Η Συντονιστική Επιτροπή Φορέων της Θάσου απαντά στο ΤΕΕ Ανατολικής Μακεδονίας για τη θετική γνωμοδότηση στο έργο αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) στον Πρίνο, εκφράζοντας σοβαρές αντιρρήσεις για την ασφάλεια, τη βιωσιμότητα και τη σκοπιμότητα του έργου.
Παρότι το CCS (Carbon Capture and Storage) παρουσιάζεται ως τεχνολογική λύση για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, το συγκεκριμένο έργο στον Πρίνο εγείρει μια σειρά ανησυχιών.
Κίνδυνοι για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον
Η εμπειρία από το παρελθόν —όπως το τραγικό περιστατικό της λίμνης Nyos στο Καμερούν— αποδεικνύει ότι η ανεξέλεγκτη διαρροή CO₂ μπορεί να είναι θανατηφόρα. Σε υψηλές συγκεντρώσεις και υπό πίεση, το διοξείδιο του άνθρακα δεν είναι αδρανές, αλλά μπορεί να προκαλέσει σοβαρούς κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον.
Το έργο προβλέπει αποθήκευση σε περιοχή με παλιά φρεάτια γεωτρήσεων, σεισμική δραστηριότητα και αυξημένο τουριστικό ενδιαφέρον. Η τοποθέτηση φορτηγών και αγωγών δίπλα σε παραλίες με λουόμενους επισκέπτες αποτελεί ευθεία απειλή για το τουριστικό προϊόν του νησιού.
Μακροπρόθεσμες ασάφειες και τεχνική αβεβαιότητα
Η τεχνολογία CCS βασίζεται σε μοντέλα και προβλέψεις που δεν μπορούν να εγγυηθούν πλήρως την ασφάλεια του έργου για δεκαετίες ή και αιώνες. Η γεωλογική ιστορία του Πρίνου, αν και γνωστή λόγω της πετρελαϊκής εκμετάλλευσης, δεν επαρκεί για να διασφαλίσει τη μόνιμη, χωρίς διαρροές, αποθήκευση CO₂. Τα μοντέλα συμπεριφοράς του ταμιευτήρα είναι αναπόφευκτα περιορισμένα, ειδικά όταν πρόκειται για μεταβαλλόμενες συνθήκες πίεσης ή παλαιές γεωτρήσεις.
Οικονομικά ερωτήματα και «πράσινο ξέπλυμα»
Η οικονομική βιωσιμότητα του έργου τίθεται υπό αμφισβήτηση, καθώς απαιτεί κρατικές επιδοτήσεις. Το CCS, όπως επισημαίνεται, δεν είναι πράσινη τεχνολογία βιώσιμου μετασχηματισμού, αλλά ένα προσωρινό μέσο τεχνητής επιβίωσης της ρυπογόνου βιομηχανίας ορυκτών καυσίμων. Αντί για πραγματική ενεργειακή μετάβαση, προωθείται η διαιώνιση της εξάρτησης από τον άνθρακα.
Υπερβολές περί γεωπολιτικής και απασχόλησης
Η ποσότητα του 1 εκατ. τόνου CO₂ ετησίως αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 3% των συνολικών εκπομπών της ελληνικής βιομηχανίας. Η «μεγάλη γεωπολιτική σημασία» που αποδίδεται στο έργο θεωρείται από τους φορείς του νησιού υπερβολική, καθώς και η πρόβλεψη για δημιουργία σημαντικού αριθμού θέσεων εργασίας σε τεχνολογίες αιχμής.
Συμπερασματικά
Η αποθήκευση CO₂ στον Πρίνο είναι ένα έργο με μεγάλες τεχνικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές αβεβαιότητες. Δεν αποτελεί λύση για την κλιματική κρίση, αλλά έναν τρόπο να κερδηθεί χρόνος για τη ρυπογόνα βιομηχανία. Για τη Θάσο, το έργο αυτό δεν είναι απλώς ένα τεχνικό σχέδιο: είναι υπαρξιακή απειλή για το φυσικό της πλούτο, το τουριστικό της μέλλον και την ποιότητα ζωής των κατοίκων της.
Όπως επισημαίνει η Συντονιστική Επιτροπή:
«Το χρωστάμε σε εμάς, στα παιδιά μας, στα παιδιά των παιδιών μας».
