Συνέντευξη στην εκπομπή «Metropolis» του Ionian TV και στη δημοσιογράφο Λίνα Μπάστα παραχώρησε ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, με αφορμή την επίσκεψή του στην Πάτρα.
Ο κ. Πιερρακάκης αναφέρθηκε στις αναπτυξιακές προοπτικές της Δυτικής Ελλάδας, στα νέα μέτρα για το ιδιωτικό χρέος, στον εξωδικαστικό μηχανισμό, στην προστασία της πρώτης κατοικίας, στο κόστος της ενέργειας, αλλά και στο στεγαστικό ζήτημα.
Μεταξύ άλλων, τόνισε ότι η Ελλάδα έχει μπροστά της μεγάλες ευκαιρίες, υπογραμμίζοντας πως η χώρα έχει κατακτήσει πολιτική και δημοσιονομική σταθερότητα, την οποία δεν πρέπει να χάσει. Παράλληλα, σημείωσε ότι απαιτείται συνεχής προσπάθεια για περισσότερες ευκαιρίες, ανάπτυξη και καλύτερες προοπτικές για κάθε πόλη και κάθε περιοχή.
Ακολουθεί η συνέντευξη:
Δημοσιογράφος: Έχουμε τη χαρά και την τιμή να φιλοξενούμε σήμερα στην εκπομπή τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πρόεδρο του Eurogroup τον κ. Κυριάκο Πιερρακάκη, με αφορμή την επίσκεψή του στην Πάτρα. Κύριε Πιερρακάκη καλησπέρα και σας ευχαριστούμε θερμά που είστε εδώ.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Καλησπέρα, είναι μεγάλη η χαρά που θα συνομιλήσουμε.
Δημοσιογράφος: Ήδη έχετε συναντήσεις από το πρωί εδώ στην Πάτρα με φορείς. Η πρώτη στάση ήταν στο λιμάνι της Πάτρας. Ακούσαμε και νωρίτερα, είδαμε και ρεπορτάζ με τις δηλώσεις σας εκεί. Από όλα όσα είπατε και με τον Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδος και στη συνάντησή σας με μέλη του Επιμελητηρίου Αχαΐας, η Δυτική Ελλάδα δεν έχει τους ρυθμούς ανάπτυξης που έχουν άλλες Περιφέρειες, βλέπουμε όμως κάτι να αλλάζει. Φαντάζομαι ότι και αυτό το διαπιστώσατε κι εσείς με τις επαφές που είχατε, άρα είναι και μια απάντηση σε όλα αυτά που λέγονται ότι “δεν κοιτάμε και πολύ την Περιφέρεια”.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Σας το επιβεβαιώνω ότι κάτι αλλάζει. Το αισθάνθηκα ξεκάθαρα σε επαφές μου με φορείς και γυρνώντας στην πόλη, στα βλέμματα των πολιτών. Aλλά αυτό που θα σας πω είναι ότι ακόμη περισσότερα πράγματα είναι εκείνα που μπορούν να αλλάξουν στο μέλλον. Το ζήτημα είναι αυτό το οποίο αισθάνθηκα και είπα και το πρωί μετά από τη συνάντηση που είχαμε στο λιμάνι. Θέλουμε μια πόλη και μια χώρα, εγώ θα πω, εσωστρεφή ή εξωστρεφή; Μια πόλη, μια Πάτρα, η οποία ανοίγεται στον κόσμο ή μια Πάτρα η οποία είναι κλειστή και εσωστρεφής; Είχα, μόλις τώρα, μια συνάντηση στο Επιμελητήριο που μου έδειξαν και την ιστορία του Επιμελητηρίου από τον 19ο αιώνα.
Υπάρχουν πολλές ωραίες ιστορίες στο παρελθόν της πόλης και στο πως ήταν πύλη επιχειρηματικότητας εμπορίου. Δεν χρειάζεται κανείς να ξέρει την ιστορία των “Σταφιδικών” και του “Γουσταύου Κλάους” για να μπει σε βάθος στο τι συνέβη εδώ. Νομίζω όμως ότι έχουμε ακόμη μεγαλύτερες προοπτικές και γύρω από το Πανεπιστήμιο Πατρών και γύρω από επενδύσεις που μπορούν να γίνουν με κέντρο βάρους το λιμάνι και γενικότερα με την αξιοποίηση όλων των δυνατοτήτων και της πόλης και του νομού. Κωδικοποιώ σε μία λέξη: αισιοδοξία.
Δημοσιογράφος: Θέλω να μιλήσουμε πολύ, γιατί μας ρωτάνε οι πολίτες, ξέρετε εμείς τους τηλεθεατές μας τους βλέπουμε στον δρόμο, έχουμε αυτή την άμεση επαφή εδώ τα περιφερειακά μέσα μαζικής ενημέρωσης και θέλουμε να μάθουμε περισσότερα για τα νέα μέτρα για τα χρέη των πολιτών. Πόσο γρήγορα θα δουν στην πράξη ανακούφιση όσοι δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους με τα νέα μέτρα τα οποία ανακοινώσατε;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Άμεσα, τώρα, μέσα στο καλοκαίρι, γιατί ο νόμος στον οποίο ενσωματώνουμε όλα αυτά τα μέτρα θα έχει ψηφιστεί καλώς εχόντων των πραγμάτων την επόμενη εβδομάδα στη Βουλή. Και εδώ να θυμίσω ότι έχουμε μια σειρά από μέτρα. Είναι η μεγαλύτερη δέσμη μέτρων για το ιδιωτικό χρέος μετά την κρίση. Είτε μιλάμε για τις 72 δόσεις, είτε μιλάμε για τη διεύρυνση του εξωδικαστικού, έχουμε πτώση στο όριο υπαγωγής από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, είτε μιλάμε για το πώς αλλάζουμε τον εξωδικαστικό… Τι μας ζητούσε ο κόσμος για πάρα πολλά χρόνια; Αποτελεσματική προστασία της πρώτης κατοικίας. Κατά τη γνώμη μου, ο νόμος Κατσέλη αυτό δεν το πέτυχε. Γιατί είναι κόσμος ακόμη που τρέχει στα δικαστήρια. Και εκείνοι που πρέπει και εκείνοι που δεν πρέπει. Μετατρέπουμε τον εξωδικαστικό σε ένα εργαλείο προστασίας της πρώτης κατοικίας. Ολοένα και περισσότεροι συμπολίτες μας ανακαλύπτουν το τι υπερόπλο μπορεί να είναι ο εξωδικαστικός στα χέρια τους.
Και ακόμα και ρυθμίσεις, όπως το ελβετικό φράγκο. Πόσα χρόνια το ακούγαμε; Περίπου το 50% των δανειοληπτών σε ελβετικό έχουν ήδη μπει στη ρύθμιση και ακόμη περισσότεροι ζητούσαν να την μελετήσουν ακόμη περισσότερο σε βάθος και να μπουν και εκείνοι και δώσαμε παράταση μέχρι το τέλος Σεπτεμβρίου. Όλα αυτά μαζί είναι εργαλεία. Και ξέρετε το διαπίστωσα αυτό, ανάμεσα σε άλλα, και την ημέρα που ανακοίνωσα την αύξηση στο όριο του ακατάσχετου από τα 1.250 στα 1.600 ευρώ στη Βουλή σε ερώτηση του Στράτου Σιμόπουλου, του βουλευτή μας από τη Θεσσαλονίκη, το πόσα μηνύματα έλαβα στο κινητό μου και το πόσοι πολίτες ήρθαν να μου μιλήσουν ακριβώς για αυτό τις επόμενες ημέρες που βρισκόμουν στην Αθήνα σε επαφή με τον κόσμο στην εκλογική μου αΠεριφέρεια.
Υπάρχει πολύ κόσμος που έχει ανάγκη από ένα κράτος που του δίνει το χέρι και που δεν του κουνάει το δάχτυλο. Και μιλάμε για ανθρώπους που θέλουν να πληρώσουν, μιλάμε για χρέη τα οποία συσσωρεύτηκαν κατά τα δύσκολα χρόνια της κρίσης, μιλάμε για κόσμο που όπως μου το λένε απλά, με μία φράση, στον δρόμο όταν με συναντάνε “θέλουμε να βγάλουμε το κεφάλι μας έξω από το νερό”.
Δημοσιογράφος: Αισθάνονται εγκλωβισμένοι οι άνθρωποι αυτοί. Άρα αλλάζουν πράγματα για αυτούς στην πραγματικότητα.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Ακριβώς. Είναι εργαλεία στα χέρια τους. Και είναι και πολλά τα εργαλεία τα οποία δίνουμε. Ακόμη και ο Φορέας, ο οποίος αφορά τα ακίνητα που θα αποκτά και θα μπορεί να σου τα μισθώνει και ο οποίος θα λειτουργήσει το φθινόπωρο – κάτι που επίσης το συζητάγαμε αρκετά χρόνια. Έχουμε ήδη ανάδοχο. Ο Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης είναι ένα ακόμη εργαλείο για την προστασία της πρώτης κατοικίας, όπου θα μπορείς να μένεις στο ακίνητό σου μέχρι και για 12 χρόνια με ένα επιδοτούμενο από το κράτος μίσθωμα, χαμηλό, και στο τέλος να αποκτήσεις πάλι το ακίνητό σου. Σας έχω αναφέρει, όση ώρα μιλάμε, μία σειρά από μέτρα.
Τα μέτρα είναι πολλά. Και, για να προλάβω την ερώτηση, το ιδιωτικό χρέος είναι μικρότερο πρόβλημα στην Ελλάδα από ό,τι είναι σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Ξεκινώ από τα στατιστικά στοιχεία, μοιραία και λόγω της ιδιότητάς μου, το ιδιωτικό χρέος στην υπόλοιπη Ευρώπη είναι κατά μέσο όρο 121% του ΑΕΠ. Στην Ελλάδα είναι 94,5%, είναι χαμηλότερο. Αλλά, θα μου πείτε “δεν είναι πρόβλημα;”. Φυσικά και είναι, δεν είναι όμως συστημικό, όπως είναι σε άλλες χώρες – αλλά έχεις κοινωνικό πρόβλημα όταν έστω και ένας άνθρωπος χρειάζεται τη βοήθειά σου. Άρα πρέπει να του τη δώσεις. Και όσο αυτό το πρόβλημα θα υφίσταται, τόσο περισσότερα εργαλεία θα τους δίνουμε.
Το πρόβλημα τους είναι πρόβλημα μας. Έτσι το αντιμετωπίζουμε και έτσι το αντιμετωπίζω και εγώ προσωπικά.
Δημοσιογράφος: Μιας και αναφερθήκατε σε αυτό “έστω κι ένας να αντιμετωπίζει πρόβλημα.” Είχαμε μία καταγγελία μητέρας ενός παιδιού με βαρυκοΐα η οποία έφτασε σε εσάς. Επικοινωνήσατε μαζί της, τελικά προχώρησε η ρύθμιση και το ακατάσχετο του επιδόματος αγοράς ακουστικών. Είναι ένα παράδειγμα του πώς ένα πρόβλημα της καθημερινότητας μπορεί να φτάσει μέχρι το Υπουργείο και να δοθεί μια λύση; Γιατί ξέρετε πάρα πολύ καλά ότι η εντύπωση που έχουν οι πολίτες είναι ότι στα Υπουργεία οι πόρτες είναι κλειστές. Δεν βλέπουν οι Υπουργοί την καθημερινότητά μας.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Αυτός ήταν ένας παραλογισμός που έπρεπε να λυθεί. Δεν σας κρύβω ότι όταν είδα κι εγώ το ρεπορτάζ με το συγκεκριμένο παιδί συγκινήθηκα. Το κράτος παράγει πολλές αδικίες. Το 2019 τι λέγανε στον Κυριάκο Μητσοτάκη ο κόσμος; Λέγανε “φτιάξε κράτος”. Με τα ψηφιακά καταφέραμε και λύσαμε πάρα πολλά προβλήματα. Έχουμε 2.257 υπηρεσίες στο gov.gr, χθες τόσες ήταν, διαρκώς αυξάνονται. Έχουμε ψηφιοποιήσει πολλά, αλλά από την άλλη έχουμε τόσες πολλές αδικίες ακόμη στο κράτος μας που συσσωρεύτηκαν σε δεκαετίες. Και πρέπει να τις λύσουμε μία-μία, πρέπει να τις μάθουμε μία-μία. Παράγουν προβλήματα μερικές φορές ακόμη και τόσο ακραία όπως αυτό που αναφέρατε. Χαίρομαι πάρα πολύ που καταφέραμε να δώσουμε την λύση έστω και στον χρόνο που την δώσαμε.
Και κάθε άλλο τέτοιο πρόβλημα το οποίο θα φτάνει σε όλους εμάς, σε εμένα, στην ομάδα μου, σας διαβεβαιώ ότι θα είμαστε από πάνω και θα το λύνουμε. Γιατί στο τέλος της ημέρας αυτή είναι και η δουλειά μας. Γι’ αυτό είμαστε εκεί. Υπάρχουν τα στατιστικά στοιχεία, υπάρχουν οι μακροοικονομικοί δείκτες, όλα εκείνα για τα οποία η χώρα κατηγορήθηκε τα τελευταία χρόνια, δέκα χρόνια πριν. Παραλίγο να φλερτάρουμε και με την άβυσσο ως χώρα. Όλα αυτά τα λύνουμε, τα λύσαμε. Αλλά στο τέλος της μέρας πρέπει η ευκαιρία, η ανάπτυξη να μεταφράζεται καλά για την καθημερινότητα του κάθε πολίτη. Το ελάχιστο είναι να μην έχεις ένα κράτος το οποίο είναι Λεβιάθαν. Να μην έχεις ένα κράτος το οποίο παράγει περιττή γραφειοκρατία, ταλαιπωρεί τον κόσμο και έχει αναλγησία. Το κράτος πρέπει να δίνει το χέρι, δεν πρέπει να κουνάει το δάχτυλο. Αυτό προσπαθούμε να κάνουμε. Χρησιμοποιούμε και την τεχνολογία για να το κάνουμε αυτό καλύτερα. Σίγουρα πρέπει να λύσουμε μια σειρά από τέτοιου τύπου αδικίες.
Δημοσιογράφος: Μάλιστα, στην καθημερινότητα θα μείνουμε τώρα και θέλω να ρωτήσω αν η επέκταση των δόσεων βοηθάει τόσο πολύ τα νοικοκυριά που πιέζονται καθημερινά ή χρειάζονται άλλες έτσι πιο τολμηρές παρεμβάσεις.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Όπως βλέπετε δεν σταματάμε, κάθε εβδομάδα ανακοινώνουμε κι άλλα μέτρα. Οι 72 δόσεις αφορούν 1,5 εκατομμύρια πολίτες. Ο εξωδικαστικός αφορά ένα εκατομμύριο πολίτες. Αν τα βάλει κανείς κάτω, πόσοι είναι οι δυνητικά ωφελούμενοι από το κάθε μέτρο, η περίμετρος είναι πάρα πολύ μεγάλη. Και όπως σας είπα, ο στόχος ποιος είναι; Να το πω απλά, όποιος θέλει να πληρώσει, να μπορεί. Όποιος θέλει να βγάλει το κεφάλι έξω από το νερό και πραγματικά θέλει να τηρήσει όσα θα συμφωνήσει, γιατί να μην τον βοηθήσεις να το κάνει; Αυτή είναι η υποχρέωση της πολιτείας, του κράτους και της κυβέρνησης και αυτό και προσπαθούμε να κάνουμε με αυτά τα μέτρα. Νομίζω ότι θα διαπιστώσουμε ότι είναι απολύτως ευεργετικά.
Άκουγα κριτική από την Αντιπολίτευση για τη ρύθμιση για το ελβετικό φράγκο. Το 50% των πολιτών έχουν ήδη μπει στη ρύθμιση και την επεκτείνουμε τώρα. Δεν χρειάζεται να απαντήσω εγώ ως Υπουργός Οικονομικών για την ποιότητα της ρύθμισης. Απαντάνε οι ίδιοι οι πολίτες που υπάγονται σε αυτήν.
Άρα βήμα-βήμα μαθαίνουμε, βελτιώνουμε, δημιουργούμε πολιτικές και κινούμαστε. Και αυτό που μπορώ να σας διαβεβαιώσω επειδή υπάρχει πολύ μεγάλη συζήτηση περί εκλογών, πότε θα γίνουν οι εκλογές -είναι το νούμερο ένα θέμα το οποίο υπάρχει στις πολιτικές συζητήσεις- και εμάς, και τον Πρωθυπουργό, και εμένα μας ενδιαφέρει πολύ περισσότερο το κυβερνάν από το εκλέγεσθαι.
Και μπορώ να σας πω ότι κάθε μέρα που θα περνάει, κάθε εβδομάδα που θα περνάει, κάθε μήνας που θα περνάει, θα βλέπετε διαρκώς τέτοιου τύπου αλλαγές στο πεδίο. Αλλαγές που αφορούν τον κόσμο. Όχι παλαιού τύπου πολιτικό λεξιλόγιο, όχι παλαιού τύπου πολιτικός ανταγωνισμός. Αυτά τα έχουμε ξεπεράσει. Η πολιτική αφορά το μέλλον και η πολιτική αφορά το εδώ. Αφορά το πρόβλημα που έχει ο άλλος στο πεδίο. Γι’ αυτόν τον λόγο όπως σήμερα είμαι στην Πάτρα, θα γυρίσουμε όλη την Ελλάδα, θα πάμε πόλη-πόλη, δρόμο-δρόμο να δούμε τι μπορούμε να κάνουμε για να λύσουμε σίγουρα τα αυτονόητα, που πρέπει να λυθούν, αλλά από εκεί και πέρα και όλα εκείνα τα οποία απελευθερώνουν τη δυναμική ενός τόπου και λύνουν καθημερινά κοινωνικά προβλήματα.
Δημοσιογράφος: Οι περιοδείες βέβαια από κάποιους έτσι ερμηνεύονται και ως πρόωρες εκλογές. Το 2027;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Το 2027 όπως το έχει πει ο Πρωθυπουργός. Δεν είναι αυτή η δουλειά που κάνουμε. Όταν είσαι στο πεδίο μαθαίνεις. Και όταν βλέπεις το πρόβλημα μπροστά σου, σηκώνεις ένα τηλέφωνο και το λύνεις. Και πάρα πολλές φορές έχουμε λύσει τέτοια προβλήματα. Γιατί όταν είναι χιλιάδες τα θέματα, είναι πολλά και πολλά μικρά, ένα μικρό πρόβλημα μπορεί να είναι καθοριστικό για τη ζωή ενός ανθρώπου ή μιας οικογένειας. Αν μπορείς εκείνη την ώρα να το λύσεις, οφείλεις να το κάνεις. Και βοηθάει πάρα πολύ το να είσαι εκεί. Να είσαι με τον κόσμο.
Δημοσιογράφος: Ενέργεια. Πάρα πολύ μεγάλο θέμα, πάρα πολύ μεγάλο πρόβλημα που αντιμετωπίζουμε καθημερινά. Η ενέργεια παραμένει ακριβή.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Θα συμφωνήσω μαζί σας και μάλιστα θα πω ότι αυτό είναι ένα πανευρωπαϊκό πρόβλημα, δεν είναι μόνο ένα εθνικό πρόβλημα. Με την άλλη μου ιδιότητα, αυτή του Προέδρου του Eurogroup, έχω προσπαθήσει και πριν κλείσουν τα Στενά του Ορμούζ, πριν γίνει η κρίση στη Μέση Ανατολή, είχαμε βάλει το θέμα του κόστους ενέργειας στο Eurogroup. Γιατί; Γιατί, εκ των πραγμάτων, υπάρχει μια ανισορροπία.
Η καλύτερη κοινωνική πολιτική που μπορείς να κάνεις ανάμεσα σε άλλα, ειδικά σε τέτοιες κρίσεις, είναι να μειώσεις το κόστος ενέργειας για ένα νοικοκυριό. Ταυτόχρονα η Ευρώπη δεν μπορεί να μιλάει για ανταγωνιστικότητα αν δεν καταφέρει να λύσει αυτή την εξίσωση. Πρέπει να μπορέσουμε να αποκτήσουμε πολύ πιο ανταγωνιστική ενέργεια. Δεν έχουμε μία ενιαία ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας. Υπάρχουν χώρες που είναι πολύ φτηνότερες από άλλες. Εμείς, ως χώρα, πρέπει να κάνουμε κι άλλες επενδύσεις. Ξέρουμε τι πρέπει να γίνει. Θέλεις επένδυση στα δίκτυα, θέλεις επένδυση στην αποθήκευση και θέλεις επένδυση και στις διασυνδέσεις που μπορείς να κάνεις με άλλες χώρες.
Αν κάνεις αυτά τα τρία μαζί, έχεις τη δυνατότητα μαζί με τις καινοτομίες που υπάρχουν στο χώρο της ενέργειας να μειώσεις πραγματικά το κόστος της και αυτό να ακουμπήσει κάθε νοικοκυριό και κάθε επιχείρηση. Τα επόμενα χρόνια αυτό η Ευρώπη θα το προτεραιοποιήσει σας διαβεβαιώ, και σας διαβεβαιώ και με τον άλλο μου ρόλο. Έχει μπει στο τραπέζι και σε επίπεδο ηγετών και σε επίπεδο Υπουργών Οικονομικών. Ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε. Και ξέρουμε και τι επενδύσεις πρέπει να γίνουν. Και η ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια η οποία τώρα εισάγεται με πρωτοβουλία της Κομισιόν, που έχει ήδη συζητηθεί στο Eurogroup, αυτόν τον χαρακτήρα έχει. Τι λέει; Για την Ελλάδα, για παράδειγμα, λέει ότι θα έχουμε ένα χώρο, για δύο χρόνια, 1,5 δισ. ευρώ, για να κάνουμε τέτοιου τύπου επενδύσεις και νομίζω ότι είναι πολύ πιο παραγωγικές και για τον εξής λόγο:
Θα σας αναφέρω μια μελέτη. Δεν θέλω να σας κουράσω με πολλά στατιστικά στοιχεία, αλλά θα αναφέρω ένα: Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ανέφερε πρόσφατα ότι η επίπτωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή είναι 12% μικρότερη στην Ευρώπη από ό,τι θα ήταν λόγω των επενδύσεων που κάναμε στα δίκτυα ενέργειας μετά το 2022, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Αυτό τι πάει να πει; Είναι πολύ πιο αποτελεσματικό να κάνεις μόνιμες αλλαγές σε υποδομές και σε επενδύσεις για να βοηθήσεις τον κάθε πολίτη και την κάθε επιχείρηση, απ’ το να πηγαίνεις και να κάνεις γρήγορες κινήσεις εκείνη την ώρα. Πολλές φορές είσαι αναγκασμένος να τις κάνεις κι αυτές, γιατί πρέπει να στηρίξεις τον κόσμο που έχει ένα πρόβλημα, αλλά τον στηρίζεις πιο αποτελεσματικά με μακροπρόθεσμες κινήσεις.
Δημοσιογράφος: Πότε όμως θα δει ο πολίτης όλη αυτή την ελάφρυνση στους λογαριασμούς;
Κυριάκος Πιερρακάκης: …με μείγμα μέτρων. Θα υπάρξουν κάποια μέτρα, ήδη υπάρχουν, όπως αυτά που έχουμε ανακοινώσει το τελευταίο διάστημα. Είχατε δει ότι προχωρήσαμε σε στήριξη σε ό,τι αφορά την τιμή του diesel, και σε ό,τι αφορά την τιμή της αμόλυβδης μέσω του fuel pass, αλλά από εκεί και πέρα, για τις επενδύσεις στην ενέργεια, πρώτα θα πρέπει να δρομολογηθούν οι αποφάσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο για το ποιες ακριβώς είναι εκείνες οι επενδύσεις που μπορούμε να στηρίξουμε με το 1,5 δισ. ευρώ – αυτό θα απαιτήσει ακόμη λίγο χρόνο – και αμέσως μετά θα τις δρομολογήσουμε μία-μία. Σας διαβεβαιώ ότι ο στόχος μας είναι – η απάντηση στην ερώτησή σας- το γρηγορότερο δυνατόν.
Δημοσιογράφος: Κύριε Υπουργέ, ποια κοινωνική ομάδα θεωρείτε ότι χρειάζεται σήμερα περισσότερη στήριξη;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Δεν θα προτεραιοποιούσα μία. Είναι και λάθος να το κάνεις. Η πολιτική απευθύνεται στο σύνολο της κοινωνίας. Όλες οι κοινωνικές ομάδες επλήγησαν τα χρόνια της κρίσης. Αν το δούμε ανάποδα στη δύσκολη δεκαετία της χώρας μας, δεν επλήγησαν οι νέοι που είδαν τα όνειρά τους να υπονομεύονται; Δεν επλήγησαν συνταξιούχοι που έπρεπε μέσα από τις συντάξεις του να στηρίξουν όλη τους την οικογένεια; Δεν επλήγησαν εκείνοι που είδαν τις δουλειές τους να κινδυνεύουν, τους μισθούς τους να πέφτουν; Το σύνολο της χώρας ανεβαίνει ή κατεβαίνει ανάλογα με τη μοίρα και την προοπτική της. Και τα τελευταία χρόνια τα πράγματα πηγαίνουν ολοένα και καλύτερα. Έχουμε δημιουργήσει 600.000 θέσεις εργασίας. Η ανάπτυξη είναι διπλάσια από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και η ανεργία είναι έτοιμη να φτάσει στο ιστορικό χαμηλό. Και η Ελλάδα είναι μια σταθερή χώρα. Είναι πολύ σημαντικό. Όλα αυτά είναι θετικά. Θα σας πω, επίσης, ότι υπάρχουν και πολλές εκκρεμότητες, έτσι δεν είναι; Δεν θέλουμε καλύτερα αμειβόμενους υπαλλήλους; Δεν υπάρχει ακρίβεια που ταλαιπωρεί τον κόσμο; Ξέρω πάρα πολύ καλά ότι όταν μιλάω για μακροοικονομικούς δείκτες, ο κόσμος στο ταμείο του σούπερ-μάρκετ δεν σκέφτεται τους μακροοικονομικούς δείκτες – σκέφτεται πώς θα βγει ο μήνας – ή όταν πληρώνει τον ενοίκιό του. Αλλά είναι αναγκαία συνθήκη να τα πηγαίνει καλά η χώρα για να γίνει αυτή η μετάφραση.
Και θα σας πω ότι γίνεται ολοένα και περισσότερο για ολοένα και πιο πολλούς. Και ο μόνος τρόπος για να μπορέσει αυτή η μετάφραση να γίνει πλήρως είναι διαρκώς να χτίζουμε την Ελλάδα και διαρκώς να χτίζουμε κάθε πόλη, όπως η Πάτρα. Να βελτιώνουμε τις προοπτικές της, να γεννάμε ανάπτυξη. Δεν υπάρχει άλλη συνταγή πέρα από αυτή. Γιατί στο τέλος της μέρας τη δοκιμάσαμε την άλλη συνταγή και κόστισε πάρα πολύ ακριβά για όλες τις κοινωνικές ομάδες.
Άρα, όπως και στη ΔΕΘ που πέρασε, η στρατηγική του Πρωθυπουργού ποια ήταν; Η μεγαλύτερη φοροαπαλλαγή της μεταπολίτευσης με μία μείωση των άμεσων φόρων η οποία είχε κάποια στόχευση: πρώτον, οι νέοι, τα νέα παιδιά κάτω των 25 ετών που μπαίνουν στην αγορά εργασίας, στις χαμηλότερες κλίμακες, μηδενίζεται ο φόρος. Αντίστοιχα για τους πολύτεκνους. Και μειώθηκαν πάρα πολύ οι φόροι με βάση το πόσα παιδιά έχεις και με βάση το πού μένεις. Ο ΕΝΦΙΑ σβήνει σε 12.000 οικισμούς της χώρας μας με κάτω από 1.500 κατοίκους. Ακριβώς γιατί η δημογραφική διάσταση του προβλήματός μας είναι τέτοια που πρέπει να στηρίξουμε και τις οικογένειες με παιδιά και τα νέα παιδιά που μπαίνουν στο επάγγελμα και όσους μένουν στην ελληνική περιφέρεια. Υπήρχε στρατηγική πίσω από αυτό. Αλλά εν τέλει τους αφορούσε όλους. Η πολιτική λοιπόν οφείλει να αφορά κάθε κοινωνική ομάδα. Αυτό θα δείτε ότι θα κάνουμε και φέτος.
Δημοσιογράφος: Μέχρι το τέλος της θητείας σας, εγώ θέλω να ρωτήσω. Είπατε πριν, δεν θέλετε να βάζετε προτεραιότητες, δεν θέλετε να βάζουμε κατηγορίες και στους ανθρώπους και στην κοινωνία, αλλά εγώ θέλω να ρωτήσω για εσάς, μέχρι το τέλος της θητείας σας, ποιο είναι αυτό το μεγαλύτερο οικονομικό θέμα που θα θέλατε να έχει λυθεί;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Προτεραιότητες βάζουμε και βάζουμε σε πάρα πολλά πράγματα και καθημερινά. Αυτό που δεν θα έλεγα εύκολα είναι πώς προτεραιοποιείς κοινωνικές ομάδες. Αλλά αν μου πείτε πρόβλημα, χωρίς να χρησιμοποιήσω τη λέξη «λυθεί» – γιατί υπάρχουν προβλήματα που τα λύνεις και υπάρχουν προβλήματα που τα διαχειρίζεσαι και τα βελτιώνεις διαρκώς. Το οικιστικό (στεγαστικό) είναι ένα τέτοιου τύπου πρόβλημα. Γιατί, όταν λέμε «ακρίβεια», εγώ σκέφτομαι τρία πράγματα: το ράφι του σούπερ-μάρκετ, την ενέργεια και τα ενοίκια. Και τα ενοίκια στη χώρα μας λόγω του ότι ξεκίνησαν από μια υπαρξιακή κρίση πολύ χαμηλά, αυξήθηκαν παραπάνω σε σχέση με άλλες χώρες σε αυτό το διάστημα, επειδή ήμασταν στο ναδίρ, κυριολεκτικά. Έχουμε κάνει πολλά για αυτό το θέμα; Κάνουμε διαρκώς: ακόμη και η πολιτική της επιστροφής του ενός ενοικίου, δυο για τους δημόσιους λειτουργούς -με βάση τη φορολογική δήλωση, στο 86% των ενοικιαστών – είναι μια πολιτική που στηρίζει τον κόσμο που θέλει να νοικιάσει ένα σπίτι. Και άλλες τέτοιες πολιτικές, όπως το «Σπίτι μου Ι», το «Σπίτι μου ΙΙ» και μια σειρά από πράγματα βρίσκονται σε αυτή την κατηγορία.
Δεν σας κρύβω ότι κομμάτι της απόφασης να μπει το οικιστικό πρόβλημα στο Eurogroup από εμένα ήταν και αυτό: να διδαχτούμε οι Υπουργοί ο ένας από τον άλλον, γιατί αυτό δεν είναι θέμα ευρωπαϊκό. Η ενέργεια είναι ένα βαθιά ευρωπαϊκό θέμα με αποφάσεις που λαμβάνονται κεντρικά. Το θέμα της πολιτικής για την κατοικία είναι ένα θέμα που αφορά τις εθνικές κυβερνήσεις περισσότερο. Αλλά κομμάτι της πρωτοβουλίας που έλαβα να το βάλουμε στο Eurogroup ποιο ήταν; Κατ’ ελάχιστον πρέπει οι Υπουργοί Οικονομικών – γιατί αυτοί βασικά χειρίζονται την κεντρική πτυχή του ζητήματος σε σχέση με τη φορολογία – να διδαχτούν ο ένας και από το τι δουλεύει και από το τί δεν δουλεύει σε μια χώρα, με βάση και τις διαφορές μεταξύ των χωρών.
Συνεπώς, αν έπρεπε να διαλέξω ένα θέμα, αυτό είναι. Και θα γίνουν και άλλα πράγματα σε αυτή την κατεύθυνση.
Δημοσιογράφος: Ως πρόεδρος λοιπόν του Eurogroup, ποια βλέπετε ως τη μεγαλύτερη πρόκληση μπροστά σας για την Ελλάδα;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Δεν θα σας έλεγα «πρόκληση« με αρνητικό πρόσημο. Η Ελλάδα έχει την τεράστια πρόκληση με το θετικό πρόσημο ότι μπορεί να γεννήσει ακόμη μεγαλύτερη ανάπτυξη σε κάθε της γωνιά. Είμαι σε μια πόλη η οποία αυτό το υπογραμμίζει, το διατρανώνει. Το λιμάνι μού έδωσε πάρα πολύ έντονα την αίσθηση ότι μπορεί να γίνει πλατφόρμα ανάπτυξης ευρύτερα.
Όλο αυτό απαιτεί έναν τρόπο σκέψης να ανοίγεσαι στον κόσμο. Να μην είσαι κλειστός, να είσαι ανοιχτός σε μια λογική που κοιτάζει διαρκώς το πώς γεννάς ανάπτυξη, το πώς μεγεθύνεις τις προοπτικές ενός τόπου. Η χώρα μας έχει τεράστιες ευκαιρίες μπροστά της. Έχει κατακτήσει την πολιτική σταθερότητα, δεν πρέπει να τη χάσει. Έχει κατακτήσει τη δημοσιονομική σταθερότητα. Συζητάγαμε για δέκα χρόνια για το αν θα έχουμε ελλείμματα και τώρα συζητάμε από τα πλεονάσματα, πώς και ποιους θα στηρίξουμε περισσότερο.
(Είμαστε μια χώρα που) μειώνει το χρέος της πιο γρήγορα από οποιαδήποτε άλλη χώρα στον κόσμο. Και αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό. Με ενοχλεί όταν ακούω τηννα το υποτιμά. Γιατί ανήκω και σε μια γενιά η οποία πήρε τον λογαριασμό από την προηγούμενη. Είναι πολύ σπουδαίο να λες ότι εσύ δεν θα δώσεις τον λογαριασμό στους επόμενους. Και είναι πολύ άδικο να είσαι απενοχοποιημένος όταν μιλάς για το χρέος λέγοντας «ας προσθέσουμε κι άλλο χρέος» : αυτό έκαναν όλες οι προηγούμενες γενιές και χρεοκόπησε ο τόπος. Δεν μάθαμε; Η Αντιπολίτευση πολύ συχνά μου δίνει την αίσθηση ότι και δεν έμαθε τίποτα και δεν ξέχασε τίποτα.
Η δουλειά μας λοιπόν ποια είναι; Να απελευθερώσουμε αυτές τις δυνατότητες, άρα αν πρέπει να το πω σχηματικά: ολοένα και περισσότερες ευκαιρίες μπροστά μας. Κρατώντας τα καλά που έχουμε κάνει, έχουμε δυνατότητες για ακόμα περισσότερα.
Δημοσιογράφος: Ποιος τώρα θέλω να ρωτήσω, γιατί μιλήσατε για την Αντιπολίτευση, θα μπορούσε να αποτελέσει το μεγαλύτερο κίνδυνο για τη σταθερότητα και τη διαχείριση της ελληνικής οικονομίας σε ενδεχόμενη αλλαγή πολιτικής ηγεσίας;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Αν εννοείτε πρόσωπο, δεν θα μπω σε αυτό. Πιστεύω ότι πρέπει να σκεφτόμαστε ανάποδα. Οι πολιτικοί κομίζουν προγράμματα. Ο Μητσοτάκης ενδιαφέρεται για το κυβερνάν, όχι για το εκλέγεσθαι. Έχουμε ένα πολύ συγκεκριμένο πρόγραμμα και μια πολύ συγκεκριμένη άποψη για το τι πρέπει να γίνει. Όχι μόνο για την Οικονομία, την Ενέργεια, την Παιδεία, την Υγεία. Για την κάθε πόλη, για τον κάθε τόπο.
Σας καλώ να κάνετε αυτή τη συζήτηση σε βάθος με την Αντιπολίτευση, γιατί έχω δει τα προγράμματα των κομμάτων της Αντιπολίτευσης και έχω δει και τι λένε ως κριτική στην κυβέρνηση. Πάρτε, για παράδειγμα, το ΠΑΣΟΚ και το ΣΥΡΙΖΑ. Ανακοινώσαμε ένα πρόγραμμα στη ΔΕΘ. Ποια είναι η ώριμη λειτουργία που πρέπει να κάνει κατά τη γνώμη μου μια ευρωπαϊκή Αντιπολίτευση; Να πει ότι «εφόσον ο χώρος είναι αυτός, εγώ θα έκανα εκείνη την προτεραιοποίηση. Διαφωνώ μαζί σου στον τρόπο που χειρίστηκες αυτό το 1,76 δισ. ευρώ» Όταν η Αντιπολίτευση έρχεται και κάνει ένα πρόγραμμα 4 δισ. ευρώ στο ένα κόμμα και 6 δισ. ευρώ στο άλλο κόμμα, συμπεριφερόμενοι ωσάν αυτά τα χρήματα να υπάρχουν… Μα δεν υπάρχουν, γιατί αν υπήρχαν, σας διαβεβαιώ ότι θα τα δίναμε. Υπάρχουν μόνο εάν φορολογήσεις συγκεκριμένες κοινωνικές κατηγορίες.
Όσες φορές στο παρελθόν άκουσα κόμματα της Αντιπολίτευσης, όπως τον κύριο Τσίπρα, τον ΣΥΡΙΖΑ, να λένε ότι θα φορολογήσουν τον πλούτο, φορολόγησαν τη μεσαία τάξη. Δεν το λέω εγώ, αυτή είναι η ιστορική πραγματικότητα. Να το πουν, γιατί πρέπει πλέον να μιλάμε επί του πραγματικού. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος από το λάθος πρόγραμμα, ξέρετε ποιος είναι; Το να μην έχεις καθόλου πρόγραμμα, να έχεις μόνο τσιτάτα. Ένα λεξιλόγιο του ’80 και του ’90 το οποίο επαναλαμβάνεις και να μην είσαι καθόλου προετοιμασμένος για αυτό που έρχεται.
Γιατί ένας πρωθυπουργός, και το έχω ζήσει και ο ίδιος με τον πρωθυπουργό, πρέπει από τη μία να λύνει ιστορικές εκκρεμότητες, να απελευθερώνει το αναπτυξιακό δυναμικό συνολικά της χώρας και κάθε τόπου, και από την άλλη να ανταποκρίνεται στο απρόβλεπτο. Να έχει εκείνη την ώρα τα αντανακλαστικά σε κάτι που δεν έχεις φανταστεί, είτε αυτό ήταν η εισβολή στον Έβρο, είτε ήταν ο Covid, είτε είναι οποιοδήποτε ζήτημα μπορεί να προκύψει – π.χ. να κλείσουν τα στενά του Ορμούζ- να έχεις μια κυβέρνηση και έναν επικεφαλής της, ο οποίος να μπορεί πολύ γρήγορα να λάβει αποφάσεις, να μην χρειάζεται να χάσει χρόνο για να τις λάβει και να τις εφαρμόσει. Και αν κάτι δεν δουλεύει να το διορθώσει και γρήγορα.
Ξέρετε πόσο δύσκολο είναι αυτό συνολικά; Αυτή είναι η δουλειά μας. Εμείς γι’ αυτό είμαστε εκεί. Θέτω λοιπόν το προφανές, ρητορικό ερώτημα: Ποιος μπορεί να ανταποκριθεί σε αυτό; Μακάρι να μπορέσουν πολλοί. Μακάρι να θέσουν τα κόμματα της Αντιπολίτευσης στον εαυτό τους αυτόν τον πήχυ και όχι τον πήχυ του εύκολου «τσιτάτου» ή της εύκολης φράσης ή των συνειρμών του εμφυλίου πολέμου.
Ξέρετε, είμαστε στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, συζητάμε για τις επιπτώσεις των στενών του Ορμούζ, για τις αλυσίδες εφοδιασμού της ενέργειας, για το πώς θα μειώσουμε το κόστος της ενέργειας για κάθε νοικοκυριό, δηλαδή για πραγματικά προβλήματα στο πεδίο. Ποιος έχει να πει κάτι για αυτά συγκεκριμένο; Θα χαρώ πραγματικά να κάνουμε αυτή τη συζήτηση. Γιατί αυτό είναι η πολιτική. Η πολιτική δεν είναι το «τσιτάτο».
Δημοσιογράφος: Αν σας ζητούσα να μου περιγράψετε, σύμφωνα με όλα όσα έχετε στο μυαλό σας, σε έναν χρόνο την οικονομική κατάσταση των πολιτών, ποια θα ήταν αυτή;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Περισσότερες ευκαιρίες και λιγότεροι κίνδυνοι για τη χώρα. Αύξηση του εισοδήματος του κόσμου ακόμη περισσότερο, βήμα-βήμα, με έναν τρόπο ο οποίος είναι σαφής, συγκεκριμένος και νοικοκυρεμένος, και διαρκώς να βελτιώνουμε την προοπτική και τη μοίρα της χώρας. Είναι απολύτως εφικτό και θα συνεχίσει να γίνεται.
Δημοσιογράφος: Θέλω να σας ευχαριστήσω πάρα πολύ πραγματικά που ήσασταν εδώ.
Κυριάκος Πιερρακάκης: Σας ευχαριστώ και εγώ.
