Bail-in | Εγγυημένες και οι καταθέσεις άνω των 100.000 ευρώ;

Καλύτερη αντιμετώπιση θα έχουν οι Ελληνες καταθέτες σε περίπτωση κουρέματος

Στο σενάριο του κουρέματος των ελληνικών καταθέσεων που ήρθε έντονα στο προσκήνιο τον τελευταίο καιρό στην Ελλάδα, με αφορμή το κλείσιμο των τραπεζών και την εφαρμογή των capital controls, αναφέρεται το Reuters. Το πρακτορείο επικαλούμενο νομικούς και οικονομικούς κύκλους της Ευρωζώνης, επισημαίνει ότι οι Ελληνες καταθέτες θα έχουν επιλεκτική αντιμετώπιση σε περίπτωση που εφαρμοστεί κούρεμα στις ελληνικές καταθέσεις (bail-in).

Σύμφωνα με το πρακτορείο η εφαρμογή της οδηγίας BRRD (Bank Recovery and Resolution Directive), σε περίπτωση που κριθεί απαραίτητη η «χρήση» του bail-in, για το ελληνικό τραπεζικό σύστημα θα είναι διαφορετική από αυτή που εφαρμόστηκε στην Κύπρο.

Σαφώς αυτό θα πλήξει περισσότερο τους μετόχους των τραπεζών και τους κατόχους τραπεζικών ομολόγων, αλλά θα προστατεύσει ακόμη και αυτούς που διαθέτουν καταθετικούς λογαριασμούς άνω των 100.000 ευρώ (ποσό μέχρι το οποίο «καλύπτεται» πλήρως βάσει της συγκεκριμένης οδηγίας). Αιτία αυτής της ιδιαίτερης μεταχείρισης το γεγονός ότι μεγάλο μέρος αυτών που διαθέτουν καταθέσεις άνω των 100.000 ευρώ είναι μικρές επιχειρήσεις. Δηλαδή η ραχοκοκαλιά της ελληνικής οικονομίας.

Αναλυτές και δικηγόροι τονίζουν στο Reuters ότι η εφαρμογή της οδηγίας BRRD μπορεί, όντως, να είναι διαφορετική ανά χώρα της Ευρωζώνης, καθώς θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη της και τη γενικότερη επίπτωση που θα έχει στην οικονομία το «κούρεμα» των καταθέσεων.

Κούρεμα καταθέσεων: Πότε μπορεί να γίνει, ποιοί και πόσο απειλούνται

Μετά τις κλειστές τράπεζες και τα άδεια ATMs ο νέος «εφιάλτης» είναι το κούρεμα των καταθέσεων. Αν και στην παρούσα φάση το ενδεχόμενο εφαρμογής ενός τέτοιου μέτρου έχει απομακρυνθεί, υπάρχει πάντα ως έσχατη λύση για τη διάσωση μιας τράπεζας. Η κοινοτική Οδηγία για την διάσωση-εξυγίανση τραπεζών και ο ισχύων ελληνικός νόμος για την εγγύηση καταθέσεων, παρέχουν – επί του παρόντος –  επαρκείς εγγυήσεις στους μικροκαταθέτες κάτω των 100.000 ευρώ.
 
Λιγότερο προστατευμένες είναι οι προθεσμιακές καταθέσεις που χαρακτηρίζονται “επένδυση” στις συμβάσεις με την τράπεζα, ή συνδέονται με repos, με χρηματιστηριακούς δείκτες, ή με άλλα δομημένα επενδυτικά “καλάθια”: Δεν θεωρούνται «αποταμιεύσεις», αλλά «επενδυτικό προϊόν». Ετσι, αν μία τράπεζα χρειασθεί ανακεφαλαιοποίηση για να διασωθεί, αυτοί οι προθεσμιακοί καταθέτες της μπαίνουν στη σειρά για κούρεμα μετά τους ομολογιούχους της.
 
Προς το παρόν, οι ελληνικές τράπεζες δεν έχουν φθάσει στο σημείο να χρειάζονται διάσωση με αναγκαστική ανακεφαλαιοποίηση, ώστε να προκύψει κίνδυνος κουρέματος καταθέσεων.
 
Πρώτα οι μέτοχοι και οι ομολογιούχοι – Τι προβλέπει η κοινοτική Οδηγία 
 
Όμως, κι αν ακόμη η ΕΚΤ αποφάσιζε να «τραβήξει από τις πρίζα» τις ελλληνικές τράπεζες, δεν θα ήταν οι καταθέτες οι πρώτοι που θα καλούνταν να επωμισθούν το βάρος της διάσωσης.
 
 Η κοινοτική Οδηγία προβλέπει ότι αν μια τράπεζα χρειαστεί διάσωση, θα χάσουν πρώτα τα κεφάλαια τους οι μέτοχοι (θα ακυρωθούν-μηδενισθούν οι παλιές μετοχές). Αν αυτό δεν επαρκεί,  θα γίνει «κούρεμα» των ομολόγων που έχει εκδώσει η τράπεζα: Θα χάσουν οι ομολογιούχοι της (οι οποίοι στην περίπτωση των ελληνικών τραπεζών είναι πρωτίστως ξένοι χρηματοοικονομικοί οίκοι και διεθνή  funds). 
 
Μετά από τις διάφορες κατηγορίες ομολογιούχων – και εφ’ όσον απαιτούνται πρόσθετα κεφάλαια – στο «κουρείο» παίρνουν σειρά  και οι προθεσμιακοί καταθέτες, οι οποίοι με βάση τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς θεωρούνται «επενδυτές».
 
Επισημαίνεται ότι από τα μέσα του 2014, οι ελληνικές τράπεζες  έχουν καθιερώσει ως συνήθη πρακτική να συνάπτουν με τους προθεσμιακούς καταθέτες συμβάσεις, όπου η κατάθεση χαρακτηρίζεται «επένδυση». Οποιοι έχουν υπογράψει τέτοιες συμβάσεις, δεν προστατεύονται σε τυχόν κούρεμα. «επενδυτές».
 
Οι καταθέτες ταμιευτηρίου είναι οι τελευταίοι που θα κινδυνεύσουν – και για ποσά άνω των 100.000 ευρώ. Οι πρώτες 100.000 είναι εγγυημένες από το Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων.
sofokleousin.gr