχου, Ισραηλινός πολιτικός

1950 – Σπύρος Ιωαννίδης, Έλληνας υδατοσφαιριστής

1950 – Γουίλιαμ Μάρλιν, πολιτικός από τον Άγιο Μαρτίνο

1951 – Λένα Πλάτωνος, Ελληνίδα συνθέτρια

1956 – Κάρι Φίσερ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1957 – Τζούλιαν Κόουπ, Βρετανός τραγουδιστής και συγγραφέας

1968 – Αλέξης Αλεξανδρής, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1981 – Νεμάνια Βίντιτς, Σέρβος ποδοσφαιριστής

1990 – Ρίκι Ρούμπιο, Ισπανός καλαθοσφαιριστής

Θάνατοι

1221 – Αλίκη, δούκισσα της Βρετάνης

1266 – Μπίργιερ Γιαρλ, Σουηδός πολιτικός

1422 – Κάρολος ΣΤ’, βασιλιάς της Γαλλίας

1494 – Τζαν Γκαλεάτσο Σφόρτσα, δούκας του Μιλάνου

1556 – Πιέτρο Αρετίνο, Ιταλός συγγραφέας

1805 – Οράτιος Νέλσον, Άγγλος αντιναύαρχος

1931 – Άρτουρ Σνίτσλερ, Αυστριακός συγγραφέας

1966 – Απόστολος Παπαβαλσάμης, Έλληνας πολιτικός

1967 – Έιναρ Χέρτζσπρουνγκ, Δανός χημικός και αστρονόμος

1969 – Τζακ Κέρουακ, Αμερικανός συγγραφέας

1970 – Έρνεστ Χάλερ, Αμερικανός κινηματογραφιστής

1980 – Χανς Άσπεργκερ, Αυστριακός παιδίατρος

1982 – Αμπντούλ Ζαχίρ, Αφγανός πολιτικός

1984 – Φρανσουά Τρυφό, Γάλλος σκηνοθέτης

1996 – Γεώργιος Ζωιτάκης, Έλληνας στρατιωτικός

1997 – Ιωάννης Ζίγδης, Έλληνας πολιτικός

2017 – Μάρτιν Έρικ Έιν, Αμερικανός μπασίστας

2018 – Ρομπέρ Φορισόν, Γάλλος ακαδημαϊκός




Σαν σημερα 20/10/2020

1548: Ο Αλόνσο ντε Μεντόσα ιδρύει την πόλη Νουέστρα Σενιόρα ντε Λα Παζ (Η Παναγία της Ειρήνης).

1720: Ο πειρατής της Καραϊβικής, Κάλικο Τζακ, συλλαμβάνεται από το Βασιλικό Ναυτικό της Μεγάλης Βρετανίας.

1818: Οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και το Ηνωμένο Βασίλειο υπογράφουν συνθήκη, η οποία ρυθμίζει τα σύνορα Καναδά-ΗΠΑ στην 49η παράλληλο για το μεγαλύτερο μέρος τους.

1820: Ο πρίγκιπας Αλέξανδρος Κ. Υψηλάντης και οι «Φιλικοί» αποφασίζουν να κηρύξουν επανάσταση στη Μολδοβλαχία.

1827: Σημειώνεται η Ναυμαχία του Ναβαρίνου, όπου ο στόλος των Μεγάλων Δυνάμεων υπό τους ναυάρχους Δεριγνύ, Κόδριγκτον και Χέιντεν, υπερισχύει του τουρκοαιγυπτιακού στόλου του Ιμπραήμ.

1888: Εγκαινιάζεται το Ζάππειο Μέγαρο στην Αθήνα.

1904: Η Χιλή και η Βολιβία υπογράφουν τη Συνθήκη Ειρήνης και Φιλίας, οριοθετώντας τα σύνορα μεταξύ των δύο χωρών.

1912: Κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, ο Ελληνικός Στρατός, διαβαίνοντας το Σαραντάπορο, μπαίνει θριαμβευτής στα οχυρωμένα Γιαννιτσά, μετά από διήμερη μάχη. Οι Τούρκοι υποχωρούν προς τη Θεσσαλονίκη, όπου είναι και ο προορισμός των Ελλήνων, οι οποίοι θέλουν να προλάβουν τους Βουλγάρους.

1921: Μεσούσης της Μικρασιατικής Εκστρατείας, ο Γάλλος πρεσβευτής, Φρανκλέν Μπουγιόν, υπογράφει με τον Κεμάλ Ατατούρκ τη Συμφωνία της Άγκυρας, η οποία προβλέπει αναγνώριση του κεμαλικού καθεστώτος, εμπορικές συναλλαγές, αποχώρηση των γαλλικών στρατευμάτων από τις κατεχόμενες περιοχές και χορήγηση όπλων.

1941: Χιλιάδες πολίτες εκτελούνται στο Κραγκούγιεβατς, στην κατεχόμενη από τα ναζιστικά στρατεύματα, Σερβία.

1944: Ο Σοβιετικός Στρατός και Γιουγκοσλάβοι Παρτιζάνοι, απελευθερώνουν το Βελιγράδι, πρωτεύουσα της Γιουγκοσλαβίας. Την ίδια ημέρα, κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, οι Αμερικανοί καταλαμβάνουν το Ααχεν. Πρόκειται για την πρώτη μεγάλη γερμανική πόλη, που πέφτει στα χέρια των συμμάχων.

1944: Ο Αμερικανός στρατηγός, Ντάγκλας ΜακΆρθουρ, εκπληρώνει την υπόσχεσή του να επιστρέψει στις Φιλιππίνες, όταν διατάζει συμμαχική επίθεση στο Λέιτε, διεκδικώντας τα νησιά από την Ιαπωνία κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1947: Η Επιτροπή Αντιαμερικανικών Ενεργειών της Βουλής των Αντιπροσώπων αρχίζει το έργο της, με αντικείμενο την κομουνιστική διείσδυση στο Hollywood.

1950: Εκλέγεται ομόφωνα αρχιεπίσκοπος Κύπρου από την «Εκλογική Σύνοδο» ο μητροπολίτης Κιτίου, Μακάριος.

1968: Ο Αριστοτέλης Ωνάσης παντρεύεται στον Σκορπιό την Τζάκι Κένεντι. Εκείνη είναι 39 ετών και εκείνος 62. Οι ελάχιστοι καλεσμένοι φτάνουν μέσα σε καταιγίδα την προηγούμενη ημέρα. Παρόντες από την πλευρά της νύφης είναι τα παιδιά της, Καρολίνα και Τζον-Τζον, η μητέρα της, Τζάνετ Νόρτον Λι, ο πατριός της, Χιου Οτσινχλος, και η αδερφή της, Λι Ράτζβιλ. Από την πλευρά του γαμπρού είναι τα παιδιά του από τον πρώτο του γάμο με την Τίνα Λιβανού, ο Αλέξανδρος και η Χριστίνα, καθόλου ευχαριστημένα με την εξέλιξη.

1968: Στους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Μεξικό, ο Αμερικανός Ντικ Φόσμπερι κατακτά το χρυσό μετάλλιο στο άλμα εις ύψος, εισάγοντας ένα νέο παλμό στο αγώνισμα, καθώς περνά τον πήχη με την πλάτη.

1969: Σε ποινές κάθειρξης 16 και 10 ετών αντίστοιχα καταδικάζονται από το Έκτακτο Στρατοδικείο Αθηνών οι Αλέξανδρος Αρχάκης (λοχαγός ε.α.) και Δημήτρης Λέκκας (έμπορος), κατηγορούμενοι για βομβιστικές ενέργειες εναντίον του καθεστώτος.

1973: Οι Rolling Stones ανεβαίνουν για έβδομη φορά στο Νο1 του αμερικάνικου πίνακα επιτυχιών με το τραγούδι τους «Angie», κομμάτι που οι φήμες θέλουν να το έχει γράψει ο Μικ Τζάγκερ για τη γυναίκα του Ντάιβιντ Μπάουι.

1973: Ανοίγει επίσημα τις πόρτες της, μετά από 15 χρόνια, που κατασκευαζόταν, η Όπερα του Σίδνεϊ, παρουσία της Βασίλισσας της Αγγλίας Ελισάβετ Β’.

1977: Σε συμπλοκή με την αστυνομία στου Ρέντη, σκοτώνεται ο αναρχικός Χρήστος Κασσίμης, που προσπαθούσε να τοποθετήσει εκρηκτικό μηχανισμό στις εγκαταστάσεις της γερμανικής εταιρίας AEG.

1977: Έξι άτομα, μεταξύ των οποίων τρία μέλη του ροκ συγκροτήματος Lynyrd Skynyrd, οι Ρόνι Βαν Ζαντ, Στιβ Γκέινς και Κάσι Γκέινς, σκοτώνονται σε αεροπορικό δυστύχημα, 5 μίλια βορειοανατολικά του Γκίλσμπουργκ του Μισισίπι. Το αεροπλάνο είχε προορισμό τη Νέα Ορλεάνη, όπου η μπάντα θα έδινε συναυλία στο τοπικό πανεπιστήμιο.

1981: Ορκίζεται ενώπιον του προέδρου της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνου Καραμανλή, η νέα κυβέρνηση του Ανδρέα Παπανδρέου.

2011: Την τελευταία του πνοή σε ηλικία 53 ετών αφήνει στον «Ευαγγελισμό» ο γραμματέας του Παραρτήματος Οικοδόμων του Βύρωνα, Δημήτρης Κοτσαρίδης, ύστερα από ανακοπή καρδιάς που υπέστη κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων εναντίον των κυβερνητικών μέτρων. Όπως ανακοινώνεται από το νοσοκομείο, μεταφέρθηκε εκεί χωρίς σφυγμούς και δεν έφερε κανένα τραύμα.

2011: Μετά από πολύμηνες συγκρούσεις με τις πιστές στον άλλοτε ισχυρό ηγέτη της Λιβύης, Μουαμάρ Καντάφι, οι αντικαθεστωτικοί καταφέρνουν να τον εντοπίσουν και να τον σκοτώσουν στη γενέτειρά του, τη Σύρτη.

Γεννήσεις

1620 – Έλμπερτ Κόυπ, Ολλανδός ζωγράφος

1784 – Υποκόμης Πάλμερστον, Άγγλος πολιτικός

1854 – Αρτούρ Ρεμπό, Γάλλος ποιητής

1859 – Τζον Ντιούι, Αμερικανός φιλόσοφος και ψυχολόγος

1864 – Μπράνισλαβ Νούσιτς, Σέρβος συγγραφέας

1874 – Τσαρλς Άιβς, Αμερικανός συνθέτης

1882 – Μπέλα Λουγκόζι, Ούγγρος ηθοποιός

1888 – Ιναγιατουλάχ Χαν, Βασιλιάς του Αφγανιστάν

1891 – Γιόμο Κενυάτα, Κενυάτης πολιτικός

1891 – Τζέιμς Τσάντγουικ, Άγγλος φυσικός

1917 – Στεφάν Εσέλ, Γάλλος διπλωμάτης και ακτιβιστής

1925 – Θίοντορ Χολ, Αμερικανός φυσικός και κατάσκοπος

1940 – Σπύρος Ευαγγελάτος, Έλληνας σκηνοθέτης

1943 – Ντούνια Βέιζοβιτς, Κροάτισσα υψίφωνος

1946 – Ελφρίντε Γέλινεκ, Αυστριακή συγγραφέας

1950 – Ζόρζε Κάρλος Φονσέκα, πρόεδρος του Πράσινου Ακρωτηρίου

1952 – Ντάλια Ιτσίκ, Ισραηλινή πολιτικός

1956 – Ντάνι Μπόιλ, Άγγλος σκηνοθέτης

1958 – Βίγκο Μόρτενσεν, Αμερικανός ηθοποιός

1958 – Ντέιβ Φίνλεϊ, Ιρλανδός παλαιστής

1958 – Σκοτ Χαλ, Αμερικανός παλαιστής

1963 – Νίκος Τσιαντάκης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1969 – Λάμπρος Παπακώστας, Έλληνας αθλητής

1970 – Τσάβο Γκερέρο, Αμερικανός παλαιστής

1971 – Ντάνι Μινόγκ, Αυστραλέζα τραγουδίστρια και ηθοποιός

1971 – Κόρντοζαρ Κάλβιν Μπρόουντους, Τζ. (γνωστός ως Snoop Dogg), Αμερικανός ράπερ

1972 – Μπράιαν Σατς, Αμερικανός πολιτικός

1976 – Νίκος Μπαχαρίδης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1981 – Δημήτρης Παπαδόπουλος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1989 – Τζες Γκλιν, Αγγλίδα τραγουδίστρια

Θάνατοι

460 – Αιλία Ευδοκία, Βυζαντινή αυτοκράτειρα

1187 – Πάπας Ουρβανός Γ’

1438 – Γιάκοπο ντελλα Κουέρτσια, Ιταλός γλύπτης

1538 – Φραντσέσκο Μαρία Α’ ντέλα Ρόβερε, Ιταλός στρατιωτικός

1740 – Κάρολος ΣΤ’, αυτοκράτορας της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας

1910 – Ντέιβιντ Μπ. Χιλ, Αμερικανός πολιτικός

1926 – Γιουτζίν Ντεμπς, Αμερικανός πολιτικός

1932 – Τζιοβάνι Μπατίστα Πιρέλι, Ιταλός επιχειρηματίας

1936 – Άννα Σάλιβαν, Αμερικανίδα παιδαγωγός

1940 – Έρικ Γκούναρ Ασπλούντ, Σουηδός αρχιτέκτονας

1964 – Χέρμπερτ Χούβερ, 31ος πρόεδρος των ΗΠΑ

1972 – Χάρλοου Σάπλεϊ, Αμερικανός αστρονόμος

1977 – Ρόνι Βαν Ζαντ, Αμερικανός μουσικός

1984 – Πολ Ντιράκ, Άγγλος φυσικός

1989 – Άντονι Κουέιλ, Άγγλος ηθοποιός

1994 – Μπαρτ Λάνκαστερ, Αμερικανός ηθοποιός

1994 – Σεργκέι Μπονταρτσούκ, Σοβιετικός σκηνοθέτης

2006 – Τζέιν Γουάιατ, Αμερικανίδα ηθοποιός

2007 – Τζοσέπ Πιντάτ-Σολάνς, κυβερνήτης της Ανδόρρας

2010 – Τζορτζ Μόλετ, γενικός κυβερνήτης της Αγίας Λουκίας

2011 – Μουαμάρ αλ Καντάφι, Λίβυος πολιτικός

2014 – Σπύρος Ζαγοραίος, Έλληνας τραγουδιστής

2014 – Όσκαρ ντε λα Ρέντα, Δομινικανός σχεδιαστής μόδας

2014 – Κριστόφ ντε Μαρζερί, Γάλλος επιχειρηματίας

2015 – Μάκης Δενδρινός, Έλληνας καλαθοσφαιριστής και προπονητής

2016 – Γιώργος Παυλίδης, Έλληνας πολιτικός




Σαν σήμερα 19 Οκτωβρίου

202 π.Χ.: Οι ρωμαϊκές λεγεώνες με επικεφαλής τον Σκιπίωνα τον Αφρικανό νικούν στη μάχη της Ζάμας τον Αννίβα, αρχηγό του στρατού της Καρχηδόνας.

439: Οι Βάνδαλοι, με επικεφαλής το βασιλιά Γιζέριχο, καταλαμβάνουν την Καρχηδόνα στη Βόρεια Αφρική.

1453: Οι Γάλλοι, με τον Κάρολο Β’, ανακαταλαμβάνουν το Μπορντό και λήγει ο Εκατονταετής Πόλεμος. Οι Άγγλοι κρατούν στο ευρωπαϊκό έδαφος μόνο το Καλέ.

1469: Ο Φερδινάνδος Β’ της Αραγωνίας παντρεύεται την Ισαβέλλα Α’ της Καστίλης, γεγονός που ανοίγει τον δρόμο για την επανένωση της Αραγονίας και της Καστίλης σε μία χώρα, την Ισπανία.

1813: Ο Μέγας Ναπολέων ηττάται από τις δυνάμεις του Έκτου Συνασπισμού (Πρωσία, Ρωσία, Μεγάλη Βρετανία, Αυστρία, Σουηδία και γερμανικά κράτη) στη Μάχη της Λειψίας, γνωστή και ως η Μάχη των Εθνών. Είναι η μεγαλύτερη μάχη στην Ευρώπη, πριν από τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, με εμπλοκή 500.000 στρατιωτών.

1863: Ο πρίγκιπας της Δανίας, Γεώργιος Α’, ορκίζεται Βασιλεύς των Ελλήνων ενώπιον της Εθνοσυνέλευσης.

1866: Στο ξενοδοχείο «Europa», στη Βενετία, η Αυστρία παραδίδει το Βένετο στη Γαλλία, η οποία το παραδίδει αμέσως στην Ιταλία.

1904: Αρχίζει ο Ρωσοτουρκικός πόλεμος.

1912: Αρχίζει η μάχη των Γιαννιτσών, μία από τις σημαντικότερες του Α’ Βαλκανικού Πολέμου. Η σημαντική αυτή νίκη του Ελληνικού Στρατού ανοίγει τον δρόμο προς τη Θεσσαλονίκη.

1912: Η Ιταλία παίρνει στην κατοχή της την Τρίπολη (Λιβύη) από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

1915: Κατά τη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, η Ιταλία και η Ρωσία κηρύττουν τον πόλεμο στη Βουλγαρία.

1919: Ο Αδόλφος Χίτλερ γίνεται 55ο μέλος του Γερμανικού Εργατικού Κόμματος (DAP), το οποίο αργότερα θα μετατρέψει στο ναζιστικό Εθνικοσοσιαλιστικό Γερμανικό Εργατικό Κόμμα (ΝSDAP).

1921: Καταρρέουν οι μετοχές στη Wall Street της Νέα Υόρκη, ενώ κύμα πωλήσεων κατακλύζει την χρηματιστηριακή αγορά.

1924: Σκοτώνονται 25 άνθρωποι και 18 τραυματίζονται στον κινηματογράφο «Πανόραμα» της Αθήνας (Γ’ Σεπτεμβρίου και Χαλκοκονδύλη), από τον πανικό που προκαλείται στην αίθουσα, όταν ακούγεται η κραυγή «Φωτιά!».

1934: Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας επανεκλέγεται ο Αλέξανδρος Ζαϊμης.

1925: Σημειώνεται ελληνοβουλγαρικό μεθοριακό επεισόδιο, που θα εξελιχθεί στο γνωστό «Επεισόδιο του Πετριτσίου» κατόπιν προέλασης τμημάτων Ελληνικού Στρατού εντός του βουλγαρικού εδάφους.

1933: Η Γερμανία αποσύρεται από την Κοινωνία των Εθνών.

1943: Ο Αμερικανός μεταπτυχιακός φοιτητής, Άλμπερτ Σατζ, ανακαλύπτει τη στρεπτομυκίνη, το πρώτο αντιβιοτικό φάρμακο για την καταπολέμηση της φυματίωσης.

1960: Το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ επιβάλει εμπάργκο και σταματά τις εξαγωγές στην κομμουνιστική Κούβα, σε μία προσπάθεια να εκδιώξει τον επαναστατικό ηγέτη, Φιντέλ Κάστρο.

1964: Το λαϊκό ορατόριο του Μίκη Θεοδωράκη, «Άξιον Εστί», σε στίχους Οδυσσέα Ελύτη, κάνει πρεμιέρα στο Θέατρο «Ρεξ» της Αθήνας.

1970: Καραντίνα επιβάλλεται στον Πειραιά, προκειμένου να αποφευχθεί η είσοδος της επιδημίας χολέρας, που πλήττει τη γειτονική Τουρκία με πάνω από 2.000 θύματα και 150 νεκρούς έως τώρα. Δύο ημέρες αργότερα, κλείνουν τα σύνορα με την Τουρκία και επιβάλλεται γενικός αντιχολερικός εμβολιασμός στον Έβρο και τα νησιά.

1972: Αρχίζει η Συνάντηση Κορυφής της ΕΟΚ στο Παρίσι, όπου αποφασίζεται να δημιουργηθεί από την 1η Απριλίου 1973 η ευρωπαϊκή νομισματική μονάδα.

1980: Η κυβέρνηση Γεωργίου Ράλλη επαναφέρει την Ελλάδα στο στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ, από το οποίο είχε αποχωρήσει το 1974, μετά την εισβολή του «Αττίλα» στην Κύπρο.

1987: Ξημερώνει «μαύρη» Δευτέρα για τη «Wall Street». Ο δείκτης Dow Jones χάνει το 22% της αξίας του. Κάποιοι χρηματιστές αυτοκτονούν, πηδώντας από το μπαλκόνι του αμερικανικού χρηματιστηρίου.

1993: Εκλέγεται πρωθυπουργός στο Πακιστάν η Μπεναζίρ Μπούτο, τρία χρόνια μετά την εκλογική της ήττα.

1995: Έπειτα από καταγγελίες της ΕΣΗΕΑ, ανατίθεται προκαταρκτική εξέταση στον αντιεισαγγελέα Πρωτοδικών, Γεώργιο Γεράκη, για συσσωρευμένα χρέη πολλών δισεκατομμυρίων δραχμών που οφείλουν οι ιδιοκτήτες των ΜΜΕ, λόγω μη καταβολής του αγγελιόσημου, στα ασφαλιστικά ταμεία των δημοσιογράφων ΤΣΠΕΑΘ και ΕΔΟΕΑΠ.

2003: Η Μητέρα Τερέζα αγιοποιείται από τον Πάπα Ιωάννη Παύλο Β’.

2005: Ξεκινά στην Βαγδάτη η δίκη του Σαντάμ Χουσεΐν για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Την προηγούμενη ημέρα, απεστάλη και το κατηγορητήριο που συνέταξε η ιρανική δικαιοσύνη εναντίον του. Όπως διαρρεόταν, ο Χουσεΐν κατηγορείται για βομβαρδισμούς σχολείων και τεμένων, για χρήση χημικών όπλων, για γενοκτονία, για παραβίαση διεθνών συνθηκών και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, κατά τη διάρκεια του οκταετούς ιρανο-ιρακινού πολέμου.

Γεννήσεις

1433 – Μαρσίλιο Φιτσίνο, Ιταλός φιλόσοφος

1582 – Δημήτριος Β’, τσάρος της Ρωσίας

1784 – Θεόφιλος Καΐρης, Έλληνας ιερέας και φιλόσοφος

1814 – Θεόδωρος Βρυζάκης, Έλληνας ζωγράφος

1841 – Νικόλαος Α’, βασιλιάς του Μαυροβουνίου

1862 – Ογκίστ Λιμιέρ, Γάλλος κινηματογραφιστής

1882 – Ουμπέρτο Μποτσιόνι, Ιταλός ζωγράφος και γλύπτης

1883 – Θεόδωρος Γ. Αγγελόπουλος, Έλληνας πανεπιστημιακός

1910 – Σουμπραμανιάν Τσαντρασεκάρ, Ινδός αστροφυσικός

1913 – Βάσκο Πρατολίνι, Ιταλός συγγραφέας

1917 – Αλέκα Κατσέλη, Ελληνίδα ηθοποιός και χορεύτρια

1919 – Γουίλφρεντ Τζέικομπς, πολιτικός από την Αντίγκουα και Μπαρμπούντα

1929 – Λίτσα Φωκίδου, Ελληνίδα δημοσιογράφος

1931 – Τζον Λε Καρέ, Άγγλος συγγραφέας

1936 – Ανδρέας Ντούζος, Έλληνας ηθοποιός

1936 – Μίμης Στεφανάκος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1943 – Τάκης Οικονομόπουλος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1944 – Βασίλης Μποτίνος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1946 – Φίλιπ Πούλμαν, Άγγλος συγγραφέας

1947 – Τζόρτζιο Καβατσάνο, Ιταλός εικονογράφος

1952 – Χάρης Κατσιμίχας, Έλληνας τραγουδοποιός

1952 – Πάνος Κατσιμίχας, Έλληνας τραγουδοποιός

1958 – Πάνος Καπετανίδης, Έλληνας καλλιτέχνης του θεάτρου σκιών

1966 – Δημήτρης Λυάκος, Έλληνας συγγραφέας

1978 – Ενρίκε Μπερνόλντι, Βραζιλιάνος οδηγός αγώνων

1979 – Βάσω Λασκαράκη, Ελληνίδα ηθοποιός

1981 – Χέικι Κοβαλάινεν, Φινλανδός οδηγός αγώνων

Θάνατοι

1216 – Ιωάννης, βασιλιάς της Αγγλίας

1287 – Βοημούνδος Ζ’, κόμης της Τρίπολης

1587 – Φραγκίσκος Α’ των Μεδίκων, μέγας δούκας της Τοσκάνης

1745 – Τζόναθαν Σουίφτ, Ιρλανδός συγγραφέας

1780 – Σωφρόνιος, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

1851 – Μαρία Θηρεσία, βασίλισσα της Γαλλίας

1909 – Τσέζαρε Λομπρόζο, Ιταλός ιατρός

1916 – Ιωάννης Φραγκούδης, Έλληνας στρατιωτικός

1937 – Έρνεστ Ράδερφορντ, Νεοζηλανδός φυσικός

1943 – Καμίλ Κλοντέλ, Γαλλίδα γλύπτρια

1945 – Αβραάμ Κ. Γρηγοριάδης, Έλληνας δικηγόρος και πολιτικός

1950 – Έντνα Βίνσεντ Μιλέi, Αμερικανίδα συγγραφέας

1955 – Εζέν Ντελπόρτ, Βέλγος αστρονόμος

1957 – Bιρ Γκόρντον Τσάιλντ, Αυστραλός αρχαιολόγος

1964 – Γιώργος Ριζόπουλος, Έλληνας συγγραφέας

1981 – Χρήστος Ρίμπας, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1984 – Ανρί Μισό, Γάλλος συγγραφέας και ζωγράφος

1986 – Σαμόρα Ματσέλ, πρόεδρος της Μοζαμβίκης

1986 – Παύλος Σαντορίνης, Έλληνας φυσικός

1988 – Σον Χάουζ, Αμερικανός τραγουδιστής και κιθαρίστας

1997 – Γεώργιος Κοΐνης, Έλληνας πολιτικός

2003 – Αλίγια Ιζετμπέγκοβιτς, Βόσνιος πολιτικός

2004 – Ασημάκης Γιαλαμάς, Έλληνας δημοσιογράφος και θεατρικός συγγραφέας

2005 – Γιώργος Ανεμογιάννης, Έλληνας σκηνογράφος και ενδυματολόγος

2015 – Δημήτρης Νιάνιας, Έλληνας πολιτικός

2017 – Ουμπέρτο Λέντσι, Ιταλός σκηνοθέτης




Σαν σήμερα 18 Οκτωβρίου

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας…

614: Ο βασιλιάς Χλωτάριος Β’ εκδίδει το Έδικτο του Παρισιού (Edictum Chlotacharii), με το οποίο προστατεύονται τα δικαιώματα των Φράγκων ευγενών, ενώ απαγορεύει στους Εβραίους να κατέχουν δημόσια αξιώματα στη Φραγκία.

1009: Ο Ναός του Αγίου Τάφου στην Ιερουσαλήμ καταστρέφεται εκ θεμελίων από τον Αιγύπτιο χαλίφη Αλ-Χακίμ μπι-Αμρ Αλλάχ, διώκτη των Χριστιανών.

1081: Οι Νορμανδοί υπό τον Ρομπέρτ Γκισκάρντ νικούν τους Βυζαντινούς υπό τον Αλέξιο Κομνηνό και Γεώργιο Παλαιολόγο στη μάχη του Δυρραχίου και βάζουν «πόδι» στον ελλαδικό χώρο.

1356: Ισχυρός σεισμός καταστρέφει τη Βασιλεία, στο πιο σημαντικό ιστορικό σεισμολογικό γεγονός βόρεια των Άλπεων.

1685: Εκδίδεται το Διάταγμα του Φοντενεμπλό: Ο Γάλλος βασιλιάς Λουδοβίκος ΙΔ’, που έμεινε στην ιστορία ως «βασιλιάς-ήλιος», ανακαλεί το Διάταγμα της Νάντης, με το οποίο παραχωρούσε θρησκευτική ελευθερία στους Ουγενότους, τους Γάλλους προτεστάντες.

1776: Θαμώνας ενός μπαρ της Νέας Υόρκης παραγγέλνει το πρώτο κοκτέιλ («ουρά του κόκορα»), που είναι διακοσμημένο με ουρά πτηνού.

1808: Το Βέλγιο προσαρτά το Ελεύθερο Κράτος του Κονγκό.

1842: Ο Αμερικανός εφευρέτης, Σάμιουελ Μορς, ο «πατέρας» του κώδικα Μορς, θέτει σε λειτουργία τον πρώτο τηλέγραφο.

1843: Στη Χάλκη της Δωδεκανήσου σημειώνεται σεισμός μεγέθους 6,5 Ρίχτερ, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 600 άνθρωποι, να καταρρεύσει ένα ολόκληρο βουνό και να βυθιστούν πλοία.

1851: Εκδίδεται για πρώτη φορά το μυθιστόρημα του Χέρμαν Μέλβιλ, «Μόμπι Ντικ», με τίτλο «Η Φάλαινα».

1860: Τερματίζεται ο Β’ Πόλεμος του Οπίου εις βάρος της Κίνας. Οι βρετανικές δυνάμεις καταστρέφουν το Γουάνμινγκγιαγκ, την καταπληκτική καλοκαιρινή αυτοκρατορική κατοικία. Προχωρούν σε λεηλασίες και σφαγές. Τα γεγονότα αναγκάζουν τον αυτοκράτορα να υπογράψει τη Σύμβαση του Πεκίνου, με την οποία επικυρωνόταν η Συνθήκη του Τιεντσίν.

1860: Ο Αμερικανός φωτογράφος, Τζέιμς Γουάλας Μπλακ, βγάζει τις πρώτες αεροφωτογραφίες πόλης στην Βοστώνη, οι οποίες θεωρούνται έως και σήμερα οι παλαιότερες αεροφωτογραφίες που διασώζονται σε ολόκληρο τον κόσμο.

1867: Οι ΗΠΑ παίρνουν στην κατοχή τους την Αλάσκα μετά την αγορά της από τη Ρωσική Αυτοκρατορία για 7.200.000 δολαρίων. Το γεγονός εορτάζεται κάθε χρόνο στην πολιτεία ως η Ημέρα της Αλάσκας.

1912: Κατά τον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο, ο Ελληνικός Στρατός απελευθερώνει την Έδεσσα. Την ίδια μέρα, το τορπιλοβόλο 11 με κυβερνήτη τον Νικόλαο Βότση τορπιλίζει στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης το τουρκικό θωρηκτό «Φετχί Μπουλέντ».

1912: Στη Λωζάνη, καταλήγουν σε συμφωνία υπογράφοντας συνθήκη ειρήνης η Τουρκία και η Ιταλία, βάσει της οποίας η πρώτη παραχωρεί στη δεύτερη τη Λιβύη, με αντάλλαγμα την απόσυρση της Ιταλίας από το Αιγαίο. Το αντάλλαγμα αυτό δεν θα δοθεί ποτέ.

1914: Η Ιταλία απαντά στην ανακατάληψη της Βορείου Ηπείρου από τον Ελληνικό Στρατό, με την κατάληψη της νήσου Σάσωνος.

1921: Ιδρύεται η Κριμαϊκή Αυτόνομη Σοβιετική Σοσιαλιστική Δημοκρατία ως μέρος της Ρωσικής Σοβιετικής Ομοσπονδιακής Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας.

1922: Ιδρύεται το BBC ως British Broadcasting Company και το 1927 θα μετονομαστεί σε British Broadcasting Corporation.

1925: Με αφορμή ένα μικρό συνοριακό επεισόδιο, ξεσπά πόλεμος μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας, που θα διαρκέσει μία εβδομάδα και θα κοστίσει τη ζωή 50 ανθρώπων.

1934: Ανεμοστρόβιλος πλήττει τον Αστακό Αιτωλοακαρνανίας, με τρεις νεκρούς και 40 τραυματίες.

1944: Η κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας επιστρέφει από τη Μέση Ανατολή στην Αθήνα και ο πρωθυπουργός, Γεώργιος Παπανδρέου, υψώνει και πάλι την ελληνική σημαία στην Ακρόπολη. Ενάμισι μήνα αργότερα θα ξεκινήσουν τα Δεκεμβριανά, που θα οδηγήσουν στον εφιάλτη του Εμφυλίου Πολέμου.

1944: Οι μαχητές του ΕΛΑΣ υπό τον Άρη Βελουχιώτη απελευθερώνουν τη Λαμία από τα στρατεύματα της ναζιστικής κατοχής.

1944: Η Σοβιετική Ένωση αρχίζει την απελευθέρωση της Τσεχοσλοβακίας από τη ναζιστική Γερμανία.

1967: Το σοβιετικό σκάφος «Venera 4» φτάνει στην Αφροδίτη και γίνεται το πρώτο διαστημόπλοιο που μετρά την ατμόσφαιρα άλλου πλανήτη.

1976: Τερματίζεται ο εμφύλιος πόλεμος στον Λίβανο. Χριστιανοί και μουσουλμάνοι υπογράφουν ανακωχή στο Ριάντ, της Σαουδικής Αραβίας. Κόστισε 6.000 νεκρούς, δεκάδες χιλιάδες τραυματίες και εκθεμελίωση ολόκληρων πόλεων.

1979: Ο Οδυσσέας Ελύτης τιμάται από τη Σουηδική Ακαδημία με το Νόμπελ Λογοτεχνίας για την ποίησή του, «η οποία, με φόντο την ελληνική παράδοση, ζωντανεύει με αισθηματοποιημένη δύναμη και πνευματική καθαρότητα βλέμματος τον αγώνα του σύγχρονου ανθρώπου για ελευθερία και δημιουργικότητα», σύμφωνα με το σκεπτικό για την απόφαση, και γίνεται ο δεύτερος Έλληνας ποιητής, μετά το Γιώργο Σεφέρη (1963), που βραβεύεται.

1981: Το ΠΑΣΟΚ ανεβαίνει στην εξουσία. Ο Ανδρέας Παπανδρέου και το κόμμα του κερδίζουν τις βουλευτικές εκλογές με ποσοστό 48,06%, έναντι 35,86% της Νέας Δημοκρατίας και 10,93% του ΚΚΕ. Ταυτόχρονα διεξάγονται και οι πρώτες ευρωεκλογές, με σημαντικά κέρδη για τα κόμματα της Αριστεράς.

1991: Το Ανώτατο Συμβούλιο του Αζερμπαϊτζάν εγκρίνει τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας από τη Σοβιετική Ένωση.

1993: Ορκίζεται για δεύτερη θητεία πρωθυπουργός της Ελλάδας ο Ανδρέας Παπανδρέου.

1994: Η Βόρεια Κορέα και οι ΗΠΑ καταλήγουν σε συμφωνία για τον έλεγχο του πυρηνικού προγράμματος της Πιονγιάνγκ.

1995: Γιουγκοσλαβία και Βοσνία αποφασίζουν την ίδρυση γραφείων σύνδεσης, ως πρώτο βήμα για την εγκαθίδρυση διπλωματικών σχέσεων.

2004: Δολοφονική επίθεση από δύο αγνώστους δέχεται λίγο μετά τις 4 μ.μ. ο δημοσιογράφος Φίλιππος Συρίγος. Oι δράστες αναμένουν τον γνωστό αθλητικογράφο έξω από τον ραδιοφωνικό σταθμό Sport FM μετά το τέλος της εκπομπής του και μόλις βγαίνει, του επιτίθενται και τον τραυματίζουν τέσσερις φορές στην πλάτη με μαχαίρι, ενώ του καταφέρνουν τρία χτυπήματα, με σιδηρογροθιά ή σιδηρολοστό, στη βάση του κρανίου. Στη συνέχεια, με I.X. αυτοκίνητο μεταφέρεται στην Κεντρική Κλινική Αθηνών, όπου θα υποβληθεί αμέσως σε χειρουργική επέμβαση, λόγω κινδύνου αιμορραγικού σοκ.

2005: Το ρεκόρ του 1969 για τους περισσότερους τυφώνες σε ένα χρόνο «ισοφαρίζει» ο Aτλαντικός, με τον τυφώνα «Bίλμα», τον δωδέκατο της σεζόν, να κινείται απειλητικά προς την Kεντρική Aμερική.

Γεννήσεις

1239 – Στέφανος Ε’, βασιλιάς της Ουγγαρίας

1405 – Πάπας Πίος Β’

1585 – Χάινριχ Σιτς, Γερμανός συνθέτης

1595 – Λούκας φαν Ούντεν, Φλαμανδός ζωγράφος

1706 – Μπαλντασάρε Γκαλούπι, Ιταλός συνθέτης

1741 – Πιερ Σοντερλό ντε Λακλό, Γάλλος στρατηγός και συγγραφέας

1777 – Χάινριχ φον Κλάιστ, Γερμανός συγγραφέας

1824 – Χουάν Βαλέρα ι Αλκαλά Γκαλιάνο, Ισπανός συγγραφέας

1831 – Φρειδερίκος Γ’, αυτοκράτορας της Γερμανίας

1843 – Αμιλκάρε Τσιπριάνι, Ιταλός αναρχικός

1847 – Αλέξανδρος Λοντίγκιν, Ρώσος εφευρέτης

1854 – Σάλομον Άουγκουστ Αντρέε, Σουηδός εξερευνητής

1859 – Ανρί Μπεργκσόν, Γάλλος φιλόσοφος

1894 – Τίμπορ Ντέρι, Ούγγρος συγγραφέας

1902 – Μίριαμ Χόπκινς, Αμερικανίδα ηθοποιός

1905 – Ντίνος Ανδριανόπουλος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1909 – Νορμπέρτο Μπόμπιο, Ιταλός φιλόσοφος

1912 – Φιλιμπέρ Τσιρανάνα, πρόεδρος της Μαδαγασκάρης

1918 – Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, Έλληνας πολιτικός

1919 – Πιερ Ελιό Τριντό, Καναδός πολιτικός

1920 – Μελίνα Μερκούρη, Ελληνίδα ηθοποιός, τραγουδίστρια και πολιτικός

1925 – Ραμίζ Αλία, Αλβανός πολιτικός

1926 – Τσακ Μπέρι, Αμερικανός τραγουδιστής και κιθαρίστας

1927 – Τζορτζ Σι Σκοτ, Αμερικανός ηθοποιός

1934 – Ερρίκος Μπριόλας, Έλληνας ηθοποιός

1939 – Λι Χάρβεϊ Όσβαλντ, Αμερικανός δολοφόνος

1941 – Ενρίκε Γκοριαράν Μέρλο, Αργεντινός αντάρτης

1954 – Άλκηστις Πρωτοψάλτη, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1956 – Μαρτίνα Ναβρατίλοβα, Τσέχα αντισφαιρίστρια

1960 – Ζαν Κλοντ Βαν Νταμ, Βέλγος ηθοποιός και αθλητής πολεμικών τεχνών

1973 – Μιχάλης Καψής, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1979 – Γιάροσλαβ Ντρόμπνι, Τσέχος τερματοφύλακας

1982 – Σβετλάνα Λομποντά, Ουκρανή τραγουδίστρια

1983 – Ντάντε Μπονφίμ Κόστα Σάντος, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής

1985 – Ιωάννα Τριανταφυλλίδου, Ελληνίδα ηθοποιός

1986 – Λούκας Γιώρκας, Κύπριος τραγουδιστής

1987 – Ζακ Έφρον, Αμερικανός ηθοποιός

1994 – Πασκάλ Βερλάιν, Γερμανός οδηγός αγώνων

Θάνατοι

33 – Αγριππίνα η Πρεσβύτερη, Ρωμαία ευγενής

629 – Χλωτάριος Β’, βασιλιάς των Φράγκων

707 – Πάπας Ιωάννης Ζ’

1035 – Σάντσο Γκαρθές Γ’, βασιλιάς της Παμπλόνα

1081 – Νικηφόρος Παλαιολόγος, Βυζαντινός στρατηγός

1417 – Πάπας Γρηγόριος ΙΒ’

1503 – Πάπας Πίος Γ’

1541 – Μαργαρίτα Τυδώρ, βασίλισσα της Σκωτίας

1545 – Τζον Τάβερνερ, Άγγλος συνθέτης

1595 – Άλβαρο ντε Μεντάνια, Ισπανός εξερευνητής

1678 – Γιάκομπ Γιόρντενς, Φλαμανδός ζωγράφος

1871 – Τσαρλς Μπάμπατζ, Άγγλος μαθηματικός και μηχανικός

1893 – Σαρλ Γκουνό, Γάλλος συνθέτης

1918 – Ράντκο Δημητρίεφ, Βούλγαρος στρατιωτικός

1921 – Λουδοβίκος Γ’, βασιλιάς της Βαυαρίας

1926 – Αουρέλιο Παλμιέρι, Ιταλός κληρικός και λόγιος

1931 – Τόμας Έντισον, Αμερικανός εφευρέτης

1942 – Μιχαΐλ Νεστέροφ, Ρώσος ζωγράφος

1948 – Βάλτερ φον Μπράουχιτς, Γερμανός στρατάρχης

1955 – Χοσέ Ορτέγα ι Γκασέτ, Ισπανός φιλόσοφος

1976 – Γιώργος Τζαβέλλας, Έλληνας σκηνοθέτης

2003 – Μανουέλ Βάθκεθ Μονταλμπάν, Ισπανός δημοσιογράφος, συγγραφέας και κριτικός




Σαν σήμερα 17 Οκτωβρίου

1091: Σίφωνας ισχύος T8/F4 χτυπά το κέντρο του Λονδίνου.

1448: Ο Οθωμανικός Στρατός, με επικεφαλής τον σουλτάνο Μουράτ Β’, νικά τον κυρίως Ουγγρικό Στρατό του Ιωάννη Ουνιάδη, στη δεύτερη μάχη του Κοσόβου.

1456: Ιδρύεται το πανεπιστήμιο του Γκράιφσβαλντ, το δεύτερο αρχαιότερο της βόρειας Ευρώπης.

1604: Το Αστέρι του Κέπλερ (ή Υπερκαινοφανής του 1604) κάνει την εμφάνισή του στον αστερισμό του Οφιούχου. Πρόκειται για το τελευταίο σούπερ νόβα που παρατηρείται στον γαλαξία μας.

1777: Οι επαναστατικές δυνάμεις υπό τον στρατηγό Οράτιο Γκέιτς νικούν τα αγγλικά αποικιακά στρατεύματα στη μάχη της Σαρατόγκα. Με έναν μεγάλο στρατηγικό ελιγμό για να τερματίσουν τον πόλεμο, οι Άγγλοι εισβάλλουν από τον Καναδά. Απομονώνονται και παγιδεύονται χωρίς εφεδρείες και αναγκάζονται να παραδοθούν. Η νίκη των Αμερικανών θα κρίνει την έκβαση της επανάστασης των 13 βορειοαμερικανικών αποικιών.

1797: Υπογράφεται η Συνθήκη του Κάμπο-Φόρμιο, με την οποία οι Ιόνιοι Νήσοι προσαρτώνται στη Γαλλία.

1806: Δολοφονείται ο αυταρχικός αυτοκράτορας της Αϊτής, Ιάκωβος Α’.

1814: Εννέα άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους από ζυθοπλημμύρα στο Κεντρικό Λονδίνο. Προκλήθηκε όταν διερράγη μία μεγάλη δεξαμενή με μπίρα στη ζυθοποιία «Μάιοξ» και το περιεχόμενό της χύθηκε στον δρόμο.

1854: Αγγλικές και γαλλικές στρατιωτικές δυνάμεις αρχίζουν την πολιορκία στο λιμάνι της Σεβαστούπολης, βάση του Ρωσικού Στόλου της Μαύρης Θάλασσας.

1864: Ψηφίζεται το νέο Σύνταγμα της Ελλάδας, που καθιερώνει το πολίτευμα της Βασιλευομένης Δημοκρατίας.

1868: Τίθεται σε ισχύ το Σύνταγμα του Λουξεμβούργου.

1888: Πατεντάρεται ο οπτικός φωνόγραφος από τον Τόμας Έντισον (η πρώτη κινηματογραφική ταινία).

1897: Ιδρύεται η Εταιρία Ελλήνων Θεατρικών Συγγραφέων.

1906: Ο Γερμανός μαθηματικός, Άρτουρ Κορν, παίρνει την πρώτη τηλεφωτογραφία. Μεταδίδει την εικόνα του διαδόχου της Γερμανίας σε απόσταση 1.800 χλμ. από το Μόναχο στο Βερολίνο.

1907: Η εταιρεία του Γουλιέλμο Μαρκόνι αρχίζει την πρώτη εμπορική υπερατλαντική ασύρματη υπηρεσία μεταξύ του Γκλέις Μπέι, στη Νέα Σκωτία του Καναδά, και του Κλίφντεν στην Ιρλανδία.

1909: Καταστέλλεται κίνημα των κατώτερων αξιωματικών του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού, με αποτέλεσμα να υπάρξουν νεκροί και τραυματίες και από τις δυο μεριές.

1912: Ο Ελληνικός Στρατός απελευθερώνει τη Νάουσα, όπου στο μεταξύ, οι κάτοικοι έχουν καταλύσει τις τουρκικές Αρχές. Η πόλη μετά από βαριά και βαθιά σκλαβιά, από εξεγέρσεις, συμμετοχές σε επαναστάσεις και πολλές σφαγές, βρίσκεται στην «αγκαλιά» της Ελλάδας.

1913: Το βρετανικό πλοίο «Βολτούρνο» παίρνει φωτιά, ενώ πλέει από το Ρότερνταμ προς τη Νέα Υόρκη. Σώζονται 521 επιβάτες, ενώ 100 θεωρούνται νεκροί. Την ίδια μέρα, το αερόπλοιο «Ζέππελιν L II» εκρήγνυται πάνω από το Βερολίνο, σκοτώνοντας 28 άτομα.

1915: Η Μεγάλη Βρετανία προσφέρει την Κύπρο στην Ελλάδα για να την παρακινήσει να εξέλθει στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Επικαλούμενη την ουδετερότητα της Ελλάδας, η κυβέρνηση του Αλέξανδρου Ζαΐμη θα αρνηθεί την προσφορά τρεις ημέρες αργότερα.

1933: Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν και η σύζυγός του φτάνουν στις ΗΠΑ ως πολιτικοί πρόσφυγες από τη ναζιστική Γερμανία.

1937: Τα τρίδυμα ανιψάκια του Ντόναλντ Ντακ -Χιούι, Λιούι, Ντιούι- εμφανίζονται για πρώτη φορά σε κόμικς εφημερίδας στις ΗΠΑ.

1941: Οι Γερμανοί κατακτητές εκτελούν 250 κατοίκους των Άνω και Κάτω Κερδυλίων Σερρών, σε αντίποινα για τον φόνο ενός Γερμανού στρατιώτη.

1945: Στην Αργεντινή, ο Χουάν Περόν επανέρχεται στην εξουσία, οκτώ μόλις μέρες μετά την ανατροπή του από τους στρατιωτικούς. Πλήθη συρρέουν στην πλατεία Πλάτσα ντε Μάγιο, απαιτώντας την απελευθέρωσή του. Η ημερομηνία αυτή θεωρείται ως η γένεση του περονισμού.

1956: Η Μεγάλη Βρετανία ανοίγει το μεγαλύτερο πυρηνικό εργοστάσιο στον κόσμο, στο Κάλντερ Χολ.

1957: Ο Γάλλος συγγραφέας Αλμπέρ Καμί («Ο Ξένος») κερδίζει το Νόμπελ Λογοτεχνίας.

1961: Πραγματοποιείται σφαγή 200 Αλγερινών διαδηλωτών από τη γαλλική αστυνομία.

1973: Ο ΟΠΕΚ επιβάλλει εμπάργκο εναντίον των ΗΠΑ και των χωρών της Δύσης, που παρείχαν στρατιωτική βοήθεια στο Ισραήλ κατά τη διάρκεια του πολέμου του Γιομ Κιπούρ.

1977: Έπειτα από αγωνία πέντε ημερών, στο Μογκαντίσου της Σομαλίας, Δυτικογερμανοί κομάντος κάνουν έφοδο σε αεροσκάφος της Lufthansa, στο οποίο είχε γίνει αεροπειρατεία, απελευθερώνοντας και τους 86 ομήρους. Κατά την επιχείρηση σκοτώνονται τρεις από τους τέσσερις Παλαιστίνιους αεροπειρατές, οι οποίοι την προηγούμενη hμέρα είχαν σκοτώσει τον πιλότο.

1979: Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται στη Μητέρα Τερέζα. Ταξίδεψε σε όλο τον κόσμο προκειμένου να βοηθήσει τους φτωχούς και τους αρρώστους. Ενδεικτικά, βοήθησε τους πεινασμένους στην Αιθιοπία, τα θύματα της πυρηνικής έκρηξης στο Τσερνομπίλ καθώς και τα θύματα ενός σεισμού στην Αρμενία.

1988: Από συντριβή αεροσκάφους τζετ της Ουγκάντας στη Ρώμη χάνουν τη ζωή τους 31 άτομα.

1989: Ισχυρότατος σεισμός 7,1 Ρίχτερ πλήττει το Σαν Φρανσίσκο των ΗΠΑ με 67 νεκρούς , 2.500 τραυματίες και τεράστιες καταστροφές. Είναι ο ισχυρότερος σεισμός που πλήττει την Καλιφόρνια από το 1906.

1993: Λήγει η κατάσταση έκτακτης ανάγκης, που είχε επιβάλει ο Ρώσος πρόεδρος Μπόρις Γέλτσιν στη Μόσχα. Οι συλλήψεις, κατά τη διάρκεια αυτών των ημερών, ξεπερνούν τις 90.000.

1994: Η Αγκόλα και οι αντάρτες της UNITA καταλήγουν σε ειρηνευτική συμφωνία για τον τερματισμό του εμφυλίου πολέμου, που είχε διάρκεια 20 χρόνια.

1997: Τα οστά του Τσε Γκεβάρα μεταφέρθηκαν στην Κούβα και τάφηκαν στο Μαυσωλείο της Σάντα Κλάρα, 30 χρόνια μετά την εκτέλεση του στη Βολιβία.

1998: Πάνω από 800 νεκροί στην πόλη Γουόρι της Νιγηρίας, όταν προκαλείται ανάφλεξη σε πετρέλαιο, το οποίο επιχειρούν να μαζέψουν σε αγωγό.

2006: Αμερικανοί και Ρώσοι φυσικοί ανακοινώνουν ότι παρήγαγαν το βαρύτερο γνωστό στοιχείο, το ουνουνόκτιο, με ατομικό αριθμό 118.

Γεννήσεις

1697 – Καναλέτο (κατά κόσμον Τζιοβάνι Αντόνιο Κανάλ), Ιταλός καλλιτέχνης

1760 – Ανρί ντε Σαιν-Σιμόν, Γάλλος οικονομολόγος και φιλόσοφος

1813 – Γκέοργκ Μπίχνερ, Γερμανός θεατρικός συγγραφέας

1835 – Πάουλ Χένλαϊν, Γερμανός μηχανικός

1844 – Γκυστάβ-Λεόν Σλυμπερζέ, Γάλλος ιστορικός

1860 – Διονύσιος Λαυράγκας, Έλληνας συνθέτης

1912 – Πάπας Ιωάννης Παύλος Α’

1915 – Άρθουρ Μίλερ, Αμερικανός θεατρικός συγγραφέας

1918 – Ρίτα Χέιγουορθ, Αμερικανίδα ηθοποιός και χορεύτρια

1920 – Μοντγκόμερι Κλιφτ, Αμερικανός ηθοποιός

1933 – Γουίλιαμ Άντερς, Αμερικανός αστροναύτης

1949 – Όουεν Άρθουρ, πρωθυπουργός των Μπαρμπέιντος

1955 – Γεώργιος Αλογοσκούφης, Έλληνας οικονομολόγος και πολιτικός

1957 – Ελευθερία Αρβανιτάκη, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1972 – Eminem (κατά κόσμον Μάρσαλ Μάτερς), Αμερικανός ράπερ, παραγωγός και ηθοποιός

1972 – Ταρκάν Tεβέτογλου, Τούρκος τραγουδιστής

1975 – Δέσποινα Ολυμπίου, Κύπρια τραγουδίστρια

1976 – Γιώργος Αφρουδάκης, Έλληνας υδατοσφαιριστής

1977 – Αντρέ Βίλας Μπόας, Πορτογάλος προπονητής ποδοσφαίρου

1979 – Αλέξανδρος Νικολαΐδης, Έλληνας αθλητής του τάε κβον ντο

1979 – Κίμι Ραϊκόνεν, Φινλανδός οδηγός αγώνων

1979 – Κώστας Τσαρτσαρής, Έλληνας καλαθοσφαιριστής

1983 – Φελίσιτι Τζόουνς, Αγγλίδα ηθοποιός

1984 – Κρις Λόουελ, Αμερικανός ηθοποιός

Θάνατοι

532 – Πάπας Βονιφάτιος Β’

1428 – Αντρέι Ρουμπλιόφ, Ρώσος ζωγράφος

1552 – Ανδρέας Οσίανδρος, Γερμανός θεολόγος

1553 – Γεώργιος Γ’ του Άνχαλτ-Ντεσάου, Γερμανός πρίγκιπας

1707 – Γαβριήλ Γ’, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

1757 – Ρενέ Αντουάν Φερσό ντε Ρεομίρ, Γάλλος επιστήμονας

1849 – Φρεντερίκ Σοπέν, Πολωνός πιανίστας και συνθέτης

1850 – Λογγίνος Χέυδεν, Ρώσος ναύαρχος

1872 – Σόλομον Άντριους, Αμερικανός εφευρέτης

1887 – Γκούσταβ Κίρχοφ, Γερμανός φυσικός

1920 – Τζον Ριντ, Αμερικανός δημοσιογράφος

1934 – Σαντιάγο Ραμόν ι Καχάλ, Ισπανός ιστολόγος και νευροεπιστήμονας

1938 – Καρλ Κάουτσκι, Γερμανός πολιτικός

1952 – Φίλιππος Κουράντης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1953 – Νικόλαος Καμπάνης, Έλληνας πολιτικός

1960 – Ανδρέας Μπιράκης, Έλληνας πολιτικός

1973 – Ίνγκεμποργκ Μπάχμαν, Αυστριακή συγγραφέας

1981 – Λίνα Τσαλδάρη, Ελληνίδα πολιτικός

1983 – Ραϊμόν Αρόν, Γάλλος φιλόσοφος

1989 – Διονύσιος Καρρέρ, Έλληνας πολιτικός

1992 – Ορέστης Λάσκος, Έλληνας σκηνοθέτης και σεναριογράφος

1993 – Κρις Όλιβα, Αμερικανός κιθαρίστας

1994 – Κάκια Μένδρη, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1999 – Μέμα Σταθοπούλου, Ελληνίδα ηθοποιός

2001 – Αρακέν Ντεμέλο, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής

2015 – Χάουαρντ Κένταλ, Άγγλος ποδοσφαιριστής




Σαν σήμερα 16 Οκτωβρίου

456: Ο Ρικίμερος νικά τον αυτοκράτορα Άβιτο στην Πιατσέντσα και γίνεται κύριος της Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.

1590: Ο συνθέτης Κάρλο Τζεζουάλντο, πρίγκιπας της Βενόζα και κόμης της Κόντσα, δολοφονεί τη σύζυγό του, Ντόνα Μαρία ντ’Αβάλος, και τον εραστή της, Φαμπρίτσιο Καράφα, δούκα της Άνδριας, στο παλάτι Σαν Σεβέρο στη Νάπολη.

1793: Στο απόγειο της Γαλλικής Επανάστασης, αποκεφαλίζεται η Μαρία Αντουανέτα, χήρα του Λουδοβίκου ΙΣΤ΄ της Γαλλίας.

1813: Αρχίζει η Μάχη της Λειψίας, η αποκληθείσα και Μάχη των Εθνών, μεταξύ των δυνάμεων του Ναπολέοντα και του Έκτου Συνασπισμού (Πρωσίας, Ρωσίας, Μεγάλης Βρετανίας, Αυστρίας, Σουηδίας, Γερμανικών Κρατών).

1843: Ο Γουίλιαμ Ρόουαν Χάμιλτον συλλαμβάνει την ιδέα των τετραδόνιων, μίας μη αντιμεταθετικής επέκτασης των μιγαδικών αριθμών.

1846: Ο Γουίλιαμ Μόρτον επιδεικνύει για πρώτη φορά την αναισθησία με αιθέρα στο Γενικό Νοσοκομείο Μασαχουσέτης.

1907: Υπογράφεται η Δεύτερη Σύμβαση της Χάγης.

1909: Εκδηλώνεται κίνημα κατώτερων αξιωματικών του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού υπό τον υποπλοίαρχο Κωνσταντίνο Τυπάλδο, με συνδικαλιστικά αιτήματα. Θα κατασταλεί με αιματηρό τρόπο.

1912: Ο Ελληνικός Στρατός απελευθερώνει Κατερίνη και Βέροια, στα πλαίσια του Α’ Βαλκανικού Πολέμου.

1915: Η Μεγάλη Βρετανία κηρύσσει τον πόλεμο κατά της Βουλγαρίας, ενώ η Ρουμανία παραμένει ουδέτερη, στα πλαίσια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1919: Στην Ελλάδα, εξασφαλίζεται άδεια για την εισαγωγή από τη Ρουμανία πετρελαίου και οικοδομικών υλικών κάθε είδους.

1921: Ο πρωθυπουργός, Δημήτριος Γούναρης, ανακοινώνει ότι κατά τις συνομιλίες του στο Λονδίνο, πέτυχε οικονομική ενίσχυση της Ελλάδας, γρήγορη άρση του αποκλεισμού και αναγνώριση του βασιλιά.

1923: Ιδρύεται από τον Γουόλτ Ντίσνεϊ η κινηματογραφική εταιρία Disney, που κυριαρχεί έως και σήμερα στον τομέα των κινουμένων σχεδίων.

1931: Η καθολική Ισπανία νομιμοποιεί το διαζύγιο.

1932: Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν ανακοινώνει ότι, σύμφωνα με δικές του εκτιμήσεις, η ηλικία της Γης ανέρχεται σε 10 δισ. χρόνια.

1934: Ο Μάο Τσε Τουνγκ, εγκαταλείπει την κομουνιστική βάση στο Κιανγκσί και αρχίζει τη «μεγάλη πορεία» προς το Πεκίνο, επικεφαλής 25.000 ανδρών, που θα τον φέρει 15 χρόνια αργότερα στην εξουσία.

1940: Οι ναζί ιδρύουν το Γκέτο της Βαρσοβίας.

1941: Γερμανικά στρατεύματα καταλαμβάνουν την Οδησσό, κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

1943: Οι ναζί πραγματοποιούν επιδρομή στο γκέτο της Ρώμης.

1944: Η Λήμνος απελευθερώνεται από τη γερμανική κατοχή.

1945: Ιδρύεται η Διεθνής Οργάνωση Τροφίμων και Γεωργίας στο Κεμπέκ.

1946: Εκτελούνται οι καταδικασμένοι ναζί ηγέτες της κύριας Δίκης της Νυρεμβέργης.

1949: Στην Ελλάδα, με ψήφισμα, επιτρέπεται η αναστολή της έκτισης της περαιτέρω ποινής για ορισμένες περιπτώσεις καταδικασθέντων δωσίλογων, υπουργών κατοχικών κυβερνήσεων κλπ.

1951: Δολοφονείται στο Ροβαλπίντι ο πρώτος πρωθυπουργός του Πακιστάν, Λιακάτ Αλί Χαν.

1954: Επανδρώνεται στο Ηράκλειο της Κρήτης η πρώτη σε ελληνικό έδαφος βάση των ΗΠΑ.

1964: Ο αντιδήμαρχος Πειραιά και στέλεχος της ΕΔΑ, Ιωάννης Φραγκούλης, παύεται με κυβερνητική απόφαση από τα καθήκοντά του επειδή δήλωσε ότι ο αμερικανικός 6ος στόλος είναι ανεπιθύμητος στην πόλη του.

1964: Η Κίνα πραγματοποιεί την πρώτη πυρηνική δοκιμή της και γίνεται η πέμπτη χώρα που εισέρχεται στο κλαμπ των πυρηνικών δυνάμεων, μετά τις ΗΠΑ, τη Σοβιετική Ένωση, τη Μεγάλη Βρετανία και τη Γαλλία.

1968: Ο Χρήστος Παπανικολάου καταρρίπτει το πανελλήνιο ρεκόρ στο επί κοντώ με 5,35 μ., αλλά κατατάσσεται τέταρτος στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μεξικού. Πρώτος ανακηρύσσεται ο Αμερικανός Μπομπ Σίγκρεν με 5,41 μ.

1970: Η χούντα καθορίζει την 29η Νοεμβρίου ως ημέρα «εκλογής των μελών της Συμβουλευτικής Επιτροπής». Οι εγκάθετες διοικήσεις δήμων, συνδικάτων και επιστημονικών οργανώσεων θα «εκλέξουν» 92 αντιπροσώπους, από τους οποίους ο δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος θα επιλέξει τους 46, διατηρώντας την ευχέρεια να διορίσει «αριστίνδην» άλλα δέκα μέλη της προσωπικής του επιλογής.

1973: Μοιράζονται το Νόμπελ Ειρήνης ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Χένρι Κίσινγκερ, και ο Βορειοβιετναμέζος, Λε Ντουκ Θο, επικεφαλής των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων. Ο Θο δεν αποδέχεται το βραβείο.

1975: Αρχίζει στο Πενταμελές Εφετείο Αθηνών η δίκη των υπευθύνων για τα αιματηρά γεγονότα του Πολυτεχνείου τον Νοέμβριο του 1973. Στο εδώλιο του κατηγορουμένου κάθονται 33 άτομα, ανάμεσά τους ο Γεώργιος Παπαδόπουλος και ο Δημήτριος Ιωαννίδης.

1978: Εκλέγεται πάπας με το όνομα Παύλος Ιωάννης Β’ ο Πολωνός Κάρολι Βοϊτίλα -ο πρώτος μη Ιταλός πάπας τα τελευταία 455 χρόνια- από το Κολέγιο των Καρδιναλίων της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας.

1983: Το σοβιετικό «Venera 16» μπαίνει σε τροχιά γύρω από την Αφροδίτη.

1984: Απονέμεται το Νόμπελ Ειρήνης στο Νοτιοαφρικανό αιδεσιμότατο, Ντέσμοντ Τούτου, για τους αγώνες τους κατά των φυλετικών διαχωρισμών του Απαρχάιντ.

1984: Πραγματοποιείται σε ιατρικό κέντρο της Καλιφόρνιας η πρώτη μεταμόσχευση καρδιάς σε άνθρωπο, από δότη μπαμπουίνο, από τον δρ. Λέοναρντ Μπέιλι.

1987: Συντριβή αεροσκάφους της ΑΤΙ , θυγατρικής της Alitalia, στη Βόρεια Ιταλία, έχει ως αποτέλεσμα 37 νεκρούς.

1994: Ο Δημήτρης Αβραμόπουλος, ο Κωνσταντίνος Κοσμόπουλος και ο Στέλιος Λογοθέτης εκλέγονται δήμαρχοι σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πειραιά αντίστοιχα.

1995: Ανδρέας Παπανδρέου και Γλαύκος Κληρίδης αποφασίζουν στην Αθήνα τη δημιουργία του Δόγματος του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου Ελλάδας και Κύπρου.

1995: Από πυρκαγιά σε θερμοκοιτίδα στο «Ιπποκράτειο» της Θεσσαλονίκης, πεθαίνουν 3 βρέφη από ασφυξία.

1996: Σημειώνεται η μεγαλύτερη τραγωδία στη Γουατεμάλα και η τέταρτη πιο πολύνεκρη στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Υπεράριθμα εισιτήρια στο κατάμεστο από 50.000 θεατές «Εστάντιο Νασιονάλ Ματέο Φλόρες», πριν από τον αγώνα Γουατεμάλα- Κόστα Ρίκα για τα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου 1998, προκαλούν συνωστισμό στις κερκίδες, με αποτέλεσμα περισσότερους από 85 νεκρούς και 180 τραυματίες, ανάμεσά τους και παιδιά.

1998: Συλλαμβάνεται στο Λονδίνο ο πρώην δικτάτορας της Χιλής, Αουγκούστο Πινοσέτ, έπειτα από αίτημα των ισπανικών δικαστικών Αρχών, που τον καταζητούν για «γενοκτονία Ισπανών πολιτών».

2002: Ανοίγει τις πύλες της η Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, ο θεμέλιος λίθος της οποίας είχε τοποθετηθεί το φθινόπωρο του 1989 στο ακρωτήριο Σιλσίλα. Η Αρχαία Βιβλιοθήκη που είχε ιδρυθεί από τον Πτολεμαίο Α’ ήταν ονομαστή και διέθετε 500.000 τόμους. Περισσότεροι από 3.000 εκλεκτοί προσκεκλημένοι παρίστανται στα εγκαίνια, που λαμβάνουν χώρα με κάθε μεγαλοπρέπεια. Για την κατασκευή της νέας βιβλιοθήκης χρειάστηκαν 12 χρόνια και περισσότερα από 220 εκατομμύρια δολάρια.

2006: Τους 102 φθάνουν οι νεκροί από την επίθεση αυτοκτονίας με στόχο αυτοκινητοπομπή του Ναυτικού της Σρι Λάνκα.

2007: Η Ελλάδα αναλαμβάνει για πρώτη φορά την προεδρία της Γενικής Διάσκεψης της UNESCO. Ο Γεώργιος Αναστασόπουλος θα είναι ο πρόεδρος για δυο χρόνια.

Γεννήσεις

1351 – Τζαν Γκαλεάτσο Βισκόντι, δούκας του Μιλάνου

1430 – Ιάκωβος Β’, βασιλιάς της Σκωτίας

1524 – Νικόλαος της Λωρραίνης, Γάλλος επίσκοπος

1620 – Πιερ Πολ Πιζέ, Γάλλος ζωγράφος και γλύπτης

1827 – Άρνολντ Μπαίκλιν, Ελβετός καλλιτέχνης

1841 – Ιτό Χιρομπούμι, Ιάπωνας πολιτικός

1854 – Καρλ Κάουτσκι, Γερμανός πολιτικός

1854 – Όσκαρ Ουάιλντ, Ιρλανδός συγγραφέας

1861 – Τζων Μπάνγκελ Μπιούρυ, Ιρλανδός ιστορικός

1871 – Αντώνιος Χρηστομάνος, Έλληνας πανεπιστημιακός και πολιτικός

1885 – Ντοράντο Πιέτρι, Ιταλός αθλητής

1886 – Νταβίντ Μπεν Γκουριόν, Ισραηλινός πολιτικός

1888 – Γιουτζίν Γκλάντστοουν Ο’Νιλ, Αμερικανός θεατρικός συγγραφέας

1903 – Χάμιλτον Λάσκε, Αμερικανός σκηνοθέτης

1908 – Ενβέρ Χότζα, Αλβανός πολιτικός

1913 – Μίμης Τραϊφόρος, Έλληνας στιχουργός

1918 – Λουί Αλτουσέρ, Γάλλος φιλόσοφος

1919 – Αμπντιρασίντ Αλί Σερμάρκε, Σομαλός πολιτικός

1925 – Άντζελα Λάνσμπερι, Αγγλίδα ηθοποιός

1927 – Γκύντερ Γκρας, Γερμανός συγγραφέας

1928 – Μέρι Ντέιλι, Αμερικανίδα φιλόσοφος και θεολόγος

1936 – Αντρέι Τσικατίλο, Σοβιετικός δολοφόνος

1941 – Μπάντλεϊ Ντέβεσι, πολιτικός από τους Νήσους Σολομώντα

1953 – Τόνι Κάρεϊ, Αμερικανός μουσικός

1953 – Λυδία Κονιόρδου, Ελληνίδα ηθοποιός

1955 – Γιάννης Κουράκης, Έλληνας πολιτικός

1958 – Τιμ Ρόμπινς, Αμερικανός ηθοποιός και σκηνοθέτης

1971 – Πόπη Μαλλιωτάκη, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1983 – Λορίν, Σουηδή τραγουδίστρια

1985 – Κέισι Στόουνερ, Αυστραλός μοτοσικλετιστής

1992 – Κώστας Φορτούνης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1997 – Σαρλ Λεκλέρκ, Μονεγάσκος οδηγός αγώνων

Θάνατοι

1323 – Αμεδαίος Ε’, κόμης της Σαβοΐας

1553 – Λούκας Κράναχ ο Πρεσβύτερος, Γερμανός ζωγράφος

1604 – Στεφάνους Βινάντους Πίγγιους, Ολλανδός ουμανιστής

1680 – Ραϊμόντο Μοντεκούκολι, Ιταλός στρατιωτικός

1750 – Σίλβιους Λέοπολντ Βάις, Γερμανός συνθέτης και λαουτίστας

1772 – Αχμάντ Σαχ Ντουράνι, Αφγανός μονάρχης

1793 – Μαρία Αντουανέτα, βασίλισσα της Γαλλίας

1796 – Βίκτωρ Αμεδαίος Γ’, βασιλιάς της Σαρδηνίας

1849 – Έντουαρντ Χοκ Λόκερ, Άγγλος υδατογράφος

1946 – Άλφρεντ Γιοντλ, Γερμανός στρατιωτικός

1946 – Άρτουρ Ζάις-Ίνκβαρτ, Αυστριακός πολιτικός

1946 – Φριτς Ζάουκελ, Γερμανός πολιτικός

1946 – Βίλχελμ Κάιτελ, Γερμανός στρατιωτικός

1946 – Ερνστ Κάλτενμπρουνερ, Αυστριακός αξιωματικός των SS

1946 – Άλφρεντ Ρόζενμπεργκ, Γερμανός πολιτικός

1946 – Γιούλιους Στράιχερ, Γερμανός προπαγανδιστής

1946 – Γιοάχιμ φον Ρίμπεντροπ, Γερμανός πολιτικός

1946 – Χανς Φρανκ, Γερμανός δικηγόρος

1946 – Βίλχελμ Φρικ, Γερμανός αξιωματούχος των ναζί

1951 – Λιακάτ Αλή Χαν, Πακιστανός πολιτικός

1952 – Ευάγγελος Μαγκλιβέρας, Έλληνας βαρύτονος

1955 – Δημήτριος Μάξιμος, Έλληνας πολιτικός

1958 – Μιχάλης Σουγιούλ, Έλληνας συνθέτης

1971 – Αντιγόνη Μεταξά, Ελληνίδα συγγραφέας

1976 – Γεράσιμος Λύχνος, Έλληνας δημοσιογράφος και πολιτικός

1981 – Θεόδωρος Μανωλόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1981 – Μοσέ Νταγιάν, Ισραηλινός στρατηγός

1992 – Σίρλεϊ Μπουθ, Αμερικανίδα ηθοποιός

2000 – Ρικ Τζέισον, Αμερικανός ηθοποιός

2003 – Εμμανουήλ Β. Κεφαλογιάννης, Έλληνας πολιτικός

2003 – Στου Χαρτ, Καναδός παλαιστής

2006 – Τρεμπιζόντα Βάλα, Ιταλίδα αθλήτρια

2007 – Ντέμπορα Κερ, Σκωτσέζα ηθοποιός

2007 – Τόσε Πρόεσκι, τραγουδιστής από τη Βόρεια Μακεδονία

2010 – Γιάννης Δαλιανίδης, Έλληνας σκηνοθέτης και σεναριογράφος

2010 – Ιωάννης Λαδάς, Έλληνας στρατιωτικός

2011 – Μπέτυ Αμπατιέλου, Βρετανή ακτιβίστρια

2013 – Γιώργος Χουρμουζιάδης, Έλληνας αρχαιολόγος και ακαδημαϊκός

2014 – Ιωάννης Χαραλαμπόπουλος, Έλληνας πολιτικός

2017 – Δάφνη Καρουάνα Γκαλιζία, Μαλτέζα δημοσιογράφος




Σαν σήμερα 15 Οκτωβρίου

533: Ο Βυζαντινός στρατηγός, Βελισάριος, εισέρχεται θριαμβευτικά στην Καρχηδόνα, την οποία καταλαμβάνει από τους Βανδάλους, φύλο γερμανικής προελεύσεως.

1582: Στην Ισπανία, την Ιταλία, την Πολωνία και την Πορτογαλία εφαρμόζεται για πρώτη φορά το Γρηγοριανό Ημερολόγιο που εισήγαγε ο Πάπας Γρηγόριος ΙΓ’.

1815: Ο Ναπολέων Βοναπάρτης εξορίζεται στο νησί της Αγίας Ελένης.

1837: Ιδρύεται η Σχολή Καλών Τεχνών στην Αθήνα (Σχολείο των Τεχνών).

1848: Ο Κωνσταντίνος Κανάρης διορίζεται πρωθυπουργός του ελληνικού κράτους από τον βασιλιά Όθωνα.

1894: Ο Γαλλοεβραίος λοχαγός, Άλφρεντ Ντρέιφους, συλλαμβάνεται με την κατηγορία της κατασκοπίας. Ανάμεσα στους υποστηρικτές του είναι και ο συγγραφέας Εμίλ Ζολά, ο οποίος γράφει το περίφημο «Κατηγορώ» του. Η υπόθεση Ντρέιφους μένει στην ιστορία ως η μεγαλύτερη δικαστική πλάνη.

1896: Ο Ιάπωνας επιχειρηματίας, Σόζο Καβασάκι, ιδρύει την Kawasaki, μια εταιρεία που σήμερα έχει πολύπλευρη δραστηριότητα.

1902: Ο Γερμανός αρχαιολόγος, Ρούντολφ Έρτικ, ανακαλύπτει το Ασκληπιείο της Κω, έπειτα από τριετείς ανασκαφές.

1914: Στις ΗΠΑ, ψηφίζεται από την επιτροπή του Κογκρέσου ο νόμος Κλέιτον, που επιτρέπει στα οργανωμένα εργατικά συνδικάτα την κήρυξη απεργίας και τη διοργάνωση διαδηλώσεων.

1924: Η νέα κυβέρνηση του Ανδρέα Μιχαλακόπουλου λαμβάνει ψήφο εμπιστοσύνης από την Εθνοσυνέλευση.

1940: Κάνει πρεμιέρα στους αμερικάνικους κινηματογράφους η ταινία του Τσάρλι Τσάπλιν «Ο Δικτάτορας».

1949: Τερματίζεται και τυπικά ο Εμφύλιος Πόλεμος στην Ελλάδα. Ο ραδιοσταθμός της «Ελεύθερης Ελλάδας» μεταδίδει ανακοίνωση της προσωρινής Δημοκρατικής Κυβέρνησης, σύμφωνα με την οποία ο Δημοκρατικός Στρατός κατέπαυσε οριστικά τις επιχειρήσεις.

1951: Χορηγείται άδεια επιστροφής, από τους τόπους εξορίας τους, στους εκλεγέντες αριστερούς βουλευτές.

1954: Αρχίζει η κατασκευή υπόγειων διαβάσεων για τους πεζούς κάτω από την πλατεία Ομονοίας.

1962: Ξεσπά η «Κρίση των Πυραύλων». Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Τζον Φ. Κένεντι, πληροφορείται την παρουσία πυραυλικών βάσεων στην Κούβα, από φωτογραφίες αναγνωριστικών αεροπλάνων.

1969: Η πρώτη τηλεοπτική μετάδοση ποδοσφαιρικού αγώνα από ελληνικό έδαφος γίνεται από το Καυταντζόγλειο Στάδιο της Θεσσαλονίκης, με περιγραφή του Γιάννη Διακογιάννη. Ήταν ο αγώνας Ελλάδα-Ελβετία (4-1), για τα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου του Μεξικού.

1969: Το Κογκρέσο των ΗΠΑ εγκρίνει την κοπή νέου δολαρίου προς τιμή του πρώην προέδρου Ντουάιτ Αϊζενχάουερ.

1980: Η Ελλάδα νικά τη Δανία 1-0 (Κούης) στην Κοπεγχάγη. Οι εκπληκτικές αποκρούσεις του τερματοφύλακα Νίκου Σαργκάνη στον αγώνα του χαρίζουν το προσωνύμιο «Φάντομ».

1990: Εκλέγεται δήμαρχος Αθηναίων ο Αντώνης Τρίτσης με 50,12%. Η Μελίνα Μερκούρη λαμβάνει το 45,93% των ψήφων.

1990: Ο 50χρονος Πελέ ανακοινώνει ότι θα διεκδικήσει την προεδρία της Βραζιλίας.

1990: Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται στον Μιχαΐλ Γκορμπατσόφ, ως επιβράβευση για την επίτευξη πυρηνικού αφοπλισμού.

1991: Η Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης διακηρύττει την ανεξαρτησία της.

1993: Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται από κοινού στον πρόεδρο της Νότιας Αφρικής, Φρεντερίκ ντε Κλερκ, και στον ηγέτη του Εθνικού Αφρικανικού Κογκρέσου, Νέλσον Μαντέλα, για το έργο τους σχετικά με τον τερματισμό του Απαρτχάιντ και τον εκδημοκρατισμό της χώρας.

1995: Περνούν τα σύνορα προς την Ελλάδα, οι πρώτοι πολίτες των Σκοπίων, στο πλαίσιο της εφαρμογής της ενδιάμεσης συμφωνίας, που προβλέπει ελεύθερη διακίνηση ατόμων και αγαθών μεταξύ των δύο χωρών.

1995: Στο Ιράκ διεξάγεται το πρώτο λαϊκό δημοψήφισμα μετά την κατάργηση της μοναρχίας το 1958, στο οποίο ο Σαντάμ Χουσεΐν είναι ο μοναδικός υποψήφιος για την ανανέωση της θητείας του στην προεδρία. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, το 99,96% τάσσεται υπέρ της ανανέωσης.

1999: Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται στην εθελοντική οργάνωση «Γιατροί Χωρίς Σύνορα».

1999: Βρίσκεται στη Γερμανία η αυθεντική λίστα του Σίντλερ με 1.200 ονόματα Εβραίων που σώθηκαν από το Ολοκαύτωμα.

2003: Εκτοξεύεται η πρώτη επανδρωμένη αποστολή της Κίνας στο Διάστημα με το όχημα «Shenzhou 5».

2003: Επίθεση Παλαιστινίων στην αυτοκινητοπομπή των ΗΠΑ στη Λωρίδα της Γάζας, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν 3 Αμερικανοί της CIA.

2003: Ο Βασίλης Χατζηπαναγής (4.104 ψήφους) αναδεικνύεται πρώτος στην ψηφοφορία της EΠO, για τον τίτλο του καλύτερου Έλληνα ποδοσφαιριστή των τελευταίων 50 χρόνων.

2005: Με δημοψήφισμα στο Ιράκ, εγκρίνεται (με 78,5% υπέρ έναντι 21,4% κατά) το νέο Σύνταγμα.

2013: Σεισμός 7,2 Ρίχτερ σημειώνεται στις Φιλιππίνες με αποτέλεσμα το θάνατο πάνω από 215 ανθρώπων.

Γεννήσεις

1265 – Αυτοκράτορας Τσενζόνγκ των Γιουάν

1527 – Μαρία Μανουέλα της Πορτογαλίας

1608 – Ευαντζελίστα Τοριτσέλι, Ιταλός φυσικός

1795 – Φρειδερίκος Γουλιέλμος Δ’, βασιλιάς της Πρωσίας

1814 – Μιχαΐλ Λέρμοντοφ, Ρώσος συγγραφέας

1816 – Ανρί Ντιπουί ντε Λομ, Γάλλος ναυπηγός

1829 – Έιζαφ Χολ, Αμερικανός αστρονόμος

1844 – Φρίντριχ Νίτσε, Γερμανός φιλόσοφος

1878 – Πωλ Ρεϊνό, Γάλλος πολιτικός

1893 – Κάρολος Β’, βασιλιάς της Ρουμανίας

1908 – Τζον Κένεθ Γκάλμπρεϊθ, Καναδός οικονομολόγος

1914 – Μοχάμεντ Ζαχίρ Σαχ, βασιλιάς του Αφγανιστάν

1916 – Χασάν Γκουλέντ Απτιντόν, πολιτικός από το Τζιμπουτί

1917 – Φελίπε Τρομπ, κυβερνήτης της Αρούμπα

1920 – Ανρί Βερνέιγ, Αρμένιος σκηνοθέτης

1923 – Ίταλο Καλβίνο, Ιταλός δημοσιογράφος και συγγραφέας

1926 – Μισέλ Φουκό, Γάλλος φιλόσοφος

1931 – Αμπντούλ Καλάμ, Ινδός επιστήμονας και πολιτικός

1935 – Γιούκιο Νιναγκάβα, Ιάπωνας σκηνοθέτης

1940 – Μπένο Όνεζοργκ, Γερμανός φοιτητής και ακτιβιστής

1944 – Σαλί Μπερίσα, Αλβανός πολιτικός

1945 – Πατριάρχης Σόφιας Νεόφυτος

1968 – Ντιντιέ Ντεσάν, Γάλλος ποδοσφαιριστής και προπονητής

1972 – Σάντρα Κιμ, Βελγίδα τραγουδίστρια

1977 – Νταβίντ Τρεζεγκέ, Γάλλος ποδοσφαιριστής

1979 – Ντορέττα Παπαδημητρίου, Ελληνίδα ηθοποιός και παρουσιάστρια

1981 – Κίσια Κόουλ, Αμερικανίδα τραγουδίστρια

1983 – Αντρέας Ίβανσιτς, Αυστριακός ποδοσφαιριστής

1983 – Μπρούνο Σένα, Βραζιλιάνος οδηγός αγώνων

1988 – Μεζούτ Εζίλ, Γερμανός ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

412 – Θεόφιλος, αρχιεπίσκοπος Αλεξανδρείας

1389 – Πάπας Ουρβανός ΣΤ’

1564 – Ανδρέας Βεσάλιος, Φλαμανδός ανατόμος

1690 – Χουάν Ντε Βαλντές Λεάλ, Ισπανός ζωγράφος και χαράκτης

1788 – Σάμιουελ Κάρλοβιτς Γκρέιγκ, Σκωτσέζος ναύαρχος

1917 – Λεόν-Μαξίμ Κολινιόν, Γάλλος αρχαιολόγος

1917 – Μάτα Χάρι, Ολλανδή χορεύτρια

1934 – Μιχαήλ Δέφνερ, Γερμανός γλωσσολόγος και φιλόλογος

1934 – Ραϊμόν Πουανκαρέ, Γάλλος πολιτικός

1945 – Πιερ Λαβάλ, Γάλλος πολιτικός

1946 – Χέρμαν Γκαίρινγκ, Γερμανός πολιτικός

1956 – Ζυλ Ριμέ, Γάλλος ποδοσφαιρικός παράγοντας

1959 – Στεπάν Μπαντέρα, Ουκρανός πολιτικός

1964 – Κόουλ Πόρτερ, Αμερικανός συνθέτης

1969 – Αμπντιρασίντ Αλί Σερμάρκε, Σομαλός πολιτικός

1980 – Απόστολος Νικολαΐδης, Έλληνας ποδοσφαιριστής και πετοσφαιριστής

1980 – Πρίγκιπας Πέτρος της Ελλάδας και της Δανίας

2000 – Κόνραντ Μπλοχ, Γερμανός βιοχημικός

2008 – Φαζέλ Χουσνού Νταγλαρτζά, Τούρκος ποιητής

2012 – Νορόντομ Σιχανούκ, βασιλιάς της Καμπότζης

2013 – Μπρουνό Μετσού, Γάλλος ποδοσφαιριστής και προπονητής




Σαν σήμερα 14 Οκτωβρίου

1066: Στο Σένλακ Χιλ της Αγγλίας, έντεκα χιλιόμετρα έξω από το Χέιστινγκς, οι νορμανδικές δυνάμεις του Γουλιέλμου του Κατακτητή νικούν τον Αγγλικό Στρατό και σκοτώνουν τον βασιλιά Χάρολντ Β’ της Αγγλίας.

1322: Ο Σκωτσέζος πολέμαρχος, Ρόμπερτ δε Μπρους, νικά το βασιλιά των Άγγλων, Εδουάρδο Β’, στη μάχη του Μπάιλαντ και ανακηρύσσει την ανεξαρτησία της Σκωτίας.

1862: Το απομεσήμερο ο αθηναϊκός λαός συγκεντρώνεται στην Πλατεία Όθωνος για να πανηγυρίσει την έξωση του Όθωνα. Μετά τη δοξολογία, ο πρόεδρος της προσωρινής κυβερνήσεως, Δημήτριος Βούλγαρης, απευθύνεται προς το συγκεντρωμένο πλήθος. Ανάμεσα στα άλλα, ακούγονται και τα εξής: «Ας ορκισθώμεν επί της Πλατείας ταύτης, της λαβούσης ήδη το ωραίον της Ομονοίας όνομα, και ας είπη έκαστος εξ ημών: Ορκίζομαι πίστιν εις την πατρίδα και υπακοήν εις τας εθνικάς αποφάσεις».

1863: Ο Σουηδός χημικός, Άλφρεντ Νόμπελ, πατεντάρει την παρασκευή της νιτρογλυκερίνης. Από την εφεύρεσή του αυτή θα κερδίσει πολλά χρήματα, ικανά για να συντηρούν μέχρι σήμερα το Ίδρυμα Νόμπελ, που απονέμει τα ομώνυμα βραβεία.

1912: Μετά από τριήμερες μάχες με τους Τούρκους, ο Ελληνικός Στρατός καταλαμβάνει τη Φιλιππιάδα, στην Άρτα. Παράλληλα, διανοίγει μετά από αγώνα τις διαβάσεις του Βερμίου στον άξονα Κοζάνη-Βέροια.

1912: Στο Μιλγουόκι των ΗΠΑ, ο υποψήφιος για την προεδρία των ΗΠΑ, Τίοντορ Ρούσβελτ, τραυματίζεται από σφαίρα, σε μια αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας του. Παρά τον τραυματισμό του, συνεχίζει την προγραμματισμένη ομιλία του.

1914: Ελληνικό στρατιωτικό τμήμα, κατ’ εντολή της Αντάντ, εισέρχεται στη Βόρειο Ήπειρο για να επιβάλλει την τάξη, καθώς στην Αλβανία επικρατεί χάος.

1915: Η Βουλγαρία κηρύσσει τον πόλεμο κατά της Σερβίας.

1933: Η Γερμανία αποχωρεί από την Κοινωνία των Εθνών και αναγγέλλει την αποχώρησή της από τη διάσκεψη για τον αφοπλισμό και τη θέλησή της να μη λάβει πια μέρος σε συνομιλίες σχετικά με το θέμα αυτό.

1944: Ο Γερμανός αρχιστράτηγος, Έρβιν Ρόμελ, γνωστός και ως «Αλεπού της Ερήμου» για τις επιχειρήσεις που είχε διεξάγει στη Βόρεια Αφρική κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, αυτοκτονεί, πίνοντας δηλητήριο. Είχαν αποκαλυφθεί οι επαφές του με τους συνωμότες που είχαν αποπειραθεί να δολοφονήσουν τον Αδόλφο Χίτλερ και του είχε δοθεί η επιλογή μεταξύ δίκης και αυτοκτονίας.

1960: Ο ημιεπαγγελματισμός και οι ελεύθερες μεταγραφές καθιερώνονται στην Ελλάδα με κυβερνητική απόφαση. Θα ισχύσουν από την ποδοσφαιρική περίοδο 1961-62.

1962: Ξεσπά η «Πυραυλική Κρίση» στην Κούβα όταν αμερικανικό κατασκοπευτικό αεροσκάφος φωτογραφίζει σοβιετικά πυρηνικά όπλα. Στις ΗΠΑ επικρατεί πανικός για επικείμενο πυρηνικό πόλεμο.

1964: Απαλλάσσεται από τα καθήκοντα του Πρώτου Γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής του ΚΚΣΕ και του προέδρου του Ανωτάτου Σοβιέτ ο Νικίτα Σεργκέγιεβιτς Χρουστσόφ. Τα ηνία της χώρας αναλαμβάνει ο Λεονίντ Μπρέζνιεφ.

1964: Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται στον Αμερικανό ακτιβιστή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, Μάρτιν Λούθερ Κινγκ.

1966: Στον Καναδά, εγκαινιάζεται ο υπόγειος σιδηρόδρομος του Μόντρεαλ, με 26 σταθμούς και 3 γραμμές.

1976: Ο Γιώργος Καματερός κάθεται στο σκαμνί για το «θαυματουργό νερό» του, που υποτίθεται ότι θεραπεύει τον καρκίνο.

1990: Δημοτικές εκλογές διενεργούνται στην Ελλάδα. Στην Αθήνα εκλέγεται δήμαρχος ο Αντώνης Τρίτσης, στη Θεσσαλονίκη ο Κωνσταντίνος Κοσμόπουλος και στον Πειραιά ο Στέλιος Λογοθέτης.

1993: Ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης παραιτείται από πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, μετά την ήττα του στις εκλογές της 10ης Οκτωβρίου.

1994: Απονέμεται το Νόμπελ Ειρήνης στους Γιασέρ Αραφάτ, Γιτζάκ Ράμπιν και Σιμόν Πέρες, για τη «Συμφωνία του Όσλο», σχετικά με την ειρήνη στη Μέση Ανατολή.

1998: Απονέμεται το Νομπέλ Οικονομίας στον Ινδό καθηγητή του Πανεπιστημίου Τρίνιτι του Κέμπριτζ, Αμάρτια Σεν, για τη συμβολή και το έργο του στις οικονομικές αναλύσεις για το Κράτος Πρόνοιας.

2001: Λήγει το 6ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, με την επανεκλογή του Κώστα Σημίτη ως προέδρου του κόμματος. Ζητάει «καθαρή και δυνατή εντολή» και λαμβάνει το 71,11% των ψήφων.

2001: Οι Ταλιμπάν ανακοινώνουν ότι είναι έτοιμοι να παραδώσουν τον Οσάμα μπιν Λάντεν σε μια τρίτη χώρα εάν και εφόσον σταματήσουν οι Αμερικανοί τους βομβαρδισμούς στο Αφγανιστάν.

2010: Απεγκλωβίζεται και ο τελευταίος μεταλλωρύχος στη Χιλή. Σώοι και αβλαβείς και οι 33 Χιλιανοί, που για 69 ημέρες παρέμειναν στα έγκατα της γης, σε βάθος 622 μέτρων.

Γεννήσεις

1006 – Γοδεφρείδος Β’, κόμης του Ανζού

1257 – Πσέμισλ Β’, βασιλιάς της Πολωνίας

1404 – Μαρία του Ανζού, βασίλισσα της Γαλλίας

1784 – Φερδινάνδος Ζ’, βασιλιάς της Ισπανίας

1852 – Δημήτριος Καμπούρογλου, Έλληνας συγγραφέας

1871 – Αλεξάντερ φον Τσεμλίνσκι, Αυστριακός συνθέτης και διευθυντής ορχήστρας

1873 – Ζιλ Ριμέ, Γάλλος ποδοσφαιρικός παράγοντας

1888 – Κάθριν Μάνσφιλντ, Νεοζηλανδή συγγραφέας

1890 – Ντουάιτ Αϊζενχάουερ, Αμερικανός στρατηγός και 34ος πρόεδρος των ΗΠΑ

1893 – Λίλιαν Γκις, Αμερικανίδα ηθοποιός

1894 – Έντουαρντ Έστλιν Κάμινγκς, Αμερικανός ποιητής

1906 – Χασάν αλ-Μπάννα, Αιγύπτιος θρησκευτικός ηγέτης

1906 – Χάνα Άρεντ, Γερμανίδα φιλόσοφος

1927 – Ρότζερ Μουρ, Άγγλος ηθοποιός

1930 – Μομπούτου Σέσε Σέκο, πρόεδρος του Ζαΐρ

1931 – Ντούσκο Γκόικοβιτς, Σέρβος τρομπετίστας και συνθέτης

1939 – Λιτόκουα Τομέινγκ, πρόεδρος των νήσων Μάρσαλ

1940 – Τάκης Φωτόπουλος, Έλληνας φιλόσοφος και συγγραφέας

1942 – Πέτερ Νάντας, Ούγγρος συγγραφέας

1944 – Σερίφ Γκιορέν, Τούρκος σκηνοθέτης

1946 – Φρανσουά Μποζιζέ, πολιτικός από την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία

1947 – Νικολάι Βολκόφ, Κροάτης παλαιστής

1954 – Μορντεχάι Βανούνου, Ισραηλινός πυρηνικός τεχνικός

1959 – Α. Τζ. Πέρο, Αμερικανός ντράμερ

1970 – Παρ Ζέτερμπεργκ, Σουηδός ποδοσφαιριστής

1970 – Ρένος Χαραλαμπίδης, Έλληνας ηθοποιός

1971 – Γίρκι Κατάινεν, Φινλανδός πολιτικός

1980 – Μπεν Γουίσοου, Άγγλος ηθοποιός

1980 – Τζανσού Ντερέ, Τουρκάλα ηθοποιός και μοντέλο

1981 – Ρουσλάν Αλέχνο, Λευκορώσος τραγουδιστής

1986 – Άρτεμη Θεριάκη, Ελληνίδα αρσιβαρίστρια

1986 – Ιβέτα Μουκουτσιάν, Αρμένια τραγουδίστρια, μοντέλο και ηθοποιός

Θάνατοι

1066 – Χάρολντ Β’, βασιλιάς της Αγγλίας

1077 – Ανδρόνικος Δούκας, Βυζαντινός πρωτοβεστιάριος

1092 – Νιζάμ αλ-Μουλκ, Πέρσης λόγιος και πολιτικός

1416 – Ερρίκος Α’ του Βολφενμπύτελ, δούκας του Μπράουνσβαϊγκ-Λύνεμπουργκ

1568 – Ζακ Αρκαντέλτ, Φλαμανδός συνθέτης

1628 – Ιάκοπο Νιγκρέτι (πιο γνωστός ως Ιάκωβος Πάλμα ο νεότερος), Ιταλός ζωγράφος

1632 – Φραγκίσκος Β’, δούκας της Λωρραίνης

1696 – Διονύσιος Γ’, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

1747 – Αμάρο Πάργο, Ισπανός κουρσάρος

1817 – Θεόδωρος Ουσάκοφ, Ρώσος ναύαρχος

1831 – Ζαν-Λουί Πονς, Γάλλος αστρονόμος

1884 – Φρειδερίκος Γουλιέλμος Β’, πρίγκιπας της Έσσης

1913 – Ευάγγελος Παντόπουλος, Έλληνας ηθοποιός

1944 – Έρβιν Ρόμελ, Γερμανός στρατάρχης

1959 – Έρολ Φλιν, Αυστραλός ηθοποιός

1967 – Μαρσέλ Αιμέ, Γάλλος συγγραφέας

1977 – Μπινγκ Κρόσμπι, Αμερικανός τραγουδιστής και ηθοποιός

1984 – Μάρτιν Ράιλ, Άγγλος ραδιοαστρονόμος

1990 – Λέοναρντ Μπερνστάιν, Αμερικανός συνθέτης

1995 – Ελένη Βλάχου, Ελληνίδα δημοσιογράφος

1999 – Μάκης Δεμίρης, Έλληνας ηθοποιός

2003 – Μοκτάρ Ουλντ Ντάντα, Μαυριτανός πολιτικός

2004 – Βλάσσης Μπονάτσος, Έλληνας τραγουδιστής και ηθοποιός

2009 – Λου Άλμπανο, Ιταλός παλαιστής

2010 – Μπενουά Μάντελμπροτ, Πολωνός μαθηματικός

2012 – Αικατερίνη Χριστοφιλοπούλου, Ελληνίδα βυζαντινολόγος

2014 – Λέοναρντ Λίτζιο, Αμερικανός συγγραφέας

2015 – Ματιέ Κερεκού, πολιτικός από το Μπενίν




Σαν σήμερα 13 Οκτωβρίου

54: Ο Νέρων ανεβαίνει στο ρωμαϊκό θρόνο.

1307: Με εντολή του Γάλλου βασιλιά, Φιλίππου του Ωραίου, συλλαμβάνονται ο μέγας μάγιστρος, Ζακ ντε Μολά, καθώς και χιλιάδες μέλη του Τάγματος των Ναϊτών. Υποβάλλονται σε βασανιστήρια και «ομολογούν» ότι είναι αιρετικοί, ενώ λίγους μήνες αργότερα θα καούν στην πυρά. Είναι Παρασκευή και 13 και από τότε αυτή η ημέρα θεωρείται ότι φέρνει γρουσουζιά.

1773: Ο Σαρλ Μεσιέ ανακαλύπτει τον Γαλαξία της Δίνης.

1792: Ο Τζορτζ Ουάσινγκτον θέτει τον θεμέλιο λίθο για την κατασκευή του Λευκού Οίκου, που θα γίνει η επίσημη κατοικία όλων των προέδρων των ΗΠΑ.

1884: Η ώρα Γκρίνουιτς καθιερώνεται ως βάση υπολογισμού της παγκόσμιας ώρας.

1892: Ο Έντουαρντ Έμερσον Μπάρναρντ ανακαλύπτει τον κομήτη «D/1892 T1», τον πρώτο που εντοπίζεται με φωτογραφικά μέσα.

1904: Ο Μακεδονομάχος Παύλος Μελάς (Μίκης Ζέζας) κυκλώνεται από τουρκικό απόσπασμα στο χωριό Στάτιστα (Μελάς) και τραυματίζεται θανάσιμα.

1905: Ιδρύεται το πρώτο Σοβιέτ των εργατών στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας, στο οποίο εκλέγεται πρόεδρος ο Λέων Τρότσκι. Στη συνέχεια τα εργατικά συμβούλια θα πολλαπλασιαστούν, με αιτήματα το οκτάωρο και τις δημοκρατικές ελευθερίες.

1917: Καταγράφεται το Θαύμα του Ήλιου στη Φατίμα της Πορτογαλίας, όταν 70.000 άνθρωποι υποστηρίζουν ότι είδαν τον ήλιο να «χορεύει», αλλάζοντας χρώματα που πλημμύρισαν τον ουρανό. Το θαύμα αποδίδεται στην Παναγία.

1921: Οι σοβιετικές δημοκρατίες της Ρωσίας, της Αρμενίας, του Αζερμπαϊτζάν και της Γεωργίας υπογράφουν τη συνθήκη του Καρς, καθορίζοντας τα σύγχρονα σύνορα μεταξύ της Τουρκίας και των χωρών του νοτίου Καυκάσου.

1923: Η Άγκυρα ανακηρύσσεται από την Τουρκική Εθνοσυνέλευση πρωτεύουσα του τουρκικού κοσμικού κράτους. Η μετακίνηση της πρωτεύουσας από την Κωνσταντινούπολη στην Άγκυρα αποφασίστηκε από τον Κεμάλ Ατατούρκ.

1930: Η Αλίκη Διπλαράκου έρχεται δεύτερη στο διαγωνισμό ομορφιάς Μις Υφήλιος, που διεξάγεται στο Ρίο ντε Τζανέιρο.

1934: Αρχίζουν τα έργα εξωραϊσμού του Πεδίου του Άρεως με την κατεδάφιση των στρατώνων του Ιππικού και τη μεταφορά των προσφυγικών συνοικισμών.

1943: Η Ιταλία, έχοντας αλλάξει «στρατόπεδο», κηρύσσει τον πόλεμο στην πρώην σύμμαχό της στον Άξονα, τη Γερμανία.

1944: Η πρωτεύουσα της Λετονίας, Ρίγα, απελευθερώνεται από τον Κόκκινο Στρατό.

1944: Ο Ελληνικός Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός (ΕΛΑΣ) νικά τους Γερμανούς στη μάχη της Ηλεκτρικής, διασώζοντας το εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρισμού στο Κερατσίνι.

1946: Η Γαλλία υιοθετεί το Σύνταγμα της Τέταρτης Γαλλικής Δημοκρατίας.

1951: Παρασημοφορείται από τους Γάλλους με τον Σταυρό της Λεγεώνας της Τιμής για τη δράση της στη Βόρεια Αφρική κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η Μάρλεν Ντίντριχ.

1955: Τρομερές καταιγίδες πλήττουν την Αττική και τη Θεσσαλία και προκαλούν τον θάνατο 30 ανθρώπων, ενώ αφήνουν άστεγους εκατοντάδες.

1972: Αεροπλάνο στο οποίο επιβαίνει μια ομάδα ράγκμπι της Ουρουγουάης συντρίβεται στις Άνδεις. Αρκετοί από τους επιβάτες εντοπίζονται σώοι 72 ημέρες αργότερα, αλλά όπως ομολογούν, κατέφυγαν στον κανιβαλισμό, προκειμένου να επιβιώσουν. Η απίστευτη ιστορία τους θα μεταφερθεί δύο φορές στη μεγάλη οθόνη.

1977: Κατά την πτήση από τη Μαγιόρκα στη Φρανκφούρτη δύο άντρες και δύο γυναίκες καταλαμβάνουν ένα αεροπλάνο της Lufthansa με 86 επιβάτες. Απαιτούν την απελευθέρωση έντεκα Γερμανών και δύο Τούρκων κρατουμένων. Ο πιλότος δολοφονείται, ωστόσο όλα τα μέλη του πληρώματος και οι επιβάτες απομακρύνονται με ασφάλεια, μετά από επιχείρηση στη Σομαλία στις 17 Οκτωβρίου. Ένας αεροπειρατής επιζεί.

1980: Η Κούβα ανακοινώνει γενική αμνηστία για όλους τους Αμερικανούς που βρίσκονται σε φυλακές της χώρας.

1992: Αεροπλάνο της Air France κάνει τον γύρο του κόσμου σε χρόνο ρεκόρ 33 ωρών και 1 λεπτού για επιβατική πτήση.

1993: Ορκίζεται η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, που αριθμεί 43 μέλη, με πρωθυπουργό τον Ανδρέα Παπανδρέου.

1995: Αίρεται το εμπάργκο της Ελλάδας προς την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

1999: Ο πληθυσμός της γης σύμφωνα με τον ΟΗΕ φτάνει τα 6 δισεκατομμύρια. Ο Κόφι Ανάν επιλέγει τυχαία ένα νεογέννητο στο Σαράγεβο για τον εορτασμό του γεγονότος.

2010: Απεγκλωβίζονται οι πρώτοι από τους 33 παγιδευμένους εργαζόμενους σε ορυχείο στη Χιλή. Η επιχείρηση διάσωσης όλων των εργατών που για 69 ημέρες βρίσκονται στα έγκατα της γης, σε βάθος 622 μέτρων, σε ορυχείο στην έρημο Ατακάμα, θα διαρκέσει περίπου 48 ώρες.

2016: Η Σουηδική Ακαδημία ανακοινώνει ότι το Νόμπελ Λογοτεχνίας 2016 θα απονεμηθεί στον Μπομπ Ντίλαν, «για τη δημιουργία νέων ποιητικών εκφράσεων στο πλαίσιο της σπουδαίας παράδοσης του αμερικανικού τραγουδιού». Έτσι, θα γίνει ο πρώτος τραγουδοποιός που τιμάται με το βραβείο στην ιστορία του θεσμού.

Γεννήσεις

1161 – Ελεονώρα της Αγγλίας, βασίλισσα της Καστίλης

1453 – Εδουάρδος του Ουεστμίνστερ, πρίγκιπας της Ουαλίας

1499 – Κλαυδία, βασίλισσα της Γαλλίας

1613 – Λουίζα του Γκουζμάν, βασίλισσα της Πορτογαλίας

1821 – Ρούντολφ Βίρχοβ, Γερμανός επιστήμονας και πολιτικός

1873 – Γεώργιος Καφαντάρης, Έλληνας πολιτικός

1895 – Κουρτ Σουμάχερ, Γερμανός πολιτικός

1921 – Ιβ Μοντάν, Ιταλογάλλος ηθοποιός και τραγουδιστής

1925 – Γκούσταφ Βίνκλερ, Δανός τραγουδιστής

1925 – Μάργκαρετ Θάτσερ, Αγγλίδα πολιτικός

1926 – Κίλερ Κοβάλσκι, Καναδός παλαιστής

1926 – Πωλ Σουλικιάς, Έλληνας ζωγράφος

1927 – Τουργκούτ Οζάλ, Τούρκος πολιτικός

1930 – Σαφίκ Χαντάλ, Σαλβαδοριανός πολιτικός

1934 – Νάνα Μούσχουρη, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1945 – Ντέσι Μπουτέρσε, πρόεδρος του Σουρινάμ

1951 – Αντώνης Καφετζόπουλος, Έλληνας ηθοποιός

1960 – Βασίλης Λέκκας, Έλληνας τραγουδιστής

1960 – Τζόι Μπελαντόνα, Αμερικανός τραγουδιστής

1964 – Παύλος Παυλίδης, Έλληνας τραγουδοποιός

1965 – Μιχάλης Κουμπιός, Έλληνας συνθέτης

1967 – Χαβιέρ Σοτομαγιόρ, Κουβανός αθλητής

1969 – Νικόλαος Γραμματικός, Έλληνας χειροσφαιριστής

1971 – Πύρρος Δήμας, Έλληνας αρσιβαρίστας

1977 – Πολ Πιρς, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

1981 – Δημήτρης Μούγιος, Έλληνας κωπηλάτης

1982 – Ίαν Θορπ, Αυστραλός κολυμβητής

1984 – Λιονέλ Χόρχε Νούνιες, Αργεντινός ποδοσφαιριστής

Θάνατοι

54 – Κλαύδιος, Ρωμαίος αυτοκράτορας

1093 – Ροβέρτος Α’, κόμης της Φλάνδρας

1131 – Φίλιππος της Γαλλίας, βασιλιάς των Φράγκων

1382 – Πέτρος Β’, βασιλιάς της Κύπρου

1605 – Ακμπάρ ο Μέγας, αυτοκράτορας των Μογγόλων

1715 – Νικολά Μαλμπράνς, Γάλλος φιλόσοφος

1815 – Ζοακίμ Μιρά, Γάλλος στρατιωτικός

1882 – Αρτύρ ντε Γκομπινώ, Γάλλος φιλόσοφος

1904 – Παύλος Μελάς, Έλληνας στρατιωτικός

1925 – Εμμανουήλ Λυκούδης, Έλληνας συγγραφέας

1961 – Λουί Ρουαγκασόρε, πρωθυπουργός του Μπουρούντι

1962 – Δημήτριος Τσαλόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1968 – Παυσανίας Λυκουρέζος, Έλληνας πολιτικός

1976 – Δημήτριος Παπαδημητρίου, Έλληνας πολιτικός

1985 – Σπύρος Βασιλείου, Έλληνας ζωγράφος

1985 – Αναστάσιος Αλεβίζος (γνωστός ως Τάσσος), Έλληνας χαράκτης

1987 – Γουόλτερ Χάουζερ Μπράτεϊν, Αμερικανός φυσικός

1997 – Αντίλ Τσαρτσάνι, Αλβανός πολιτικός

2007 – Μπομπ Ντενάρ, Γάλλος μισθοφόρος

2008 – Γκιγιόμ Ντεπαρντιέ, Γάλλος ηθοποιός

2008 – Σωκράτης Δημητριάδης, Έλληνας πολιτικός

2010 – Κώστας Καφάσης, Έλληνας τραγουδιστής

2013 – Φίλιππος Συρίγος, Έλληνας δημοσιογράφος

2016 – Πουμιπόν Αντουνιαντέτ, βασιλιάς της Ταϊλάνδης

2016 – Ντάριο Φο, Ιταλός συγγραφέας

2017 – Αλμπέρ Ζαφί, πρόεδρος της Μαδαγασκάρης

2018 – Νικολάι Πάνκιν, Ρώσος κολυμβητής




Σαν σήμερα 12 Οκτωβρίου

322 π.Χ.: Αυτοκτονεί ο Αθηναίος ρήτορας και πολιτικός, Δημοσθένης, πίνοντας ποσότητα μελάνης, στον ναό του Ποσειδώνα, στην Καλαυρία του Σαρωνικού, τον σημερινό Πόρο.

1492: Ο Χριστόφορος Κολόμβος φτάνει στις Μπαχάμες, νομίζοντας ότι βρίσκεται στη Νότια Ασία.

1654: Έκρηξη στο Ντελφτ καταστρέφει την πόλη της Ολλανδίας, σκοτώνοντας πάνω από 100 άτομα.

1692: Λαμβάνουν τέλος οι δίκες των μαγισσών του Σάλεμ κατόπιν επιστολής του κυβερνήτη της Μασαχουσέτης, Γουίλιαμ Φιπς.

1773: Τίθεται σε λειτουργία το πρώτο ψυχιατρείο στην Αμερική, στην πολιτεία της Βιρτζίνια.

1792: Γιορτάζεται για πρώτη φορά η ημέρα του Κολόμβου στη Νέα Υόρκη.

1799: Η Ζαν Ζενεβιέβ Λαμπρός γίνεται η πρώτη γυναίκα που πραγματοποιεί άλμα με αλεξίπτωτο, από ύψος 900 μέτρων.

1810: Διοργανώνεται το πρώτο Oktoberfest, για να εορταστούν οι γάμοι του πρίγκιπα Λουδοβίκου της Βαυαρίας με την πριγκίπισσα Τερέζα της Σαξονίας. Αργότερα, η γιορτή θα γίνει θεσμός ως το μεγαλύτερο φεστιβάλ μπίρας στον κόσμο.

1822: Η Βραζιλία γίνεται και επισήμως ανεξάρτητη από την Πορτογαλία. Ο  Πέτρος Α’ ανακηρύσσεται αυτοκράτορας.

1826: Ο Νικόλαος Κριεζιώτης επικεφαλής 450 ανδρών πετυχαίνει χωρίς απώλειες να μπει στην Ακρόπολη των Αθηνών για να ενισχύσει την φρουρά που πολιορκεί ο Κιουταχής.

1847: Ο Γερμανός εφευρέτης και βιομήχανος, Βέρνερ φον Ζίμενς, ιδρύει στο Βερολίνο την εταιρία Siemens & Halske AG.

1862: Ο Όθωνας και η Αμαλία αναγκάζονται να εγκαταλείψουν την Ελλάδα. Στις 9 μ.μ. αποπλέουν από το λιμάνι του Πειραιά, εσπευσμένα, για την Τεργέστη, με το πολεμικό σκάφος «Σκύλλα».

1864: Ξεκινούν οι πρώτες ένοπλες συρράξεις στον Πόλεμο της Παραγουάης.

1892: Στους εορτασμούς των 400 χρόνων για την Ημέρα του Κολόμβου, η «Υπόσχεση για Πίστη» («Pledge of Allegiance») απαγγέλλεται από τους μαθητές όλων των δημόσιων σχολείων των ΗΠΑ.

1912: Ο Ελληνικός Στρατός απελευθερώνει τη Φιλιππιάδα από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

1915: Κατά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Αγγλίδα νοσοκόμα Έντιθ Κάβελ εκτελείται από γερμανικό εκτελεστικό απόσπασμα, επειδή βοήθησε στρατιώτες των συμμαχικών δυνάμεων να διαφύγουν από το Βέλγιο.

1918: Μία τεράστια δασική πυρκαγιά σκοτώνει 453 άτομα στη Μινεσότα.

1933: Περιέρχεται στη δικαιοδοσία του υπουργείου Δικαιοσύνης των ΗΠΑ από τον Αμερικανικό Στρατό το νησί του Αλκατράζ, το οποίο μεταβάλλεται σε φυλακή υψίστης ασφαλείας.

1940: Στη Ρουμανία, οι δυνάμεις των ναζί μπαίνουν στο Βουκουρέστι.

1944: Η Αθήνα και ο Πειραιάς απελευθερώνονται από τους ναζί. Τα γερμανικά στρατεύματα εγκαταλείπουν την πρωτεύουσα. Ο λαός κατεβαίνει στους δρόμους και πανηγυρίζει την υποστολή της σβάστικας από την Ακρόπολη, ύστερα από 1.264 μέρες σκλαβιάς. Στις 9:45 π.μ. μαχητές του ΕΛΑΣ υψώνουν στην Ακρόπολη τη γαλανόλευκη.

1949: Το Λαϊκό Γερμανικό Συμβούλιο και το Δημοκρατικό Αντιφασιστικό Μπλοκ της ζώνης σοβιετικής κατοχής αποφασίζουν τη δημιουργία της Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Γερμανίας.

1953: Το Υπουργικό Συμβούλιο εγκρίνει συμφωνία με τις ΗΠΑ, βάσει της οποίας θα εγκατασταθούν στην Ελλάδα αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις.

1960: Ο Νικίτα Χρουστσόφ χτυπάει το παπούτσι του στο έδρανο στη Γενική Συνέλευση του Ο.Η.Ε. για να διαμαρτυρηθεί για τους ισχυρισμούς του Φιλιππινέζου διπλωμάτη περί της αποικιακής πολιτικής της Σοβιετικής Ένωσης στην ανατολική Ευρώπη.

1960: Οι τηλεθεατές στην Ιαπωνία γίνονται απροσδόκητα μάρτυρες της δολοφονίας του Ινεγίρο Ασανούμα, αρχηγού του Σοσιαλιστικού Κόμματος, ο οποίος μαχαιρώνεται και σκοτώνεται κατά τη διάρκεια ομιλίας του που μεταδίδεται ζωντανά.

1967: Σκοτώνονται κοντά στο Καστελόριζο, σε συντριβή αεροσκάφους της ΒΕΑ που κατευθύνεται στην Κύπρο, 66 άτομα, από τα οποία 59 επιβάτες και 7 μέλη πληρώματος.

1968: Πραγματοποιείται η τελετή έναρξης των 19ων Ολυμπιακών Αγώνων στην πόλη του Μεξικού.

1968: Η Ισημερινή Γουινέα αποκτά την ανεξαρτησία της από την Ισπανία.

1970: Αίτηση ίδρυσης του «Σωματείου Ταλαιπωρημένων Συζύγων» καταθέτουν 20 Αθηναίοι στο Πρωτοδικείο.

1984: Η Μάργκαρετ Θάτσερ γίνεται στόχος δολοφονικής επίθεσης. Βόμβα του ΙΡΑ «κόβει» στα δύο το «Grand Hotel» στο Μπράιτον, όπου διαμένει η πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας και μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου της, που βρίσκονται εκεί για το ετήσιο συνέδριο του Συντηρητικού Κόμματος. Σκοτώνονται πέντε άτομα και ακρωτηριάζονται ή τραυματίζονται βαριά πολλά άλλα, συμπεριλαμβανομένου και του υπουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας, Νόρμαν Τέμπιτ. Η Θάτσερ δεν αλλάζει καθόλου το πρόγραμμά της και την άλλη ημέρα θα εκφωνήσει κανονικά την προγραμματισμένη της ομιλία.

1990: Σημειώνεται απόπειρα δολοφονίας κατά του υπουργού Εσωτερικών της Γερμανίας, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, κατά τη διάρκεια προεκλογικής συγκέντρωσης στο χωριό Οπενάου της Βάδης-Βυτερμβέργης.

1992: Στην Αίγυπτο, σεισμός 5,9 Ρίχτερ συγκλονίζει το Κάιρο, προκαλώντας το θάνατο τουλάχιστον 400 ατόμων και τον τραυματισμό 4.000. Το επίκεντρο, του καταστροφικότερου σεισμού, που έπληξε ποτέ τη χώρα δεν είναι πολύ μακριά από τις μεγάλες πυραμίδες της Γκίζας και τη Σφίγγα.

1999: Στρατιωτικό αναίμακτο πραξικόπημα στο Πακιστάν υπό τον στρατηγό Περβέζ Μουσάραφ ανατρέπει τον πρωθυπουργό, Ναβάζ Σαρίφ.

2002: Σφοδρότατη έκρηξη πλήττει την τουριστική περιοχή Κούτα Μπιτς του Μπαλί. Τρομοκράτες πυροδοτούν βόμβες σε δύο κέντρα διασκέδασης με αποτέλεσμα 202 άνθρωποι να χάσουν τη ζωή τους και περισσότεροι από 300 να τραυματιστούν, στην πλειοψηφία τους νεαροί Αυστραλοί τουρίστες. Οι αρχές της χώρας, οι ΗΠΑ, η Βρετανία και η Αυστραλία βλέπουν την Αλ Κάιντα πίσω από την επίθεση.

2003: Ο Μικαέλ Σουμάχερ γίνεται ο πρώτος πιλότος πιλότος της Formula 1 που κατακτά έξι πρωταθλήματα στον θεσμό.

Γεννήσεις

1350 – Ντμίτρι Ντονσκόι, Ρώσος πρίγκιπας

1537 – Εδουάρδος ΣΤ’, βασιλιάς της Αγγλίας

1558 – Μαξιμιλιανός Γ’, αρχιδούκας της Αυστρίας

1687 – Σίλβιους Λέοπολντ Βάις, Γερμανός συνθέτης και λαουτίστας

1798 – Πέτρος Α’, αυτοκράτορας της Βραζιλίας

1830 – Ανδρέας Συγγρός, Έλληνας τραπεζίτης

1875 – Άλιστερ Κρόουλι, Άγγλος αποκρυφιστής

1893 – Σαντιγιέ Μουβεντέτ Καντινεφέντι, Οθωμανή σουλτάνα

1896 – Εουτζένιο Μοντάλε, Ιταλός συγγραφέας

1924 – Λεωνίδας Κύρκος, Έλληνας πολιτικός

1924 – Μίμης Πλέσσας, Έλληνας συνθέτης

1928 – Δόμνα Σαμίου, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1934 – Ρίτσαρντ Μάιερ, Αμερικανός αρχιτέκτονας

1935 – Λουτσιάνο Παβαρότι, Ιταλός τενόρος

1937 – Μάρθα Βούρτση, Ελληνίδα ηθοποιός

1943 – Κώστας Τσάκωνας, Έλληνας ηθοποιός

1944 – Λευτέρης Βογιατζής, Έλληνας ηθοποιός

1950 – Ντέιβ Φρούντενταλ, Αμερικανός πολιτικός

1954 – Διονύσης Τσακνής, Έλληνας τραγουδοποιός

1962 – Μπασκίμ Φίνο, Αλβανός πολιτικός

1962 – Μπράνκο Τσερβένκοφσκι, Σκοπιανός πολιτικός

1963 – Σατόσι Κον, Ιάπωνας σκηνοθέτης ταινιών κινουμένων σχεδίων

1968 – Χιου Τζάκμαν, Αυστραλός ηθοποιός και παραγωγός

1975 – Μάριον Τζόουνς, Αμερικανίδα αθλήτρια

1977 – Κένιον Τζόουνς, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

1986 – Γιάννης Μανιάτης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1986 – Λι Ουενλιάνγκ, Κινέζος οφθαλμίατρος

1989 – Πάουλο Ενρίκε Γκάνσο, Βραζιλιάνος ποδοσφαιριστής

1991 – Παναγιώτης Βλαχοδήμος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1992 – Τζος Χάτσερσον, Αμερικανός ηθοποιός

Θάνατοι

322 π.Χ. – Δημοσθένης, Έλληνας πολιτικός και ρήτορας

638 – Πάπας Ονώριος Α’

642 – Πάπας Ιωάννης Δ’

1320 – Μιχαήλ Θ’ Παλαιολόγος, Βυζαντινός αυτοκράτορας

1328 – Κλημεντία του Ανζού, βασίλισσα της Γαλλίας και της Ναβάρρας

1492 – Πιέρο ντέλα Φραντσέσκα, Ιταλός ζωγράφος

1576 – Μαξιμιλιανός Β’, αυτοκράτορας της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας

1590 – Κανό Εϊτόκου, Ιάπωνας ζωγράφος

1870 – Ρόμπερτ Λι, Αμερικανός στρατηγός

1875 – Ζαν-Μπατίστ Καρπό, Γάλλος γλύπτης και ζωγράφος

1915 – Έντιθ Κάβελ, Αγγλίδα νοσοκόμα

1924 – Ανατόλ Φρανς, Γάλλος συγγραφέας

1932 – Ιωάννης Χρυσάφης, Έλληνας γυμναστής

1963 – Γεώργιος Εξηντάρης, Έλληνας πολιτικός και διπλωμάτης

1971 – Ντιν Άτσεσον, Αμερικανός πολιτικός

1972 – Ρόδης Ρούφος-Κανακάρης, Έλληνας συγγραφέας

1987 – Φαχρί Κορουτούρκ, Τούρκος στρατιωτικός και πολιτικός

1996 – Ρενέ Λακόστ, Γάλλος αντισφαιριστής

1999 – Ουίλτ Τσάμπερλεϊν, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

2007 – Σόε Γουίν, πολιτικός από τη Μιανμάρ

2007 – Κίσο Κουροκάβα, Ιάπωνας αρχιτέκτονας

2011 – Ντένις Ρίτσι, Αμερικανός επιστήμονας υπολογιστών

2014 – Πολυχρόνης Ενεπεκίδης, Έλληνας ιστορικός

2015 – Τζόαν Λέσλι, Αμερικανίδα ηθοποιός

2017 – Γιώργος Σαρρής (κατά κόσμον Γεώργιος Ρουπάκας), Έλληνας τραγουδιστής




Σαν σήμερα 11 Οκτωβρίου

Τα σημαντικότερα γεγονότα της ημέρας…

787: Η 7η Οικουμενική Σύνοδος στη Νίκαια καταδικάζει τους εικονομάχους και τους εικονολάτρες, διατυπώνοντας το δόγμα ότι η λατρεία ανήκει μόνο στο Θεό και στις εικόνες προσφέρεται απλή τιμητική προσκύνηση.

1811: Ο Αμερικανός εφευρέτης, Τζον Στίβενς, και ο γιος του, Ρόμπερτ Λίβινγκστον Στίβενς, θέτουν σε κίνηση το πρώτο ατμοκινούμενο φέρι μπόουτ.

1822: Το Εκτελεστικό, μετά από πρόταση του Βουλευτικού, ορίζει το Μάρκο Μπότσαρη στρατηγό της Δυτικής Στερεάς Ελλάδας, σε αντικατάσταση του Γεωργίου Βαρνακιώτη, λόγω επαφών του τελευταίου με τον Ομέρ Βρυώνη που θεωρήθηκαν ύποπτες.

1822: Κοινή επιχείρηση Αλγερινών πειρατών και τουρκικών στρατευμάτων στη Μύκονο. Οι γενναίοι Μυκονιάτες, με επικεφαλής τη Μαντώ Μαυρογένους, αποκρούουν την επίθεση και τους ρίχνουν στη θάλασσα

1862: Η εν Αθήναις Επαναστατική Επιτροπή (Δημήτριος Βούλγαρης, Ρούφος Μπενιζέλος και Κωνσταντίνος Κανάρης) κηρύσσει έκπτωτο τον βασιλιά Όθωνα και τη δυναστεία του και απαγορεύει την αποβίβασή του στον Πειραιά. Το βασιλικό ζεύγος επέστρεφε με πλοίο από την περιοδεία του στη χώρα).

1912: Ο Ελληνικός Στρατός (Ταξιαρχία Ιππικού) απελευθερώνει την Κοζάνη από τους Τούρκους. Την ίδια ημέρα, ο πρώην πρωθυπουργός Στέφανος Δραγούμης, διορίζεται Γενικός Διοικητής της Κρήτης.

1916: Ο έλεγχος του Ελληνικού Ναυτικού περνάει στους Γάλλους.

1922: Υπογράφεται στα Μουδανιά της Κίου η συνθήκη για την αποχώρηση του Ελληνικού Στρατού από την Ανατολική Θράκη. Στη διάσκεψη έλαβαν μέρος η Αγγλία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Τουρκία και η Ελλάδα και καθορίστηκαν τα όρια υποχώρησης του ελληνικού στρατού στη δυτική όχθη του Έβρου.

1935: Στρατιωτικός νόμος στην Ελλάδα έπειτα από κίνημα. Ο Γεώργιος Κονδύλης σχηματίζει κυβέρνηση, ενώ καταργείται με ψήφισμα της Βουλής η αβασίλευτη δημοκρατία.

1945: Ξεκινά ο Κινεζικός Εμφύλιος Πόλεμος. Ο κομμουνιστής Μάο Τσε Τουνγκ πολεμά εναντίον του εθνικιστή Τσιάνγκ Κάι Σεκ.

1954: Κατά τον Πόλεμο του Βιετνάμ, οι Βιετμίνχ αποκτούν τον έλεγχο του βορείου Βιετνάμ, από τους Γάλλους.

1959: Στο Βατικανό, ο Πάπας αναγγέλλει ότι η μητέρα Ελισάβετ Άννα Σέτον θα είναι η πρώτη Αμερικανίδα, που θα οσιοποιηθεί από την Καθολική Εκκλησία.

1961: Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ ψηφίζει μομφή κατά της Νοτίου Αφρικής για το Απαρτχάιντ.

1962: Αρχίζει τη λειτουργία της κοντά στη Θεσσαλονίκη η πρώτη μεγάλη βιομηχανική μονάδα στη Βόρεια Ελλάδα, το εργοστάσιο τσιμέντων «Τιτάν».

1966: Εισαγγελική δίωξη κατά πολιτικών και ιδιωτών για την υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ με ανακριτή τον πρωτοδίκη Σωκράτη Σωκρατίδη. Το παραπεμπτικό βούλευμα διατυπώνει κατηγορίες εναντίον των πρώην υπουργών Ανδρέα Παπανδρέου, Μιχάλη Παπακωνσταντίνου, Παύλου Βαρδινογιάννη και Στυλιανού Χούτα, ενώ από τους ιδιώτες διώκεται, μεταξύ άλλων, ο πρώην διευθυντής του γραφείου του Ανδρέα Παπανδρέου, Γεώργιος Κατσιφάρας.

1968: Εκτοξεύεται το «Απόλλων 7», το πρώτο αμερικανικό επανδρωμένο διαστημόπλοιο, εγκαινιάζοντας το αμερικανικό πρόγραμμα κατάκτησης της Σελήνης.

1978: Η πιο μεγάλη νίκη στην ιστορία της εθνικής ποδοσφαίρου επί της Φιλανδίας με 8-1, με προπονητή τον Αλκέτα Παναγούλια, για τα προκριματικά του Κυπέλλου Εθνών. Τα γκολ πέτυχαν οι Μαύρος (3), Δεληκάρης (2), Νικολούδης (2) και Γαλάκος.

1983: Ένοχος δωροδοκίας από την αεροδιαστημική εταιρία Λόκχιντ ύψους 2,1 εκατομμυρίων δολαρίων κηρύσσεται ο πρώτος εν ενεργεία πρωθυπουργός της Ιαπωνίας, Κακουέι Τανάκα.

1984: Ένα Tupolev Tu-154 της Aeroflot συντρίβεται κατά την προσγείωσή του στο Ομσκ της Ρωσίας, σκοτώνοντας 178 άτομα.

1990: Ο Μεξικανός διπλωμάτης και συγγραφέας, Οκτάβιο Παζ, βραβεύεται με το Νόμπελ Λογοτεχνίας.

1991: Αποφασίζεται η διάλυση της KGB στην ΕΣΣΔ, από το Συμβούλιο του Κράτους, που αποφασίζει την αντικατάστασή της από άλλες υπηρεσίες.

1993: Πυροβολείται και τραυματίζεται σοβαρά στο Όσλο ο Νορβηγός εκδότης, Γουίλιαμ Νιγκάαρντ, ο εκδοτικός οίκος του οποίου μετέφρασε και εξέδωσε στη Νορβηγία τους «Σατανικούς Στίχους» του Σαλμάν Ρουσντί.

1995: Τον Οκτώβριο του 1995 το ΠΑΣΟΚ εισέρχεται σε μία περίοδο εντάσεων και εσωκομματικών τριβών, καθώς από την Κεντρική Επιτροπή παραιτήθηκε ο Δημήτρης Τσοβόλας, για να ιδρύσει αργότερα το ΔΗΚΚΙ. Γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής εξελέγη ο Κώστας Σκανδαλίδης, μετά την είσοδο του Άκη Τσοχατζόπουλου στην κυβέρνηση. Λίγες ημέρες αργότερα ο Ανδρέας Παπανδρέου εισήλθε στο Ωνάσειο καρδιοχειρουργικό νοσοκομείο μετά από νέα κρίση της υγείας του.

1998: Διεξάγονται στην Ελλάδα οι πρώτες δημοτικές και νομαρχιακές εκλογές με βάση το «Νόμο Καποδίστρια». Επανεκλέγεται με 57,2% Δήμαρχος Αθηναίων ο Δημήτρης Αβραμόπουλος.

2002: Απεβίωσε ύστερα από τροχαίο ο σύζυγος της γενικής γραμματέως του ΚΚΕ, Αλέκας Παπαρήγα, Αθανάσιος Παπαρήγας.

2003: Πραγματοποιείται με επιτυχία στη Ρώμη ο διαχωρισμός των σιαμαίων κοριτσιών από τη Θεσσαλονίκη σε μια πολύωρη χειρουργική επέμβαση. Τα πέντε μηνών κοριτσάκια, μόλις ξυπνούν από τη νάρκωση αναζητούν αμέσως το ένα το άλλο.

2003: Η ομάδα μπάσκετ του Παναθηναϊκού γράφει ιστορία, καθώς είναι η πρώτη ελληνική που αντιμετωπίζει ομάδα του NBA στην έδρα της. Αγωνίζεται στο Τορόντο με τους τοπικούς Ράπτορς και χάνει με 100-76.

2004: Ολοκληρώνεται, έπειτα από 8 μήνες, η δίκη του ΕΛΑ. Tο Tριμελές Eφετείο Kακουργημάτων καταδίκασε κάθε έναν από τους κατηγορούμενους σε κάθειρξη 1.174 ετών έναντι 972 ετών που είχε ζητήσει στην πρότασή του ο εισαγγελέας της έδρας κ. Eλευθέριος Πατσής.

2005: Διεξάγονται ιστορικές εκλογές στη Λιβερία. Οι πολίτες συρρέουν μαζικά στα εκλογικά τμήματα για την ανάδειξη προέδρου και Κοινοβουλίου στην πρώτη εκλογική αναμέτρηση που διεξάγεται στη χώρα μετά τον τερματισμό 14 ετών εμφύλιου πολέμου.

2006: Σιδηροδρομική τραγωδία στη Γαλλία, με πέντε νεκρούς, στα σύνορα με το Λουξεμβούργο (σύγκρουση επιβατικής με εμπορική αμαξοστοιχία στο Ζούφτεγκεν).

2006: Την παραίτηση της βραχύβιας δεξιάς κυβέρνησης της οποίας ηγήθηκε, ανακοινώνει ο πρωθυπουργός της Τσεχίας, Μίρεκ Τοπόλανεκ, προσθέτοντας μια νέα σελίδα στην τετράμηνη πολιτική κρίση που μαστίζει τη χώρα. Το κόμμα των Δημοκρατών Πολιτών καταχωρήθηκε στο βιβλίο Γκίνες ως η πιο βραχύβια κυβέρνηση στη μετακομμουνιστική εποχή της Τσεχίας και η πρώτη που καθαιρείται, καθώς δεν έλαβε την ψήφο εμπιστοσύνης του Κοινοβουλίου.

Γεννήσεις

1552 – Ντμίτρι Ιβάνοβιτς τσάρεβιτς, μέγας πρίγκιπας της Μόσχας

1629 – Αρμάνδος των Βουρβόνων-Κοντί, Γάλλος ευγενής

1758 – Χάινριχ Βίλχελμ Όλμπερς, Γερμανός ιατρός και αστρονόμος

1859 – Τζορτζ Χόρτον, Αμερικανός διπλωμάτης

1876 – Πολ Μασόν, Γάλλος ποδηλάτης

1884 – Έλινορ Ρούζβελτ, Αμερικανίδα πολιτικός

1885 – Φρανσουά Μωριάκ, Γάλλος συγγραφέας

1937 – Μπόμπι Τσάρλτον, Άγγλος ποδοσφαιριστής

1942 – Αμιτάμπ Μπατσάν, Ινδός ηθοποιός

1945 – Ντάστι Ρόουντς (κατά κόσμον Βίρτζιλ Ράιλι Ράνελς), Αμερικανός παλαιστής

1947 – Λουκάς Παπαδήμος, Έλληνας οικονομολόγος και πολιτικός

1956 – Νικάνορ Ντουάρτε Φρούτος, Παραγουανός πολιτικός

1959 – Σάββας Χιονίδης, Έλληνας πολιτικός

1962 – Αν Ένραϊτ, Ιρλανδή συγγραφέας

1976 – Έμιλι Ντεσανέλ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1977 – Ζερεμί Ζανό, Γάλλος ποδοσφαιριστής

1992 – Cardi B (κατά κόσμον Μπέλκαλις Μαρλένις Αλμάνζαρ), Αμερικανίδα ράπερ

Θάνατοι

965 – Μπρούνο ο Μέγας, αρχιεπίσκοπος Κολωνίας

1188 – Ροβέρτος Α’, κόμης του Ντρε

1303 – Πάπας Βονιφάτιος Η’

1347 – Λουδοβίκος Δ’ της Βαυαρίας, αυτοκράτορας της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας

1531 – Ούλριχ Ζβίγγλιος, Ελβετός θρησκευτικός μεταρρυθμιστής

1633 – Πατριάρχης Μόσχας Φιλάρετος

1889 – Τζέιμς Πρέσκοτ Τζάουλ, Άγγλος φυσικός

1896 – Άντον Μπρούκνερ, Αυστριακός συνθέτης

1930 – Ρόμπερτ Ντικ Γουίλσον, Αμερικανός γλωσσολόγος

1952 – Αθανάσιος Αντωνόπουλος, Έλληνας πολιτικός

1952 – Τζακ Κόνγουεϊ, Αμερικανός σκηνοθέτης

1956 – Παύλος Βεντουρής, Έλληνας πολιτικός

1963 – Ζαν Κοκτό, Γάλλος συγγραφέας

1988 – Αναστάσιος Τσιάρας, Έλληνας πολιτικός

1993 – Άντι Στιούαρτ, Σκωτσέζος τραγουδιστής

2005 – Ρένα Καρθαίου, Ελληνίδα ποιήτρια

2007 – Φοίβος Ταξιάρχης, Έλληνας ηθοποιός

2007 – Σρι Τσινμόι, Ινδός πνευματικός ηγέτης και ποιητής

2008 – Γεργκ Χάιντερ, Αυστριακός πολιτικός

2010 – Νικόλαος Αρτεμιάδης, Έλληνας μαθηματικός

2016 – Τεατάο Τεανάκι, πρόεδρος του Κιριμπάτι

2017 – Κλίφορντ Χάσμπαντς, γενικός κυβερνήτης των Μπαρμπέιντος




Σαν σήμερα 10 Οκτωβρίου

680: Στη Μάχη της Καρμπάλα, 30.000 στρατιώτες του χαλίφη Γιαζίντ περικυκλώνουν τον Σιίτη ιμάμη, Χουσαίν Μπιν Αλί, τον οποίο υπερασπίζονται 72 φίλοι και τα δύο παιδιά του. Ο ιμάμης αποκεφαλίζεται με διαταγή του χαλίφη, ο οποίος δεν του συγχωρεί τη γοητεία που ασκεί στα πλήθη. Η μουσουλμανική αίρεση των σιιτών γιορτάζει κάθε χρόνο την «Ασουράχ», τιμώντας τον αδικοσκοτωμένο ιμάμη της, ενώ η Καρμπάλα, που βρίσκεται στο Ιράκ, είναι ιερή πόλη για τους σιίτες.

1862: Καταλύεται η μοναρχία του Όθωνα. Την εξουσία αναλαμβάνει η επαναστατική «Τριανδρία», αποτελούμενη από τους Δημήτριο Βούλγαρη, Κωνσταντίνο Κανάρη και Μπενιζέλο Ρούφο.

1868: Ο Κάρλος Μανουέλ ντε Κεσπέδες κηρύσσει την ανεξαρτησία της Κούβας, με την οποία αρχίζει ο Δεκαετής Πόλεμος.

1871: Κατασβήνεται η μεγάλη φωτιά που ξέσπασε στο Σικάγο και κατέστρεψε σχεδόν το 1/3 της πόλης.

1874: Στη βρετανική κατοχή περνούν τα νησιά Φίτζι.

1886: Για πρώτη φορά φοριέται στη Νέα Υόρκη το σμόκιν ως βραδινό ένδυμα.

1906: Κατά τη διάρκεια του Μακεδονικού Αγώνα, ο καπετάν Άγρας αναλαμβάνει την αρχηγία στον Βάλτο.

1908: Αρχίζει να λειτουργεί το Παρθεναγωγείο Βόλου. Σε αυτό φοιτούσαν μόνο κορίτσια, κάτι το οποίο θεωρήθηκε πρωτοποριακό για την εποχή, διότι μόνο αγόρια, ως επί το πλείστον, μπορούσαν να πάνε σχολείο. Διευθυντής του Παρθεναγωγείου είναι ο δημοτικιστής και σοσιαλιστής Αλέξανδρος Δελμούζος,

1911: Ξεσπά λαϊκή επανάσταση στην Κίνα, με αποτέλεσμα την πτώση της δυναστείας Μαντσού.

1912: Σε εξέλιξη βρίσκεται η μάχη του Σαρανταπόρου, κατά τη διάρκεια του Βαλκανικού Πολέμου, με τους Έλληνες να καταδιώκουν τον Τουρκικό Στρατό. Οι Έλληνες, υπό το διάδοχο Κωνσταντίνο, καταλαμβάνουν το οχυρό, ελευθερώνουν τα Σέρβια και συνεχίζουν την προέλαση προς την Κοζάνη.

1913: Ανοίγει η Διώρυγα του Παναμά, που συνδέει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό Ωκεανό.

1919: Νέες συνομιλίες μεταξύ ελληνικού στρατού και Τούρκων ανταρτών ξεκινούν, την ώρα, που οι Τούρκοι του Κεμάλ δηλώνουν έτοιμοι να κηρύξουν τον πόλεμο εναντίον της Ελλάδας.

1920: Με δημοψήφισμα αποφασίζεται ότι το μεγαλύτερο μέρος του Δουκάτου της Καρινθίας πρέπει να παραμείνει μέρος της Αυστρίας.

1922: Στην Ελλάδα, αποφασίζεται οριστικά η παραπομπή των πολιτικών κρατουμένων στην εξεταστική επιτροπή, ως υπεύθυνων για την εθνική συμφορά. Παράλληλα, καταρτίζεται διάταγμα συγκρότησης Έκτακτου Στρατοδικείου, στο οποίο θα παραπεμφθούν οι υπεύθυνοι της μικρασιατικής καταστροφής.

1928: Ο Τσιανγκ Κάι Σεκ γίνεται πρόεδρος της Δημοκρατίας της Κίνας.

1931: Ξεσπά επανάσταση στην Κύπρο, που βρίσκεται υπό βρετανική κυριαρχία. Τα βρετανικά στρατεύματα την πνίγουν στο αίμα. Τα σκληρά οικονομικά και πολιτικά μέτρα των Άγγλων δίνουν αφορμή στους Έλληνες της Κύπρου να ξεσηκωθούν. Οι Ελληνοκύπριοι βουλευτές παραιτούνται και ο μητροπολίτης Κιτίου ζητά την Ένωση με τη μητέρα Ελλάδα.

1935: Καταλύεται με στρατιωτικό πραξικόπημα το δημοκρατικό πολίτευμα στην Ελλάδα. Επικεφαλής αναλαμβάνουν οι στρατηγοί Παπάγος, Ρέππας και Οικονόμου, «εγκέφαλος» ο Γεώργιος Κονδύλης, θύμα ο πρωθυπουργός Παναγής Τσαλδάρης.

1940: Οι Γερμανοί βομβαρδίζουν τον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Παύλου στο Λονδίνο, καταστρέφοντας την Αγία Τράπεζα στον κυρίως ναό.

1944: Εξολοθρεύονται 800 τσιγγανόπουλα από τους nαζί στο κολαστήριο του Άουσβιτς.

1964: Ξεκινούν οι 18οι Ολυμπιακοί Αγώνες στο Τόκιο, οι οποίοι ολοκληρώνονται στις 24 του ιδίου μήνα. Είναι οι πρώτοι Ολυμπιακοί Αγώνες που γίνονται στην Ασία. Για πρώτη φορά χρησιμοποιούνται υπολογιστές για τα αποτελέσματα.Την ίδια μέρα στην Ελλάδα, εγκαινιάζεται στη Σύμη η πρώτη εγκατάσταση αφαλάτωσης θαλασσινού νερού.

1964: Εγκαινιάζεται στη Σύμη η πρώτη εγκατάσταση αφαλάτωσης θαλασσινού νερού στην Ελλάδα.

1970: Τα Νησιά Φίτζι αποκτούν την ανεξαρτησία τους, μετά από 96 χρόνια βρετανικής κυριαρχίας.

1975: Για δεύτερη φορά παντρεύονται η Ελίζαμπεθ Τέιλορ και ο Ρίτσαρντ Μπάρτον, σε ερημική τοποθεσία στη Μποτσουάνα. Χωρίζουν για δεύτερη φορά τον επόμενο χρόνο.

1980: Στην Αλγερία, ισχυρός σεισμός 7,3 Ρίχτερ σκοτώνει 17.000 άτομα.

1985: Η κυβέρνηση της Ελλάδας υποτιμά τη δραχμή κατά 15% έναντι των ξένων νομισμάτων και με νομοσχέδιο καταργεί την απεργία. Τα μέτρα λιτότητας πυροδοτούν κινητοποιήσεις.

1993: Στις βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, το ΠΑΣΟΚ αναρριχάται στην εξουσία για 3η φορά στην ιστορία της χώρας, με πρωθυπουργό τον Ανδρέα Παπανδρέου. Στις εκλογές αυτές, το ΠΑΣΟΚ κερδίζει 46,88% και 170 έδρες, η ΝΔ 39,3% και 111 έδρες, η Πολιτική Άνοιξη του Αντώνη Σαμαρά 4,87% και 10 έδρες, το ΚΚΕ 4,54% και 9 έδρες και ο Συνασπισμός 2,94%% και καμία έδρα.

1997: Η Νατάσα Αθίνη -Τσούνη χαστουκίζει τη Δήμητρα Λιάνη – Παπανδρέου, ενώ η τελευταία υπογράφει αντίτυπα του βιβλίου της στη «Στοά Βιβλίου».

2005: Στη Γερμανία αποφασίζεται έπειτα από δύσκολες διαπραγματεύσεις ο σχηματισμός μεγάλου συνασπισμού των Χριστιανοδημοκρατών, Χριστιανοκοινωνικών και Σοσιαλδημοκρατών, με νέο καγκελάριο την Άνγκελα Μέρκελ.

2005: Ο Ιρλανδός συγγραφέας, Τζον Μπάνβιλ, κερδίζει το λογοτεχνικό Βραβείο Booker για το μυθιστόρημά του Η Θάλασσα.

2009: Αρμενία και Τουρκία υπογράφουν πρωτόκολλα στη Ζυρίχη για το άνοιγμα των συνόρων τους

Γεννήσεις

1332 – Κάρολος Β’, βασιλιάς της Ναβάρρας

1470 – Σελίμ Α’, Οθωμανός σουλτάνος

1486 – Κάρολος Γ’, δούκας της Σαβοΐας

1567 – Αικατερίνη Μικαέλα, ινφάντα της Ισπανίας

1656 – Νικολά ντε Λαρζιλιέρ, Γάλλος ζωγράφος

1684 – Αντουάν Βατό, Γάλλος ζωγράφος

1731 – Χένρι Κάβεντις, Βρετανός επιστήμονας και φιλόσοφος

1813 – Τζουζέπε Βέρντι, Ιταλός συνθέτης

1830 – Ισαβέλλα Β’, βασίλισσα της Ισπανίας

1842 – Κλέων Ρίζος Ραγκαβής, Έλληνας λόγιος

1895 – Βόλφραμ φον Ρίχτχοφεν, Γερμανός στρατάρχης

1900 – Έλεν Χέιζ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1901 – Αλμπέρτο Τζιακομέτι, Ελβετός γλύπτης και ζωγράφος

1911 – Κλαιρ Χόλινγκγουορθ, Αγγλίδα δημοσιογράφος

1924 – Εντ Γουντ, Αμερικανός σκηνοθέτης

1930 – Χάρολντ Πίντερ, Άγγλος θεατρικός συγγραφέας, σεναριογράφος, σκηνοθέτης και ηθοποιός

1934 – Κική Σαραντάκου, Ελληνίδα ποιήτρια

1941 – Κεν Σάρο-Ουίουα, Νιγηριανός συγγραφέας και ακτιβιστής

1945 – Σωτήρης Χατζηγάκης, Έλληνας πολιτικός

1946 – Ναότο Καν, Ιάπωνας πολιτικός

1953 – Μιχάλης Κούσης, Έλληνας αθλητής

1954 – Φερνάντο Σάντος, Πορτογάλος προπονητής ποδοσφαίρου

1963 – Ντάνιελ Περλ, Αμερικανός δημοσιογράφος

1966 – Τόνι Άνταμς, Άγγλος ποδοσφαιριστής

1968 – Μαρίνος Ουζουνίδης, Έλληνας ποδοσφαιριστής και προπονητής

1975 – Αντώνης Βλοντάκης, Έλληνας υδατοσφαιριστής

1983 – Νίκος Σπυρόπουλος, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1991 – Τζερντάν Σακίρι, Ελβετός ποδοσφαιριστής

1991 – Γκαμπριέλα Τσίλμι, Αυστραλή τραγουδίστρια

Θάνατοι

19 – Γερμανικός, Ρωμαίος στρατηγός

425 – Αττικός, Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως

680 – Χουσεΐν ιμπν Αλί, Άραβας ιμάμης

827 – Πάπας Βαλεντίνος

1213 – Φρειδερίκος Β’, δούκας της Λωρραίνης

1359 – Ούγος Δ’, βασιλιάς της Κύπρου

1659 – Άμπελ Τάσμαν, Ολλανδός εξερευνητής

1837 – Σαρλ Φουριέ, Γάλλος φιλόσοφος

1913 – Κατσούρα Ταρό, Ιάπωνας πολιτικός

1914 – Κάρολος Α’, βασιλιάς της Ρουμανίας

1916 – Αντόνιο Σαντ’ Ελία, Ιταλός αρχιτέκτονας

1927 – Γκούσταβ Γουάιτχεντ, Γερμανός πιλότος και μηχανικός

1952 – Ανθή Μηλιάδου, Ελληνίδα ηθοποιός

1963 – Εντίθ Πιάφ, Γαλλίδα τραγουδίστρια

1970 – Εντουάρ Νταλαντιέ, Γάλλος πολιτικός

1973 – Λούντβιχ φον Μίζες, Αυστριακός οικονομολόγος

1983 – Ραλφ Ρίτσαρντσον, Άγγλος ηθοποιός

1985 – Όρσον Γουέλς, Αμερικανός σκηνοθέτης και ηθοποιός

1985 – Γιουλ Μπρίνερ, Ρώσος ηθοποιός

1990 – Νικόλαος Παυλόπουλος, Έλληνας γλύπτης

1990 – Γεώργιος Τενεκίδης, Έλληνας διεθνολόγος

2004 – Κρίστοφερ Ριβ, Αμερικανός ηθοποιός

2010 – Τζόαν Σάδερλαντ, Αυστραλή υψίφωνος

2013 – Σκοτ Κάρπεντερ, Αμερικανός αστροναύτης




Σαν σήμερα 9 Οκτωβρίου

325: Ο Νέαρχος, αρχηγός του στόλου του Μεγάλου Αλεξάνδρου, καταπλέει στη Σαγγάδα των Ινδιών και τη μετονομάζει σε Λιμένα Αλεξάνδρου.

1264: Το Βασίλειο της Καστίλης κατακτά τη Χερέθ ντε λα Φροντέρα, που ήταν υπό μουσουλμανική κατοχή από το 711.

1410: Καταγράφεται η πρώτη γνωστή αναφορά του Αστρονομικού Ρολογιού της Πράγας.

1446: Εκδίδεται στην Κορέα το αλφάβητο χάνγκουλ.

1604: Παρατηρείται για πρώτη φορά ο υπερκαινοφανής αστέρας 1604, ο τελευταίος που παρατηρήθηκε στο γαλαξία.

1701: Ιδρύεται το Κολλεγιακό Σχολείο του Κονέκτικατ, που αργότερα μετονομάστηκε σε Πανεπιστήμιο Γέιλ.

1740: Ολλανδοί άποικοι και διάφορες ομάδες σκλάβων ξεκινούν να σφάζουν τους κινεζικής καταγωγής κατοίκους της Τζακάρτα, σκοτώνοντας τελικά 10.000 άτομα και οδηγώντας σε ένα διετή πόλεμο σε όλη την Ιάβα.

1760: Οι ρωσικές δυνάμεις καταλαμβάνουν το Βερολίνο κατά τον Επταετή Πόλεμο.

1776: Ομάδα Ισπανών ιεραποστόλων ιδρύει μία πόλη στα δυτικά των ΗΠΑ, που σήμερα ονομάζεται Σαν Φραντσίσκο.

1820: Το Γουαγιακίλ ανακηρύσσει την ανεξαρτησία του από την Ισπανία.

1831: Δολοφονείται ο Ιωάννης Καποδίστριας, ο πρώτος κυβερνήτης της ανεξάρτητης Ελλάδας (σύμφωνα με το νέο ημερολόγιο).

1855: Ο Αμερικανός εφευρέτης, Ισαάκ Σίνγκερ, πατεντάρει το μοτέρ για ραπτομηχανή.

1874: Ιδρύεται στη Βέρνη η Παγκόσμια Ταχυδρομική Ένωση.

1900: Οι Νήσοι Κουκ γίνονται έδαφος του Ηνωμένου Βασιλείου.

1902: Εγκαινιάζεται επισήμως η αθλητική δημοσιογραφία στην Ελλάδα. Η εφημερίδα «Αθήναι» ανακοινώνει ότι θα δημοσιεύει δωρεάν ανακοινώσεις των αθλητικών σωματείων, αν φυσικά έχει σχετική ενημέρωση από αυτά.

1912: Ο Ελληνικός Στόλος, υπό τον ναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη, καταλαμβάνει τη Λήμνο.

1912: Αρχίζει η μάχη του Σαρανταπόρου μεταξύ των ελληνικών και των οθωμανικών δυνάμεων, κατά τον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο.

1915: Οι αυστριακές και γερμανικές δυνάμεις καταλαμβάνουν το Βελιγράδι, με τη βοήθεια των Βούλγαρων. Την ίδια ημέρα, οι Άγγλοι προσφέρουν την Κύπρο στην Ελλάδα, εφόσον ταχθεί υπέρ των Συμμάχων. Η ελληνική πλευρά ζητά την παρουσία 400.000 τουλάχιστον συμμαχικού στρατού και εξασφαλισμένα ανταλλάγματα.

1920: Αποκαλύπτεται ότι οι κατηγορούμενοι οπλίτες για το φόνο του Ίωνα Δραγούμη είναι οι Χαλκιαδάκης, Δασκαλογρηγοράκης, Καραβανάκης, Γιαννεδάκης, Κολιτσάκης, Χριστοδουλάκης και Μαυρογένης.

1923: Με την αιτιολογία της απαγόρευσης των οινοπνευματωδών ποτών κλείνουν στην Κωνσταντινούπολη 5.000 καταστήματα, στην πλειοψηφία τους ελληνικά.

1931: Η κυβέρνηση Ελευθερίου Βενιζέλου περικόπτει τους μισθούς των δημόσιων υπαλλήλων κατά 4% των κατωτέρων και κατά 6% των ανωτέρων, λόγω της κακής οικονομικής κατάστασης της Ελλάδας.

1934: Δολοφονούνται στη Μασσαλία ο βασιλιάς Αλέξανδρος Α’ της Γιουγκοσλαβίας και ο υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας Λουί Μπαρτού.

1944: Κατά τη διάρκεια συνάντησης των Ουίνστον Τσόρτσιλ και Ιωσήφ Στάλιν, στη Μόσχα, συμφωνείται να παραμείνει η Ελλάδα στη βρετανική σφαίρα επιρροής (Συμφωνία των Ποσοστών ή της Μόσχας). Το περιεχόμενο της συμφωνίας το αγνοεί η ελληνική πολιτική ηγεσία, αλλά και η ηγεσία του ΚΚΕ.

1944: Γερμανικό αεροπλάνο βομβαρδίζει το Αστυνομικό Τμήμα του Αγίου Παντελεήμονα στην Αθήνα, τρεις ημέρες προτού εγκαταλείψουν την πόλη οι ναζί. Ο τραγικός απολογισμός είναι 6 νεκροί και 20 τραυματίες, ενώ 8 σπίτια καταρρέουν.

1962: Η Ουγκάντα ανακηρύσσει την ανεξαρτησία της μέσα στην Κοινοπολιτεία, μετά από 70 χρόνια βρετανικής κυριαρχίας.

1963: Στην Ιταλία, από κατάρρευση φράγματος στις Δολομιτικές Αλπεις χάνουν τη ζωή τους 2.000 και πλέον άτομα, όταν σπάει το Βάιοντ, πλημμυρίζοντας το Λόγκαρον και τρία ακόμα χωριά στη βορειοανατολική χώρα.

1967: Δολοφονείται στη ζούγκλα της Βολιβίας, ο Αργεντινός επαναστάτης, Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, στο δημοτικό σχολείο του χωριού Λα Ιγκέρα της Βολιβίας, όπου είχε μεταφερθεί μετά τη σύλληψή του από τον Βολιβιανό Στρατό, με τη βοήθεια της CIA. Την προηγούμενη ημέρα είχε πέσει σε ενέδρα με τους 17 αντάρτες που του είχαν απομείνει. Ήταν ένας εμπνευσμένος διεθνιστής επαναστάτης, γνήσιος κομμουνιστής και από τους πρωτεργάτες της Επανάστασης στην Κούβα.

1973: Ισραηλινά πολεμικά αεροσκάφη πλήττουν τη Δαμασκό, με 100 και πλέον νεκρούς.

1974: Ορκίζεται η νέα ελληνική κυβέρνηση στην Ελλάδα υπό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή.

1975: Το Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται στον Σοβιετικό πυρηνικό επιστήμονα, Αντρέι Ζαχάροφ. Θα το παραλάβει η σύζυγός του, Γέλενα Μπονέρ, καθώς στον ίδιο δεν επετράπη η έξοδος από τη χώρα.

1981: Καταργείται η θανατική ποινή στη Γαλλία.

1983: Δολοφονούνται τέσσερις Νοτιοκορεάτες υπουργοί στο Ρανγκούν της Βιρμανίας.

1983: Έκρηξη βόμβας στη Σεούλ προκαλεί το θάνατο 19 ατόμων, μεταξύ των οποίων και έξι ανώτατων κυβερνητικών αξιωματούχων.

1986: Η Νικαράγουα καταρρίπτει αμερικανικό αεροπλάνο, σκοτώνοντας δύο και αιχμαλωτίζοντας έναν πράκτορα της CIA, ο οποίος ομολογεί ότι οργάνωνε πτήσεις ανεφοδιασμού των ανταρτών Κόντρας.

1993: Στη Ρωσία, 142 νεκροί, οι περισσότεροι άμαχοι πολίτες, είναι ο επίσημος απολογισμός των θυμάτων από τα αιματηρά επεισόδια της Μόσχας, κατά τη διάρκεια της επιχείρησης κατάληψης του Κοινοβουλίου από τον Στρατό.

1994: Δημιουργείται στο Ντάρμσταντ της Γερμανίας το χημικό στοιχείο 110, το οποίο αργότερα θα ονομαστεί Νταρμστάντιο προς τιμήν της πόλης.

1995: Με 102 ψήφους υπέρ, μία κατά και δύο αποχές η Βουλή της ΠΓΔΜ επικυρώνει την ενδιάμεση συμφωνία, που είχαν υπογράψει Αθήνα και Σκόπια στη Νέα Υόρκη.

1995: Σεισμός 7,6 Ρίχτερ στο Μεξικό σκοτώνει δεκάδες και τραυματίζει εκατοντάδες ανθρώπους.

1996: Σεισμός 6,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ με επίκεντρο την Πάφο γίνεται αισθητός σε Κύπρο, Κρήτη και Δωδεκάνησα, με απολογισμό δύο νεκρούς και 50 τραυματίες.

2002: Η αρμόδια επιτροπή ανακοινώνει ότι η Κύπρος, η Πολωνία, η Λιθουανία, η Λετονία, η Εσθονία, η Τσεχία, η Σλοβακία, η Σλοβενία, η Μάλτα και η Ουγγαρία πληρούν τα κριτήρια της Κοπεγχάγης για την ένταξη τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Βουλγαρία και Ρουμανία παραπέμπονται για το 2007. Δεν ορίζεται ημερομηνία για την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Τουρκία.

2004: Διεξάγονται οι πρώτες δημοκρατικές προεδρικές εκλογές στο Αφγανιστάν, με σωρεία προβλημάτων. Πρόεδρος θα εκλεγεί ο Χαμίντ Καρζάι.

2005: Σε επίσημη ανακοίνωση της Χαρτογραφικής Υπηρεσίας της Κίνας, αναφέρεται ότι το Έβερεστ είναι 3,7 μέτρα χαμηλότερα από ό,τι γνωρίζουμε.

2006: H Βόρεια Κορέα πραγματοποιεί την πρώτη της πυρηνική δοκιμή, προκαλώντας την παγκόσμια κατακραυγή.

2006: Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ επιλέγει τον υπουργό Εξωτερικών της Νοτίου Κορέας, Μπαν Κι-Μουν, ως μοναδικό υποψήφιο για τη θέση του γ.γ. του Οργανισμού για το διάστημα 2007-11.

Γεννήσεις

1261 – Διονύσιος, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1328 – Πέτρος Α’, βασιλιάς της Κύπρου

1757 – Κάρολος Ι’, βασιλιάς της Γαλλίας

1771 – Φρειδερίκος Γουλιέλμος του Μπράουνσβαϊγκ, Γερμανός ευγενής

1777 – Έντουαρντ Χοκ Λόκερ, Άγγλος υδατογράφος

1835 – Καμίγ Σεν-Σανς, Γάλλος συνθέτης και διευθυντής ορχήστρας

1852 – Εμίλ Φίσερ, Γερμανός χημικός

1858 – Γκέραρντ Φίλιπς, Ολλανδός βιομήχανος

1866 – Εμινέ Ναζικεντά Καντινεφέντι, Οθωμανή σουλτάνα

1874 – Νίκολας Ραίριχ, Ρώσος ζωγράφος

1879 – Μαξ φον Λάουε, Γερμανός φυσικός

1888 – Νικολάι Μπουχάριν, Ρώσος πολιτικός

1892 – Ίβο Άντριτς, Γιουγκοσλάβος συγγραφέας

1906 – Λεοπόλντ Σεντάρ Σανγκόρ, Σενεγαλέζος ποιητής και πολιτικός

1907 – Χορστ Βέσελ, Γερμανός αξιωματικός των Sturmabteilung

1907 – Ζακ Τατί, Γάλλος σκηνοθέτης και ηθοποιός

1918 – Χάουαρντ Χαντ, Αμερικανός πράκτορας της CIA και συγγραφέας

1918 – Λίλα Κέντροβα, Ρωσίδα ηθοποιός

1938 – Χάιντς Φίσερ, Αυστριακός πολιτικός

1940 – Τζον Λένον, Άγγλος μουσικός και τραγουδιστής

1944 – Τζον Εντουίστλ, Άγγλος μπασίστας

1946 – Δημήτρης Κωνσταντάρας, Έλληνας δημοσιογράφος

1947 – Φρανς Γκαλ, Γαλλίδα τραγουδίστρια

1950 – Τζόντι Ουίλιαμς, Αμερικανίδα ακτιβίστρια

1952 – Άντριου Τζορτζ, Σκωτσέζος διπλωμάτης

1959 – Μπαρίς Νεμτσόφ, Ρώσος πολιτικός

1962 – Χόρχε Μπουρουσάγα, Αργεντινός ποδοσφαιριστής

1962 – Νίκος Χατζηνικολάου, Έλληνας δημοσιογράφος

1964 – Γκιγιέρμο ντελ Τόρο, Μεξικανός σκηνοθέτης

1966 – Ντέιβιντ Κάμερον, Άγγλος πολιτικός

1967 – Έντι Γκερέρο, Αμερικανός παλαιστής

1969 – Στιβ ΜακΚουίν, Βρετανός σκηνοθέτης

1969 – Πόλι Τζιν Χάρβεϊ, Αγγλίδα τραγουδοποιός

1973 – Όλιβερ Μακόρ, Λιβεριανός ποδοσφαιριστής

1976 – Ανδριάνα Μπάμπαλη, Ελληνίδα τραγουδίστρια

1981 – Ρούπερτ Φρεντ, Άγγλος ηθοποιός

1981 – Ντάριους Μάιλς, Αμερικανός καλαθοσφαιριστής

1982 – Λεωνίδας Κουτσόπουλος, Έλληνας σεφ

1986 – Λορ Μανοντού, Γαλλίδα κολυμβήτρια

Θάνατοι

1047 – Πάπας Κλήμης Β’

1179 – Οντόν ντε Σαιντ-Αμάν, μέγας μάγιστρος των Ιπποτών του Ναού

1390 – Ιωάννης Α’, βασιλιάς της Καστίλης

1469 – Φιλίππο Λίπι, Ιταλός καλλιτέχνης

1476 – Στεφάν Μπράνκοβιτς, Σέρβος ηγεμόνας

1562 – Γκαμπριέλε Φαλόπιο, Ιταλός ανατόμος και ιατρός

1831 – Ιωάννης Καποδίστριας, Έλληνας πολιτικός

1841 – Καρλ Φρίντριχ Σίνκελ, Γερμανός αρχιτέκτονας

1930 – Ενρίκο Φορλανίνι, Ιταλός μηχανικός και εφευρέτης

1934 – Αλέξανδρος Α’, βασιλιάς της Γιουγκοσλαβίας

1934 – Λουί Μπαρτού, Γάλλος πολιτικός

1937 – Γεώργιος Καντακουζηνός-Γκρανιτσέρουλ, Ρουμάνος στρατιωτικός ελληνικής καταγωγής

1943 – Πίτερ Ζέεμαν, Ολλανδός φυσικός

1958 – Πάπας Πίος ΙΒ’

1967 – Ερνέστο Τσε Γκεβάρα, Αργεντινός επαναστάτης

1967 – Αντρέ Μορουά, Γάλλος συγγραφέας

1972 – Μίριαμ Χόπκινς, Αμερικανίδα ηθοποιός

1974 – Όσκαρ Σίντλερ, Γερμανός επιχειρηματίας

1978 – Ζακ Μπρελ, Βέλγος τραγουδοποιός

1981 – Νίκι Γιάκοβλεφ, Έλληνας συνθέτης

1982 – Άννα Φρόιντ, Αυστριακή ψυχαναλύτρια

1983 – Αντώνης Παπαδόπουλος, Έλληνας ηθοποιός

1989 – Κλέαρχος Κονιτσιώτης, Έλληνας κινηματογραφικός παραγωγός

1995 – Άλεκ Ντάγκλας Χιουμ, Άγγλος πολιτικός

2002 – Αϊλίν Γουόρνος, Αμερικανίδα δολοφόνος

2002 – Κάρλο Λιεβόρε, Ιταλός ακοντιστής

2005 – Στέλλα Στρατηγού, Ελληνίδα ηθοποιός

2010 – Ζεκάρια Σίτσιν, Αζέρος συγγραφέας

2011 – Αντώνης Χρηστέας, Έλληνας καλαθοσφαιριστής και προπονητής

2012 – Χάρης Σαββίδης, Αμερικανός εικονολήπτης ελληνικής καταγωγής

2016 – Αντρέι Βάιντα, Πολωνός σκηνοθέτης

2017 – Ζαν Ροσφόρ, Γάλλος ηθοποιός




Σαν σήμερα 8 Οκτωβρίου

451: Ξεκινά στη Χαλκηδόνα, μία πόλη της Βιθυνίας, στη Μικρά Ασία, η 4η Οικουμενική Σύνοδος, η οποία αναγνωρίζεται τόσο από την Ορθόδοξη όσο και από την Καθολική Εκκλησία.

876: Στη μάχη του Άντερναχ, οι δυνάμεις των Φράγκων υπό την ηγεσία του Λουδοβίκου του Νεότερου αποτρέπουν την εισβολή των Δυτικών Φράγκων και νικούν τον αυτοκράτορα Κάρολο τον Φαλακρό.

1573: Τελειώνει η ισπανική πολιορκία του Άλκμααρ. Πρόκειται για την πρώτη ολλανδική νίκη κατά τον Ογδοηκονταετή Πόλεμο.

1582: Λόγω της εφαρμογής του Γρηγοριανού ημερολογίου, αυτή η ημέρα δεν υπάρχει στην Ιταλία, την Πολωνία, την Πορτογαλία και την Ισπανία.

1600: Το Σαν Μαρίνο υιοθετεί το πρώτο του γραπτό Σύνταγμα.

1827: Πραγματοποιείται η ναυμαχία του Ναυαρίνου (με το παλαιό ημερολόγιο – στις 20 Οκτωβρίου με το νέο). Έξω από το Ναυαρίνο οι δυνάμεις Αγγλίας, Γαλλίας και Ρωσίας, με ναυάρχους τους Κόδριγκτον, Δεριγνί και Χέιδεν, καταναυμαχούν τον Τουρκοαιγυπτιακό Στόλο του Ιμπραήμ. Οι απώλειές του είναι 60 πλοία και 6.000 άνδρες, ενώ των συμμάχων 650 νεκροί, χωρίς να βυθιστεί σκάφος. Είναι η τελευταία ναυμαχία που διεξάγεται αποκλειστικά με ιστιοφόρα.

1838: Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης εκφωνεί στην Πνύκα την περίφημη ομιλία του «Παραινέσεις προς τη νέα γενιά».

1860: Ανοίγει τηλεγραφική γραμμή μεταξύ Λος Άντζελες και Σαν Φρανσίσκο.

1871: Ξεσπά η μεγάλη πυρκαγιά που καταστρέφει το Σικάγο των ΗΠΑ. Ξεκινά στις 9 το βράδυ, όταν -σύμφωνα με τον αστικό μύθο- μια αγελάδα κλωτσά μία λάμπα πετρελαίου μέσα σε έναν αχυρώνα. Χάνουν τη ζωή τους 300 άτομα. Όταν, τρεις ημέρες αργότερα, οι φλόγες καταλαγιάζουν, το 1/3 της πόλης έχει γίνει καπνός, το 1/3 των κατοίκων -κοντά 100.000 άνθρωποι- μένουν άστεγοι, ενώ οι ζημιές ξεπερνούν τα 200 εκατομμύρια δολάρια.

1906: Στο Λονδίνο, ο Γερμανός Καρλ Νέσλερ λανσάρει την πρώτη λακ για στερέωση μαλλιών περμανάντ.

1912: Ελληνικές ναυτικές δυνάμεις κάνουν απόβαση στο Μούδρο της Λήμνου, κατά τη διάρκεια του Α’ Βαλκανικού Πολέμου. Θα απελευθερώσουν το νησί την επόμενη ημέρα.

1912: Το Μαυροβούνιο κηρύσσει πόλεμο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία στα πλαίσια του Α’ Βαλκανικού Πολέμου.

1929: Εκλέγεται οικουμενικός πατριάρχης ο μητροπολίτης Δέρκων και παίρνει το όνομα Φώτιος Β’.

1939: Η Γερμανία προσαρτά τη Δυτική Πολωνία, στα πλαίσια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

1941: Κατά την εισβολή τους στη Σοβιετική Ένωση, οι Γερμανοί φτάνουν στη θάλασσα Αζόφ με την κατάληψη της Μαριούπολης.

1943: Η παραστρατιωτική ομάδα του Φριτς Σούμπερτ εκτελεί Έλληνες πολίτες στον Καλλικράτη Χανίων.

1951: Ο Εθνάρχης της Κύπρου, Μακάριος, προσφεύγει στον ΟΗΕ, ζητώντας να αναγνωριστεί το δικαίωμα στους Κυπρίους να ενωθούν με την Ελλάδα.

1955: Καθελκύεται στις ΗΠΑ το ισχυρότερο αεροπλανοφόρο στον κόσμο, το Σαρατόγκα.

1958: Ο Σουηδός δρ. Εικ Σένινγκ εμφυτεύει στον ασθενή Άρνε Λάρσον τον πρώτο εσωτερικό βηματοδότη, ο οποίος είχε εφευρεθεί στις αρχές του ίδιου χρόνου από τον επίσης Σουηδό, Ρούνε Έλμκβιστ.

1962: Διαρρέει στον αμερικανικό Τύπο υπόμνημα του Τσέστερ Μπόουλς, συμβούλου του προέδρου Τζον Κένεντι σε θέματα υπανάπτυκτων χωρών, στο οποίο γίνεται λόγος για κακοδιαχείριση της αμερικανικής βοήθειας στην Ελλάδα. Το υπόμνημα, στο οποίο συνιστώνται τρόποι κατανομής της αμερικανικής βοήθειας σε τέσσερις κατηγορίες χωρών, προκαλεί αναστάτωση στη χώρα μας.

1965: Η ΔΟΕ ανακοινώνει ότι η Γερμανία θα αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μεξικού με δύο ομάδες, τη Δυτική (DDR) και την Ανατολική (GDR).

1967: Συλλαμβάνονται στη Βολιβία ο Ερνέστο Τσε Γκεβάρα και οι άντρες του.

1973: Ορκίζεται η κυβέρνηση Σπύρου Μαρκεζίνη, ο οποίος διορίζεται πρωθυπουργός από τον Γιώργο Παπαδόπουλο, σε μια προσπάθεια να αποφορτίσει τη λαϊκή δυσαρέσκεια, προχωρώντας σε έναν δήθεν εκδημοκρατισμό. Σαράντα ημέρες αργότερα θα «καταρρεύσει» στην εξέγερση του Πολυτεχνείου.

1980: Ο Μπομπ Μάρλεϊ καταρρέει στη σκηνή και μεταφέρεται σε νοσοκομείο, όπου διαπιστώνεται ότι πάσχει από όγκο στον εγκέφαλο. Ο άνθρωπος που έκανε γνωστή τη ρέγκε μουσική σε όλο τον κόσμο, θα πεθάνει επτά μήνες αργότερα.

1982: Το καθεστώς της Πολωνίας απαγορεύει όλα τα εργατικά συνδικάτα, ανάμεσά τους και την «Αλληλεγγύη», η οποία ιδρύθηκε το 1980 από τον Λεχ Βαλέσα.

1987: Θεμελιώνεται επίσημα το Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο. Θα παραδοθεί σε 34 μήνες.

1991: Η Κροατία και η Σλοβενία ψηφίζουν τη διακοπή των συνταγματικών τους σχέσεων με τη Γιουγκοσλαβία.

1994: Ολοκληρώνεται στην Αθήνα το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Βόλεϊ, που διοργανώθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα.

1996: Ο Απόστολος Κακλαμάνης εκλέγεται πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων.

2000: Ο Μίκαελ Σουμάχερ νικά στο γκραν πρι της Formula 1 στη Σουζούκα και χαρίζει στη Ferrari τον πρώτο της τίτλο στο πρωτάθλημα οδηγών από το 1979.

2001: Αεροπορική τραγωδία με 118 νεκρούς συγκλονίζει την Ιταλία, μετά τη σύγκρουση αεροσκάφους ΜD-87 των αερογραμμών της SAS με μικρό Cessna και την πτώση του πρώτου πάνω στην αποθήκη αποσκευών, στο αεροδρόμιο Λινάτε, στο Μιλάνο.

2004: Η Βιρμανία γίνεται ξανά μέλος του ASEAN (Ένωση των Χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας) με το όνομα Μιανμάρ.

2005: Ισχυρότατος σεισμός 7,6 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ συγκλονίζει το βόρειο Πακιστάν, με 70.000 περίπου νεκρούς.

Γεννήσεις

1515 – Μαργαρίτα Ντάγκλας, κόμισσα του Λένοξ

1551 – Τζούλιο Κατσίνι, Ιταλός συνθέτης

1833 – Έντμουντ Κλάρενς Στέντμαν, Αμερικανός συγγραφέας

1848 – Πιερ Ντε Γκεϊτέρ, Βέλγος συνθέτης

1870 – Λουί Βιέρν, Γάλλος συνθέτης

1873 – Αλεξέι Σιούσεφ, Ρώσος αρχιτέκτονας

1873 – Έιναρ Χέρτζσπρουνγκ, Δανός χημικός και αστρονόμος

1884 – Βάλτερ φον Ράιχεναου, Γερμανός στρατιωτικός

1890 – Χένριχ Φόκε, Γερμανός αεροπόρος

1892 – Μαρίνα Τσβετάγεβα, Ρωσίδα συγγραφέας

1895 – Ζογκ Α’, βασιλιάς της Αλβανίας

1895 – Χουάν Περόν, Αργεντινός στρατιωτικός και πολιτικός

1908 – Εζεκίας Παπαϊωάννου, Κύπριος πολιτικός

1918 – Γιενς Κρίστιαν Σκόου, Δανός ιατρός

1919 – Κιίτσι Μιγιαζάουα, Ιάπωνας πολιτικός

1927 – Κώστας Ταχτσής, Έλληνας συγγραφέας

1930 – Πέπερ Άνταμς, Αμερικανός σαξοφωνίστας

1938 – Φρεντ Στόλε, Αυστραλός αντισφαιριστής

1939 – Ελβίρα Οζόλινα, Ρωσίδα ακοντίστρια

1942 – Νγκουγιέν Μιν Τριετ, Βιετναμέζος πολιτικός

1948 – Κλοντ Ζαντ, Γαλλίδα ηθοποιός

1948 – Μπάλντουιν Σπένσερ, πολιτικός από την Αντίγκουα και Μπαρμπούντα

1949 – Σιγκόρνι Γουίβερ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1952 – Τάκης Κορωναίος, Έλληνας καλαθοσφαιριστής και προπονητής

1958 – Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, Γερμανίδα πολιτικός

1968 – Ζβόνιμιρ Μπόμπαν, Κροάτης ποδοσφαιριστής

1970 – Ματ Ντέιμον, Αμερικανός ηθοποιός

1970 – Σαντίκ Χαν, Άγγλος πολιτικός

1978 – Μαχαμαντού Σιντιμπέ, ποδοσφαιριστής από το Μάλι

979 – Κριστάννα Λόκεν, Αμερικανίδα ηθοποιός

1983 – Άννα Πολλάτου, Ελληνίδα αθλήτρια

1985 – Μπρούνο Μαρς (κατά κόσμον Πίτερ Τζιν Χερνάντεζ ), Αμερικανός τραγουδιστής

1988 – Κωνσταντίνος Κουφός, Έλληνας τραγουδιστής

1993 – Μπάρμπαρα Πάλβιν, Ουγγαρέζα ηθοποιός και μοντέλο

1997 – Μπέλα Θορν, Αμερικανίδα ηθοποιός

Θάνατοι

705 – Αμπντ αλ-Μαλίκ ιμπν Μαρουάν, Άραβας χαλίφης

1207 – Καλογιάν, τσάρος της Βουλγαρίας

1286 – Ιωάννης Α’, δούκας της Βρετάνης

1580 – Ιερώνυμος Βολφ, Γερμανός ουμανιστής και φιλόλογος

1754 – Χένρυ Φήλντινγκ, Άγγλος συγγραφέας

1772 – Ζαν-Ζοζέφ ντε Μοντονβίλ, Γάλλος συνθέτης

1834 – Φρανσουά Αντριέν Μπουαλντιέ, Γάλλος συνθέτης

1869 – Φράνκλιν Πιρς, 14ος πρόεδρος των ΗΠΑ

1918 – Μιχαήλ Αλεξέγιεβ, Ρώσος στρατηγός

1967 – Κλέμεντ Άτλι, Άγγλος πολιτικός

1973 – Γκαμπριέλ Μαρσέλ, Γάλλος φιλόσοφος

1977 – Γιώργος Παπασιδέρης, Έλληνας τραγουδιστής

1982 – Φίλιπ Νόελ-Μπέικερ, Άγγλος πολιτικός και ειρηνιστής

1987 – Κωνσταντίνος Τσάτσος, Έλληνας πολιτικός

1992 – Βίλι Μπραντ, Γερμανός πολιτικός

1992 – Χρήστος Χαιρόπουλος, Έλληνας δημοσιογράφος, συνθέτης και συγγραφέας

1996 – Αριστοτέλης Νικολαΐδης, Έλληνας συγγραφέας

1997 – Μπέρτραντ Γκόλντμπεργκ, Αμερικανός αρχιτέκτονας

2002 – Λυσίμαχος Σαραφιανός, Έλληνας ιατρός και πολιτικός

2007 – Κωνσταντίνος Ανδρέου, Έλληνας ζωγράφος και γλύπτης

2008 – Μαρσέλ Σεβαλιέ, Γάλλος δήμιος

2016 – Στυλιανός Παττακός, Έλληνας στρατιωτικός

2017 – Λούλα Αναγνωστάκη, Ελληνίδα θεατρική συγγραφέας