Οι άνθρωποι που επηρέασαν αποφασιστικά τον Αλέξη Τσίπρα στην τελική απόφασή του.

Ένα ισχυρό μπλοκ υποστήριξης του σεναρίου του δημοψηφίσματος, αποτελούμενο από στενούς συνεργάτες του πρωθυπουργού και κορυφαίους υπουργούς της κυβέρνησης, οι οποίοι και άσκησαν έντονες πιέσεις στην υλοποίησή του, διαπιστώθηκε ότι υπήρχε τα ξημερώματα της 27ης Ιουνίου, στο Μέγαρο Μαξίμου, κατά τη διάρκεια έκτακτης σύσκεψης που αποφάσισε την προσφυγή στο δημοψήφισμα.

Όπως αναφέρουν τα «Παραπολιτικά», Αλέκος Φλαμπουράρης, Νίκος Παππάς, Νίκος Βούτσης,Πάνος Σκουρλέτης αλλά και Γιάννης Βαρουφάκης ήταν εκείνοι που υποστήριξαν από την πρώτη στιγμή τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος, κάτι που βέβαια μελετούσε το Μέγαρο Μαξίμου εδώ και καιρό, στην περίπτωση που οι διαπραγματεύσεις με τους Ευρωπαίους εταίρους οδηγούσαν σε απόλυτο αδιέξοδο και η κυβέρνηση βρισκόταν ενώπιον του διλήμματος «άτακτη υπαναχώρηση η ρήξη απέναντι στα τελεσίγραφα των δανειστών».

Εξάλλου, για την προετοιμασία μίας τέτοιας επιλογής, ο Αλέξης Τσίπρας έκανε συναντήσεις το τελευταίο διάστημα τόσο με στενούς του συνεργάτες όσο και με τον Παναγιώτη Λαφαζάνη, αλλά και με τον Νίκο Βούτση, στην αρμοδιότητα του οποίου ανήκουν αυτές οι διαδικασίες.

Όπως τονίζει η εφημερίδα, όλο το προηγούμενο διάστημα στο Μέγαρο Μαξίμου εξέταζαν με προσοχή και την πρόταση που είχε καταθέσει τον Νοέμβριο του 2011 ο πρώην πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου για διεξαγωγή δημοψηφίσματος, πριν από την ολοκλήρωση της τότε διαπραγμάτευσης.

Ο Γιάννης Δραγασάκης από την προεκλογική περίοδο είχε αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο της διεξαγωγής δημοψηφίσματος, περιγράφοντας μία τέτοια εξέλιξη ως το plan B, μετά τη ρήξη. Δεν είναι τυχαίο, επίσης, ότι ο Πάνος Σκουρλέτης τον Απρίλιο είχε αφήσει ανοιχτό «παράθυρο» για προσφυγή στον λαό, αν τα πράγματα έφταναν σε αδιέξοδο.

Αποκαλυπτικά των προθέσεων στελεχών της κυβέρνησης και της πίεσης που ασκούσαν αυτά προς το Μέγαρο Μαξίμου ήταν και όσα είχε υποστηρίξει σε συνέντευξή του τον Μάιο ο Παναγιώτης Λαφαζάνης. «Μπορούμε να μετατρέψουμε σε μπούμερανγκ τις εκβιαστικές απειλές» είχε προειδοποιήσει, τονίζοντας πως «αυτές τις ώρες μόνο νέες, μεγάλες, ενωτικές λαϊκές κινητοποιήσεις μπορούν να σώσουν με σιγουριά ξανά την παρτίδα και να δώσουν τη δύναμη και την ώθηση στην κυβέρνηση να μην υποκύψει».

Τον ίδιο μήνα, ο υπουργός Επικρατείας Αλέκος Φλαμπουράρης είχε υποστηρίξει τη λύση του δημοψηφίσματος, εάν η κυβέρνηση δεν μπορούσε να προχωρήσει σε συμφωνία με τους εταίρους που να είναι «στο πλαίσιο του προγράμματος για το οποίο την ψήφισε ο ελληνικός λαός». Ο ίδιος έναν μήνα πριν, μιλώντας στο Mega, είχε τονίσει ότι μετά από ένα δημοψήφισμα οι εταίροι θα πρέπει να δεχθούν τη νέα ετυμηγορία των Ελλήνων και να κάτσουν ξανά στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης.

Στην ίδια κατεύθυνση ήταν και όσα είχε πει τον Μάρτιο ο υπουργός Οικονομικών, Γιάννης Βαρουφάκης, σε συνέντευξή του στην «Corriere della Sera» αναφορικά με τα επόμενα βήματα στη διαπραγμάτευση. «Αν δεν δεχθούν το σχέδιό μας, θα υπάρξει πρόβλημα». «Αλλά», είχε προσθέσει, «όπως είπε και ο Αλέξης Τσίπρας, δεν είμαστε καρφωμένοι στις θέσεις μας, μπορούμε να πάμε πίσω, σε εκλογές, ή να κάνουμε ένα δημοψήφισμα».

Την προσφυγή στη λαϊκή ετυμηγορία με τη διεξαγωγή ενός δημοψηφίσματος υποστήριζαν όλο το προηγούμενο διάστημα και πολλοί βουλευτές του κυβερνώντος κόμματος. Μεταξύ αυτών, ο Νίκος Φίλης και ο Κώστας Λαπαβίτσας. Στο παρασκήνιο, σύμφωνος με το εν λόγω σενάριο ήταν και ο γενικός γραμματέας Συντονισμού του Κυβερνητικού Έργου, Χριστόφορος Βερναδάκης, αλλά και η Ζωή Κωνσταντοπούλου.

«Είναι άδικο να τοποθετηθεί ο πολίτης για ένα τέτοιο ζήτημα και να αποφασίσει με ένα “ναι” ή με ένα “όχι”»

Ενδιαφέρον παρουσιάζει η τοποθέτηση του Γιάννη Βαρουφάκη πριν περίπου ενάμιση μήνα για το θέμα του δημοψηφίσματος…

«Δεν νομίζω ότι υπάρχει στο τραπέζι το δημοψήφισμα και οι εκλογές. Οι εκλογές είναι πρόσφατες, ποιος ο λόγος να ξαναπάμε στο λαό ενώ οι δημοσκοπήσεις μας δείχνουν τόσο ψηλά; Θα είναι ανοησία να ξαναπάμε στο λαό και να του ζητήσουμε να μας ξαναψηφίσει. Όσον αφορά το δημοψήφισμα, πάντα παραμένει στο τραπέζι μια σημαντική διαδικασία και κακά τα ψέματα αν γίνει δημοψήφισμα θα είναι για το ευρώ. Και νομίζω είναι άδικο να τοποθετηθεί ο πολίτης για ένα τέτοιο ζήτημα και να αποφασίσει με ένα “ναι” ή με ένα “όχι”», ήταν τα λόγια του Γιάννη Βαρουφάκη στη συνέντευξή του στον Νίκο Χατζηνικολάου, στις 17 Μαΐου.

Ανακοίνωση εξέδωσε πριν λίγη ώρα ο κύριος Αχιλλέας Καραμανλής, σχετικά με τις τρέχουσες πολιτικές εξελίξεις και το επικείμενο δημοψήφισμα της Κυριακής, στο οποίο και καλεί τον κόσμο να ψηφίσει ναι στην Ευρώπη.

Διαβάστε παρακάτω την συγκεκριμένη ανακοίνωση.

ΙΔΡΥΜΑ «ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ»

Ανακοίνωση κ. Αχιλλέα Καραμανλή

Σωρεία λαθών και των Ευρωπαίων εταίρων μας, οδήγησαν πολλούς συμπολίτες μας στο κοινωνικό και πολιτικό περιθώριο. Όμως σήμερα, η κρίση μετατρέπεται σε εθνική τραγωδία εξαιτίας των δόλιων και διχαστικών επιλογών της κυβέρνησης. Δόλιων γιατί επιχειρείται η υφαρπαγή της ψήφου του ελληνικού λαού ώστε να οδηγηθεί η χώρα εκτός Ευρώπης, παρά το γεγονός ότι η συντριπτική πλειοψηφία του παραμένει αφοσιωμένη στην κληρονομιά του Κωνσταντίνου Καραμανλή. Διχαστικών γιατί μια Αριστερά του 3% επιχειρεί να διαιρέσει τον λαό ανάμεσα σε πατριώτες και ξενόδουλους. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής αφιέρωσε τη ζωή του στην υπηρεσία της ένταξης της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή οικογένεια και στην υπέρβαση των παλαιών και εθνοκτόνων διχασμών, που οδηγούν στη φτώχεια και την εθνική ανασφάλεια. Σήμερα επιχειρείται από μια άφρονα κυβέρνηση η ανατροπή αυτών των κατακτήσεων. Την Κυριακή ο ελληνικός λαός, δημοκρατικά και νηφάλια, δεν θα το επιτρέψει. Θα ψηφίσει ΝΑΙ στην Ελλάδα, ΝΑΙ στην Ευρώπη.

Το διακύβευμα του δημοψηφίσματος δεν είναι ευρώ ή δραχμή όπως επιχειρείται να παρουσιαστεί από το σύστημα αλλά μία συμφωνία αξιοπρέπειας μέσα στην Ευρώπη ή μία δήλωση υποταγής και ταπείνωσης είπαν το στέλεχος του ΣΥΡΙΖΑ Κ. Μορφίδης και οι βουλευτές του κόμματος Δ. Εμμανουηλίδης και Η. Ιωαννίδης σε συνέντευξη τύπου που παραχώρησαν εν όψει του δημοψηφίσματος.

Δεν πιστεύω πως υπάρχει άνθρωπος που αν διάβαζε το τελεσίγραφο των θεσμών θα έλεγε ναι είπε ο Η. Ιωαννίδης.

Λάβρος κατά των δανειστών που έκλεισαν τις τράπεζες και οδήγησαν την χώρα σε οικονομική ασφυξία ήταν και ο κ. Εμμανουηλίδης μιλώντας για ένα σύστημα που ενώθηκε προκειμένου να εμποδίσει τον λαό να εκφραστεί δημοκρατικά.

Ο ηθοποιός χαρακτήρισε το Mega «χούντα» αν και εμφανίζεται σε σήριαλ που μεταδίδεται στο συγκεκριμένο κανάλι!

Ευθέως και χωρίς καμία περιστροφή, ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, αρμόδιος για τις διεθνείς οικονομικές σχέσεις, Ευκλείδης Τσακαλώτος, είπε στον ΣΚΑΙ ότι αν η κυβέρνηση έφερνε το πρόγραμμα για ψήφιση στη Βουλή θα έπεφτε.

«Το πρόγραμμα δεν θα ψηφιζόταν στη Βουλή και θα έπεφτε η κυβέρνηση, γι’ αυτό προχωρήσαμε σε δημοψήφισμα», είπε ο κ. Τσακαλώτος και πρόσθεσε: «Διαφορετικά θα έπρεπε να πάμε σε εκλογές».

Όταν ρωτήθηκε αν θα κουρευτούν οι καταθέσεις ο κ. Τσακαλώτος δήλωσε αρχικά όχι. Επικαλέστηκε, ωστόσο δηλώσεις του Προέδρου της ΕΚΤ ο οποίος είπε ότι οι κεντρικοί τραπεζίτες δεν μπορούμε να λύσουμε τα πολιτικά σας προβλήματα και πρόσθεσε ότι κ. Ντράγκι έχει δώσει χώρο στην Ελλάδα. Θεωρώ ότι λόγω δημοψηφίσματος θα δώσει ένα περιθώριο.

Στο κόκκινο βρίσκεται η ρευστότητα των τραπεζών καθώς στερεύουν τα χαρτονομίσματα και τα διαθέσιμα περιορίζονται σε επικίνδυνα όρια.

Ειδικότερα τα χρήματα σε ρευστό που διαθέτουν οι τράπεζες ανέρχονται σε 500 εκατ. ευρώ εκτιμά η βρετανική εφημερίδα Telegraph επικαλούμενη δηλώσεις του προέδρου του ΕΒΕΑ και της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Κωνσταντίνου Μίχαλου.

«Έχουμε αξιόπιστες πληροφορίες ότι τα αποθεματικά σε ρευστό στις τράπεζες βρίσκεται κάτω από το όριο των 500 εκατ. ευρώ. Όποιος πιστεύει ότι οι τράπεζες θα ανοίξουν την Τρίτη, ονειροπολεί. Τα μετρητά δεν θα κρατήσουν ούτε για μια ώρα» αναφέρει ο κ. Μίχαλος στη βρετανική εφημερίδα.

«Βρισκόμαστε σε μια εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση. Οι ελληνικές εταιρείες έχουν αποκλειστεί από τις ηλεκτρονικές συναλλαγές μέσω του συστήματος Target2. Η εμπορική κοινότητα δεν μπορεί να εισάγει τίποτα και χωρίς πρώτες ύλες δεν μπορεί και να παράξει τίποτα» συμπλήρωσε ο κ. Μίχαλος.

Όπως καταγράφει η Telegraph το όριο των χρημάτων που δίνεται από τα ΑΤΜ έχει πλέον υποχωρήσει στα 50 ευρώ από τα 60 ευρώ πιθανότατα γιατί έχουν εξαφανιστεί τα χαρτονομίσματα των 20 ευρώ.

Ο κ. Μίχαλος, τόνισε ότι η επιτροπή που ελέγχει τα αιτήματα για πληρωμές στο εξωτερικό αδυνατεί να χειριστεί τον μεγάλο αριθμό αιτημάτων και το αποτέλεσμα είναι να υπάρχει παράλυση.

«Δεν μπορούμε να στείλουμε χρήματα στο εξωτερικό για τους προμηθευτές μας» τόνισε ο Παύλος Δέας ιδιοκτήτης εργοστασίου επεξεργασίας ελιάς στη Χαλκιδική, ενώ τονίζει ότι υπάρχουν εγκλωβισμένα κοντέινερ.

«Δεν ξέρουμε πώς θα εξάγουμε 60 εμπορευματοκιβώτια για τις ΗΠΑ. Εργοστάσια κλείνουν γύρω μας σε ένα φαινόμενο ντόμινο», είπε.

Σε δηλώσεις του ο Γιώργος Καμίνης, ο δήμαρχος της Αθήνας υπογράμμισε ότι:«Είμαστε αντιμέτωποι με μια εθνική καταστροφή, είναι τόσο αυτονόητο. Εάν η Ελλάδα ψηφίσει« όχι »θα είμαστε υποχρεωμένοι να πάμε πίσω στη δραχμή αμέσως».

Ο δήμαρχος είπε ότι η όλη δομή του ελληνικού κράτους άρχισε να φθείρεται,και κανείς δεν πληρώνει πια φόρους.

Κλυδωνισμούς, διαγραφές και παραιτήσεις προκαλεί στο εσωτερικό των ΑΝΕΛ το δημοψήφισμα της Κυριακής.

Χθες το «ναι» στο δημοψήφισμα οδήγησε το βουλευτή Ηρακλείου Κωνσταντίνο Δαμαβολίτη, εκτός της Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Μετά τη διαγραφή του από τον Πάνο Καμμένο παρέδωσε και την έδρα του. Την θέση του καταλαμβάνει ο Γρηγόρης Μακαρώνας.

Όλα ξεκίνησαν χθες, Πέμπτη, το πρωί και ενώ ο Αλέξης Τσίπρας ήταν στο γραφείο του Πάνου Καμμένου στο υπουργείο Εθνικής Άμυνας. Ο κ. Δαμαβολίτης τάχθηκε ανοιχτά υπέρ του «Ναι» στο δημοψήφισμα λέγοντας μάλιστα πως αν ζητηθεί η παραίτησή του θα παραδώσει την έδρα του και θα πάει σπίτι του.

Ένα τόνο πιο κάτω ο έτερος βουλευτής των ΑΝΕΛ Βασίλης Κόκκαλης,  δήλωσε πως ο ίδιος θα ψηφίσει «ανοιχτές τράπεζες», ζητώντας παράλληλα να ακυρωθεί το δημοψήφισμα και να συγκληθεί συμβούλιο πολιτικών αρχηγών υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

Ο τρίτος βουλευτής των ΑΝΕΛ που διαφοροποιήθηκε από την κυβερνητική γραμμή ήταν ο Δημήτρης Καμμένος ο οποίος με δήλωσή του στη Βουλή σημείωσε ότι «η παρουσία της χώρας στο ευρώ είναι εθνικός μονόδρομος όχι μόνο για οικονομικούς λόγους αλλά και για εθνικούς λόγους».

«Ένα δημοψήφισμα έχει νόημα όταν γίνεται σε συνθήκες που δεν προκαλούν διχασμό», τόνισε ο κ. Καμμένος.

Τελευταίος στη σειρά ο βουλευτής και κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος των ΑΝΕΛ, Nίκος Μαυραγάνης ο οποίος στο περιστύλιο της Βουλής με δήλωσή του ζήτησε την απόσυρση του δημοψηφίσματος, λέγοντας: «Παραμένω μεν μαχητής του ‘‘όχι’’ αλλά ζητώ να φύγει ένα νόθο δημοψήφισμα».

Τους τρεις τελευταίους ο Πάνος Καμμένος δεν τους διέγραψε επειδή δεν διαφοροποιήθηκαν ανοιχτά με την κεντρική γραμμή, αλλά εξέφρασαν την αντίθεσή τους με το δημοψήφισμα.

Ωστόσο η δυσαρέσκεια της ηγεσίας εκφράστηκε δια στόματος της εκπροσώπου Τύπου Μαρίνας Χρυσοβελώνη η οποία, είπε ότι όλοι οι βουλευτές «τοποθετήθηκαν στην ολομέλεια της βουλής και είπαν “ναι” στο να γίνει το δημοψήφισμα, όπως επίσης έχουν τοποθετηθεί και στην κοινοβουλευτική ομάδα λέγοντας “όχι” στα μέτρα που προτείνουν οι δανειστές» σημειώνοντας με νόημα: «Τώρα αν άλλα λέμε και άλλα εννοούμε η επιστήμη σηκώνει τα χέρια ψηλά» ενώ και η βουλευτής των ΑΝΕΛ Σταυρούλα Ξουλίδου, δήλωσε έκπληκτη από τη στάση των συναδέλφων της.

Από την πλευρά του ο Πάνος Καμμένος δήλωσε ότι «έχουμε πόλεμο, δεν κάνουμε εκπτώσεις, όποιος δεν αντέχει φεύγει».

Το ερώτημα είναι πόσο βαθύ είναι το ρήγμα μέσα στους ΑΝΕΛ και πόσο μπορεί να επηρεάσει την κυβερνητική σταθερότητα.

«Είχαμε μια επιλογή να έρθει στη Βουλή το πακέτο των Θεσμών. Δεν θα περνούσε από τον ΣΥΡΙΖΑ, από την κυβέρνηση, η οποία θα έπεφτε και σε τρεις εβδομάδες θα είχαμε εκλογές», σημείωσε ο αναπληρωτής υπουργός Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, Ευκλείδης Τσακαλώτος, εξηγώντας τους λόγους που η κυβέρνηση αποφάσισε να προχωρήσει τελικά στη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος.

«Άρα είχαμε την επιλογή να πάμε σε δημοψήφισμα για να αποφανθεί ο λαός», σημείωσε χαρακτηριστικά το πρωί της Παρασκευής στον ΣΚΑΪ, για να τονίσει πως η κυβέρνηση θεωρεί ότι το πακέτο «δεν βγαίνει».

«Άρα αποτύχατε;» ρωτήθηκε από τον δημοσιογράφο. «Βεβαίως», ήταν η απάντησή του.

«Όποιος ψηφίσει “ναι”, ψηφίζει για τη συνέχιση ενός προγράμματος που δεν βγαίνει. Οι πιστωτές όχι μόνο θα αποφασίζουν την οικονομική πολιτική αλλά και ποιοι θα την εφαρμόζουν», ανέφερε.

«Εμείς λένε ότι μια οικονομία που έχει χάσει 25% του ΑΕΠ, με την ανεργία που έχει, χρειάζεται ένα σοκ αισιοδοξίας, να φύγει η απειλή του Grexit, με την ιδέα ότι αν δεν γίνει Grexit με τον ΣΥΡΙΖΑ δεν θα γίνει ποτέ», παρατήρησε ο αναπληρωτής υπουργός.

Σύμφωνα με τον κ. Τσακαλώτο, ένα «ναι» στο δημοψήφισμα θα σημαίνει ότι «θα έχουμε μια λαϊκή εντολή ότι αυτό το πράγμα δεν μπορεί να το δεχτεί ο λαός και ελάτε να διαπραγματευτούμε για μια λύση βιώσιμη».

Αποκάλυψε ακόμη ότι υπήρχαν σημαντικές διαφορές με τους θεσμούς στο θέμα των εργασιακών και συγκεκριμένα, στο θέμα των συλλογικών συμβάσεων εργασίας και εξέφρασε τη δυσαρέσκεια του για την επιλογή της ΓΣΕΕ να στηρίξει ανοιχτά το «ναι».

«Τίθεται ζήτημα δημοκρατικότητας» δήλωσε χαρακτηριστικά και υπογράμμισε ότι αν οι Ευρωπαίοι ρίξουν την κυβέρνηση με ένα “ναι”, αγνοώντας ουσιαστικά την ψήφο του ελληνικού λαού, αυτό θα είναι κάτι πολύ κακό για την Ευρώπη.

Ο κ. Τσακαλώτος δήλωσε ακόμη ότι έπρεπε να πάρουμε το ρίσκο μιας ρήξης με την Ευρώπη, γιατί αυτή η Ευρώπη έχει κοντά ποδάρια και έτσι όπως είναι δεν αντέχεται. Εκτίμησε μάλιστα ότι τα επόμενα 2 -3 χρόνια, κάποιοι λαοί, όπως οι Ιταλοί και οι Ισπανοί θα επιλέξουν μόνοι τους να φύγουν από το ευρώ, χαρακτηρίζοντας μάλιστα την ευρωζώνη ως τον μεγάλο ασθενή της παγκόσμιας οικονομίας

Εξέφρασε την άποψη ότι αν ο κόσμος ψηφίσει «όχι», ο Μάριο Ντραγκι από τη μέχρι τώρα στάση του, έχει δείξει ότι θα περιμένει μέχρι την Τετάρτη, προκειμένου να υπάρξει συμφωνία με τους Ευρωπαίους.

Αναγνώρισε επίσης ότι και η νέα συμφωνία που θα επιτευχθεί σε περίπτωση «όχι», θα περιλαμβάνει σκληρά μέτρα, ενώ υποστήριξε ότι το δημοψήφισμα θα έπρεπε να γίνει πριν από ένα μήνα περίπου, όταν πήραμε το πεντασέλιδο κείμενο των θεσμών, μετά τη συνάντηση στο Βερολίνο.

Την Κυριακή 5 Ιουλίου οι Έλληνες πολίτες καλούνται να συμμετάσχουν στο δημοψήφισμα παίρνοντας θέση επί ερωτήματος σχετικά με τις προτάσεις των θεσμών προς την ελληνική κυβέρνηση.

Οι εκλογείς ψηφίζουν στα ίδια εκλογικά τμήματα με αυτά των εθνικών εκλογών της 25ης Ιανουαρίου 2015. Εξαίρεση αποτελούν όσοι ετεροδημότες ψηφίζουν στον τόπο διαμονής τους (κατόπιν αίτησής τους έως τις 30 Απριλίου 2015), καθώς αντί για τα ειδικά εκλογικά τμήματα, την Κυριακή θα πρέπει να προσέλθουν στο εκλογικό τμήμα της περιοχής τους.

Εξαιτίας των ασφυκτικών χρονικών περιθωρίων δεν κατέστη δυνατό να συμμετάσχουν οι ομογενείς. Για πρώτη φορά θα κληθούν να ψηφίσουν 108.371 18άρηδες. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να μάθουν σε ποιο εκλογικό τμήμα ψηφίζουν συμπληρώνοντας τα στοιχεία τους στην εφαρμογή «Μάθε που ψηφίζεις» που βρίσκεται στην ιστοσελίδα του υπουργείου Εσωτερικών (www.ypes.gr). Εναλλακτικά, σχετικές πληροφορίες παρέχει το ίδιο υπουργείο στο τηλέφωνο 213 1361500 έως το κλείσιμο της κάλπης.

Η εκλογική διαδικασία θα πραγματοποιηθεί με τις ίδιες εφορευτικές επιτροπές και τους ίδιους δικαστικούς αντιπροσώπους και εφόρους, όπως είχαν ορισθεί για τις εθνικές εκλογές του Ιανουαρίου. Για τον περιορισμό των εξόδων, εν μέσω μάλιστα δύσκολης οικονομικής συγκυρίας, δωρεάν θα είναι το Σαββατοκύριακο η διέλευση από τα διόδια των αυτοκινητόδρομων (και της γέφυρας Ρίου – Αντιρρίου), όπως και την Κυριακή στην Αττική Οδό. Επίσης, εκπτώσεις στις τιμές των εισιτηρίων τους παρέχουν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, τα ΚΤΕΛ και η Aegean Airlines.

Οι κάλπες ανοίγουν στις 07:00 το πρωί και κλείνουν στις 7 το βράδυ. Η άσκηση του εκλογικού δικαιώματος γίνεται με την επίδειξη της αστυνομικής ταυτότητας ή του διαβατηρίου ή της άδειας οδήγησης ή του ατομικού βιβλιαρίου υγείας όλων των ασφαλιστικών ταμείων. Αποδεκτά είναι και τυχόν «κομμένα» δελτία αστυνομικής ταυτότητας και διαβατήρια που έχει λήξει η ισχύς του.

Το δημοψήφισμα θα διεξαχθεί με βάση τους εκλογικούς καταλόγους, όπως αυτοί οριστικοποιήθηκαν μετά τη Β΄ αναθεώρηση έτους 2015 και περιλαμβάνουν όλες τις μεταβολές που συντελέστηκαν μέχρι και την 30η Απριλίου 2015. Επίσης, θα χρησιμοποιηθούν και οι ειδικοί εκλογικοί κατάλογοι και καταστάσεις για ορισμένες κατηγορίες εκλογέων (στρατιωτικών, ναυτικών, και ανδρών φρουράς εκλογικών τμημάτων, καθώς και κρατουμένων στα καταστήματα κράτησης).

Εκλογείς που, χωρίς να έχουν αποστερηθεί του εκλογικού τους δικαιώματος, δεν περιλαμβάνονται για οποιαδήποτε άλλη αιτία στους εκλογικούς καταλόγους, μπορούν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα μέχρι το τέλος της ψηφοφορίας σε οποιοδήποτε εκλογικό τμήμα του Δήμου στα δημοτολόγια ή Μητρώα Αρρένων του οποίου είναι εγγεγραμμένοι.

Οι πολίτες µε αναπηρία ή σωματική αδυναμία ψηφίζουν πάντοτε µε απόλυτη προτεραιότητα, ενώ οι αντιπρόσωποι της δικαστικής αρχής διευκολύνουν την προσέλευση και αποχώρησή τους.

Οι εκλογείς θα λάβουν δύο ψηφοδέλτια. Στο πρώτο αναγράφεται το ερώτημα του δημοψηφίσματος που είναι: «Πρέπει να γίνει αποδεκτό το σχέδιο συμφωνίας, το οποίο κατέθεσαν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο στο Eurogroup της 25.06.2015 και αποτελείται από δύο μέρη, τα οποία συγκροτούν την ενιαία πρότασή τους; Το πρώτο έγγραφο τιτλοφορείται «Reforms for the completion of the Current Program and Beyond» («Μεταρρυθμίσεις για την ολοκλήρωση του τρέχοντος προγράμματος και πέραν αυτού») και το δεύτερο «Preliminary Debt sustainability analysis» («Προκαταρκτική ανάλυση βιωσιμότητας χρέους»). Παραπλεύρως, οι ψηφοφόροι θα επιλέξουν μία εκ των απαντήσεων: ΔΕΝ ΕΓΚΡΙΝΕΤΑΙ/ΟΧΙ ή ΕΓΚΡΙΝΕΤΑΙ/ΝΑΙ. Η επιλογή γίνεται με σταυρό είτε εντός του τετραγώνου που υπάρχει κάτω από τις απαντήσεις είτε αριστερά ή δεξιά από την απάντηση. Το δεύτερο ψηφοδέλτιο είναι το λευκό, ενώ ως τέτοιο θα λογίζεται και το πρώτο ψηφοδέλτιο εάν δεν φέρει σταυρό.

Για να είναι νόμιμο το δημοψήφισμα θα πρέπει να προσέλθει στις κάλπες τουλάχιστον το 40% του εκλογικού σώματος. Η συγκέντρωση και η μετάδοση των αποτελεσμάτων θα γίνει με τη συνδρομή της SingularLogic, ενώ για την αμεσότερη μετάδοση των αποτελεσμάτων θα αξιοποιηθούν και κινητά τηλέφωνα τα οποία θα έχουν οι δικαστικοί αντιπρόσωποι 4.800 εκλογικών τμημάτων. Λόγω της απλούστερης διαδικασίας σε σχέση με τις εκλογές, το τελικό αποτέλεσμα εκτιμάται ότι θα είναι γνωστό μία με δύο ώρες μετά το κλείσιμο της κάλπης δηλαδή περί τις 8 – 9 το βράδυ.

«Η βλακεία παραμένει πραγματικά αήττητη» είναι το σχόλιο του υπουργείου Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης για δημοσίευμα ιστοσελίδας, σύμφωνα με το οποίο, το υπουργείο απαγορεύει στις περιφέρειες να μεταδώσουν αποτελέσματα από το δημοψήφισμα.

Το υπουργείο απαντά ότι η διατύπωση της εγκυκλίου που εστάλη στις περιφέρειες και στην οποία στηρίχθηκε το δημοσίευμα, αποτελεί αυτούσια αναπαραγωγή σχετικής εγκυκλίου που εξέδωσε η τότε ηγεσία του υπουργείου Εσωτερικών πριν από τις εθνικές εκλογές της 25 Ιανουαρίου 2015 (8/20.1.2015 αριθ. πρωτ. 2732).

Στην εγκύκλιο σημειώνεται – καθώς έχουν συμβεί αντίστοιχα φαινόμενα – ότι δεν είναι επιτρεπτό να μεταδίδονται από τα τοπικά και διαδικτυακά ΜΜΕ αποτελέσματα αμέσως μετά την εξαγωγή τους από τα εκλογικά τμήματα χωρίς να έχει προηγηθεί η κατά προτεραιότητα μετάδοσή τους από το υπουργείο Εσωτερικών που έχει τη σχετική αρμοδιότητα.

Η διατύπωση της εγκυκλίου επαναλαμβάνεται πάγια, προκειμένου να αποτραπούν φαινόμενα διαρροών, αποσπασματικής και ελλιπούς πληροφόρησης της κοινής γνώμης – αναφέρει στην ανακοίνωσή του το υπουργείο.

Τον κίνδυνο άμεσης διακοπής του ELA βλέπει ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Γιάννης Δραγασάκης.

Μιλώντας στο ραδιοφωνικό σταθμό στο Κόκκινο ο κ. Δραγασάκης τόνισε ότι οι «πολιτικές παρεμβάσεις αξιωματούχων από το εξωτερικό είναι πρωτοφανείς» και είπε πως: «Αν αληθεύει, είναι απαράδεκτο να πιέζουν διάφοροι κύκλοι την ΕΚΤ ώστε να μη συνεχίσει την παροχή ELA στις ελληνικές τράπεζες». Σημειώνεται ότι διακοπή του ELA σε αυτή τη φάση ισοδυναμεί με κατάρρευση του τραπεζικού συστήματος.

Ο κ. Δραγασάκης είπε ακόμη πως: «Η κυβέρνηση έλαβε μία σαφή θέση για το δημοψήφισμα, αλλά παραμένει κυβέρνηση όλων των Ελλήνων» και επεσήμανε: «Δεσμευόμαστε από τη Δευτέρα το πρωί να προσπαθήσουμε να υπάρξει μία συμφωνία που εξασφάλίζει την αποκατάσταση της κανονικότητας».

Λίγες ώρες πριν ανοίξουν οι κάλπες για το δημοψήφισμα στην Ελλάδα, το διεθνές πρακτορείο Reuters αναλύει τα σενάρια για την επόμενη μέρα.

«Ο πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας επέλεξε το δημοψήφισμα για την πρόταση των δανειστών της Ελλάδας, με αποτέλεσμα να διακοπούν οι διαπραγματεύσεις με τους εταίρους της, να κλείσουν οι τράπεζες και να τίθεται το μέλλον της χώρας εντός της Ευρωζώνης εν αμφιβόλω» αναφέρει το Reuters.

«Το αποτέλεσμα που θα βγάλουν οι κάλπες παραμένει ασαφές. Την ώρα που οι Έλληνες καλούνται να διαλέξουν μεταξύ «Ναι» και «Όχι», η χώρα όπως όλα δείχνουν μπαίνει σε μία περίοδο αβεβαιότητας και έντονης πολιτικής αστάθειας» προσθέτει το διεθνές πρακτορείο και αναλύει τα πιθανά σενάρια.

Στην περίπτωση που επικρατήσει το «Ναι»

«Η αριστερή κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα καλεί τους πολίτες να στηρίξουν το «Όχι». Θα ήταν πολιτική αυτοκτονία του Αλέξη Τσίπρα να εγκαταλείψει το πρόγραμμά του, που κατήγγειλε το διασυρμό της χώρας για μία πολιτική στην οποία έχει εναντιωθεί σφόδρα» αναφέρει το Reuters, τονίζοντας ότι «ο Τσίπρας άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο παραίτησης σε περίπτωση που υπερψηφιστεί το «Ναι» με συνέντευξή του στη δημόσια τηλεόραση. “Αν οι Έλληνες θέλουν να έχουν έναν ντροπιασμένο πρωθυπουργό, υπάρχουν πολλοί εκεί έξω. Δεν θα είμαι εγώ” ανέφερε χαρακτηριστικά».

Στη συνέχεια το Reuters τονίζει ότι «σε περίπτωση που ο Τσίπρας παραιτηθεί, η χώρα λογικά θα οδηγηθεί σε εκλογές, με τις περισσότερες πιθανότητες να συγκεντρώνονται για το Σεπτέμβριο».

«Ωστόσο, δεδομένης της τραγικής οικονομικής κατάστασης και της αθέτησης πληρωμών της Ελλάδας, οι κλειστές έχουν κλείσει. Έτσι το πιο πιθανό σενάριο είναι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας να δρομολογήσει τις εξελίξεις μέσα από μία διακομματική κυβέρνηση εθνικής ενότητας, ώστε να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις με τους πιστωτές και να κρατηθεί η Ελλάδα μέχρι να οδηγηθεί στις κάλπες».

«Το να συγκροτηθεί μία τέτοια κυβέρνηση δεν θα είναι καθόλου εύκολο. Τα κόμματα υπέρ του ευρώ όπως το κεντρώο Ποτάμι, το σοσιαλιστικό ΠΑΣΟΚ και η συντηρητική Νέα Δημοκρατία έχουν εκφράσει την θέλησή τους να μετέχουν σε έναν κυβερνητικό συνασπισμό, αλλά συγκεντρώνουν μόλις 106 έδρες στη Βουλή των 300» σημειώνει το Reuters, τονίζοντας ότι «αυτό σημαίνει ότι ο ΣΥΡΙΖΑ και ο νυν κυβερνητικός του εταίρος, Ανεξάρτητοι Έλληνες, θα πρέπει να στηρίξουν μία κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Το πιθανότερο είναι ότι επικεφαλής της θα τεθεί μη πολιτικό πρόσωπο, κάποιος τεχνοκράτης. Ο πρώην πρωθυπουργός, Κώστας Καραμανλής έκανε μία δημόσια παρέμβαση απευθύνοντας έκκληση στους πολίτες να στηρίξουν το «Ναι» στο δημοψήφισμα, πυροδοτώντας τις φήμες που τον καθιστούν υποψήφιο για τη θέση του ηγέτη της οικουμενικής κυβέρνησης».

«Η κυβέρνηση εθνικής σωτηρίας δεν θα είναι κάτι πρωτοφανές στην Ελλάδα» σχολιάζει ο αρθρογράφος του Reuters, υπενθυμίζοντας τις Κάννες και ότι ακολούθησε το δημοψήφισμα του Γιώργου Παπανδρέου.

«Μερικοί αξιωματούχοι του ΣΥΡΙΖΑ λένε ότι σε περίπτωση που ψηφιστεί το «Ναι», ο Τσίπρας θα συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις με τους πιστωτές αντιλαμβανόμενος ότι η χώρα πρέπει να πάει σε εκλογές το Σεπτέμβρη μόλις τα δημοσιονομικά της χώρας τακτοποιηθούν» συνεχίζει το Reuters.

«Οι Ευρωπαίοι έχουν αποσαφηνίσει ότι καλούν τους πολίτες να ψηφίσουν «Ναι» στο δημοψήφισμα. Η Άνγκελα Μέρκελ έδωσε το σινιάλο για να παύσουν οι διαπραγματεύσεις μέχρι να ολοκληρωθεί το δημοψήφισμα. Είναι έτοιμη να διαπραγματευθεί ένα τρίτο πακέτο βοήθειας για την Ελλάδα, παρά το γεγονός ότι γερμανοί αξιωματούχοι εμφανίζονται σκεπτικοί κατά πόσο αυτό θα μπορέσει να έχει ολοκληρωθεί πριν από την 20η Ιουλίου που ωριμάζει το ομόλογο της ΕΚΤ και πρέπει να πληρωθεί».

Στην περίπτωση που επικρατήσει το «Όχι»

«Η ελληνική κυβέρνηση λέει ότι ένα “Όχι” θα ενδυνάμωνε τη διαπραγματευτική δυνατότητα της χώρας απέναντι στους εταίρους, αλλά το επιχείρημα αυτό έχει απορριφθεί κατηγορηματικά από τους ευρωπαίους εταίρους και τον ίδιο τον επικεφαλής του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ» αναφέρει το Reuters.

«Ο Αλέξης Τσίπρας τόνισε ότι η κυβέρνηση θα συνεχίσει αυτομάτως τις διαπραγματεύσεις, αλλά οι Ευρωπαίοι εκτιμούν ότι είναι πολύ δύσκολο να υπάρξει συμφωνία από τη στιγμή που υπερισχύσει το “Όχι”», τονίζει το διεθνές πρακτορείο και επαναφέρει τις προειδοποιήσει των Ευρωπαίων ηγετών και αξιωματούχων ότι ένα «όχι» θα ανοίξει την πόρτα στην έξοδο της χώρας από την Ευρωζώνη.

«Η Ελλάδα πιθανότατα θα καταλήξει να χρεοκοπεί και απέναντι στην ΕΚΤ, καθώς δεν θα καταφέρει να αποπληρώσει το τεράστιο ομόλογο της ΕΚΤ, με τις τράπεζες εν τέλει να μην ανοίγουν. Η ΕΚΤ πιθανότατα από την πλευρά της θα αυξήσει την πίεση στον Αλέξη Τσίπρα, καθώς ο ίδιος βρίσκεται στη δυσχερή θέση να προσπαθεί να βρει μία συμφωνία, υπό την απειλή της κατάρρευσης των τραπεζών» σημειώνει το Reuters.

«Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα να αναγκάσει τον Τσίπρα να παραιτηθεί για να αναλάβει μία κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Αυτή θα αναγκαστεί να καταφύγει σε ένα παράλληλο νόμισμα ή IOU, θέτοντας τις βάσεις για ένα Grexit που θα έχει ξεκινήσει» καταλήγει το Reuters.

Μέσα σε ένα εκρηκτικό κλίμα ασφυξίας οι Έλληνες σε λιγότερο από 48 ώρες καλούνται στις κάλπες να αποφασίσουν για το δημοψήφισμα, ενώ πληθαίνουν οι φωνές που δεν δίνουν καμία πιθανότητα να ανοίξουν οι τράπεζες την Τρίτη. Την ίδια ώρα η αγωνία αυξάνεται και η αυλαία της μάχης πέφτει απόψε με την ομιλία του Αλέξη Τσίπρα στο Σύνταγμα και τη συγκέντρωση  «Μένουμε Ευρώπη» στο Καλλιμάρμαρο.

Η κυβερνητική πλευρά τις τελευταίες ώρες πέφτει στη μάχη για να αντιμετωπίσει το «φόβο» που έχει δημιουργηθεί σε μεγάλη μερίδα των πολιτών, χωρίς όμως να μπορεί επί της ουσίας να δώσει εγγυήσεις, ενώ η πλευρά του «ναι» προτάσσει μια γρήγορη συμφωνία με τους Ευρωπαίους για να ανοίξουν και πάλι οι τράπεζες.

Ο Αλέξης Τσίπρας είπε χθες ότι οι τράπεζες θα ανοίξουν όταν θα έχουμε συμφωνία, κάτι που είπε τελικά μετά από αρκετές μέρες και ο Γιάννης Βαρουφάκης, αν και αρχικά έλεγε ότι θα ανοίξουν την Τρίτη όπως και ο υπουργός Επικρατείας Νίκος Παππάς.

Ωστόσο τα κυβερνητικά στελέχη άλλαξαν γραμμή και από το άνοιγμα των τραπεζών την Τρίτη πέρασαν στο άνοιγμα των τραπεζών με συμφωνία. Το βασικό ερώτημα είναι πότε θα έρθει αυτή η συμφωνία, όταν έξι μήνες τώρα η κυβέρνηση διαπραγματευόταν στις Βρυξέλλες και δεν κατάφερε να βρει μια συμφωνία. Μάλιστα ο υπεύθυνος για τη διαπραγμάτευση,Ευκλείδης Τσακαλώτος αποκάλυψε ότι το δημοψήφισμα έγινε γιατί η συμφωνία δεν πέρναγε από τη Βουλή και θα έπεφτε η κυβέρνηση, ενώ ομολόγησε ότι η διαπραγμάτευση απέτυχε.

Η κυβέρνηση μοιάζει να αναζητά βηματισμό, αφού από την άλλη ο αναπληρωτής υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης Γιώργος Κατρούγκαλος αργά το βράδυ της Πέμπτης έλεγε ότι με «όχι» ανοίγουν οι τράπεζες, με «ναι» παραμένουν κλειστές, για να εισπράξει άμεσα την έντονη αντίδραση ακόμη και της Λιάνας Κανέλλη η οποία τον κατηγόρησε για ωμό εκβιασμό του ελληνικού λαού.

Μέσα σε αυτό το δραματικό κλίμα έσκασε και «βόμβα» από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησηςΓιάννη Δραγασάκη ο οποίος αποκάλυψε ότι μπορεί να κοπεί ο ELA στις ελληνικές τράπεζες. «Αν αληθεύει, είναι απαράδεκτο να πιέζουν διάφοροι κύκλοι την ΕΚΤ ώστε να μη συνεχίσει την παροχή ELA στις ελληνικές τράπεζες» είπε ο κ. Δραγασάκης, κάτι που ουσιαστικά σημαίνει την άμεση κατάρρευση όλου του τραπεζικού συστήματος.

Σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να υπάρχει καμία βεβαιότητα για το πότε θα ανοίξουν οι τράπεζες, πολύ περισσότερο δε για το πότε θα χαλαρώσουν τα capital controls.

Το σκηνικό που διαμορφώνεται στις τράπεζες είναι ζοφερό και ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, μαζί με τον υπουργό Οικονομικών, Γιάννη Βαρουφάκη, επιχειρούν να καθησυχάσουν τους πολίτες και τους επιχειρηματίες που εκφράζουν έντονες ανησυχίες για το κούρεμα καταθέσεων.

Όλες οι πληροφορίες δείχνουν ότι η κατάσταση στις τράπεζες είναι δύσκολη ακόμη και για τη διαθεσιμότητα σε χαρτονομίσματα για τα 60 ή τα 50 ευρώ που δίνουν τα ΑΤΜ.

Τα χρήματα σε ρευστό που διαθέτουν οι τράπεζες ανέρχονται σε 500 εκατ. ευρώ εκτιμά η βρετανική εφημερίδα Telegraph επικαλούμενη δηλώσεις του προέδρου του ΕΒΕΑ και της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Κωνσταντίνου Μίχαλου.

«Έχουμε αξιόπιστες πληροφορίες ότι τα αποθεματικά σε ρευστό στις τράπεζες βρίσκεται κάτω από το όριο των 500 εκατ. ευρώ. Όποιος πιστεύει ότι οι τράπεζες θα ανοίξουν την Τρίτη, ονειροπολεί. Τα μετρητά δεν θα κρατήσουν ούτε για μια ώρα» αναφέρει ο κ. Μίχαλος στη βρετανική εφημερίδα.

«Βρισκόμαστε σε μια εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση. Οι ελληνικές εταιρείες έχουν αποκλειστεί από τις ηλεκτρονικές συναλλαγές μέσω του συστήματος Target2. Η εμπορική κοινότητα δεν μπορεί να εισάγει τίποτα και χωρίς πρώτες ύλες δεν μπορεί και να παράξει τίποτα» συμπλήρωσε ο κ. Μίχαλος.

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ντέρμπι και ρευστά δεδομένα ενώ η επόμενη μέρα φαντάζει με ένα βήμα προς μια δύσκολη κατάσταση αφού η εμπιστοσύνη των πολιτών προς το τραπεζικό σύστημα έχει κλονιστεί.

Πότε θα ανοίξουν οι τράπεζες;

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα συνεδριάσει εκ νέου τη Δευτέρα έχοντας το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στα χέρια της προκειμένου να αποφασίσει κατά πόσο θα αυξήσουν τη ρευστότητα μέσω ELA για τα ελληνικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Το Δ.Σ. της ΕΚΤ να συνδέει τις όποιες αποφάσεις άρρηκτα και ανοιχτά με το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.

Σε αυτό το μήκος κύματος κινήθηκε ο Γιόζεφ Μπονίτσι, μέλος του Δ.Σ. της ΕΚΤ, ο οποίος υιοθέτησε το δίλημμα που τίθεται από ολόκληρη την Ευρώπη, ότι δηλαδή το δημοψήφισμα αφορά στην παραμονή ή όχι της χώρας στο Ευρώ.

Ο κ. Μπονίτσι δεν απέκλεισε η ΕΚΤ να προχωρήσει σε κούρεμα των εγγυήσεων των ελληνικών τραπεζών σε περίπτωση που η λαϊκή βούληση ταχθεί υπέρ της εξόδου της χώρας από τη νομισματική ένωση, γεγονός που εφόσον συμβεί θα πυροδοτήσει την κατάρρευση των ελληνικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.

Παράλληλα, ο κ. Μπονίτσι επανέλαβε ότι οι ελληνικές τράπεζες δεν μπορούν να έχουν επ’ αόριστον πρόσβαση στον ELA, επαναλαμβάνοντας τις απειλές του κεντρικού τραπεζίτη της Γερμανίας, Γενς Βάιντμαν.

«Η απόφαση της ΕΚΤ θα εξαρτηθεί από την απόφαση των Ελλήνων» σημείωσε χαρακτηριστικά ο Μπονίτσι.

Έτσι το πότε θα ανοίξουν οι τράπεζες είναι κάτι που εξαρτάται άμεσα από την ΕΚΤ και από την επίτευξη συμφωνίας με τους δανειστές, ενώ τα capital controls χρειάζονται χρόνο προκειμένου να φύγουν από την καθημερινότητα των Ελλήνων.

Όπως αναφέρουν τραπεζικά στελέχη, κανείς δεν μπορεί να απαντήσει με βεβαιότητα στο ερώτημα τι πρόκειται να συμβεί και πότε θα ανοίξουν οι τράπεζες, καθώς βαδίζουμε σε «αχαρτογράφητα νερά».

Τα βασικά σενάρια για τράπεζες και καταθέσεις

Τρία είναι τα βασικά σενάρια για τις τράπεζες:

1) Τη Δευτέρα η ΕΚΤ δεν μειώνει τον ELA και δεν αυξάνει το κούρεμα στις εγγυήσεις που δίνουν οι τράπεζες.

Κάτω υπό αυτό το πρίσμα οι ελληνικές τράπεζες μένουν όπως είναι και σήμερα, αλλά με τεράστια αγωνία για το αν θα έχουν έστω και 50ευρα να δίνουν από τα ΑΤΜ. Για πόσο χρονικό διάστημα θα μείνουν όπως είναι σήμερα εξαρτάται από την προοπτική συμφωνίας.

2) Αν υπάρχει κίνηση που δείχνει συμφωνία η ΕΚΤ μπορεί να αυξήσει τον ELA. Μπορεί ακόμη να στείλει και χαρτονομίσματα στις ελληνικές τράπεζες.

Σταδιακά οι τράπεζες θα ανοίξουν μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Ταυτόχρονα  η κεφαλαιοποίηση των τραπεζών θα μπει στο τραπέζι με ξεκάθαρο ερώτημα από πού θα βρεθούν τα λεφτά. Η διαδικασία αυτή είναι εξαιρετικά περίπλοκη και αυτή τη στιγμή δεν μπορεί να προδικάσει κανείς το αποτέλεσμα, αν δηλαδή τελικά θα περιλαμβάνει ένα συμβολικό κούρεμα καταθέσεων ή όχι.

3) Αν η ΕΚΤ αυξήσει το κούρεμα στα collaterals και αποσύρει τη στήριξη μέσω του ELA τότε τα δεδομένα αλλάζουν. Οι τράπεζες θα κληθούν να επιστρέψουν άμεσα στην ΕΚΤ τη ρευστότητα που έχουν αντλήσει. Έτσι, θα παραμείνουν κλειστές επ’ αόριστον και μαζί τα ATM.

Η διαδικασία bail in, δηλαδή η διάσωση των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων θα ξεκινήσει. Μεγάλοι χαμένοι θα είναι οι μέτοχοι των τραπεζών, οι κάτοχοι ομολόγων και στη συνέχεια ακόμη και όλοι οι καταθέτες.

Αβέβαιο μοιάζει το μέλλον του τραπεζικού συστήματος την ώρα που παρά τα capital controls το ρευστό από τις ελληνικές τράπεζες στερεύει και ενώ η χώρα βαδίζει στη δημοψήφισμα της Κυριακής.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα συνεδριάσει εκ νέου τη Δευτέρα για να αποφασίσει κατά πόσο θα αυξήσουν τη ρευστότητα μέσω ELA για τα ελληνικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, με το δ.σ. της ΕΚΤ να συνδέει τις όποιες αποφάσεις άρρηκτα και ανοιχτά με το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος.

Σε αυτό το μήκος κύματος κινήθηκε ο Γιόζεφ Μπονίτσι, μέλος του ΔΣ της ΕΚΤ, ο οποίος υιοθέτησε το δίλημμα που τίθεται από ολόκληρη την Ευρώπη, ότι δηλαδή το δημοψήφισμα αφορά στην παραμονή ή όχι της χώρας στο Ευρώ.

Ο κ. Μπονίτσι δεν απέκλεισε η ΕΚΤ να προχωρήσει σε κούρεμα των εγγυήσεων των ελληνικών τραπεζών σε περίπτωση που η λαϊκή βούληση ταχθεί υπέρ της εξόδου της χώρας από τη νομισματική ένωση, γεγονός που εφόσον συμβεί θα πυροδοτήσει την κατάρρευση των ελληνικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.

Παράλληλα, ο κ. Μπονίτσι επανέλαβε ότι οι ελληνικές τράπεζες δεν μπορούν να έχουν επ’ αόριστον πρόσβαση στον ELA, επαναλαμβάνοντας τις απειλές του κεντρικού τραπεζίτη της Γερμανίας, Γενς Βάιντμαν.

«Η απόφαση της ΕΚΤ θα εξαρτηθεί από την απόφαση των Ελλήνων» σημείωσε χαρακτηριστικά ο Μπονίτσι.

Νωρίτερα πάντως, ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε δήλωσε μιλώντας σε γερμανούς βουλευτές, σύμφωνα με το Reuters, ότι θα εισηγηθεί στην ΕΚΤ να μην αυξηθεί το όριο του ELA για τις ελληνικές τράπεζες.

Το μέλος της ΕΚΤ, Έβαλντ Νοβότνι, είπε την Πέμπτη ότι η EKT θα διατηρήσει τον ELA για τις ελληνικές τράπεζες στα ίδια επίπεδα μέχρι την Κυριακή, χωρίς να αναφερθεί στην επόμενη μέρα του δημοψηφίσματος.

Σκληρή μάχη ανάμεσα στο «ναι και στο «όχι» στο δημοψήφισμα δείχνει η τελευταία δημοσκόπηση.

Συγκεκριμένα η δημοσκόπηση δείχνει συντριπτικό «Ναι» υπέρ του ευρώ με ποσοστό 74% και ντέρμπι στο δημοψήφισμα με μικρό προβάδισμα 1,4% του «Ναι» έναντι του «Oχι».

Η πανελλαδική δημοσκόπηση της ALCO για το «Εθνος» – με αναγωγή – δείχνει ότι το «Ναι» λαμβάνει 44,8% και το «Oχι» 43,4%. Το 61% των ερωτηθέντων πιστεύει ότι με το «Oχι» υπάρχει κίνδυνος εξόδου από την Ευρωζώνη.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, το ΝΑΙ λαμβάνει 41,5%, ενώ το ΟΧΙ κυμαίνεται στο 40,2 %. Η διαφορά φαίνεται οριακή αλλά τα ποιοτικά στοιχεία της έρευνας και η τάση των αναποφάσιστων δείχνουν ανοδική τάση των υποστηρικτών του ΝΑΙ. Η αναγωγή στα έγκυρα δείχνει ότι το ποσοστό του ΝΑΙ φτάνει στο 44,8% και το ποσοστό του ΟΧΙ στο 43,4% με αναποφάσιστους περίπου το 11,8% των ερωτηθέντων.

Το 61% των πολιτών πιστεύει ότι υπάρχει κίνδυνος εξόδου από το ευρώ. ενώ υπάρχει μεγάλη διαφορά σε Αττική και επαρχία.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από 30 Ιουνίου έως την 1η Ιουλίου και δείχνει ότι στην Αττική είναι μπροστά το «όχι», ενώ στην περιφέρεια το «ναι».

Στις ηλικίες από 35 ετών έως 65 ετών προηγείται το «ναι», ενώ στις νεότερες ηλικίες το «όχι».

Eκτάκτως συγκαλείται την Παρασκευή η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας που θα κρίνει την τύχη του δημοψηφίσματος της Κυριακής μετά την προσφυγή δύο πολιτών οι οποίοι ζητούν την ακύρωση του δημοψηφίσματος από το Συμβούλιο της Επικρατείας με την ανακήρυξη των Νομοθετικών Πράξεων ως αντισυνταγματικών.

Στο ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο κατατέθηκε προσφυγή ενός δικηγόρου και τέως Συμβούλου Επικρατείας, καθώς και ενός μηχανικού, οι οποίοι ζητάνε να ανακηρυχθούν παράνομες όλες οι νομοθετικές προπαρασκευαστικές πράξεις σχετικές με το δημοψήφισμα της Κυριακής.

Σύμφωνα με πληροφορίες, προτίθενται επίσης να καταθέσουν και αίτηση για να εκδοθεί προσωρινή διαταγή από το τμήμα αναστολών ώστε να «παγώσει» το δημοψήφισμα.

Υποστηρίζουν ότι τόσο οι πράξεις του Υπουργικού Συμβουλίου για την πρόταση της διεξαγωγής του δημοψηφίσματος όσο και το Προεδρικό Διάταγμα για την προκήρυξή του είναι αντίθετα στο άρθρο 44 του Συντάγματος και τον νόμο 4023/2011.

Τονίζουν επίσης ότι δεν επιτρέπεται να τίθενται σε δημοψηφίσματα ερωτήματα δημοσιονομικού χαρακτήρα και πολιτικής.

Τα προς έγκριση έγγραφα προσθέτουν έχουν σαφέστατο οικονομικό αντικείμενο επομένως παραβιάζονται ρητά οι συνταγματικές διατάξεις. Λένε επίσης ότι από τη διατύπωση του ερωτήματος δεν προσδιορίζονται ούτε κατά προσέγγιση οι νομικές και οικονομικές συνέπειες στη λειτουργία του κράτους και της κοινωνικής ζωής από τον τρόπο που τίθεται το ερώτημα για την επιλογή του ΟΧΙ ή του ΝΑΙ.

Παράνομες είναι, λένε οι δύο πολίτες, και οι προθεσμίες που τίθενται για τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος αφού καθίσταται αδύνατη η ενημέρωση του ελληνικού λαού καθώς στο επίμαχο Προεδρικό Διάταγμα δεν δημοσιεύονται καν τα κείμενα των διεθνών οργανισμών.

Ο πρωθυπουργός ψεύδεται όταν λέει ότι οι εταίροι έκλεισαν τις τράπεζες, ανέφερε μεταξύ άλλων ο Γιώργος Παπανδρέου κατά την ομιλία του στη συγκέντρωση του ΚΙΔΗΣΟ το βράδυ της Πέμπτης στη πλατεία Κοτζιά.

«Αυτός τις έκλεισε. Ήξερε ότι χωρίς πρόγραμμα ο [πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Μάριο] Ντράγκι, δε μπορούσε να συνεχίσει να δίνει χρήμα στις τράπεζες», ανέφερε και πρόσθεσε: «”Ναι” ή “Όχι” στο ευρώ είναι το ερώτημα στο δημοψήφισμα. Ο κ. Τσίπρας μας λέει ένα “‘Οχι” θα σημάνει νέα διαπραγμάτευση, άλλα θα είναι μια διαπραγμάτευση για έξοδο από την Ευρώπη», είπε, και πρόσθεσε για το δημοψήφισμα του 2011 ότι ο ίδιος είχε πάρει θετική στάση αλλά δυστυχώς και στο εσωτερικό του κόμματος δέχτηκε επίθεση. «Τότε ο κ. Τσίπρας έλεγε ότι είναι χρεοκοπία και σήμερα κατάφερε να φέρει τη χώρα σε σημείο κι επισήμως να χρεοκοπήσει. Φάνηκε η γύμνια τους», τόνισε.

«Με το “Ναι” την Κυριακή θα έχουμε την αλληλεγγύη των ευρωπαϊκών λαών και με το “Ναι” κερδίζουμε μια νέα προοπτική: το κούρεμα με ομοφωνία και παραμονή μας στο ευρώ. Με το “‘Οχι” κερδίζουμε τη χρεοκοπία. Καλώ την κυβέρνηση να επανεκτιμήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης και να αλλάξει στάση. Κάλω και τους εταίρους να λάβουν υπόψιν τα λάθη τους», υποστήριξε ο κ. Παπανδρέου και κατάληξε τονίζοντας ότι «μια κακή κυβέρνηση ή μια κακή συμφωνία μπορούν να αλλάξουν», αλλά όπως σημείωσε, «έξοδος από την Ευρώπη είναι δρόμος χωρίς επιστροφή».

Την άποψη πως η χώρα δεν αντέχει εκλογές εξέφρασε σε συνέντευξή του στην ΕΡΤ  ο κ. Θεοδωράκης ενώ συμπλήρωσε πως ο πρωθυπουργός πρέπει να ξεκαθαρίσει πως θα διαχειριστεί το ΝΑΙ που ο λαός εκτιμούμε ότι θα πει.

Συγκεκριμένα όπως ανέφερε ο πρόεδρος του Ποταμιού «την Κυριακή το βράδυ ο Αλέξης Τσίπρας θα πρέπει να σκεφθεί υπεύθυνα και να μην πάει τη χώρα σε εκλογές, όχι για κανέναν άλλο λόγο αλλά γιατί δεν το αντέχει η χώρα. Την Κυριακή το βράδυ θα πρέπει να μας ξεκαθαρίσει ο πρωθυπουργός πως θα διαχειριστεί το «ναι» που εκτιμούμε πως θα πει ο ελληνικός λαός», τόνισε ο Σταύρος Θεοδωράκης στο δελτίο ειδήσεων της ΕΡΤ .

Ο επικεφαλής του Ποταμιού συμπλήρωσε ακόμη ότι «τη Δευτέρα θα υποβάλουμε συγκεκριμένη πρόταση και για τη διαπραγμάτευση και για τη διακυβέρνηση της χώρας. Δεν μπορεί σήμερα το Ποτάμι, όταν εκκρεμεί το δημοψήφισμα, να προτείνει αλλαγές υπουργών στον κ. Τσίπρα. Όταν ο λαός αποφασίσει και ο κ. Τσίπρας αισθανθεί την ανάγκη να μας ακούσει, θα είμαστε εδώ».

Τι λέει η GPO

Νέα δημοσκόπηση διενήργησε η GPO και παρουσιάζει η ΒΝP Paribas. Η δημοσκόπηση έγινε την Τρίτη σε δείγμα 1000 ατόμων επιλεγμένων με όρους περιοχής, ηλικίας και φύλου.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, το ποσοστό όσων είναι βέβαιοι ή θεωρούν πιθανότερο να κάνουν αυτή την επιλογή φτάνει το 47,1%. Αντίθετα, οι πιθανοί και σίγουροι ψηφοφόροι του «όχι» αντιστοιχούν σε 43,2%.

Το στατιστικό λάθος είναι 3,1%, κάτι που σημαίνει ότι το αποτέλεσμα κρίνεται στατιστικά σημαντικό, γράφει η BNP Paribas.

Από τα επιμέρους στοιχεία αξία έχει το γεγονός ότι το «ναι» είναι η περισσότερο δημοφιλής επιλογή σε μεγάλης ηλικίας ψηφοφόρους της ΝΔ. Η μεγάλη πλειοψηφία των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ (63,4%) επιλέγει το «όχι».

Η ανακοίνωση της GPO

Η GPO εξέδωσε ανακοίνωση παίρνοντας αποστάσεις από τη δημοσκόπηση.

«Εν αγνοία της GPO και χωρίς την παραμικρή συμμετοχή της εταιρίας, δημοσιοποιήθηκαν σε μέσα ενημέρωσης αποσπασματικά ευρήματα τμήματος έρευνας σχετικά με το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου. Για το γεγονός αυτό, η GPO δηλώνει ότι δεν φέρει καμία ευθύνη και θα εξαντλήσει κάθε νόμιμο μέσο για την προστασία των συμφερόντων της.

Επισημαίνουμε ότι ο νόμος επιτρέπει την ενημέρωση των πολιτών με τη δημοσιοποίηση αποτελεσμάτων ερευνών – δημοσκοπήσεων. Αυτό όμως πρέπει να γίνεται με υπεύθυνο και ολοκληρωμένο τρόπο και τη συμμετοχή των εταιριών δημοσκοπήσεων, όπως ο νόμος ορίζει. Αυτό ισχύει πάντοτε, αυτό πρέπει να ισχύσει και τώρα μπροστά σε μια τόσο κρίσιμη απόφαση του ελληνικού λαού», σημειώνεται στην ανακοίνωση.

Θα έχει επαφές με τοπικά στελέχη των Ανεξάρτητων Ελλήνων.

Στην Κομοτηνή θα ασκήσει το εκλογικό του δικαίωμα την Κυριακή, ο υφυπουργός Επικρατείας και επικεφαλής του περιφερειακού συνδυασμού Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης, «Μακεδονία-Θράκη-Ελλάδα μας».

Ο κ. Κουίκ σύμφωνα με πληροφορίες θα αφιχθεί στην Κομοτηνή νωρίς το πρωί της Κυριακής, ενώ θα έχει και επαφές με τοπικά στελέχη των Ανεξάρτητων Ελλήνων.

«Να προβάλλονται ισότιμα όλες οι απόψεις»

«Στην παρούσα κρίσιμη φάση που διέρχεται ο τόπος, καλείται ο δημοσιογραφικός κόσμος της χώρας να αρθεί για μία ακόμη φορά στο ύψος των περιστάσεων, υπηρετώντας το δημόσιο αγαθό της Ενημέρωσης με υψηλό αίσθημα ευθύνης και με πιστή τήρηση των κανόνων δημοσιογραφικής δεοντολογίας», αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Συντακτών (ΠΟΕΣΥ) .

Η Ένωση, ενόψει του δημοψηφίσματος της Κυριακής, καλεί τους δημοσιογράφους να προβάλουν ισότιμα όλες της απόψεις και να αποφύγουν τη μονοδιάστατη παρουσίαση των γεγονότων.

«Ήμασταν αναγκασμένοι να ακολουθήσουμε τους κανόνες της Ευρώπης»

«Το δημοψήφισμα έχει αργήσει 5 χρόνια. Βεβαίως μένουμε στην Ευρώπη, αλλά θέλουμε να ζήσουμε και να προκόψουμε στην Ευρώπη», διαμήνυσε ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, σε συνέντευξη που παραχώρησε στον ANT1.

«Ο ελληνικός λαός ξέρει πολύ καλά για ποιό πράγμα ψηφίζει στο δημοψήφισμα», δήλωσε ο πρωθυπουργός, εξηγώντας πως ο λαός ψηφίζει «για δημοκρατία και δικαιοσύνη στην Ευρώπη».

«Η απάντηση είναι ναι ή όχι σε μια βιώσιμη λύση. Δεν θα ήταν ωφέλιμο για κανέναν να προσπαθήσει να θέσει ψεύτικα διλλήματα. Το όχι σε μια συμφωνία δεν σημαίνει ρήξη με την Ευρώπη».

«Έχω κάνει ό,τι είναι απολύτως δυνατό προκειμένου να διεκδικήσω μια συμφωνία», δήλωσε ο κ. Τσίπρας και περιέγραψε τη συμφωνία που επιδίωκε τους προηγούμενους μήνες:

«Να μην επαναληφθούν τα λάθη στα μέτρα του παρελθόντος, που ανακυκλώνουν την ύφεση. Τα βάρη να μην κατανεμηθούν σε μισθωτούς και συνταξιούχους. Να περιλαμβάνει ένα επαρκές πακέτο χρηματοδότηση. Να έχουμε αναδιάρθρωση του χρέους. Να έχουμε ένα ισχυρό αναπτυξιακό πακέτο».

διότι έπρεπε να παντρέψουμε τον σεβασμό στη δημοκρατία με τους κανόνες που διέπουν την ΕΕ

«Έκανα πολλά βήματα πίσω από τις προεκλογικές δεσμεύσεις» παραδέχτηκε ο πρωθυπουργός, γιατί «έπρεπε να παντρέψουμε τον σεβασμό στη δημοκρατία με τους κανόνες που διέπουν την ΕΕ», όπως είπε. «Αποδέχθηκα πρωτογενή πλεονάσματα, αποδέχτηκα μέτρα λιτότητα, αλλά έβαλα τη δική μας οπτική, να μην βαρύνουν μισθωτούς συνταξιούχους, αλλά τους έχοντες».

«Δεν μπορώ να αποδεχθώ μέτρα λιτότητας, δίχως την προοπτική για τη ρύθμιση του χρέους», τόνισε.

«Αποδέχτηκα ένα τελεσίγραφο», είπε, συμπληρώνοντας όμως πως «τα τελεσίγραφα είτε κάποιος τα αποδέχεται, είτε βρίσκει διέξοδο στη δημοκρατία. Εξάντλησα τις αντοχές τις ανθρώπινες αλλά και της ελληνικής οικονομίας ώστε να βρούμε λύση με τους δανειστές. Έφυγα όταν διαπίστωσα ότι υπάρχει ένα τελεσίγραφο μη βιώσιμης λύσης».

«Οι προτάσεις μας κάλυπταν τους δημοσιονομικούς στόχους, αλλά δεν έγιναν αποδεκτές. Επέμεναν να μας επιβάλλουν αντικοινωνικά μέτρα. Εμείς δεν δεχόμαστε ότι για να υπάρχει μια συμφωνία, θα πρέπει να διατηρούμε τον εργασιακό μεσαίωνα στην Ελλάδα. Εμείς δεν δεχόμαστε ότι πρέπει να περικόψουμε τον ΕΚΑΣ. Δεν δεχτήκαμε να μειωθούν οι επιδοτήσεις στους αγρότες ή να μπουν μέτρα που στοχοποιούν ολόκληρες κοινωνικές ομάδες», εξήγησε.

Πρωτόγνωρες διαστάσεις λαμβάνουν οι πολιτικές ζυμώσεις λίγο πριν ανοίξουν οι κάλπες για το πολύκροτο δημοψήφισμα της Κυριακής. Ο Αλέξης Τσίπρας την Τετάρτη εν μέσω φημών και διαρροών για ακύρωση του δημοψηφίσματος απηύθυνε έκκληση για ακόμα μεγαλύτερη συσπείρωση του λαού γύρω από το «Όχι».

Η επαναβεβαίωση της προσήλωσης του Αλέξη Τσίπρα στην πολιτική επιλογή του δημοψηφίσματος αν και είχε προγραμματιστεί για τις 16:00, μεταδόθηκε αργότερα, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες στο Μαξίμου περίμεναν να ολοκληρωθεί η ομιλία της Άνγκελα Μέρκελ στη Μπούντεσταγκ, καθώς εν πολλοίς θα έκρινε και την απόφαση που θα λάμβανε σε λίγες ώρες η τηλεδιάσκεψη του Eurogroup.

Την ίδια ώρα, πληθαίνουν τα δημοσιεύματα από τον διεθνή Τύπο που αναφέρουν ότι από την πλευρά των πιστωτών στόχος δεν είναι μία συμφωνία, αλλά η πτώση της κυβέρνησης Τσίπρα. Ενδεικτικό είναι το δημοσίευμα των Times, το οποίο ανέφερε ότι «Η Ελλάδα δεν θα πάρει ούτε σεντ αν δεν παραιτηθούν Τσίπρας και Βαρουφάκης». Από το Μέγαρο Μαξίμου αποδίδουν αυτά τα δημοσιεύματα σε ευρωπαϊκούς και ελληνικούς πολιτικούς κύκλους που, όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά, «εδώ και καιρό εξυφαίνονται με σκοπό την πτώση της κυβέρνησης προς όφελος ενός κυβερνητικού συνασπισμού».

Ο Αλέξης Τσίπρας μετά και το κλείσιμο των τραπεζών με την επιβολή capital controls, αφού πρώτα είχε ανακοινωθεί το δημοψήφισμα για τη συμφωνία, βρίσκεται στη μέγγενη αφόρητων πιέσεων, οι οποίες φτάνουν πλέον και μέσα στην αυλή του Μεγάρου Μαξίμου και της Κουμουνδούρου. Κυβερνητικοί αξιωματούχοι και βουλευτές – κυρίως ευρωβουλευτές -, έχοντας καλύτερη εικόνα του κλίματος σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τάσσονται κατά του δημοψηφίσματος και υπέρ της σύναψης μίας συμφωνίας άμεσα για να αποφευχθούν τυχόν ατυχήματα.

Οι ισορροπίες που έχουν διαταραχθεί ωστόσο, όπως έχει διαφανεί, δεν περιορίζονται στο ΣΥΡΙΖΑ, αλλά επεκτείνονται και στα εσωτερικά του κυβερνητικού συνασπισμού.

Ο Πάνος Καμμένος διαφώνησε με την πρόταση για τη μείωση των δαπανών κατά 200 εκατ. ευρώ φέτος και 400 εκατ. του χρόνου και απείλησε με παραίτηση, πράγμα που θα αποτελούσε ταφόπλακα στην δεδηλωμένη της κυβέρνησης.

Μια ακόμη επιβεβαίωση των τεταμένων σχέσεων ανάμεσα στον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα και τον κυβερνητικό εταίρο του, πρόεδρο των ΑΝΕΛ και υπουργό Εθνικής Άμυνας, Πάνο Καμμένο, συνιστά η μη υπογραφή του από την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου για το κλείσιμο των τραπεζών και την επιβολή των ελέγχων κεφαλαίου (capital controls) στις συναλλαγές, η οποία εκδόθηκε μετά τα μεσάνυχτα της Κυριακής.

Τη διαφωνία του υπουργού Εθνικής Άμυνας ακολούθησε η σημερινή επίσκεψη του Αλέξη Τσίπρα στη λεωφόρο Μεσογείων, γεγονός που δεν πέρασε απαρατήρητο, καθώς δεν πήγε ο Πάνος Καμμένος στο Μέγαρο Μαξίμου αλλά ακολουθήθηκε η… αντίστροφη διαδρομή. Η συνάντηση των δύο κυβερνητικών εταίρων αποδείχθηκε «μίνι μαραθώνιος» καθώς διήρκησε κάτι περισσότερο από τρεις ώρες.

Όσο οι δύο πολιτικοί άνδρες βρίσκονταν κλεισμένοι πίσω από τις κλειστές πόρτες του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, τέσσερις βουλευτές των Ανεξαρτήτων Ελλήνων βγήκαν διαδοχικά και αμφισβήτησαν το δημοψήφισμα, ζητώντας την απόσυρσή του. Τα «χτυπήματα» στον κυβερνητικό συνασπισμό ήρθαν από τους Νίκο Μαυραγάνη, Κωνσταντίνο Δαμοβολίτη, Δημήτρη Καμμένο και Βασίλη Κόκκαλη.

Παρά την ηχηρή αντίδραση του Πάνου Καμμένου, ο οποίος έκανε λόγο για «πόλεμο, από τον οποίος δεν αντέχει φεύγει», για να διαγράψει στη συνέχεια τον κ. Δαμοβολίτη που είπε ότι «παραδίδει την έδρα του», δεν έχει διαφύγει της προσοχής πολιτικών παρατηρητών ότι η αναταραχή στις σχέσεις Τσίπρα – Καμμένου ήρθε μία μόλις ημέρα πριν σπάσει για πρώτη φορά τη σιωπή του ο Κώστας Καραμανλής μετά το 2009, του οποίου ο υπουργός Εθνικής Άμυνας ανέκαθεν αποτελούσε στενό συνεργάτη και συνομιλητή.

Τρία εικοσιτετράωρα πριν ανοίξουν οι κάλπες του δημοψηφίσματος και με το μέλλον της χώρας να οδεύει στο άγνωστο, ο Προκόπης Παυλόπουλος, έχοντας απευθύνει έκκληση για την ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας, δήλωσε παρών για όποιες πολιτικές εξελίξεις, αναβάλλοντας το προγραμματισμένο ταξίδι του στο Βερολίνο.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι οι πολιτικές εξελίξεις, οι οποίες είναι αλληλένδετες με τις οικονομικές, είναι ραγδαίες τα επόμενα εικοσιτετράωρα και θα διαφανούν καλύτερα μετά την ολοκλήρωση του δημοψηφίσματος.

Αρκετά ήταν τα σενάρια τις τελευταίες ημέρες, τα οποία έκαναν λόγο για την παραίτηση του Προέδρου της Δημοκρατίας, Προκόπη Παυλόπουλου. Οι συγκεκριμένες πληροφορίες ωστόσο δεν επιβεβαιώθηκαν, αντιθέτως διαψεύστηκαν από συνεργάτες του κυρίου Παυλόπουλου.

Τι θα συνέβαινε όμως στην περίπτωση κατά την οποία οι πληροφορίες αυτές επιβεβαιώνονταν και ο Προκόπης Παυλόπουλος παραιτείτο από τη θέση του;

Πρακτικά, σύμφωνα με το άρθρο 34 του Συντάγματος περί αναπλήρωσης του Προέδρου της Δημοκρατίας, όταν ο ίδιος για κάποιο λόγο αποφασίσει να παραιτηθεί ή κωλύεται να ασκήσει τα καθήκοντά του, τη θέση του καταλαμβάνει ο Πρόεδρος της τελευταίας Βουλής. Σε αυτή την περίπτωση δηλαδή καθήκοντα Προέδρου αναλαμβάνει άμεσα η Ζωή Κωνσταντοπούλου.

Όταν περάσουν 30 ημέρες από τη στιγμή που ο Πρόεδρος σταμάτησε να ασκεί τα καθήκοντά του, συγκαλείται η Βουλή ακόμα και αν έχει διαλυθεί, για να αποφασίσει – απαραίτητη προϋπόθεση η συγκέντρωση 180 βουλευτικών ψήφων – εάν συντρέχει λόγος για  εκλογή νέου Προέδρου. Επιπλέον, με βάση τα όσα ορίζει το Σύνταγμα η διαδικασία αναπλήρωσης του Προέδρου της Δημοκρατίας, δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να διαρκέσει περισσότερο από έξι συνολικά μήνες από τη στιγμή που σταμάτησε να ασκεί τα καθήκοντά του.

Χαρακτηριστική ήταν περίπτωση αναπλήρωσης του Προέδρου της Δημοκρατίας ιστορικά, όταν παραιτήθηκε ο πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωνσταντίνος Καραμανλής, στις 10 Μαρτίου του 1985.

Είχε προηγηθεί η ρήξη με τον Ανδρέα Παπανδρέου στις 9 Μαρτίου της ίδιας χρονιάς, όταν ο τότε πρωθυπουργός πρότεινε ως υποψήφιο τον Χρήστο Σαρτζετάκη. Ο Καραμανλής παραιτήθηκε από τη θέση του, και καθήκοντα Προέδρου ανέλαβε προσωρινά ο πρόεδρος της Βουλής, Γιάννης Αλευράς. Στην πορεία των εξελίξεων προέκυψε ζήτημα για το αν ο Αλευράς είχε δικαίωμα συμμετοχής στην ψηφοφορία που ακολούθησε για την ανάδειξη Πρόεδρου της Δημοκρατίας.

Έντονο προβληματισμό προκάλεσε με τα όσα ανέφερε στη δήλωσή του ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Πάνος Καμμένος μετά τη συνάντηση που είχε στο Πεντάγωνο με τον πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα.

Ο κ. Καμμένος δήλωσε , μεταξύ άλλων, ότι «στις δύσκολες στιγμές που περνάει ο τόπος οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας διασφαλίζουν τη σταθερότητα στο εσωτερικό της χώρας. Ένας δημοκρατικός στρατός και οι δημοκρατικές Ένοπλες Δυνάμεις συνεχίζουν να διαφυλάσσουν με την αποστολή τους την εικόνα της χώρας στο εσωτερικό και στο εξωτερικό».

Η αναφορά του κ. Καμμένου έρχεται σε κατάφωρη αντίθεση με το Σύνταγμα, που αναφέρει ρητά ότι την ασφάλεια στο εσωτερικό των συνόρων δεν την διασφαλίζει ο Στρατός αλλά η Ελληνική Αστυνομία.

Αναλυτικά η δήλωση Καμμένου:

«Αποτελεί ιδιαίτερη τιμή και χαρά η σημερινή επίσκεψη του Πρωθυπουργού στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και η ενημέρωσή του από την Πολιτική και τη Στρατιωτική Ηγεσία. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις δύσκολες στιγμές που περνά η πατρίδα μας. Οι Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας διασφαλίζουν τη σταθερότητα στο εσωτερικό, την προάσπιση της εθνικής κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας, τη σταθερότητα σε σχέση με τις συμμαχίες της χώρας.

Ανεξάρτητα, λοιπόν, από την οικονομική κρίση οι Ένοπλες Δυνάμεις της χώρας με πρώτο το προσωπικό, την Ηγεσία, τους Αξιωματικούς, τους Υπαξιωματικούς, τους άνδρες και τις γυναίκες των Ενόπλων Δυνάμεων, αποτελούν τον σταθερό πυλώνα του κράτους. Ένας δημοκρατικός στρατός και οι δημοκρατικές Ένοπλες Δυνάμεις συνεχίζουν να διαφυλάσσουν με την αποστολή τους την εικόνα της χώρας στο εσωτερικό και στο εξωτερικό.

Ευχαριστώ ιδιαίτερα τον Πρωθυπουργό για τη διαβεβαίωση ότι οποιεσδήποτε προτάσεις γίνονται προς την πλευρά των εταίρων μας και δανειστών δεν θα περιλαμβάνουν περικοπές στις Ένοπλες Δυνάμεις. Οι Ένοπλες Δυνάμεις και ιδίως το προσωπικό έχουν υποστεί μία μείωση του εισοδήματός τους πάνω από 50% και ο προϋπολογισμός φτάνει στα όρια των δυνατοτήτων της συντήρησης των συστημάτων μας και της ισχύος μας».

«Όταν, με πρωτοβουλία του Κωνσταντίνου Καραμανλή, η Ελλάδα μπήκε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όλοι γνώριζαν, όπως είχε τονίσει ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ότι η πορεία της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στον στενό της μάλιστα πυρήνα ήταν εκείνη που διασφάλισε όχι μόνο την οικονομική της πορεία, αλλά και γενικότερα την εθνική της ασφάλεια», υπογράμμισε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Προκόπης Παυλόπουλος, κατά τη συνάντησή του, νωρίτερα σήμερα, με τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Κοτζιά, στο Προεδρικό Μέγαρο.

Μάλιστα, ο κ. Παυλόπουλος τόνισε ότι «αυτό είναι ένα θεμελιώδες κεκτημένο και το οποίο μας οδηγεί να γνωρίζουμε ότι η πορεία της Ελλάδας εντός της Ευρώπης και εντός της Ευρωζώνης πρέπει να μείνει αταλάντευτη».

Ο υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε στην επίσκεψη του Βέλγου ομολόγου του στην Αθήνα και στις συνομιλίες που είχαν νωρίτερα, σήμερα, σημειώνοντας ότι συζήτησαν την ανάγκη να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ υπογράμμισε την επισήμανση του υπουργού Εξωτερικών του Βελγίου, ότι είναι λάθος να μιλάμε για Ελλάδα και Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά θα πρέπει να μιλάμε για μια εσωτερική διαδικασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης της οποίας μέλος είναι η Ελλάδα.

Συνεχίζοντας, ο κ. Κοτζιάς δήλωσε ότι θα ενημερώσει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για τα επόμενα ταξίδια του και σημείωσε ότι «στο Υπουργείο Εξωτερικών φροντίζουμε να συνεχίζουμε να δουλεύουμε για το καλό της πατρίδας, και να λύνουμε προβλήματα, ώστε να μην συσσωρεύονται και άλλα σύννεφα πάνω από τη χώρα μας».

«Εγώ προσωπικά δεν ξέρω, μάλλον θα ρίξω άκυρο. Μπορεί να σας στεναχωρήσω λίγο», δήλωσε ο Βασίλης Λεβέντης, μιλώντας στο ΣΚΑΙ και τον Κων/νίνο Μπογδάνο.

Ο κ. Λεβέντης εξαπέλυσε δριμεία επίθεση κατά των υποστηρικτών του «ναι»: «Παρελαύνουν στα κανάλια όλοι του ναι, που είναι αυτοί που τόσα χρόνια, πίνανε, διορίζανε, κλέβανε και διέλυαν τη χώρα και τώρα γίνανε του ναι». Όπως τόνισε, ο ίδιος, είναι λάθος που βγαίνουν άνθρωποι του παλιού πολιτικού συστήματος να υποστηρίξουν το «ναι», γιατί αυτοί απωθούν το λαό και «εξοργίζουν τον κόσμο».

«Εγώ σαν Λεβέντης και σαν Ένωση Κεντρώων είμαι υπέρ του ευρώ και υπέρ της Ευρώπης. Μόνο αυτός ο δρόμος, ούτε Ρωσίες, ούτε Κίνες. Μόνο η Ευρώπη υπάρχει», δήλωσε ο κ. Λεβέντης και εκτίμησε όμως ότι ο κόσμος θα ψηφίσει «ναι» όχι γι’ αυτό αλλά «γιατί τώρα έπεσε τρομοκρατία».

«Το όχι σημαίνει δραχμή. Εάν ο ELA δεν βάλει λεφτά στις τράπεζες, τελείωσε η ιστορία», εξήγησε.

Ωστόσο, ακόμη κι αν το «όχι» επικρατήσει, η εκτίμηση του κ. Λεβέντη είναι πως «Ο Τσίπρας θα πάει έξω. Η Μέρκελ θα πει “αυτή είναι η πόρτα παιδί μου. Αν δεν σου αρέσει, εκεί είναι η εξώπορτα”».

Πάντως, όποιο αποτέλεσμα κι αν βγει, την Τρίτη «θα γίνει κυβέρνηση τεχνοκρατών», δήλωσε. «Πιστεύω ότι θα φύγουν γιατί θα βγει ο κόσμος να τους κυνηγάει με τα στειλιάρια», απάντησε ο κ. Λεβέντης, ερωτώμενος για το ενδεχόμενο να μην αποχωρήσει η κυβέρνηση.

«Είμαι το πρώτο κόμμα που στηρίζω Ευρώπη και ευρώ. Μου κόστισε αυτό, αλλά το έκανα γιατί θεωρώ ότι είναι ο μονός δρόμος για την Ελλάδα. Είναι ηλίθιο το δημοψήφισμα, αλλά δεν μπορώ να συνταχτώ με αυτούς που είναι υπέρ της Ευρώπης, κάτι Μητσοτάκηδες, κάτι Βενιζέλους, που όλα αυτά τα χρόνια αυτοί μας πτώχευσαν και σήμερα βρισκόμαστε στη δύσκολη θέση να διαλέξουμε. Τους καλώ να μην βγάζουν τις μουτσούνες τους οι Δεξιοί και οι Πασοκτζίδες υπέρ του ευρώ, μήπως διώξουνε τον κόσμο από το «ναι». Ειδικά, αυτός ο Κυριάκος ο Μητσοτάκης έχει γίνει αηδιαστικός.  Μια κοπέλα πάμπλουτη τη βγάζουν να διδάσκει υπέρ του ευρώ. Ο κόσμος παίρνει ανάποδες», δήλωσε ο κ. Λεβέντης και κάλεσε τους πολίτες να ψηφίσουν κατά συνείδηση.